GREQIA PËRGATITET TË PUSHTOJË SHQIPËRINË E JUGUT
PLANI I SULMIT ËSHTË NDARË NË DV ETAPA
— ETAPA E PARË: MINORITETI E ARMATOSUR DO TË FILLONTE LUFTËN CIVILE
— ETAPA E DYTË: FORCAT E ARMATOSURA GREKE DO TË SULMONIN PËR TË MBROJTUR “TË DREJTAT” E MINORITETIT
LEVIZJA OMONIA
OMONIA
BAREKETI
Plani për të krijuar Shqi-
përinë e Veriut, një atdhe vet
për pakicën greke dhe përgati-
tjet e pushtimit të tokave
shqiptare në jug të vendit tonë,
jana bërë mjaft të njohura.
Së paku që nga fillimi i këtij
shekulli. E gjithë kjo është
sanksionuar në të ashtuquajtu-
rën “Megalo Idea”, e cila në një
fazë të dytë parashikonte sul-
min drejt Veriut deri në lumi-
të Shkumbin. Pas Luftës së Dy-
të Botërore këto plane u ditën
si të zbehura. Por në të vërtetë
ato nuk u lanë asnjëherë mënja-
në. Janë ruajtur dhe në këtë
moment po bëhen përpjekje të
gjitha që t’u ringjallen. Për këtë
po japim disa fakte e të dhëna
që provojnë se çfarë po përgatit
Greqia e sotme për Shqipërinë.
Një skicë skematike të vendosjes së forcave
ushtarake të Greqisë në frontierën jugore. Është
dhënë në gazetën franceze “Le Monde”. Këto vise
atdheu ynë po përfshihen nën të
ashtuquajturin “Krahina Auto-
nomiste e Vorio Epirit”. Të gji-
tha këto po bëhen edhe me nxi-
tjen e drejtpërdrejtë të qarqeve
reaksionare greke. Vetëm disa
ditë më parë, patrullat ushtara-
ke të stacionuara në kufi janë
afruar deri afër zonës së gjelbër,
duke depërtuar në pika të caktu-
ara edhe në zonën tonë territo-
riale. Oficerët që i kanë sjellë
ato, në biseda me banorët e
zonës, kanë deklaruar se, me
urdhër nga lart, kanë hyrë në
territorin shqiptar, duke e quaj-
tur atë “territor grek”.
Më datë 25 mars në mbërriti në re-
daksi një zarf nga Tirana. Në dërgues
bashkëngjitur, një shkrimtar i njohur
dashamirës i vegjël i Trupja. Na e dërgonte
bashkëngjitur një dokument tepër sekret, ku
janë hedhur tezat dhe skedhet e tij. Por
këto teza qarkullojnë tashmë dhe nëpër qarqe-
sh të tjera politike. Madje besohet se po
zhvillohet një luftë e fortë brenda qarqeve
ultrareaksionare greke se kush do të marri
meritën në “arritjen” e qëllimeve të mëtejshme
të OMONIA-s. Dokumenti është shkruar me
makinë, në greqisht dhe në një botim syve
kishin me vete. Kishin në një shkrim të
prerë botuar më parë në gazetën turke
“ELEFITA DOCU”, cërçia përsërit push-
timin e Shqipërisë së Jugut.
Gjatë këtyre ditëve do të grumbullohen
në interviste me Ambasadën greke në Ti-
ranë, rreth këtu laku i të gjithë.
Shkrimtari ynë, bashkë me 5-6 veta do të
bashkëpunojnë. Na e dërgoi
një letër tjetër bashkëngjitur. Por
këto teza qarkullojnë tashmë dhe në
qarqe të tjera politike. Madje besohet se
po zhvillohet një luftë e fortë brenda qar-
qeve ultrareaksionare greke se kush do të
marrë meritën në “arritjen” e qëllimeve të
mëtejshme të OMONIA-s. Dokumenti është
shkruar me makinë, në greqisht dhe në një
stil që të kujton platformat e luftës civi-
le të Evropës së shekullit të kaluar.
Qëllimi kryesor i tij është nxitja e mi-
noritetit për revoltë. Në dokument thu-
het se pjesa më e rëndësishme e kësaj
pune është ngritja e një rrjeti të fuqishëm
informativ në gjithë jugun e vendit tonë.
Dokumenti e quan këtë territor “Vorio
Epiri”. Ai flet për ndarjen e Shqipërisë
në dy “krahinë autonome”, njëra në Ju-
g dhe tjetra në Veri. Në jug, do të për-
shihej Gjirokastra, Delvina, Saranda,
Tepelena, Përmeti, Erseka dhe disa ra-
jone të tjera të afërta. Në Veri do të
krijohej një “krahinë autonome” tjetër,
që do të përfshinte qytetin e Shkodrës,
Lezhën e ndonjë krahinë përreth.
Pas kësaj duhej krijuar një qeveri e
përkohshme e “Vorio Epirit”, e cila do të
kërkonte ndihmën ushtarake të Greqisë,
nën pretekstin e mbrojtjes së minoritetit.
Në këtë mënyrë do të legalizohej ndër-
hyrja ushtarake greke në Shqipërinë e
Jugut. Kjo është edhe thelbi i planit.
Një tjetër pikë e dokumentit ka të bëjë
me organizimin e grupeve të armatosura
në Shqipëri, të cilat do të provokonin
përleshje civile. Kjo do të shërbente si
pretekst për futjen e ushtrisë greke.
Sipas dokumentit, forcat greke do të
disin sulmin nga tri drejtime kryesore:
nga Janina drejt Kakavijës e Gjirokastrës,
nga Konica drejt Leskovikut dhe Korçës,
dhe nga zona e Filatit drejt Konispolit e
Sarandës. Në një fazë të dytë, do të syno-
hej avancimi drejt Veriut.
Dokumenti parashikon gjithashtu një
fushatë të fuqishme propagandistike në
Evropë dhe SHBA, me qëllim paraqitjen
e konfliktit si një çështje e të drejtave
të njeriut dhe e mbrojtjes së minoritetit
grek.
Është e qartë se përpjekjet për destabi-
lizimin e jugut të Shqipërisë nuk janë të
rastit. Ato përbëjnë pjesë të një strate-
gjie më të gjerë, të hartuar me kohë dhe
të nxitur nga qarqe shoviniste.
A. FRANGAJ
Një skicë skematike të vendosjes së forcave ushtarake të Greqisë në frontierën jugore. Është dhënë në gazetën franceze “Le Monde”. Këto vise...