Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Gazeta Shqiptare

E dielë 3 prill 1994

«Jemi dakord të bashkohemi»

Një plan që do gllabëronte Shqipërinë Arkivat e PPSH: letër e Hoxhës drejtuar Titos TIRANE - Një plan për bashkimin e Shqipërisë, Jugosllavisë dhe Bullgarisë, në mos vetëm kishte qenë hedhur e realizuar në vitin 1948. Plani — për të cilin ishte marrë në mirëbesim i Stalinit — parashikonte bashkimin e të shteteve ballkanike në një konfederatë të vetme. Enver Hoxha jo vetëm kishte hedhur me këte idë por, kishte ndjekur hapat e para për realizimin e saj. Kjo është e vërteta që del në dritë nga një letër dokument me gjuhën e tij të nënshkruar e PPSH. Eshtë një letër Arkivi (faqja e Enver Hoxhës — prej të cilit në ikjet e panjohur — dërguar Titos më mars të 1948. Këtë Hoxha poho[n] me gojën e tij, se ishte gati tashmë të ndërmerrte hapa të tjerë për të realizuar bashkimin me Jugosllavinë. Ndërkohë ekonomia ishte kryekëputësisht në duart e Jugosllavëve, ushtria po ashtu ishte krejtësisht nën varësinë e Beogradit, gjithçka tjetër kishte qenë në rrugë “formale” sikurse e quan ai vetë. Versioni që përmban letra është në kundërshtim me ç'ka kishte shkruar vite më vonë Hoxha në veprat e tij. Sipas Hoxhës ishte ai vetë që ishte bërë bashkëpunues energjik me Titon. Një version që shembet plotësisht në peshën e fakteve që përmban ky dokument. Kështu fillon të hidhet përherë e më tepër dritë mbi pozicionin e vërtetë të Enver Hoxhës në vitet e errëta 1945-48, periudhë e cila kishte mbetur deri tani e mbuluar nga një vel misteri. LUAN MALTEZI TIRANE — “Ne duhet të punojmë konkretisht për Federatën dhe për këtë gjë në vendin tonë punohet me të gjitha forcat”, janë fjalët e Enver Hoxhës drejtuar marshallit Tito në një letër të zbuluar së fundi ndër dokumentat e ish-arkivit të fshehtë të PPSH. Eshtë kopja e dytë e një letre që Hoxha i ka dërguar udhëheqësit jugosllav, në marsin e 1948. E gjithë letra zbulon disa fakte që deri tani mbuloheshin nga pluhuri i viteve. Plani i bashkimit të Shqipërisë me Jugosllavinë kishte qënë gati dhe, vetëm grindja mes Titos e Stalinit, kishte bërë që të dështonte. Për këtë bashkim — sikurse del qartë në letër — kishte dhënë miratimin e tij edhe Koxha me vijim të një letre që ai kishte në dorë me mbylljen e nisjes së saj. Një plan i tillë do të gllabëronte Shqipërinë, përfundimisht, nën kontrollin e Beogradit. Nga letra zbulohen edhe plani i dytë. Në të Enver Hoxha përshkruan një bisedë që ambasadori i Egjiptit në Sofje kishte zhvilluar në atë kohë me Gjergj Dimitrovin. Si pas Hoxhës Dimitrovit i ishte shprehur se Federata e re me vendet e tjera do të kishte Stalinin në krye dhe do të kishte këshillat për shembull si krijimi i Partisë Bullgare që ta shlyente me K.Q. të Partisë Jugosllave dhe pastaj do ta parashtronte K.Q. të Partisë Shqiptare dhe nga muaj gershor mund të mblidhej parlamenti dhe të tre vendet e para të vendosnin dhe të krijonin federatën. Fundi i vitit 1948 do të ishte afati i fundit ku të tre shtetet të jenë bashkë. Jugosllavët na duket se ishin të sigurtë me të gjitha mundësitë e tyre. Ata mendonin se të gjitha punët do të kryheshin pa shumë vështirësi, qoftë me mjete ekonomike, qoftë edhe me trysni politike. Për këtë arsye ata kërkonin me ngulm shpejtimin e bashkimit. Hoxha nga ana e tij shfaqet krejtësisht i gatshëm për të hedhur hapa të tjera konkrete. “Veç sa përkrahjen e fortë të miqve tanë të mëdhenj” — nënkupton Bashkimin Sovjetik — “ne duhet të marrim në shqyrtim çështjen e bashkimit” dhe të ecim “sa më shpejtësisht” që ai e sheh të arsyeshme në lidhje me faktorin e tjerë të këtij problemi”. Kështu dëshmohet qartë përfshirja e Shqipërisë nga harta politike. Hapat e parë tashmë ishin hedhur dhe bashkimi do të ishte një formalitet krejtësisht i realizueshëm. “Ne bazë të drejta” shkruan Hoxha në të njëjtin konkluzion “unë për vete jam i mendimit i cili do të thotë realizimi i qëllimeve tona të përbashkëta për vëllazërimin dhe bashkimin e të dy popujve tanë”. Për fat disa muaj më vonë ndodh përçarja mes Stalinit dhe Titos. Enver Hoxha sigurisht rreshtohet përkrah më të fortit. Vetëm kështu u evitua gllabërimi i Shqipërisë nga Jugosllavia. Drejtor i Përgjithshëm i Arkivave të Shtetit Një dokument historik i të njëjtës epokë dhe në të djathtë Enver Hoxha e marshalli Tito
Enver Hoxha Tito Stalin Gjergj Dimitrov Luan Maltezi Tiranë Shqipëri Jugosllavi Bullgari Sofje

«Fshesa» e re greke shoqërohet me rrahje

Goditje elektrike, përdhunime në qelitë e Kosturit Vetëm brenda një dite 1.600 të dëbuar KAPSHTICE — Denoncime të reja ngrihen nga refugjatë shqiptarë, të ridhesuar dhunshëm prej autoriteteve greke. Vetëm një javë pas deklaratës së ashpër të Ministrisë së Jashtme Shqiptare — ku denoncohej vrasja e një të riu shqiptar nga rojet greke të kufirit — mjaft refugjatë shqiptarë të p[ë]rzenë drejt Greqisë, tregojnë për krime çnjerëzore të kryera kundër tyre. Pas një pauze kërcënuese dhe kthimesh masive të shqiptarëve, në datën 29 mars, kishte nisur një “fshesë” e re nga autoritetet greke. Kështu ndërmjet 1.600 shqiptarëve të kthyer në këtë ditë — ndërkohë që kthimet normale i përkasin shifrës mesatare të 200 refugjatëve në ditë — pjesa më e madhe e tyre ka dëshmuar para autoriteteve shqiptare të kufirit se ishin torturuar, marrë dhe provokuar në mënyra vulgare. Ndër metodat greke-shqiptar, u shtua me deklarata e 30 marsit në Parlamentin Shqiptar, ku deputeti i PBDNJ protestoi kundër forcave të Rendit që — sipas tij — kishin penguar minoritarët të ktheheshin festën e 25 marsit, përvjetorit të Revolucionit Grek të vitit 1821. Afro 1.000 refugjatë të kthyer nga pika e kalimit kufitar të Kapshticës — menjëherë pas daljes në tokën shqiptare — kishin konfirmuar për krime të padëgjuara më parë. Ky kontingjent kishte arritur nga policia speciale e Kosturit, në birucat e të cilit kishin qëndruar për katër-pesë ditë pa asnjë lloj ushqimi mbi 30 refugjatë. Ndërmjet tregimeve me ngjethëse, veçohen rastet e përdhunimit të femrave shqiptare nga ushtarët grekë, madje në sy të meshkujve të tjerë që ndodheshin të izoluar bashkë me to. Ndërkohë vetë, më shumë se 100 të kthyerit, kishin konfirmuar në kufi, ndaj për raste të tjera torture, qenë shprehur se kishin qenë përdorimi i goditjeve elektrike mbi trupin e tyre. Për kontigjentin e kthyer në datën 29 mars, autoritetet kishin njoftuar edhe autoritetet shqiptare se, po në Kostur ato kishin lënë të qetësuar me dhjetëra shqiptarë të tjerë, njerëz për të cilëve në gjendje të rëndë. Ndërsa provokimet e ushtarëve grekë e kuptueshme nga Maqedonia, shpeshherë ishin shoqëruar nga shkopinjtë e gomës, rrahjet, marrja e dhrahmive dhe ushqimeve, por dhe gjëja e pasaportave me viza të rregullta për ata që i dispononin. Kështu tensionohet edhe një herë klima e marrëdhënieve ndërshtetërore shqiptaro-greke, pavarësisht se herë kur mendohej se gjithçka po shkonte drejt normalizimit. Kryesimi i KE nga Greqia — si drejtuese e radhës — por edhe vizita e fundit e funksionarit të lartë grek të Punëve të Brendshme në Tiranë, kishte dhënë sinjale të reja pozitive, jo vetëm për marrëdhëniet ndërshtetërore, por dhe për problemin delikat të emigrantëve shqiptarë e rregullimin e statusit të tyre në Greqi. Edmond Laçi Kontrolle në kufirin greko shqiptar
Edmond Laçi Kapshticë Kostur Greqi Shqipëri Maqedoni

Doganat: edhe katër në burg

KORÇE — Ka dërg[ua]r edhe katër persona të tjerë në burg kontrolli i autoriteteve mbi veprimtaritë e paligjshme në dogana. Këte herë ndërmjet organizuarëve — përveç doganierëve — janë edhe punonjës të Policisë së shërbimit në pikën doganore të Qafë Thanës së rrethit të Korçës. Ndërkohë motivet janë përsëritur i kontrabandës e cigareve. Katër të arrestuarit — sipas hetimeve të para — tashmë akuzohen për kallëzim e padoganar të afro 700 kollive me cigare të markës “Jugoslavia”. Për kallëzim e paligjshëm të datës 26 mars, tashmë Prokuroria e Korçës ka filluar edhe çështjen penale (e.l.)
Korçë Qafë Thanë

Hapet në Durrës sallon makinash

Treg i «Nissan» në Shqipëri DURRES — Lindin për herë të parë në Shqipëri edhe sallonet e automobilëve. Ishin autoveturat e prodhimit të njohur japonez “Nissan” që hapën këte iniciativë të re në tregun e makinave. Sallon — i inauguruar këto ditë në Durrës — është hapur në një nga rrugët kryesore të këtij qyteti. Në një lokal me hapësirë të gjerë dhe të ndriçuar mirë ishin ekspozuar disa lloje makinash të markës “Nissan” që do të jenë dhe tregtueshme. Përveç këtyre automjeteve, në shërbim të klientëve janë vënë edhe disa katalogë të ndryshme, në bazë të së cilëve ato mund të bëhen porositë e tyre. Hapja e këtij salloni u bë i mundur nga bashkëpunimi i shoqërisë Adria me qendër në Tiranë dhe një tjetër shoqërie sllovene “Nissan Adria”. Me këte iniciativë ato sjellin për herë të parë edhe një mënyrë të re në tregun e automjeteve. Kështu pra, edhe në Shqipëri markat fillojnë të shiten sipër lokale të mbyllura e moderne duke braktisur atë treg të pazorganizuar që ekziston nëpër sheshet e mjediset e çrregullshme të qyteteve shqiptare.
Durrës Shqipëri Tiranë Slloveni

Shfaqje pornofilma ndalohet

ERSEKE — Vazhdon të jetë i ndaluar ende në Shqipëri reklamimi i pornografisë. Pikërisht për këte e kishte pësuar edhe një piktor nga Leskoviku, i cili ishte ndaluar për dhënien nga ana e Rendit të Ersekës. P.P., 28 vjeç, ishte kapur në flagrancë në mësimin e 30 marsit, ndërsa sipas punonjësve të Rendit po f[aq]te filma pornografikë me njerëz të organizuar. Në fakt, në dy vite të fundit kinematë e kryeqytetit, por edhe të mjaft rretheve të tjera, “pëshpërri” kishin përdorur filma të ndaluar “për shfaqur” sallave të boshatisura. Ndokush këtë “sukses” i shet kërkuar edhe “privat” nga Leskoviku. (p.c.)
P.p. Ersekë Shqipëri Leskovik Kryeqyteti

Përleshje në qeli: 2 në spital

— Kis[h]te dërguar dy persona në spitalin e qytetit, përleshja e ndodhur midis të arrestuarve në qelitë e Komisariatit të Policisë në Burrel. Për mëndjeherë pas kësaj, Prokuroria e Rrethit, ka dërguar po në këto qeli — të ndaluar — dy prej punonjësve të Policisë, të cilët shërbenin atë mbrëmje në Komisariat. Sipas deklaratës të arrestuarit — për të arritur momentin e përleshjes midis tyre — ende për motivet të panjohura — u kishin shpëtuar mbikëqyrjes së punonjësve të Policisë. Pas kësaj, të arrestuarit Kula e Balu, u transportuan për në spitalin e qytetit. (u.d.a.)
Kula Balu Burrel

NE BRENDESI

Eshtë sot festa më e madhe e katolikëve Pashkët, lajme çfarë përfaqëson dhe celebrohet NE FAQEN E FUNDIT Falimenton Uzina e Kobaltit në Elbasan Agjencia e Ristrukturimit përfundon studimin NE FAQEN 3
Elbasan

Blej dhe shes

KE NDONJE GJE PER TE SHITUR? DO NDONJE GJE PER TE BLERE? KE NDONJE GJE PER TE SHITUR? DO NDONJE GJE PER TE BLERE? Kjo hapësirë është falas për ju për lajmërimet ekonomike. Dërgoje mesazhin tënd jo më të gjatë se 15 fjalë në redaksinë tonë. Në Tiranë: rruga Bajram Curri, 370. Ose në Bari: Viale Scipione l'Africano, 264. Trego në mesazh çfarë kërkon dhe ofron, emrin tënd dhe adresën. SHES — dy shtëpi sëbashku me truallin 1.000 metër katror. Të interesuarit të drejtohen pranë kësaj adrese Rruga e “Durrësit” Nr. 30 në Tiranë (ngjitur me distribustorin e benzinës, te ish-Shkolla e Partisë, përballë Uzines Tirana). JAP ME QERA — Një apartament në dhomë e kuzhinë me në Tiranë. Shtëpia është e pajisur edhe me telefon. Të interesuarit të telefonojnë në 20807 (në orët e mbrëmjes). SHES — një apartament 2 dhoma e 1 kuzhinë, në Ballkon dhe telefon, në afërsi të një qëndre të qytetit të Vlorës. Të interesuarit të telefonojnë në numrin 62056. SHES — një makinë për larje enësh, model i [?.] JAP ME QERA — një lokal për dyqan ose magazinë me këto përmasa: gjerësi 3.7 metra, gjatësi 4.2 metra dhe lartësi 4.3 metra. Lokali është në qendër, disponon një bodrum me rreth 9 metër kub vëllim dhe ndodhet në fillim të Rrugës “Hoxha Tasim” afër Sheshit “Avni Rustemi” (Pazari i Ri). Informacione të mëtejshme mund të merrni në telefonin 26259 nga ora 7.00-10.00 dhe 14.00-16.00. JAP ME QERA — një shtëpi dollari. Eshtë e tipit R-6, profie[s]ionale. Të interesuarit të telefonojnë në Romë nr. 0039 6859792 (pas orës 10 të mëngjesit). JAP ME QERA — një lokal për dyqan ose magazinë me këto përmasa: gjerësi 3.7 metra, gjatësi 4.2 metra dhe lartësi 4.3 metra. Lokali është në qendër, disponon një bodrum me rreth 9 metër kub vëllim dhe ndodhet në fillim të Rrugës “Hoxha Tasim” afër Sheshit “Avni Rustemi” (Pazari i Ri). Informacione të mëtejshme mund të merrni në telefonin 26259 nga ora 7.00-10.00 dhe 14.00-16.00. JAP ME QERA — një vilë me 8 dhoma, dy banjo, dy WC, 3 dhoma në bodrum, një dhomë jashtë. Adresa Rruga “4 Dëshmorët” Nr. 44. Telefon 0406 ose 25018 (nga ora 16.00 deri ora 17.00 dhe pas orës 20.00). JAP ME QERA — një kuzhinë (dhoma e ndenjës, dhoma e gjumit dhe e ngrënjes, dhoma e fëmijëve dhe dhoma e gjumit). Adresa Rruga “Thana Ziko” Nr. 94/1 Tiranë. Numri i telefonit 26280 nga ora 13.00 deri në orën 19.00. JAP ME QERA — një shtëpi e obor[r], një dhomë e një kuzhinë (korridor, banjo, telefon). Ka vend për disa makina. Adresa: Rruga “Besim Imami”, Nr. 20 në Tiranë. Numri i telefonit 27169. JAP ME QERA — një vilë me 8 dhoma, dy banjo, dy WC, 3 dhoma në bodrum, një dhomë jashtë. Adresa Rruga “4 Dëshmorët” Nr. 44. Telefon 0406 ose 25018 (nga ora 16.00 deri ora 17.00 dhe pas orës 20.00).
Tiranë Bari Vlorë Romë

DJE NE SHQIPERI

TIRANA DHE SARANDA DO TE LIDHEN EDHE ME NJE LINJE AJRORE — Se shpejti edhe Saranda do te mund te lidhet me aeroplan me kryeqytetin. Kjo ishte çështja që u diskutua nga përfaqësuesit lokal të Sarandës dhe dyre të Ministrisë së Bujqësisë. Krstina Humatare e Fluturimeve Amerikane (MAI), sipas marrëveshjes dypalëshe ishte e aviac[e] në të. Në Vlorë — do të jetë gati në lëvizje të tillë. Ndërsa fluturimet — me një avion 6 vendësh do e nisin në muajin korrik. NE DURRES FILON ANKANDI PER PAJISJET E FLOTES TREGETARE — Ka filluar procesi i ankandit edhe për anijet e Flotës Tregtare në Durrës. Prioriteti në këtë proces — tashmë kanë dalë anijet e para, ndërsa në fazën e dytë 11 anije të tjera — do t'i jepet përdorimit pronësore dhe marrësve të tyre. Në rast se ato nuk do të mund të blihen vetë anijen ato do u t'i nënshtrohen për r[?] e me kontratë të rinovueshme — nga pronar i ri i mundshëm [.] [v?]e. SI SHPRONESO[E]T EDHE KUKESI DO TE JETE ME I MADHI — Do të jetë me i madhi qyteti i Kukësit. Një studim i kryer nga specialistë e Urbanistikës së qytetit ka parashikuar shtrirjen e tij në një sipërfaqe të re prej 285 hektarësh. Ky studim ka filluar me planifikuar të kontrollojë me mirë ndërtimet e shumta të palligjshme e dera edhe këtu. Përdor kësa, një tjetër s[?] pritet për 186 hektarësh em[?] menduar i l[?] në dispozicion ndërtim[it] të objekteve turistike.
Tiranë Sarandë Vlorë Durrës Kukës

ADRIATIKA NAVIGAZIONE S.p.A. - VENEZIA

Zattere 1411 - Tel. 0039/41/781611 - Fax 781805 - Tlx 410045 Tragete per Pasagjere, Veturë, Kamiona DURRES - BARI - ANKONA TRIESTE - DURRES Nga DURRESI për BARI: çdo të Martë niset ora 22.00 çdo të Enjte niset ora 12.00 Nga DURRESI për ANKONA: çdo të Dielë niset ora 12.00 Nga DURRESI për TRIESTE: çdo të Mërkurë niset ora 19.00 çdo të Shtunë niset ora 20.00 Agjensia në SHQIPERI DURRES: DETARET SHQETERORE Tel. 052/22235 - Fax 22911 - Tlx 4148 Agjensia në ITALI BARI: AGESTEA Srl - via Leida, 4 Tel. 0039/80/331555 - Fax 330628 - Tlx 810043 ANKONA: MARITIME AGENCY Srl - Via XXIV Settembre, 20 Tel. 0039/71/204915 - Fax 202296 - Tlx 560022 TRIESTE: AGEMAR Srl - Piazza Duca degli Abruzzi, 2/a Tel. 0039/40/363222 - Fax 77723 - Tlx 460059
Venezia Durrës Bari Ankona Trieste