Pas mitingjeve tani duhet zgjedhur TIRANA — Fushata propagandistike është mbyllur dhe nesër, në pak se dy milionë shqiptarë, do duhet së fundi të bëjnë të ditur vendimin e tyre për Kushtetutën e propozuar. Politikanët tani po heshtin dhe palën e mban populli. Çdo parti politike, çdo shoqatë madhe e komunitetet fetare, kanë paraqitur në këto javë pozicionin e tyre për të orientuar votën e njërëzve. Por në këtë lumë fjalësh rrezikon të krijohet edhe shumë konfuzion. Idetë e paraqitura janë të shumta dhe pavarësisht nga diferencat individuale, është e mundur të dallosh me qartësi dy prirjet që ndeshen: kush flon për t'i thënë "Po" e kush flon për t'i thënë "Jo" kësaj Kushtetute. Ja pra një përmbledhje e gjithë qëndrimeve të paraqitura në tre javë fushate propagandistike: kush thotë "pro", ngadoherë e bën duke dalluar mendimin e vet nga ai të tjerëve. Edhe kush prononcohet "kundër", shpreh arsye të ndryshme, në thelb kështu nga arësyetime. Nësegjithëse duket e thjeshtë thënia e një "Po" apo e një "Jo". Pastaj, problemi i Kushtetutës, mbetet mjaft kompleks dhe është e natyrshme që i tillë të jetë edhe gjykimi i saj. Por momenti i votës — pra i vendimit — ka ardhur. E rëndësishme është që nesër duke hyrë në dhomën e fshehtë të votimit, të duhet saktësisht për çfarë votohet dhe përse.

Berisha ndërsa voton në zgjedhjet e vitit 1992 Shkak, mosshqyrtimi i kërkesës së opozitës Në Gjykatën Kushtetuese tre dorëheqje eksplozive TIRANË — Tërmet në Gjykatën Kushtetuese. Tre anëtarë të saj — Thimio Kondi, Natasha Sheshi dhe Ylli Myrta — kanë paraqitur dje vendimin e tyre për dorëheqje. Shkak: lënia pas dorë nga kjo gjykatë e shqyrtimit të kërkesës së dy partive të opozitës Socialiste dhe Socialdemokrate për antikushtetutshmërinë e ligjit për referendumin. Vendimi i gjykatësve ka ardhur vetëm pak ditë para votimit të referendumit, por ata theksojnë se dorëheqja e tyre nuk është aspak politike por ka të bëjë me etikën e tyre profesionale. "Ky veprim i Gjykatës Kushtetuese — shpjegon për Gazetën Shqiptare Kondi — është ulje e dinjitetit dhe autoritetit të institucionit ku bëjmë pjesë". Gjyqtarisht të tre anëtarët e Gjykatës Kushtetuese e kanë paraqitur dorëheqjen të enjten në rrugë e veçantë. Lënia pasdore e kërkesës së Niko Peleshit lidhjet vendim Njëkohësisht parlamentit dhe Presidentit të Republikës, duke qenë se këto të dy bëjnë emërimet e gjykatësve kushtetues. "U detyruam të bënim këtë hap — thotë Kondi — sepse megjithëse nuk jemi fajtore për këtë veprime nuk duam të njollosim të gjithë emrin tonë". Akesa e opozitës kunder ligjit "Për referendumin" dhe kërkesa për shfuqizimin e tij ka dështuar në organizim të referendumit për Projektkushtetutën këtë pazar para se me radhë të aprovohet ligjit me shumicë të votës nga Parlamenti. Që nga ajo ditë e deri më sot, kur ndajnë vetëm pak ditë nga referendumi nuk është dhënë asnjë përgjigje. "Ajo sa e rëndë marrë në shqyrtim — thotë Kondi — dhe s'kishte fare as për një orë të tillë, pas referendumit ajo nuk do të kishte efekt". Ndërkohë deri të enjten në mbërritje asnjë komisioni i kryetari. Gjatë tre kësa ngjarje. Ne do të mblidhemi pa do të dalim me një deklaratë" kanë qenë fjalët e vetë të Gjtatës. Ndërtesa ku ndodhet edhe Gjykata Kushtetuese Berisha ndërsa voton në zgjedhjet e vitit 1992 Ndërtesa ku ndodhet edhe Gjykata Kushtetuese

PD Partia Demokratike e ka propaganduar Projektkushtetutën si një dokument demokratik të standardeve europiane. Ajo sjhall mbron liritë dhe të drejtat e njeriut si lirinë e mendimit, të ndërgjegjes, fesë, të zgjedhjes e organizimit dhe e dënon të drejtën e dhunës dhe të keqpërdorimit dhe e demokracisë. Kushtetuta garanton shtetin ligjor si dhe ndarjen e pavarësisë e pushteteve legjislativ, ekzekutiv dhe gjyqësor. Miratimi i saj, do të shënojë çlirimin përfundimtar të shqiptarëve nga komunizmi dhe do ta japë atyre dyer të Europës. Referendumi është forma më demokratike nëpërmjet të cilës — sipas edhe dispozitave kryesore kushtetuese — Parlamenti ia delegon vullnetin e tij votës së popullit. PR Partia Republikane ka deklaruar se miratimi i Projektkushtetutës, do të jetë hapi konkret për institucionalizimin i ndryshimit politik e realizuar në 22 mars. Kushtetuta përcakton qartë raportet e shtetit me individin duke i lënë këtij të fundit të drejtën të realizojë, të rëzojë dhe Presidenti i me kompetencat e tij — nuk mund të veprojë arbitrarisht e pa kontrolluar. PR dhe pronat, duke lënë një hapësirë të re për të realizuar kthimin e pronës pronarëve të ligjshëm. Sindikata e Pavarur E ka parë mbështetjen pa asnjë hezitim miratimin e Projektkushtetutës me anë të referendumit Sindikata e Pavarur të Shqipërisë, e cila ka hedhur dyshimet mbi në të tjerët anëtarëve të vetë. Sipas BSPSH ky projekt q[?] paraqet për herë të parë në tërësi përgjigje proceduriale e interesit të Shqipërisë në çdo qeveritar dhe do të kryejë premisat dhe mundësi të qarta për përshpejtimin e zhvillimit ekonomik. Kushtetuta e ardhshme sanksionon qartë dhe prej pluralizmit në Shqipëri. Edhe ajo e thotë me rrugën përfundimtare të komunizmit. Demokristianët Në favor të referendumit dhe të Projektkushtetutës, ndonëse pa bërë thirrje të qartë për të lënë votën e lirë të gjykimit të popullit, reshtohet edhe Partia Demokristiane. Aprovim i referendumit është për demokratizimin shqiptar forma më demokratike e shprehjes së lirë të mendimit e votës së demokracisë. Asaj vlerë i përgjigjet edhe për Kushtetutën e cila vlerësohet si shprehje e vullnetit politik drejt zhvillimit të vazhdueshëm të progresit dhe zhvillimit ekonomik të Shqipërisë. Projektkushtetuta i bëri nga presidenti do të gjejë deri në fund mbështetjen e plotë të kësaj partie. Kleri Mysliman Duke qënë pro Kushtetutës liderët kryesorë të Komunitetit Islamik Shqiptar, slogani popullit së. "Do ta donim që në këtë Kushtetutë të shkruhej "Feja mbrohet me ligj", por sipas statuteve u la saj. Ndoshta rrëmij i kësaj Kushtetute duket marri edhe mendimin e komuniteteve fetare, do të kish munguar ku ligj. Sipas tyre qenia pro me Kushtetutën bllinte kështu e do mëdoshme, sepse asnjë shtet s'mund të ekzistojë pa në bazë të tillë. "Jemi gjihshtu dakord — shtojnë ata — me projektin e Kushtetutës e gëzon lirinë. Lumja e pavarur mbi baza fetare, sepse çdo kushtë mund ta ngarkërojë me politikën".

PS - PSD - PAD Kundërshtim i plotë Partisë Socialiste ndaj Kushtetutës: "Ne nuk jemi kundër vetëm në disa nene por me vetë boshtin e saj. Që në formën e qeverisjes, ku Shqipëria nuk shpallet Republikë Parlamentare, e deri te mbikopetencat e Presidentit. Nëqotëhëshët në të nuk sigurohet as pavarësia e organeve të drejtësisë". Në të njëjtën linjë me PS dhe socialdemokratët të cilët thjesht ndajnë mungesën e pavarësisë së pushtetit gjyqësor. Pozicioni i pandryshueshëm edhe ai i Aleancës Demokratike të djathtë, ndër të tjera, i vlerëson kompetencat e Presidentit si mundësi për një pushtet personal e pa kufizuar. Për të tri partitë edhe mënyra e miratimit me referendum është një akt antikushtetues. Balli Kombëtar - PDD Partia e Ballit Kombëtar ka deklaruar ndërjet të tërheas se Kushtetuta e propozuar, vulos terrortat tradhtinë e çështjes kombëtare. Ajo nuk i trajton shqiptarët e mbetur jashtë kufirit si gjymtyrë të një kombi që gëzon bashkimin me shtetin amë. Ndërsa Partia Demokratike e Djathtë ka mbrojtur pikëpamjen se Presidenti, me kompetencat që i jep Kushtetuta, ve efektivisht në dorë pushtetin legjislativ, ekzekutiv dhe atë gjyqësor. "Ato është shprehje — përveç të tjerave — edhe për pamundësinë e miratimit të Kushtetutës me referendum. Legaliteti Pozicioni i ashpër i Partisë Lëvizja e Legalitetit. Sipas tyre, "pas shpalljes së ligjit antikushtetues për referendumin, dhe pas vendimit që u mor menjëherë me nxitim të papërgjegjur për ta kaluar Projektkushtetutën jo për diskutim në parlament, por për miratim me referendum, Shqipëria po hyn në një fazë të re legjitimiteti pushtetor që nga shumë me vitet 44-46 kur PKSH përgatiti terrenin për diktaturën e proletariatit. Po Projektkushtetuta, në mënyrë arbitrare synon het q formën republikane e qeverisë të shpallet e pa dyshueshme përgjithësisht". PBDNJ Partia Bashkimi për të Drejtat e Njeriut ka këmbëngulur që Projektkushtetuta duhet ta fitonte më parë besimin në Parlament. Në formën se si është organizuar, referendumi sjell dispozitat kryesore kushtetuese ekzistuese. Përsa i takon përmbajtjes së Kushtetutës që do të votohet, PBDNJ e sheh shprehur se disa nene të veçanta të saj, janë të papërcaktuara qartë dhe se në njëri prej tyre, ndalohet krijimi i partive politike mbi baza etnike dhe fetare. Kisha Ortodokse Është përmbledhur vetëm në një dispozitë kundërshtimi i Kishës Ortodokse ndaj projektit të Kushtetutës. Për përfaqësuesit e këtij besimi dispozita mbron në mënyrë afatgjatë lirinë fetare. "Sepse çdo histori e njohur dhe e pranuar, liri e vërtetë fetare e një police fetare të një vendi do të thotë, në parim, pavarësi nga çdo lloj ndërhyrjeje në çështjet e brendshme të saj që vjen nga jashtë e komuniteteve të tjera fetare të cilat kanë shumë, çfarë në organet ligjvënëse dhe shtetërore. Kjo dispozitë nuk krijon telasht lokale vetëm për sot, po me siguri do ta vështirësojë pozicionin e Kishës Ortodokse dhe në të ardhmen".

TIRANË — Do të mungojnë pranë Komisioneve të rrethave vëzhguesit e Shoqatës për Kulturë Demokratike (SHDK). Komisioni Qëndror i Tiranë ka refuzuar të emërojë nëntë prej 30 personash të SHDK i ka dërguar për miratim. Arësya — sipas anëtarëve të këtij komisioni — është se këto të drejta e kanë vetëm partitë politike që marrin pjesë në pushtetin lokal. "Prania e përfaqësuesve të shoqatës në komisionet e rretheve — sqaron për Gazetën Shqiptare zëdhënësja e SHDK-së Miranda Gac — do të na ndihmonte të kishim një informacion më të shpejtë për rezultatet e zgjedhjeve. Megjithatë ne do të jemi të përfshirë në qoftë japim në vlerësim paraprak të blerë të vëzhgimeve e qëndrojnë votimi". SHDK është e përgatitur që të 2.500 anëtarët e saj, të shpërndahen për të vëzhguar zhvillimin e votimit të Projektkushtetutës në 4.614 qendrat e votimit në të gjithë territorin e Republikës. Bashkë me ta do të lëvizin nëpër Shqipëri edhe 4 vëzhgues të Institutit Kombëtar Demokrat Amerikan të ardhur posaçërisht për këtë qëllim. SHDK u formua që në muajt e vitit 1991 me mbështetjen e Institutit Kombëtar Demokrat Amerikan dhe ka qëllim e përhershme në mënyrë aktive në të gjitha fushat elektorale të zhvilluara deri tani në Shqipëri. Shifrat që ajo ka ofruar para publikutit të rezultateve zyrtare, kanë qenë në të gjitha herët më të gabuar deri në 0,5 përqind. Gjatë zhvillimit të zgjedhjeve, por edhe në periudhat ndërmjet tyre, kjo shoqatë ka ofruar kontributin e saj për zhvillimin e proceseve demokratike. Armand Mero

Udhëtim mes auditorëve të fakulteteve. Opinione të ndryshme nga të rinjtë TIRANË — Çfarë mendojnë studentët për kushtetutën? A do t'i ushtrojnë, por ose tyre e kanë lexuar të plotë ose përgjysmë. Ndërsa shumë studentë e dinë se ç'është Gazeta shqipare? Vetëm jo larg nga studenti i Mjekësisë kemi dëgjuar mendime nga Gazeta? Shkruajne opinion por nuk di. Ndërsa, disa pozitivë, të përkushtuar dhe moskokëçarës. Elvis Prifti, student për gjeometri, në Korçë: "Kurse e di, por nuk di shumë. E po. Sepse edhe kushtet? Por ka kuptim? Shqipëria? Por ka duhet ta votoj? Po edhe po?". ... [?] por jam pro asaj që të jetë" "Kurse studentët e fakultetit të Drejtësisë, për vetë profilin e degës së tyre, janë më së shumti mëdyshës kundrejt kësaj fakte. Sipas pjesës më të madhe, kushtetuta përfaqëson ?". Ndërsa të tjerë e saj, përmbajnë në "kompetencat tepër të zgjeruara të presidentit" të mospërkrahur me asakë të formës të republikës si parlamentare apo presidenciale, që "mohimin e së drejtës së arrestuarve për të zgjedhur". "Megjithatë — shtonë ata — ne kemi nevojë për një kushtetutë, edhe pse ajo mund të mos jetë e përsosur". Arlinda Çushaolli

TIRANË — Mbërrijnë vëzhguesit ndërkombëtarë për të kontrolluar zhvillimin votimit për Referendumin. Kanë konfirmuar ardhjen e tyre tre anëtarë të Asamblesë së Përgjithshme të Këshillit të Europës, në bazë të ftesës së bërë nga Sektori i Marrëdhënieve me Jashtë të Kuvendit Popullor. Ndërkaq pranë autoriteteve shqiptare ka patur kërkesa të shumta nga përfaqësues të organizatave të ndryshme ndërkombëtare, nga parlamenta dhe nga zyrat e huaja, të cilat kërkojnë nga afër votimet për Projektkushtetutën dhe takat përfaqësuesit e Institutit Kombëtar Demokrat Amerikan.

P.A. PIESE KEMBIMI PER TE GJITHA MARKAT E MAKINAVE Do të gjeni tipe të shumëllojshme Qëndro: TIRANE - Rruga "Myslym Shyri" (Përballë Pallatit të Pionierëve) Filial: DURRES - Rruga "Bulevardi Kryesor" Llogja 1 (Pranë Dyqanit të Luleve)