Reforma ne shendetsi, tjeter vendim i Qeverise
Barnat, cmime te reja
tavani 10 perqind me i larte
Shteti do subvencionoje vetem ilacet me te nevojshme
TIRANE — Nje tjeter reformim i sistemit te lejeve se importit te barnave ne vend.
Ministria ka vendosur nivele me te larta tavani per cmimet e shitjes me pakice te nje grupi barnash qe konsiderohen si me te domosdoshmet. Nderkaq, cmimet e pjeseve te tjera te medikamenteve mbetur jashte kesaj liste do te liberalizohen krejtesisht. Dje ne specialistet e Ministrise se Shendetesise qe e shpjegonin kete akt si te domosdoshem e te inkurajuar veprimtarine e farmacive private dhe privatizimin, si parapergatitje per privatizimin e krejt rrjetit farmaceutik qe nuk do te vonoje.
Tashme cmimi i shitjes me pakice te ilaceve, qe perfshihen ne nje liste prej afro 190 artikujsh, qe cilesohen si "me ilacet e rimbursueshme", do te llogaritet duke shtuar mbi cmimin e blerjes CIF jo me 25, por 35 per qind. Rrjedhimisht cmimet tavan te ketyre mallrave — qe kerkuara nga klientet e semure — do te jene ketej e tutje 10 per qind me te larta.
Ishte shkurt i ketij viti kur Keshilli i Ministrave, per te penguar shtrenjtimin e frikshem — dhe ne mjaft raste spekulativ — te medikamenteve ne tregun privat, vendosi te aplikoje per here te pare tavan te cmimeve te shitjes se tyre. Deri ne ate kohe, oferta e farmacive shteterore nuk mund te perballonte kerkesen e madhe te bleresve per shkak te cmimit me te ulet e ato abononim. Ne te kunderten, ne sektorin privat, ishte krejtesisht e lire qe farmaceuteve te ofronin barnat per popullaten me fitime te medha. Vendosa e vjetme u pa si nje mase qe shpejt, ndermjet te tjerash, do te bllokonte fitime te frikshme ne tregti.
Gjithsesi, kjo duket se ka nxjerre ne evidence probleme te tjera. Eshte mekanizmi ekonomise se tregut i cili heq me ngulm qe cmimi i shitjes se mallrave te mbuloje jo vetem koston e prodhimit e shpenzimet e tjera te transportit e tregtimit, por te siguroje edhe nje pjese fitimi te mjaftueshem. Dhe nga ky ligj i pashkruar, nuk mund te beje perjashtim — me gjithe cinizmin, qe duket se mjafton ne vetvete — edhe sfera e tregtimit te barnave. Ne fakt, qe me ne mjetet e para te aplikimit te cmimeve tavan per barnat, pati mjaft farmaciste private qe deklaruan si te paleverdishme ekonomike importimin e tyre, gje qe mund te conte ne pakesimin e ndjeshem te furnizimit te tregut me ilace. Rritja per qind e tavanit te cmimeve, synon te eliminoje pikerisht kete dukuri — thote per Gazeten Shqiptare Vigan Salij, Drejtor i Drejtorise Farmaceutike — qe ndoshta do te liste me rrjedhoja me negative se ajo e supercmimeve.
Por nderkaq duket nuk jane lene ne harrese dhe interesat e konsumatoreve. Nga Qeveria per vitin 1994 eshte akorduar nje fond prej 534 milion lekesh, per mbulim e diferencimit te cmimit te blerjes kunderjt atij me pakice te shitjes se barnave jetesore. Jane rreth 190 lloje per te cilat me nje projekt qe do ti paraqitet shume shpejt Qeverise — to te subvencionohen nga ky fond. Jane keto, medikamentet per perdorim me te gjere dhe intensiv ne popullata, si dhe ato per semundje akute apo kronike. Nderkohe shteti do te vazhdoje te subvencionoje vleren e plote te barnave per grupe te caktuara te popullsise — femijet 0-12 muajsh, invalide te luftes dhe te punes, te semure te kancerit dhe TBC — si edhe vendimeve perkatesse te Keshillit te Ministrave.
Andrea StefanI
Fatos Baxhaku
Pas kater vjet hetimesh
Gjykata Ushtarake:
sot nis procesi
per Sulo Gradecin
TIRANE — Ndoshta "dyzullimi" i tij i heshtur me Drejtesine perfundon pikrisht sot.
Dohet per here te pare qe pas 1 korrikut te vitit 92 — kur ish arrestuar — Sulo Gradeci ka mundesine te "rrefehet edhe para gjykates". Keshtu paturisht qe diktatori Hoxha i kish besuar ne vitin e 14-te dhe qe dale sot para Gjykates Ushtarake, nen akuza "shperdorimi te detyres" dhe "vjedhje ne shpifje shteterore", te cilat e detyrojne ndoshta nje bis balade te mbyllur 33 vjet luftarake.
Maratona e Gradecit me hetuesit kish nisur qe vitin 1991, kur per here te pare ai ish marre ne pergjegjesi penale, ndersa me kete e dyte akuze qe do te zhvillohet ne procesin e tij. Per "per mungese faktesh dhe provash" dhe me miratimin e Prokurorit te Republikes, ceshtja penale qe ngrenin te Gradecit pushohej ne prill '92. Nje "qetesim" kjo e perkohshme, sepse po Prokurori i Republikes firmos kater muaj me vone marrjen e tij ne pergjegjesi penale. Ne 7 korrik '92 per here te pare Sulo Gradeci shkel qelite e Burgut te Tiranes, bariu i cili dje ishte ende edhe sot. Vetem dy vite me vone hetuesit mbyllin dosjen "Gradeci", por gabimi s'ka derguar ate Gjykates Civile, nderkohe qe ligji i meparshem, por edhe ky aktual, subjekte ushtarake i dergon per gjykim Gjykates Ushtarake. Keshtu — pas nje seance pergatitore — duke Gradeci u dergohet gjykates ushtarake, te cilet pasi kerkojne kohe per ta studiuar ate, caktojne sotme per fillimin e procedures se tij.
Perfundimisht Gradeci — ish-Komandanti i Sherbimit per Ruajtjen Fizike te Sekretarit te Pare te KQ te PPSH, Enver Hoxha — do te "kujtoje" sot serish, aqsose te jetes se tij nga viti 1981-1986. Sot, 73 vjec, Gradeci qe dikur kish shkruar edhe nje liber kujtimesh per njeren te cilit i kish siguruar jetim, i duhet te pergjigjet dy akuzave qe i parashikojne denime jo pak te rrepta: "shperdorimi i detyres" deri ne 10 vjet heqje lirie, nderkaq "vjedhja e pasurise shteterore" nga 7 vjet deri ne burim te perjetshem. Nderkohe per "shumat e shperdorura" prej tij — afro 33 mije dollare — ka mundesi qe paralelisht ta hape edhe nje padi civile, ashtu sikurse ish bere gjyqet te njejta civile per ish-bllokmeneve apo funksionareve te larte te regjimit. Keshtu Gradeci — per te dyten here — do te tregoje historite e tij me "komandantin" — ish-diktatorin Hoxha — vecse kete here para gjykatesve dhe per te likuar pafajesine. (e.l.)
Nje ish-student shqiptar
Shok me djalin
e Kim Ir Senit
Miqesi e pazakonte
Kim Cong Il me disa shoke shqiptare. I pari nga e djathta eshte i intervistuari
TIRANE — Restorante qe zbrazeshin sikur te kish rene termet po te hynte ne to, roje, makina luksoze ne dispozicion. Eshte historia e nje miqesie studentore te pazakonte, asaj mes nje te riu te thjeshte shqiptar dhe Kim Cong Ilit, djalit te ish-diktatorit koreano-verior Kim Ir Sen, aktualisht numri nje i nje regjimi qe ende vazhdon te mbaj ne kembe i mbeshtetur nga nje aparat gjigand policor e ushtarak. Protagonisti i intervistes eshte nje inxhinier shqiptar, Sh. Z., 48-vjecar, i shpedguar universitar i punesuar tani ne nje firme private ne kryeqytet, i cili ne vitet 1961-65 ka kryer studimet e larta ne Koren e Veriut. Eshte nje nga te paktet shqiptare te asaj kohe ende enigmatiket. Portreti i tij i ngrire — thuajse ne kohe e te pajete — nuk lejon te kuptohet njeriut qe njeriu i tij me ka ne dore fatin e ketij vendi aziatik.
Si jeni njohur me Kim Cong Il?
"Krejt rastesisht. Ai sapo kishte kthyer nga Bashkimi Sovjetik ku kishte kaluar nje femijeri te gjate. Ne ate kohe ishte filluar te studionte per jurisprudence. Kishte deshire te madhe te shoqerohej me europiane. Ishte nje lloj ideje e tij fikse. Gjate paraditeve, ne publik vehej me uniforme tipike gjysme-ushtarake, gjate mbremjeve me veshjen perendimore".
Nese sa dallonte nga koreanet e tjere?
"Ne ate kohe ai ishte 20-vjecar. Nuk kishte ndonje inteligjence te vecante. Dinte vetem rusisht, por ishte modik dhe student i mesme. Kishte qejf te shetiste, te qendronte gjate neper mjedise te mbyllura e femrore. Po me ju si sillej?
"Ishte nje shoqeri normale, nga ato qe zakonisht lidhen ne te tilla mosha. Me mua personalisht u lidh me shume dhe gjate dy viteve te para takoheshim pothuajse cdo dite. Me ka cuar ne plazhet me te bukura dhe ne vende ku ishin te rralle koreanet qe mund te shkonin".
A ne shprehje pushtetin e tij?
"Kim Ir Seni ne Koren e Veriut konsiderohej si nje perendi. Fshati ku ai kishte lindur, u be vend i shenjte me nje pazar aty u krijua edhe nje shkolle ushtarake qe ne kohen kur ai ishte gjalle, ne 1963, ne Phenian u ngrit nje muze kolosal. Shqiptaret qe kane qene ne vone aty me kane thene me se 1983 eshte shtuar edhe nje pjese qe i kushtohet i biri. Thone se aty eshte nje foto jashtezakonisht e madhe ku Kim Cong Il ka dale me mua. Ai nuk ishte nevoje ta shfaqte pushtetin e tij, sepse kete e benin ata qe e rrethonin. Sapo shkonim ndonje restorant, te gjithe klientet dilnin menjane pa hezitim. Ne te gjitha pikat turistike na vinin ne dispozicion dy vile. I jati kishte ne dispozicion edhe nje mjet i jashtezakonshem, qe njihej si makine me vlere. Nga xhamat e makines thuajse as i prekte rruga dhe e ushtaraket ngrinin ne qendrim gatitu".
A jeni takuar ndonjehere pas largimit tuaj nga Korea?
"Jo, madje per shume vite me rradhe nuk e dija fare cfare behej me te. Ne 1972 e pashe ne nje fotografi ne shtypin e Tiranes se bashku me ambasadorin e Tiranes. Kishte dale ne kembe prane te jatit".
Si lindi kjo deshire per ta takuar perseri?
"Do ta takoja si mik te rinise, jo si nje udheheqes. Sikur te ishte vetem njeri i thjeshte do te kisha shume deshire ta takoja. Disa vjet me pare ai ka pyetur ambasadorin tone per mua. Dhe kur i kane thene se isha pedagog ne universitet eshte shprehur "Gezohem qe qenka mire". Por tani pas 30 vjetesh kjo per mua u eshte histori e mbyllur. Qe atehere kane ndryshuar shume gjera te ne te dy". (xhep)
Elbasan
Nis gjykimi
ndaj nje
perdhunuesi
ELBASAN — Perseri brenda pak ditesh ne Elbasan ne proces gjyqesor ndaj nje te akuzuar per perdhunim. K. Xh. 21-vjecar akuzohet si autor i egeresive te kryera ndaj femrave te reja ne fundi.
Njera nga dy viktimat e K. Xh. e ka provuar — sipas akuzes — dy here perdhunimin e ketij te fundit. Vetem disa dite me pare kishte bere buje ne Elbasan procesi ndaj nje mashkulli seksuali i cili per nje kohe te gjate kishte ndjekur viktimat e tij i kushte shtrenguar asaj deshmite se paskuatu se ishin me mjete te forta. Shpejtesia e veprimeve te kesaj rasteve i ka shqetesuar dhe autoritetet e drejtesise, "Rastet kane ardhur gjithnje duke u shtuar" ka thene i shqetesuar juristi Dylgjeri i cili drejton trup gjykues ne kete proces. (M. K.)
DJE NE SHQIPERI
MUSTAFA GJINISHI "RIKTHEHET" NE VENDLINDJEN E TIJ, PEQIN — Kane qene Shoqata Patriotike Atdhetare "Bajram Xhani" me qender ne Kavaje — dhe Keshilli i rrethit, Peqin, organizatoret e nje takimi qe perkon me 50-vjetorin e vdekjes se Mustafa Gjinishit, njeriut qe i tribunine e Luftes Nacionalclirimtare ne Shqiperi. Ne kete takim merrte pjese edhe Kryetari i Kryesise se Kuvendit Popullor, Pjeter Arbnori, autoritete nga Presidenca e Republikes si dhe mjaft deputete. Me kete rast eshtrat e Gjinishit — per te cilin Presidenti i Republikes akordoi nje medalje te larte — u rivarrosen ne Peqin, pas nje qendrimi te gjate ne varrin e Dibres.
KORCE, POLICIA ZBULON NJE ARSENAL TE TERE ARMESH NE BANESAT E PESE TE ARRESTUARVE — Pothuajse nje arsenal i tere armesh — sasi e konsiderueshme granatash luftarake, mina me sahat, fisheke te kalibrit 7,62 milimetra, lende djegese luftarake — jane gjetur ne banesat e pese shtetasve nga Korca, menjehere pas arrestimit te tyre nga forcat e rendit. Sipas konfirmimeve, Vangjush Kapurani, Mucin Lara, Edmond Qyra, Vladamir Rogazdha dhe Enver Mena — te gjithe nga 26 deri ne 33 vjec — akuzohen per pasjeje e rende arme ne pronesi te tyre.
TE FRYTZOHEN EKSPEDITA SPELEOLOGJIKE E JU-
GUT — Eshte quajtur e suksesshme ekspedita e perbashket speleologjike franceze me ata shqiptare, qe synuan per gati nje muaj eksplorimin ne karstik shqiptar, disi pak i njohur ne disa zona te jugut te Shqiperise. Sipas komunitates se pare te ekipit eksplorator, shpreh bindja se "Shqiperia ka nje terren karstik interesant, po te ardhme te kesaj jete". Ndersa zjitesit e famshem botor, Klou Tulumzha e cilsoi kalitetin e "Syrit te kalter" si "nje perrall e turistike".
DYNSHME SHQIPTARE — Jane nje grup i madh biznesmenesh nga Kroacia — pas bashkepunimit te Ambasades kroate ne Tirane me Dhom en Tregtise te Republikes se Shqiperise — te cilet kane filluar zbritjet e tyre ne qytetet e ndryshme shqiptare. Synimi i tyre eshte mundesia e nje bashkepunimi ne fusha me interes te perbashket.
Kavaje
Aksident
i rende:
9 ne spital
KAVAJE — Nje perplasje e forte mes nje karroce te ngarkuar me llamarina dhe nje autoveture dhe mbeti te pakten e perfunduar ne spital. Njeri prej tyre — nje ushtar — ndodhet ne gjendje te rende dhe per te mjeket kane dhene pak shprese.
Ka ndodhur ne afersi te Kavajes, ne rrugen qe con per ne Durres, ne mesdite e para kalon shkollen e Qerretit. Sipas te dhenave te para shoferi i vetures ka humbur kontrollin e mjetit i verber nga dritat e nje kamioni qe udhetonte perballe i ne krahun e kundert. Perplasja mes vetures dhe karroces me kale te ngarkuar po te me llamarina ka qene te forte. Nente udhetaret qe gjendeshin ne mjetet e ndryshme dy jane perfshire ne aksident per semundje qendese. Me i pafati mes tyre beni e cili kishte mbetur me shume qe tu kishin dhuruar dashesfres, Fshatari i ka nderhyre perlen nga Durres. Dosma ka rreshtin shume afer autobuzi i shtepise se tij po paguar orkestren. Per plasi te paguese eshte kapercyer shpejt. Dhe kane mbaruar ne drumin e tulli ne qofte e oborrit. Orkestranti nuk ka marre e shumti ne mehere mbi 8 kamion — si ne korhural e solonit te ndaluar kur momentale e te pak burri transportoheshin me karroci — ka ngarkuar "rruges" e qe e ra dhe i kishte drejtuar siguri atij, per ne pazarin e qytetit.
REALITET KURSIV
Orkestra paguhet me... tulla
LEZHE — Ne mungese te lekeve ka hedhur ne qarkullim tulla. Dhe emetuesi i kesaj pagese i cuditeshme nuk ka qene Banka e Shqiperise — qe ka monopolin e prerejes se lekeve — por nje fshatar nga rrethi i Lezhes, Zanfilla e billkaje ka qene nje dasem e organizuar ne shtepine e tij. Dihet qe dasma nuk behet pa orkester. Ne te kaluar, kur dasma "po perendonte" orkestranteve u ardhen nga qejfi i kerkuan te zotit te shtepise pagesen prej 15 mije lekesh — per aq ishte vendosur me pare mes tyre — per melodite e kendshme qe tu kishin dhuruar dasmoreve. Fshatari i ka nderhyre vetem ngushte. Dosma ka qene perlarare te zberz ashti dhe s'i kish mbetur vecse pak para te paguar orkestren. Por pafasia paguese eshte kapercyer shpejt. Dhe kane mjaftuar nje grumbull me tulla ne qoshen e oborrit. Orkestrantet nuk kane bere shume naze — si ne kornizat e Solonit te ndaluar kur momentalisht e te pak burri transportoheshin me karroce — ka ngarkuar "rrogen" e vet dhe i kishte drejtuar siguri atij, per ne pazarin e qytetit.
Do te ngarkoje helmet e thyera
Nisur per Shqiperi
anija e pesticideve
TIRANE — Ka marre udhen drejt Shqiperise "anija e helmeve". E nisur nga nje port verior te Gjermanise veriore ajo, pasi do te pershkoje nje vije te gjate te ujit, qe nga ngushticat e Danimarkes ka per te bere e nje sjelljes per ne hyrje ne Mesdhe, pritet te ankorohet keto dite ne portin e Durresit ku do te jete ne pritje e njejtes se percaktuar. Ne Shqiperi kalojne te kryera ne depove te medha. Keto pajisje ne anije te tjera do te me lidhen me te portin e mberrrijne jo po portin e vjen dherat e propozuar te vendit te tyre. Ajo do te sjelli ngarkesat e pesticideve te paperdorura e te dala jashte perdorimit me qe mas 10 vjetesh.
Anija gjermane transporton konteineret hermetikisht te mbyllur te 16 cilat do te jene 8 cifte enesh e tyre. Gjithesej pesticide e ka sasiresia qysh 4500 tone. Ndersa lende "skaduara" qe do te ardhe ne 80 vertare [?]
NE BRENDESI
Irlanda e Veriut
ne prag te paqes
Bisedimet e para ne Londer
NE FAQEN 2
"Lamerica" e Amelios
ne Festivalin e Venecias
Filmi i xhiruar ne Shqiperi
NE FAQEN 3
TREGJETE TE SHPEJTA . TRAGHETI VELOCI
PASAGJERE, VETURA, KAMIONI
SHQIPERI-ITALI-GREQI ALBANIA-ITALIA-GRECIA
VLORA-OTRANTO
+ VLORA-IGUMENITSA V.V
VETEM PER 3 ORE NE ITALI
IN SOLE 3 ORE
CDODITE
NISJE NGA OTRANTO ORA 09.00
OGNI GIORNO NISJE NGA VLORA NE OREN 18.00
REZERVIME, BILETA:
IN ITALIA: 0836 801578, 0836 801005
IN ALBANIA: 042 32983, 042 33081