U folën dhe u shpifën lloj-lloj versionesh rreth asaj të vërtete, që ndofta për një kohë shumë të gjatë kishte qenë e mbuluar me misterin dhe fshehtësinë e dosjeve. Të vërtetat e hidhura për të kaluarën e afërt e të largët, një pjesë e mirë e shqiptarëve i dinin mirë apo i nuhatnin, por as që guxonin t'i zinin në gojë. Po të thuhej e vërteta, me siguri të priste burgu, internimi apo edhe më keq. Në këto kushte çdo dosje dhe çdo e fshehtë që dilte në dritë i kushtonte shtrenjtë atij që e bënte publike. U deshën ndryshimet e mëdha të jetës sonë që njerëzit të ndienin nevojën për të njohur të vërtetën e asaj kohe dhe për të kërkuar llogari. Dosjet janë bërë pjesë e debatit publik, sepse me to lidhen fate njerëzish, përgjegjësi politike dhe morale, krime e padrejtësi të kryera gjatë regjimit të kaluar. U deshën jo një por disa vjet lirie për të kuptuar se pa zbardhjen e së shkuarës nuk mund të ketë pajtim të vërtetë, as moral publik, as demokraci të shëndoshë. Janë pikërisht dosjet ato që mund të ndihmojnë për të ndarë viktimën nga xhelati, të përndjekurin nga persekutori, qytetarin e ndershëm nga bashkëpunëtori i aparatit represiv. Nuk është hakmarrje, por drejtësi historike. Ka pasur edhe zëra që kanë kërkuar heshtje, duke pretenduar se hapja e dosjeve do të sillte përçarje. Por përçarja ka ekzistuar prej kohësh, e fshehur nën sipërfaqe. Ajo nuk shërohet duke heshtur, por duke e njohur të vërtetën. Demokracia nuk ka pse të trembet nga drita; nga drita tremben vetëm ata që kanë arsye të fshihen. Nëse shoqëria shqiptare dëshiron të ecë përpara me ndershmëri, pa barrën e mashtrimit dhe të misterit, duhet të ketë kurajon të hapë dosjet. Vetëm kështu kujtesa kolektive mund të pastrohet, përgjegjësitë të individualizohen dhe historia të mos përdoret më si mjet manipulimi. Erdhi koha të hapen dosjet.

Po më 11 korrik, në të përditshmen “Koha Jonë”, doli edhe përgënjeshtrimi i një deklarate të zotit Azem Hajdari, nënkryetar i PD. Pikërisht, një ditë pasi zoti Sali Berisha kishte vendosur ta emëronte në postin e kryetarit të Komisionit Parlamentar të Rendit Kombëtar, në vend të zotit Zef Brozi, zotit Hajdari i është bërë pyetja se a do të largohej nga posti i kryetarit të SHISH dhe ai është përgjigjur se “nuk e njoh një vendim të tillë”. Më tej në këtë shkrim bëhet fjalë për deklarata të tjera, për reagime të opozitës dhe për qëndrime të ndryshme politike në lidhje me zhvillimet e ditës. Në material përmenden përplasjet e njohura politike të kohës, vështirësitë e tranzicionit dhe debatet që kanë shoqëruar jetën parlamentare. Në fund theksohet se konferenca e shtypit synonte të sqaronte opinionin publik për disa çështje të diskutuara gjerësisht, si dhe të jepte një qëndrim politik mbi akuzat dhe keqinterpretimet e qarkulluara në shtyp.

Para Demokracisë (ala gazetarë socialistë) e quajnë skandaloze kryeneçësinë e “RD”, që nuk tërhiqet nga qëndrimi i vet për çështjen e SHIK-ut. Na qenka e dënueshme se “ekstremistët e djathtë” po duan transvestitizëm[?]. Më poshtë shkruhet për një sërë reagimesh të shtypit, për mënyrën se si trajtohen ngjarjet dhe për atë që autori e konsideron si përputhje të plotë të qëndrimeve me ato të PS. Artikulli merret me polemika të shtypit të kohës, me interpretimet ideologjike dhe me akuzat reciproke mes të majtës dhe të djathtës. Në qendër vendoset kritika ndaj një lloj gazetarie që, sipas tekstit, mban anë politike dhe deformon faktet. Theksohet se në vend të informimit të paanshëm, publikut i ofrohen insinuata dhe etiketime, gjë që dëmton debatin demokratik dhe transparencën.

MOS E HUMB POPULLIN, ZOTI AZEM HAJDARI ! Atakoset për ditën tuaj në Amerikë u shpalos kundër Neritan Cekës, thashe e do ta bëjnë ministër të Punëve të Jashtme në kabinet-hije të PS. S'kërkoi fuqi më të madhe për të parë? Kështu, askush s'kupton përse u bë me zell mbrojtësi i “zyrës politike” të SHIK-ut, si dhe i po atij kryesocialisti që tha për publikun e SHIK-ut se është “zyrë politike e PD”. Edhe “RD” në një shkrim të datës 7.8.92 komentonte se “e paskan bërë pazar dhe madje paskan fiksuar edhe postet në kabinetin e ardhshëm” duke e quajtur të pashmangshëm afrimin mes tyre. Në këto rrethana shtrohet pyetja nëse këto lëvizje politike do të ndikojnë tek mbështetja popullore dhe tek koherenca e qëndrimeve të deritanishme. Teksti është një thirrje politike e drejtpërdrejtë, e mbushur me tone polemike dhe me kritika ndaj aleancave të dyshuara. Në fund autori i drejtohet Hajdarit me një apel që të mos shkëputet nga njerëzit dhe nga pritshmëritë e elektoratit.

Partia Demokratike nuk do të shmangë nga përgjegjësisë së marrë: LUFTËS KUNDER KOMUNIZMIT DHE KONSOLIDIMIT TË DEMOKRACISË

VERHUESI[?]

Lexoni eshtë[?] tepër herë!