16/12/1993
Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Republika

16 dhjetor 1993

Inflacioni i lirisë

Një njeri pret të zhvarroset këtë të diel i pushkatuar nga diktatura në mënyrën më tragjike, ai pret kete jave të ndërohet nga njerëzit. Nga ata që s’munden ta ndërojnë kur u pushkatua. Njeriu që ka marrë përsipër zgjimin e tij, i vëlla, këtë javë po rën njerëz për ceremoninë e vonuar gjysmë shekulli. Dhe unë krejt rastësisht i përmenda një emër që është shqiptar tashmë në ceremonitë e tilla. Miku im i heshti i pakënaqur Jo, - më tha, se, tani ai nuk është me në tribunë. Dhe kështu, miku im që kërkonte njerëz për ceremoninë e zhvarrimit të vëllait, iku me siguri që ka gjetur dikë tjetër për le bere ceremonine. Une jam gati të shkoj te dielën për ta nderuar vdekjen tragjike të martirit. Por zgjum i tij përkon fatkeqësisht me vdekjen e të gjallit, të cilin unë e kam vështirë ta nderoj. E kam të vështirë të pranoj pikërisht se një tjetër njeri, që është miku im, por që aq shumë është shqetësuar si rehabilitues martirësh, aq shumë i tyre postërisht nga opozita politike si zhvarrosës, më në fund u hy nga njerërez që u përkushtoi nje pjesë të jetës së tij. Miku im iku dhe unë të dielën mund të kem përballë duke mbajtur fjalim një njeri tjetër, të shfaqur sigurisht nga tribunat e reja. Duke shpresuar se kështu a nderon me shumë vëllanë e tij, miku im shpall vdekjen e tij. Ai vran nga ideologjia dhe piramida e pushtetit të kaluar, në zgjimin e tij, ringjallet nëpërmjet ‘vdekjes’ së vëllait të gjallë. Këto natyrisht që e tyejnë të vdekum me shumë se një nga që nuk është me nëpër tribuna. Zgjimi i shqiptarëve, ndoshta më shumë se çdo gjë tjetër, do të mbahet mend për përsëritjen që ai u bën reminishencave të së kaluarës. Ky zgjim, ashtu i rebeluar nga dhimbja e gjumit të padëshiruar, kërkon të imitojë të vetmin model që ka mbetur i paprishur në dhomë, modelin e oxhakut të shtëpise pane te cilit rri gjithmonë me i madhi. Si një nga vlerat më të mëdha të demokracisë, zgjimi i shqiptarëve përbën kryet e vërteta të një shoqënie që s’të hapësirë të re. Kolonat i kthej zgjimi, sado i pafundëm, derdhojnë në dy kahe, pozitive dhe negative. Hapesira, demokracia e në dore pikërisht dërien e këtej shansi. Por miku im, i cili nuk lut ton në ceremonine e varrimit një nga njerëzit e këtyre ceremonive. Dhe kjo për shkak se një njeri nga humbur fashme vendin nepër tribuna. Tashme une ndjej ne tepër frikë prej mikut tim që do një të besuar tribuna në ceremonine e varrimit. Pas pesëdhjetë vjetësh ai kaq nga lina vullnetarisht. Ai nuk duhet me lira e fituar pa një protektorat pushteti, pa dije e garanton këtë liri. Ai që durol atq gjithë diktaturën nuk duron dot më e bëjë talin Ashte ajo q nga gjithë e privatuar nga dikush që m më afër tribunës. Letrat me vlerë të shpenzuara per ta garantuar lirinë nga këta njerëz, pas kësaj besoj se nuk i duhen më mikut tim. Nuk duhet të ketë dhe dëshmia e penalitetit. Ajo ngjan me gra e shmarrë në një inflacion. Dhe inflacioni i lirisë as dëshmia e penalitetit. Ajo ngjan si para e shpërndarë në një kohë inflacioni. Dhe inflacioni i lirisë ndihet si kërcënim, sidomos për ata që u ka munguar.

Kartolinë për Bashkinë e Tiranës

Qendra e qytetit

Enver Hoxha u pajtua që Kosovën t’ia kthjejë Jugosllavisë

Dokumenti sekret për marrëdhëniet shqiptaro-jugosllave FO 371/27100 C 3139 Për zotin Campbell Jugosllavia dhe Shqipëria 1945-1946 (Marrëveshja për Nd…) Besohët se Hoxha (Enveri) plotësimi ynë) është pajtuar me krahinën e Kosovës serish t’ia ‘Jugosllavise’ qe ne 1945 (Kjo krahinë kryesisht shqipfolëse e qëndronte në …) Qeverisë Shqiptare, abetoti ‘kuislinge’, nga Fuqitë e Bostoni ne kohën kur Jugosllavia u nda nga ana në vitin 1941) Hoxha veshtrte se do të ndermerte kete (hap - plotësimi ynë) qe te … Teksti i kësaj … korikut R 10903/1717/90 Nenivzo se ne pikëpamjet e z. Cutton të artikullit z është përcaktuar ‘Si vërtetë e gjatë ndaj Greqisë se Jugosllavia nuk do të lejojë çfarë pret termini ndaj territort shqiptar që është me e rendësishmja “që nga fillimi e deri në mbarim marrëveshja tingëllon si shkrijë politike dhe ushtarake në mes të këtyre dy vendeve”. 5. Më 22 korrik 1946 Atasheu ynë në Beograd ka arritur të kuptojë se marrëveshja e lartpërmendur e nënshkruar më 9 korrik përmban një klauzolë sekrete se Jugosllavia do të konstruojë një “vijë hekurdhore, nga Krahina e Kosovës në ndonjë port shqiptar”: R 107881/1777/90 6. Më 11 tetor nga Ambasada e Lartmadherisë së tij, në Beograd është lajmëruar themelimi i shërbimit të disa transportuese detare, ndërmjet Jugosllavisë dhe të Shqipërisë R 15877/1717/90 7. Më 27 nëntor të vitit 1946 përfundoi një marrëveshje ekonomike në mes Jugosllavisë dhe të Shqipërisë. Pikat kryesore (të kësaj marrëveshjeje - plotësimi ynë) janë dhënë të përmbledhura në përmbledhjen Javores Politike të Informimit (sekret - plotësimi ynë) Nr. 374 (L 45/6405) në Jugosllava. Teksti është lexuar nga Piade (Mosha - plotësimi ynë) në Presidiumin e Asamblesë (vijon në faqen 4) Krahinen e Kosovës sërish të… “haj Jugosllave” që në 1945. (Kjo krahine kryesore shqipfolëse e që dorezua Qeverisë Shqiptare, atëbotë “kuislinge”. nga Fuqitë e Boshtit në kohën kur Jugosllavia u nda nga ana e vitin 1941) Hoxha vështirë se do të ndërmerte këtë (hap - plotësimi ynë) aq të papopullarizuar, sikur Tito të mos ndërmerrte që aty t’i jepte një ndihmë bukur substanciale kundërshpërblim. Asgje nuk është thenë publikisht lidhur me këtë retrocesion në atë kohë, por kjo gradualisht u mor vesh. 2. Me 28 prill 1945 Kabineti Jugosllav vendosi te njeh administratën e Hoxhës si Qeveri të Shqipërisë dhe qe themeloje marrëdhëniet diplomatike me atë Qeveri si dhe me Bullgarinë (shih telegramin e Beogradit 555 (shë 30 prillit) 3. Më 5 qershor 1945 z Stivenson u njoftua nga biseda me dr Subashiqin se bëheshin bisedat me delegacionin shqiptar “për të vendosur çështjet e vogla mbi kufijtë administrative” në mes të këtyre dy shteteve. (Telegrami Beogradit 1066 5 qershorit) 4. Me 9 korrik 1946 (një vit më vonë) në Tirane u nënshkrua marrëveshje ekonomike është dhënë në tresa nga zoti Clutton së bashku me Qeverinë e Shqipërisë (Telegrami Beogradit 1050 dhe 1051 të 11…

nuk e njeh Fatos Nanon për kryetar

Në numrin e djeshëm të Zërit të Popullit, botohet një letër që Achille Occheto, sekretar i përgjithshëm i Partisë Demokratike të së majtës (sh-komuniste) italiane, i ka dërguar Servet Pellumbit, zv/kryetar i Partisë Socialiste të Shqipërisë. Për nga mënyra e kompozimit (apo faqosja, si quhet) duket se Zëri i Popullit mburret me këtë dhe ka të drejtë. Duket se komuniste vështrirë se mund të kryeminister. Dhe Achille Occheto e mirë se sa van në kryeministër i korruptuar GJERGJ PULLA

Vdiq kryeministri hungarez

Kryeministri hungarez Jozef Antal, vdiq të dielën në Budapest, në moshën 61 vjeçare, si pasojë e një sëmundjeje të pashërueshme. Antal, kreu i qeverisë së parë paskomuniste hungareze, ishte shtruar në spital javë më parë. Antal erdhi në krye të Forumit Demokratik Hungarez në verën e vitit 1989, forum i cili rrëzoi komunistët nga pushteti.

Kur persekutorët janë të lirë të shpifin, ish-të persekutuarit nuk janë dot të lirë!

qoftë ai? Pa dyshim që më e mirë se Shteti i sotëm, më shumë se politikanët që kërkojnë “pajtimin kombëtar” absurd dhe vrasës, i dinë ata vrasësit dhe kriminelët, i dinë ata kush i hapi plagët dhe dosjet dhe kush i lëndon ato ditë pas dite. Ato që nuk i provuam dot burgjet nuk mund të gjykojnë dot lirisht burgosurat politikë. Mbase toleranca në emër të tyre buron se ende nuk ka dalë ndonjë prej tyre dhe t’i lëshojë ndonjë pellembe drejtuesve të tyre, mbase fakti që askush prej të burgosurve nuk ka patur për gjasë kriminelë të tjerë i dëshmon (atë që e ka torturuar, e ka përgjakur, e ka vënë përpara alternativës. Ose do të raportosh shokun, ose plumbin, ose të dëshmosh kundër një gruaje, vajza…) na ka shfrytë dhe i dyshojmë (edhe pse pa pushim na vret ndërgjegjja) tek ata që kanë shkuar 5, 10, 15, 30 vjet të jetës së tyre atje, në burgun komunist! Pra, toleranca e tyre është marrë nga një si provë fajësie. Më mirë për gjykimin tonë, më mirë për dijetimin tonë prej njerëzish që gjoja kurrë nuk e humbën lirinë! Inderan Garmoz, sado që pa asnjë kusht, pa asnjë mëdyshje, lirisht ish-të burgosurit e akuzuar në dogjë, më duket se kjo është e pashmangshme. Është shumë pak zemërgjerësia jonë ndaj ish-të burgosurve politikë, qoftë edhe… … Në që nuk kemi qenë as në burg as në Bllok nuk mund të mos kuptojmë se rruga për në burg niste tek një organizatat bazë e partisë. Biletën për atë e prisnin sekretarët e partisë, pse përkrahësit e titullat të plotesimit i dosjeve për paburgosuri. Nëse dikush do të ishte i hoshte se komunistët e kishin të ndaluar të ishin në dogje, ata njëkohësisht e kishin detyrë të informonin për gjithçka (mosngjarjen) siç ndodhe… “dosjeve” të organizatave të partisë, por lakonte e stërkalohët “biografia” e të burgosurve politikë?! Vetëm e vetëm se numri i të burgosurve politikë ka qenë më i vogël se i anëtarëve të Partisë?! Duket sikur vazhdon një lloj morali i i djeshëm dhe a nuk bëhemi edhe ne gazetarët nga pak fajtorë ndaj të burgosurve të djeshëm që mezi i shpëtojnë përgjegjësive edhe sot e kësaj dite? Botohët një shkrim (i porositur nga ish-persekutoret ose bijë e tyre) dhe na e fillojnë të dyshojmë, mbase edhe kundër dëshirës sonë. Të gjithë i pohuam fjalët e Eduard Ypit në interpelancën e spektakular nga ish-komunistët dhe menduam se me kaq ata, ish-komunistët, ulën kokën. Ata ndërkohë filluan një interpelancë tjetër: Shpifje dhe shpifje të tjera! Ordinierët mbetën të tillë edhe pas burgjeve, edhe pas kthimit të lirive të burgosura, edhe pas shoqëria u krijon mundësinë për t’u lartësuar në dinjitet. Gjithnjë gjenden të tillë dhe do të vazhdojnë kështu, përderisa toleranca të vlerësohet si dobësi, ose si e drejtë për të mos vendosur drejtësinë në vend. Përderisa persekutorët janë të lirë të shpifin, të persekutuarit nuk mund ta gëzojnë lirinë. Me respekt, PELLUMB LUSHAKU Nëpërmjet shkrimit “Liria po përcan të burgosurit politikë?!”, botuar po në “Republika”, kuptoj se autori, të cilin unë nuk e pasur… burgosjen prej represionit komunist. Nuk ndjej asnjë respektin dhe ndjenjën e pastër ndaj të burgosurve politike e në vijën gjatë gjithë shkrimit të tij, për aq sa nuk është e tepërt të theksohet në emër të tolerancës së mirë të burgosurve politikë? A nuk jemi të gjithë të mendimit se shumë njerëz, të shtresave të ndryshme shoqërore, madje edhe grej ish-persekutorëve, po përpiqen të… …

Njoftim

Me 14 dhjetor, Komiteti Drejtues i Partisë Republikane shqyrtoi punën e bërë për njohjen dhe popullarizimin e Projektligjit mbi tokën dhe mori vendime për zhvillimet e …

BIBLIOTEKA KOMBËTARE TIRANË

Njoftim

dhe mori vendime për zhvillimin e mëtejshëm. Gjatë dhjetorit 1993 dhe janarit 1994, do të punohet intensivisht në të gjitha nivelet e Partisë, që ky Projektligj të njihet në popull dhe të arrijë një përkrahje sa më e gjerë e opinionit. Programi i punës që u vendos në Komitetin Drejtues, do të dërgohet edhe degëve në rrethe. Zëdhënësi i shtypit i PR

Nga kronikat

E çmendura N. çuditërisht e intonuar shumë lant dhe kërkët në mënyrë të panatyrshme kërkoi të merrte fjalën në mesin e një mbledhjeje socialiste. Duke mos qenë në protokoll u tentua që asaj të mos i jepej fjala, mirëpo siç dihet, e çmendura ka kartabjankën e pakthyeshme të të gjykuarit të jetës politike e shoqërore të vendit. Ajo me një mikrofon të tejpëngjar nga beteja politike të Kastriot Islamit tha. “Partitë politike në Shqipëri vitin e ardhshëm do të bëjnë kongresin e tyre të parë, të përbashkët. Çështje kjo punë kështu. Secila parti në kokë të saj. Mos më detyroni të quaj një parti të vërtetë marksiste-leniniste me diversitet mendimesh komunist, trockiste dhe stalinisto-enveriste. Vetëm një parti që ka të gjitha alternativat brenda mund t’i pasurojë të 3 milionët shqiptarë! Bile mund të pasurojë edhe diasporën. Unë mendoj që duhet imponuar para dhe kriter i shpenzimeve në këtë para që do të përcaktohet në një forum i cili duhet të ketë njohuri shumë të sakta për dosjet, sepse në radhë të parë pasuri duhet të marrin ata njerëz që në vitet që shkuan, ndryshe ishin ndryshe punuan. Kjo praktikë e punës në mënyrë të atillë është më e shëndoshë sesa kjo që është që të bësh pjesë në këtë quash. E një pas të jetën, një me një parti dhe e përfundova me një tjetër, dhe po marr një presionim të mbledhjes. Shqipëria e pavarur s’ka më… Fare pa pavarësinë e Shqipërisë, ajo është e lidhur direkt me pavarësinë e përfitimeve dhe interesave personale. Duhen liruar me urgjencë ekspertë nga gjumi i botës që të parashtrojnë daljet e rrugës rreth njerëzve të pavarur. Ky kalabalëk është i lidhur me shumë ngjaje tek e me euforist e historisë nuk i ka kthyer asnjë. Kështu që sh. duhej që të kishte dhe nga liria e Prizrenit lëz Pashe Dora P.sh, po të kishte dhe i pavarur ata e kishin gabim që mendonin për pavarësinë e Shqipërisë me më mirë të kishin menduar për të dyja. Edhe Fishta gaboj që nuk doli i pavarur në Kongresin e Manastirit. Kjo praktikë e re në jetën politike të shqiptarëve ka per qëllim të shënojë horizontalizmin politik në SHBA, se, ku nuk qenin deputetë të pavarur. Në të vërtetë, pavarësisht se e vërteta po thuhet ashtu siç deputetët e pavarur edhe ka, po ata janë të pavarur sepse nuk u duhen të nga varfër. Meqë ra fjala ky takim i të zgjedhurve është shënuar i rëndësishëm. Po kush ka parë një gjë të tillë me kuptim e pakthyeshme së popullit të ardhshëm. Fuqia do te rrenën sepse ne mund të shkojmë në këtë gjë vetëm me të, se nuk ka humbur pa rezultat. Të tillë kombëtar edhe në këtë anë, gjëra me siguri… KRONIKANI

1. … 2. … 3. … 4. … 5. … 6. …