Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Gazeta Shqiptare

E mërkurë 18 maj 1994

Ja si do kompensohen vuajtjet e burgjeve

Një vendim i posaçëm i Qeverisë Ja si do kompensohen vuajtjet e burgjeve Letra me vlerë për ish-të persekutuarit politikë TIRANE — Tashmë kompensimi pasuror i të përndjekurve politikë po përfshin shpërblimin e mëtejshëm në të holla, pensionin jetësor, kompensim rroge, toke, lokal dhe forma të tjera të përfitimit material — është konkretizuar në shifra. Një vendim i marrë nga Këshilli i Ministrave pak ditë më parë, ka përcaktuar masën e kompensimit të kategorive të ndryshme të ish-të dënuarve dhe të përndjekurve politikë nëpërmjet letrave me vlerë dhe në të holla. Në bazë të këtij vendimi, kontigjentet e para të letrave me vlerë — të pa aplikuara më parë në ekonominë shqiptare — do t'i shpërndahen personave të dënuar nga regjimi komunist me heqje lirie ose kanë qëndruar në arrati brenda vendit për shkak të përndjekjes. Përfitojnë gjithashtu një formë të tillë kompensimi dhe të dënuarit me internim apo dëbim dhe shtetasit shqiptarë që kanë patur dikur shtetësi të huaj dhe që kanë jetuar në kampe përqëndrimi të ngritura posaçërisht për ta. Për çdo vit burgu, këto kategori njerëzish do të përfitojnë në formën e letrave me vlerë një kompensim vleror prej 120 mijë lekësh. Përveç të drejtës për t'i shitur, depozituar apo këmbyer letrat me vlerë, atyre u njihet e drejta të marrin pjesë në ankand në procesin e privatizimit të pronës shtetërore. Përveç kompensimit në letra me vlerë, vendimi përcakton dhe masën e shpërblimit në të holla për disa kategori ish-të dënuarish politikë. Kështu ata që kanë bërë më shumë se 10 vjet burg dhe aktualisht kanë mbushur moshën mbi 50 vjeç, mundet që gjendjen e tyre shpërblimi në ditëve të burgut — mbi 10 vjetësh — t'ia marrin në para pa kaluar shumen 200 mijë lekë. Po kështu të dënuarit politikë e burgut të kryera mbi kuotën 20 vjet heqje lirie — pavarësisht nga mosha — mund të marrin kompensimin e vuajtjeve në të holla por pa kaluar shumën 250 mijë lekë. Kompensim në të holla — por jo më shumë se 300 mijë lekë — mund të marrë dhe ajo kategori ish-të dënuarish politikë që në datën e hyrjes në fuqi të vendimit në fjalë, vërtetojnë me raport mjeko-ligjor invalidë të grupit të parë dhe të dytë. Mund të marrin një pjesë të kompensimit në të holla por pa kaluar shumë 100 mijë lekë, edhe të dënuarit politikë që janë aktualisht mbi moshën 55 vjeç. Ndërkaq vendimi parashikon disa përjashtime si: kush për gratë që i përkasin këtij grupimi social. Pavarësisht se nga mosha ose masa e dënimit ato — me dëshirën e tyre — mund të kompensohen me para në dorë por jo më shumë se 200 mijë lekë. Për personat që kanë humbur jetën ose janë të sëmurë psikikë, të për shkak të përndjekjes, shpërblimi do të jepet në të holla në masën 200 mijë lekë. Të gjitha shpenzimet për zbatimin e këtij vendimi do të përballohen nga buxheti i shtetit. Selia e Qeverisë An. St.
Tiranë Shqipëri

Do të ekstradohet nazisti?

Në Freiburg gjurmë të veprimtarisë së tij në Shqipëri Do të ekstradohet nazisti? Ish-partizanët shqiptarë kërkojnë gjykimin e Kopps, ndjekur për krimet e Luftës II Botërore TIRANE — Ka mbërritur dhe në Shqipëri çështja e Reinhard Klopps, ish-oficer nazist që shërbeu në Abwehr — shërbimi i fshehtë i Wehrmacht-it gjerman dhe që tani kërkohet nga Interpoli në Amerikë e Jugut, nën akuzën për krime të luftës edhe në Shqipëri. Ka një reaguar të parë ish-partizanët dhe fillojnë të vijnë dëshmitë e para mbi provat e aktivitetit të Kopps-it në Shqipëri. "Nëse ka se kryer krime kundër popullit shqiptar padyshim duhet të përgjigjet para ligjit. Autoritetet shqiptare duhet të kërkojnë ekstradimin e Kopps-it sikurse po bëjnë këto të tjerë", Më këtë fjalë Dilaver Poci, Nënkryetar i Komitetit Kombëtar të Veteranëve të Luftës Antifashiste Nacionalçlirimtare shprehu Gazetës Shqiptare qëndrimin e organizatës së tij për problemin delikat. Për Pocin ky qëndrim i autoriteteve shqiptare do të ishte me rëndësi të dyfishtë. Së pari, a do të vinte para bangës së akuzave një kriminel lufte, që përbën një obligim para drejtësisë, dhe së dyti, do të kontribuonte për t'i mësuar breznive të trazuara e rinisë aktuale të imitojnë [?] . Ndërkaq asnjë provë që të provoje përfshirje të shtetit shqiptar, në këta dyzet vjet të fundit për ekstradimin e ndonjë krimineli nazist të Luftës. Në Arkivin Qendror të Shtetit specialistët ngrënë supet të pafuqishëm. Asnjë dokument nuk figuron në institucionin më të fuqishëm arkivor të vendit për këtë problem. "Ndoshta mund të ketë diçka në Arkivin e Ministrisë së Jashtme", thonë këtu, por ky i fundit nuk është i hapur për publikun e gjerë. Disa vjet më parë, për rolin e Ministrisë së Jashtme një grup ekspertësh, kanë studiuar mirë faqet të dokumentave origjinale gjermane për të krijuar një ide të saktë mbi numrin e viktimave të shkaktuara nga nazistët në Shqipëri. Atëherë ky numër kishte rezultuar — sipas vetë dokumentacionit gjerman rreth 18.000 vetë. Por për shkaktarët e këtyre vrasjeve nuk ishte thënë asgjë — të paktën deri atëherë. Emri i Klopps-it nuk ishte një figurë krejt e panjohur për studiuesit shqiptarë të historisë së kësaj periudhe. Njëri prej studiuesve më aktive në këtë fushë, Muharrem Dëzhgu e ka hasur këtë emër me mjaft kujdes në një, në vendin e tij, në Gjermani. "Po — pohon Dëzhgu — dokumenta mbi veprimtarinë e tij kam parë në Militër-Archivi të qytetit të Freiburgut. Aty ka një dokumentacion të pasur gjerman mbi Luftën dhe mes tyre një nga emrat më të shpeshtë ishte ai i Kloppsit". Vizitë në kampin e shfarosjes TIRANE — Përfaqësues nga shumë shtete europiane kanë përkujtuar këtë ditë viktimat e kampit famekeq të përqëndrimit në Dachau. Mes shumë vendeve ka qenë pjesëmarrëse dhe Shqipëria — me anë të një veterani — e cila ka në dhomat me gaz të këtij kampi 200 bijë e bija të saj. Rauata e këtij institucioni — Dachau është kthyer prej kohësh në një muze në nderim të gjithë viktimave — dhe rrugët e reja që duhen ngritur për t'i përcjellë brezave të rinj mesazhin e mospranimit me asnjë lloj diktature, kanë qenë disa nga çështjet më kryesore që kanë diskutuar ish-luftëtarët e rezistencës kundër nazizmit, shumë prej të cilëve janë nga ta që kanë mbijetuar nga ferri i Dachaut. Problemi i të vërtetës historike mbi nazizmin dhe viktimat e tij të shumta — dhe tërë këtë e zakonshme diskutuam në ditët e sotme, kur Swastika naziste është shpalosur shpeshherë fare hapur në rrugët e Europës. (fa. bax) Fitos Baxhaku
Reinhard Klopps Dilaver Poci Muaharrem Dëzhgu Fitos Baxhaku Freiburg Shqipëri Tiranë Dachau Europë

Caktohet dite e gjykimit në Apel

Çështja Nano TIRANE — Do të dalë sërish para gjykatësve lideri socialist Fatos Nano, veçse këtë herë në Gjykatën e Apelit. Kështu pas rreth 50 ditëve — dhe pas paraqitjes së ankesave për vendimin e Gjykatës së Tiranës — Nano dhe akuzuarit e tjerë në skandalin e ndihmave italiane, do të jenë në mëngjesin e së hënës së ardhshme në sallën e katit të katërt të Gjykatës së Apelit. Sikurse në gjykimin e parë — ku Kryetari i Trupit Gjykues ishte Kryetari i Gjykatës së Tiranës, Agim Bendo — dhe këtë herë kryesimi i Trupit Gjykues i është besuar Kryetarit të Gjykatës së Apelit, Prel Martini. I vetmi episod ndoshta i papritur — pas njoftimit zyrtar për caktimin e 23 majit si ditën e procesit të Apelit — i përket faktit që edhe Sokrati Plaka do të gjykohet sëbashku me Nanon. Gjin H. Halkon. Ndonëse i quajtur fajtor, Plaka ishte liruar menjëherë me përfundimin e procesit të parë, ndërkohë që tre kolegët e tij u dërguan sërish në Burgun e Tiranës, madje me dënime të rënda. Sidoqoftë fakti i gjykimit edhe në Apel, tregon se Sokrat Plaka — edhe pse tashmë në shtëpi — është i vendosur ta kërkojë pafajësinë, të cilën e kishte deklaruar që në procesin shakallës së parë. Ndërkohë ankimi i Nanos, Gjin dhe Halkos, merr vlera të tjera, pasi mbi ta rëndojnë edhe mjaft vepra të tjera ligjore. (p.r.)
Fatos Nano Agim Bendo Prel Martini Sokrati Plaka Gjin H. Halkon Tiranë

DJE NE SHQIPERI

BERAT, GALERIA E ARTEVE KTHEHET NE TREGTORE — Në vend të pikturave do ekspozohen dhe ndryshme të artit, tani në mjediset e Galerisë së Arteve në Berat ekspozohen veshje prodhime bujqësore por edhe fruta të ndryshme. E lënë në harresë që kur kryesoi se ratës tërhoqën krijimet e tyre nga kjo Galeri, tashmë pa dyer e dritare — ajo është zapatuar nga tregtarë që nën bërde kanë zë së saj. SARANDE, PERFUNDON RESTAURIMI I SHTEPISE FEMIJES — Ka përfunduar tashmë restaurimi i Shtëpisë së Fëmijës në Sarandë. Punimet për këtë u financuan nga Organizata Botërore e Ndihmës Islame e cila kishte ofruar 65 mijë dollarë. Kjo Organizatë do të vazhdojë megjithatë ndihmën e saj duke shpenzuar gati 30 dollarë në muaj për çdo fëmijë. Pak kohë më parë ajo kishte ndihmuar dhe në restaurimin e Shtëpisë së Fëmijës në Shkodër. MALESI E MADHE, BLE NUMRI I FEMIJEVE I STROFIKE E RAKITIKE — Ka rënë ndjeshëm numri i fëmijëve rakitikë e atyre që vuajnë nga distrofia në Malësi të Madhe. Vetëm nga periudha e janarit 1993 deri në prill të këtij viti, janë shënuar vetëm 108 raste. Kjo shifër është më e ulët se krahasohet me atë të viteve të para. Sipas specialistëve, ky ndryshim ka të bëjë me përmirësimin e kushteve jetësore dhe të ushqyerit të fëmijëve. SHKODER, QENDRA TE REJA PER MESIMIN E GJUHEVE TE HUAJA — Ishin dy qendra të reja të mësimit të gjuhëve të huaja që u përuruan në Shkodër, të dyja të ngritura dhuratë e Fondacionit Soros. Njëra dhe tjetra bibliotekës "Martin Barleti" — për gjuhën angleze dhe frënge — dhe tjetra Universitetit "Luigj Gurakuqi" për gjuhën angleze.
Berat Sarandë Malësi E Madhe Shkodër

Kapen vjedhësit e kamionëve

ELBASAN — Përfundojnë hetimet e Gjykatës katër të rinjtë e akuzuar për vjedhjen e kamionëve të qirave të fshadit. — Përfundojnë hetimet e Gjykatës katër të rinjtë e akuzuar për vjedhjen e kamionëve të qirave të fshadit. Sipas organeve të Rendit — të cilët kishin bërë të mundur ndalimin e autorëve — grabitësit e rrugës, ndonjnë një muaj më parë guronin kamionë e sajn, të cilët u duhej t'i çonin në "për pasta" "shkarkoheshin" për tjer. Ndërkohë një dhe njoftimi i ardhur nga një shofer bullgar — i cili i kishte rrëmbyer gjatë ecjes [?] grabitësis me shenjë — policia e Peqinit bllokoi një grup prej shtatë personash, të cilët në aktivitetin e tyre kishin përdorur dhe bllokimet fiktive nëpër kryqëzimet e rrugëve hekurudhore me ato automobilistike. (Me. Kl.)
Elbasan Peqin

Rrezikojnë punën 700 mësues fshati

Ministria propozon masat Ulët ndjeshëm frekuentimi me shkollat 8-vjeçare TIRANE — Do të jenë gati 700, mësuesit të cilët, ndonëse vitin e ardhshëm nuk do të paraqiten më pranë shkollave ku japin mësim. Kjo do të vijë si pasojë e projektit të Ministrisë së Arsimit i cili parashikon që në 300 shkolla e ciklit 8-vjeçar në të gjithë fshatrat e vendit të përdoret sistemi i klasave kolektive. "Kategoria e mësuesve që do të përfshijë ky projekt-studim — thotë për Gazetën Shqiptare Bashkim Berisha, drejtor i Drejtorisë së Arsimit 8-vjeçar në Ministrinë e Arsimit — do të jenë kryesisht ata që japin mësim në paralete professionat që janë zona, në asnjë për shkak të nevojave të mësimit në këtë zonë". Shkak për këtë propozim të Ministrisë është bërë fenomeni i braktisjes së shkollës e sidomos i djemve, ndërkaq kryesisht në fshatrat dhe zonat e larta të vendit. Aktualisht, në shumë rrethe 20-30 për qind e nxënësve nuk ndjekin klasët e mësimit. Në të dhënat e marra rezulton se për këtë është numri i pjesëmarrjes i cili tani me plotësimet as numri minimal i përsmarësve nuk i lejon të vendoset me një për klasë. Pikat. Pikat [?] për këtë bazë tani nga viti mendohet të mëjanohet në klasat e fshatit dhe të përdoren klasat kolektive. Në këto të fundit do të gjenden së bashku nxënës të ciklit të lartë por në rrethe të ndryshëm. Me. Kl.
Bashkim Berisha Tiranë

Takim tjetër i Seregjit me Papulias

Diplomaci TIRANE — Ndihet një përmirësim i dukshëm në marrëdhëniet mes Shqipërisë dhe Greqisë. Zbehimësi i Ministrisë së Jashtme të Tiranës shprehu kënaqësinë e tij për qëndrimin tashmë tërë të Ministrit të Jashtëm grek Papulias ndaj ftesës së Tiranës për të vizituar Shqipërinë. Vetëm disa ditë më parë Seregi i kishte propozuar kolegut të tij grek Papulias bisedime në Tiranë për sheshimin e mosmarrëveshjeve të lindura pas incidenteve kufitare të verifikuara kohët e fundit. Të dy ministrat ishin takuar pas kësaj në Zyrik, ku ishin dhënë sinjalet e para pozitive se të dy vendet ballkanike po shkonin drejt përmirësimit të marrëdhënieve.
Seregji Papulias Tiranë Shqipëri Greqi Zyrik

KENDI I PARTIVE

TAKIME TE NEN- KRYETARIT SOCIA- LIST NE TEPELENE — Nënkryetari i Partisë Socialiste Ilir Meta në zhvilloi disa takime me aktualistë e anëtarë të par- tisë së tij në Tepelenë. Gje- majal [?] dhe në fshatin Iz- vor. Situata politike në vend ishte tensionuar për aktualisht siç u shpreh Pru- lumbi cili rëndksoi edhe ndërri kërsheke e social- isteve për zëbjen e ka- presonahm. Nënkryetari takimeti shpjegoi gjatë aptimueve dhe pozicionin e partisë që ai përfaqëson në lidhje me marrëdhëniet me Greqinë. Sipas Poli- lumbit linja e PS është që të dy vendet duhet të ngrihen mbi incidentet ndërkufitare kohë e fun- dit për të krijuar një klimë mirëkuptimi!
Ilir Meta Tepelenë Izvor Greqi

Lind për fëmijët dita e maskave

REALITET KURSIV EDMOND LACI TIRANE — Kërkohet edhe në Shqipëri të caktohet një ditë e veçantë për maskat e fëmijëve. Inisiativa buron pikërisht prej Komisionit të posaçëm pranë Shkollës — ku marrin pjesë disa ministra dhe qëllimi i së cilës ka përfituar për mbarëvajtjen e planit për festimin e festës së fëmijëve, i bazuar te Këshilli i Bashkiak i Tiranës dhe Drejtoria Arsimore, kanë vendosur që 25 maj të jetë nga 1 qershori — 25 maji i fëmijëve. Tashmë duhej jo përfunduar kurrë njërin në 47 shkollat tetëvjeçare e kryeqytetit dhe parë të organizatave zëskulmonin përfundimtar e zbukuruan në mjediset e Qendrës Kulturore të Fëmijëve — zgjodhen 350 maska fituese, të cilat do të paraqiten dhe në finalen e 25 majit. Janë parashikuar nga UNICEF — që sponsorizon të gjithë veprimtarinë në kuadrin e 1 Qershorit — që 1 jepen rreth 500 orë për tre çmime më të mira, si për maskat më të mira, si kurse dhe një çmim special për kategorinë e fëmijëve të handikapuar. "Kërkojmë që ta përurojmë një ditë të veçantë të fëmijëve," veçon — thotë për Gazetën Shqiptare Jorgo Papingji, pranë Drejtorisë Arsimore të Tiranës — veprimtaria kryesisht mbështetet e fantazia e vetë fëmijëve, e cila jep rezultate, por edhe "aktorët" e maskave të tyre. "Edhe pse dita finale e maskave të fëmijëve përflet javë u ardhshme, atmosfera pozakontë e këtij festivali u ndje që në seleksionimin e bërë e hënën pasdite. Mbi 1 mijë vogëlushë kaluan me vete në Qendrën Kulturore të Fëmijëve — ashtu si imagjinojnë ata — dhe rruge figurat përrallash dhe heronj të moshës së tyre."
Edmond Laci Jorgo Papingji Tiranë

Grabitësit sulmojnë topat në kala

Gjirokastër GJIROKASTER — Grabitësit nuk ndalen as përballë arsenalit të rëndë të kulturës shqiptare. Këtë herë — meqë nuk ka kanë dalë mbarë vjedhësit kanë sulmuar topat antikë të derdhur në bronx që aktualisht ndodhen në kalanë e Gjirokastrës. Mësynja e "barbarëve" të artit ndaj kalasë, ka nisur të premten në mëngjes. Fillimisht ata kanë çmontuar topat nga bazamenti i betonit ku qëndronin. I kanë shtyrë drejt mureve të kalasë, në pas kanë hedhur poshtë prej pasë vjedhë dhe në njëri prej të dytuar dratë funksionin të paraqisnin parajtys tyre. Por topave antika që sheku më parë kanë shpenzuar e ruajtur qytetin banorët e të, u ka dalë në mbrojtje qytetar. I ndodhur rastësisht pranë vendit e ngjarjes, pas ka parë për gjithçka ka lajmëruar organet e Rendit, të cilat kanë ndërhyrë me shpejtësi duke ndaluar ata që do të kishte qenë një humbje shumë e madhe për historinë e vetë Gjirokastrës. Tentativa — fatmirësisht këtë herë e dështuar — për të vjedhur sendet të shumëve që vjedhësit bëjnë në Kalaen e Gjirokastrës dhe Muzeun e Armëve. Në rastet e mëparshme janë zhdukur disa armë të vjetra mode ne disa raste dhe disa ikona. Deri tani meqenëse edhe nuk njihem ende autorët e shumica prej këtyre vjedhjeve. p. ne.
Gjirokastër Kalaja E Gjirokastrës

NE BRENDESI

Në Rusi vdesin më shumë në kohë paqeje Një tragjedi e përditshme NE FAQEN 2 Dieta e duhur për të qenë në formë Sekrete për të hequr lodhjen NE FAQEN 3
Rusi