Është fjala për gjyqin e Shkodrës, por duhet thënë që në fillim se ai u kthye kundër atyre që e organizuan. Populli i Shkodrës bëri akuzen kundër pushtetarëve lokalë dhe qendrës, mbrojti me dinjitet bijtë e tij dhe shmorët dhe hodhi dritë mbi fajtorët e vërtetë. Njëri nga përfaqësuesit e sindikatave, duke organizuar me mencuri mbrojtjen e së vërtetës mbi masakrën e Shkodrës arriti në konkluzionin logjik: ja, pra cili është Presidenti ynë. Preludi i gjyqit në Shkodër ishte intervista televizive me Presidentin. Ai gjeti si pretekst të fliste për lijën «mbi kohën». Nuk të ha-bit aspak ndërrimi i pikëpamjeve të tij për një kohë të shkurtër edhe për problemin e tokës. Nuk të çudit se në mjedis të kundër-shtojmë prej tij edhe absurditete të tilla si: «Shqipëria nuk është as Lindja, as Perëndim» ose «Shqipëria as mobiljet, as hapat» etj., etj. Por shkaku i vërtetë i interesit vjetës të inskenuar dobët nga televizioni (si çdo artific) ishte që Presidenti i Republikës t’i tregonte popullit kredon e vet politike, faktikë që ai të jetë një ka kushtuar luftës për demokraci në Shqipëri (vëreni me ç’fintë të bukur hedh prapa krahëve diktaturën e proritatit, luftën e klasave, shpronësimin e pushtetit, vjedhjet dhe mashtrimet e popullit!!!) dhe se ai nuk ka asnjë lidhje siç e kanë përgjegjuar në shtyp me ngjarjet e Shkodrës. Për këto mund të bëhej e qartë se gjyqi i Shkodrës do të ishte një farsë. Ai gjyq nuk duhej të bëhej kurrsesi. Edhe prokurori më mediokër duhej ta kthente dosjen, edhe gjyqtari më i pavlerë nuk duhej të merrte përsipër atë gjykim. Dosja hemimore duhej tu jepte gjyqit gjithë problemeve kapitale: kush janë vrasësit (ekzekutorët) dhe kush është urdhëdhënësi (organizatori). Pa ju dhënë përgjigje këtyre pyetjeve, nuk mund të autorizuan të ngrinte rrjetë informativë brenda tyre. Pijet e kësaj rrjete në Degën e Punëve të Brendshme i mban njëri nga njerëzit kryetarë dhe kryetari. Çdo gjë që ndodh në këtë më parë nga një polic (edhe nga më banalët) në mënyrën dodhet normalisht më të kryqët e kryetarit E. Dega, Kër-tij i thonë ndryshe: kult i Sigurimit të Shtetit; i armës më të besuar të Partisë, që mund të kontrollojë çdo. Dhe për hiç gjë policët janë flakur në rrugën e madhe. Po në rastin e ngjarjeve të Shkodrës pse nuk funksionoi kjo rrjetë informative? Kushdo e kupton se nuk deshën që ta zbulonin të vërtetën. Përkundrazi ujnja e tyre në Greqi është gjëja më e cudithme e mbase më e kërkuar. Nuk mund të mos t’u hyjë frika atyre që e kanë menduar këtë vepër të kalimit të kufirit të policëve, sepse ata të shkretët po u kthyen, (a thua do t’i thënie apo bëjnë gjasme), e kanë me vete grekisht e me mund të treogjnë kush i përcolli, kush i pajisi me pasaporta, kush ua mori vizën. Se nuk është aspak e cudithme të qenë ndodhur këto gjëra. Problemi i dytë, ai i mekanizmit të dhënies së urdhërit nga lart as që duhet qenë në gjë, për këtë është marrë çdo masë. Ish ministri i Brendshëm hesht, s’për-dhjethet por hesht. Gjykatari Nazim Gjojani, bën pyetje të «egra» sugjestive që janë të ndaluara nga propaganda penale me një gjuhë shqipe të lashtë, por pa shpresa që të zbulojë ndonjë gjë. Ajo çka mund të komprometojë këtë çështje është ngri-toja e ngarkut të hedhjes së dyshimeve deri tek ish zëvendës ministri i Brendshëm. Mirpo ka një të vërtetë të madhe për mendësinë e pushtetit centralist, madje me një centralizëm monarkik, ku fjala e sekretarit të parë (Vijon në faqen 6)

Detyrohem të bëj sot para këtij Kuvendi këtë deklaratë lidhur me një artikull të botuar në gazetën «Pasqyra», të datës 2 gusht të këtij viti, ku përmendet edhe emri im, problem për të cilin foli në Kuvend edhe i nderuari Xhemal Qerimani. Detyrohem të bëj sot para këtij Kuvendi këtë deklaratë lidhur me një artikull të botuar në gazetën «Pasqyra», të datës 2 gusht të këtij viti, ku përmendet edhe emri im, problem për të cilin foli në Kuvend edhe i nderuari Xhemal Qerimani, i cili më të drejtë kërkoi të jepen sqartime dhe të mbahet qëndrim ose për mua dhe shoferin ose për gazetarin dhe, kush e ka lejuar që të botohet ai artikull, nëse e vërteta nuk është ashtu siç shkruhet. Deklaroj para këtij Kuvendi se e vërteta është krejt ndryshe. Me vjen rëndë të zë në gojë këtu emrin e të nderuarit përfaqësues të Ambasades Amerikane në Tiranë, dhe i kërkoj atij ndjesë, por për hir të së vërtetës, detyrohem të them këtu se ai me shumë këmbëngulje m’u lut që në mungesë të makinës së tij, atë ditë, të merrnim në makinën tonë disa pakë me ushqime për t’i quar deri në hotel «Dajti», në rezidencën e tyre. Nuk e di sa pakë ishin, por më këte punë me sa duket është marrë dikush i ngarkuar për të kontrolluar veprimet e ministrave e të deputetëve dhe i ka numëruar ekzakt sepse sipas tij ishin 37 racione, të cilat i shkarkoi dhe i mori me duart e veta përfaqësuesi i Ambasades, i cili erdhi me makinën me targë 05 597 bashkë me mua dhe përkthyesen e tij nga Rinas në Hotel «Dajti». I lutem Kryesisë të ta verifikojë dhe ta analizojë këtë çështje dhe po qe se vërtetohet që ato janë përvetësuar nga unë ose shoferi, unë i kërkoj Kuvendit të më shkarkojë nga posti i Ministrit dhe të më bëjë mandatin e deputetit. Në rast të kundërt duhet të gjykohet ndaj shpifësit konform ligjeve dhe të kërkohet ndjesë publikisht nga gazeta. Dua të theksoj me këtë rast, se gazetat «Pasqyra» edhe herë tjetër ka shkruar në adresë të personit tim gjëra të pasakta. Nuk i jam përgjigjur me tolerancë, në kuadrin e atmosferës pluraliste që ekziston sot tek ne, por, me sa duket, kjo «gazetë» më këto që shkruan i jep vetes të drejtën të quhet një fletushkë e njërës parti, me sa duket, partisë qeverisëse. Ata që e drejtojnë, duke kritikuar verbërisht, një deputet apo qeveritar të Partisë Demokratike, fshehin insinuata keqdashëse, por s’kanë për të nxjerrë dot përfitime, përveç përbuzjes dhe urrejtjes së opinionit të shëndoshë të lexuesve. Të vjen keq kur lexon se kjo gazetë flet kështu në emër të punëtorëve, me të cilët unë jam shkrirë shpirtërisht për 18 vjet me radhë, dhe s’do të lejoi kurrë të shkel mbi djersën dhe nderin e tyre. Por me sa duket, kjo gazetë ka ndërruar vetëm emrin dhe është vënë pas pasqyrës e keq e paraardhëses së saj, që vazhdon të dezinformojë opinionin, siç provoi edhe në artikullin e mësipërm të shkruar në numrin e 4558-të, në vitin e 47-të, të botimit të saj.

Zhvillimet e këtyre ditëve të fundit në Jugosllavi paralajmërojnë ngjarje të kësishme për vetëzierin tanë shqiptarë në trojet e tyre. Qindra mijëra çenikë të armatosur janë dyndë në fshatrat dhe qytetet shqiptare në Jugosllavi. Ata presin urdhërin e diktatorit Millosheviç, këtij Sandam i të tipit stalinist për të filluar masakërën masive, që synon zhdukjen fizike dhe largimin e shqiptarëve nga trojet e tyre shtëpi vijecare. Në funksion të re-alizimit të këtyre planeve ogurë-zeza fasishtë të Millosheviçit është ushtria jugosllave, e cila e mundur me turp në Slloveni ka shpalosur njësitë e saj në kufijtë e Shqipërisë dhe kër-kon të lëtojë lavdinë e humbur, duke përqitur popullësinë e pajaljshme shqiptare në Kosovë. Def-anshi e këtyre planeve serbo-madhëshe janë bombardimet e fshatra-ve të Kosovës, rrethimi i tyre, plagosjet, vrasjet dhe keqëpërdorimet e qytetarëve shqiptarë krej-tësisht të pa mbrojtur. Dështimi i përpjekjeve pajtuese të trojkës së komunitetit europian, si rezultat i bizantinimt Ballkanik të Milosheviçit dhe vazhdimi i tij serbomadhëshe, shën-on humbjen e shansit të fundit për zgjidhjen e krizës jugosllave. Partia Demokratike konsideron luftën aktuale në Jugosllavi si një luftë ndërmjet ideologjisë totalitare - mesjetare të serbomadhëshe dhe ushtrisë së ku-me jugosllave, si një luftë e diktatorit Millosheviç për krijimin e Serbisë së madhe, ndaj ideologjisë demokratike që mbrojnë popujt e tjerë të Jugosllavisë. Politika që ndjekin sot stalinistët ser-bomadhëshe Millosheviç - Axhici plan nën gëq për popujt demokra-tikë të Kroacisë dhe Sllovenisë. Kërcënon jetën dhe eksistencën e shqiptarëve, boshnjakëve, maqedonasve dhe është në kundër-shtim me interesat jetike të vetë popullit serb. Ajo përbën reakci-ly kryesor për zhvillimet demokrati-ke dhe paqen në Ballkan. Partia Demokratike përshëndet (Vijon në faqen 6)

Fjalët bëhen të besueshme kur nga pas i ndjekin veprat. Të paktën në këto kohë, ish-pushtetarët (PS) dhe levat e tyre kanë më së fundi shansin të bëjnë diçka. Të shkëputen totalisht nga e kaluara e disfavorizuese e tyre. Por ja që, si puna e ujkut, ata s’rrinë e ndrojnë, por vazhdojnë të harrojnë. Dhe është ky një «akson» që don t’i zejë sysh në fillim kryen, por pastaj të gjithë kurorën e ekzistencës. Të shoktohet e af-pra… Me të njëjtën logjikë, të ministre të Rendit, udhëheqëse, ishte sekset e financave të retave të bëra një inventar të jetëve kryesore dhe të pasurive të tjera që kanë pasur dhe kanë në përdorim PP (PS)-ja dhe organizatat e ndryshme shoqërore si BP-ja, FD-ja, BR-ja, BG-ja etj., gjithmonë në kuadrin e këto pasuri rrjedhin nga financime shtetërore, pra, në fund të fundit, janë pronësi e shtetit dhe shfrytëzuesit kanë pasur vetëm të drejtën e shfrytëzimit dhe të përdorimit, pa qenë pronarë ligjorë të tyre. Megjithatë, në disa rrethe, degë PS-së, ose ish BP, FD, BG, SH etj., nuk kanë pranuar të kryejnë inventarizim me pretekstin se nuk kanë marrë urdhër me shkirm nga linja e tyre (PS etj.), gjë duket bën vajki të keni mar-rë ndonjë urdhër të kundërt, për të tjera që kanë pasur dhe kanë në përdorim PP (PS)-ja dhe organizatat e ndryshme shoqërore si BP-ja, FD-ja, BR-ja, BG-ja etj., gjithmonë në kuadrin e këto pasuri rrjedhin nga financime shtetërore, pra, në fund të fundit, janë pronësi e shtetit dhe shfrytëzuesit kanë pasur vetëm të drejtën e shfrytëzimit dhe të përdorimit, pa qenë pronarë ligjorë të tyre. Meqithatë, në disa rrethe, degë PS-së, ose ish BP, FD, BG, SH etj., nuk kanë pranuar të kryejnë inventarizim me pretekstin se nuk kanë marrë urdhër me shkrim nga linja e tyre (PS etj.), gjë duket bën vajki të keni marrë ndonjë urdhër. (Vijon në faqen 6)

Familjarët e të atdhetarit Xhemal Ferra na erdhën në redaksi që të shprehnin falenderimin për gjestin e opinionin brenda dhe jashtë Shqipërisë, që shprehën keqardhjen e ngushëllimin për humbjen e njeriut të tyre të dashur. U bë shkas ky rast për të na shkuar mendja tek ajo dhuratë që ky njeri i nderuar disa kohë para vdekjes i bëri Atëdheut të tij të dashur. Projekti ka qenë për një spital modern urgjence me preventiv përfundimtar gati 1 milion dollarë Fondet u dhanë të gjithë menjëherë nga Xhemal Ferra. Paralelisht me ndërtimin (i cili vazhdon) u dha dhe porosia jashtë shtetit për pajisjet që s’prodhoheshin këtu. Një pjesë janë ardhur, kurse një pjesë tjetër akoma jo. Mësojmë se për vitin 1991 ishte menduar të liroheshin fondet prej 4 milion lekësh; fonde këto që më vonë «zbritën» në vetëm 2.5 milionë lekë. Pyesim: Ku pësuan «hemorragjinë» këto fonde? Ku rëshqitën ato në një kohë që firmat e huaja, me pajisjet e porositura të bëra gati, presin tërheqjen e tyre. Të shpërdorohen dhe dhurata e shtet vërtetë mëkatë! Korresp. i «RD»

- Kambizmi - aventurë për vëndet e varfëra si Shqipëria, nënvizojnë specialistët e Fondit Monetar Ndërkombëtar. Pse e humbi vitin e kaluar kredibilitetin në botë Banka Shqiptare? Pesë tonë ar i lajuar në bursë. Përgjegjësia e Dhimitër Gaxhës. Kanë kaluar disa muaj kur u zbulua skandali financiar i vitit. Miliona dollarë të humbura pa nishan. Ka shumë hamendësime. Por ka edhe shumë të vërteta. Këto të vërteta po thuhen nga specialistët e Fondit Monetar. Po thuhet edhe nga specialistët tanë. Konkluzioni i parë: Kambizmi, loja në bursë, është një shkencë financiare më vete. Kërkon traditë. Kërkon kulturë. Kërkon informacion të shpejtë. Vështirë t’i bënte këto Banka Shqiptare, e cila për 45 vjet ka bërë një punë të mbyllur dhe me pak lidhje ndërkombëtare. Specialistët e Fondit Monetar Ndërkombëtar në bisedimet me punonjësit tanë kanë nënvizuar se për vendet e varfëra kambizmi është një aventurë. Mos vallë ky është një zbulim i ditëve tona? Jo. Kjo dihej. Aq më shumë dihej nga Dhimitër Gaxha që zgjohej e specializua për disa muaj në banka të huaja. Po a-there pse nisi kjo aventurë që i kushtoi vendit 170 milionë dollarë humbje? Përgjigjja është tepër e thjeshtë. Në Bankë, për vite me radhë kanë drejtuar kuadrot injorantë të kalibrit të Qirjako Mihalit që nuk është shquar kurrë si financier, por vetëm si gjuetar e peshkatar. Nga ana tjetër Dhimitri për çdo veprim kishte bekimin e kryeministrit Adil Çarçani. Lindi pyetja: Ka përvetësuar Dhimitër Gaxha nga kambizmi? Ende nuk ka të dhëna. Vese kjo nuk e shpeton nga përgjegjësia, nga faji i rëndë. Nëse historia ku ai ka drejtuar, ekonomia, populli ka humbur miliona dollarë. Dhe nga kjo përgjegjësi nuk mund të shmanget as Dhimitër Gaxha e as përgjegjësit e firmave të tij. Çfarë elementë të rinj kanë dalë nga kontrolli? Drejtoria e kambizmit kishte dorë të lirë për çdo veprim, sepse ishte krijuar imazh që Dhimitri «vetëm fitonte». Dhe për fitimtarin Dhimitër sa hapën dhe dyert e thesaris së shtetit. Pesë tonë ar janë marrë nga thesar i dhe janë përdorur për kambizëm, për të luajtur në bursë. Kjo është një rrezik i madh. Nga ana tjetër humbjet e mëdha, deficitet e bankës Shqiptare që tashmë arrin në dhjetëra miliona dollarë, ulen kredibilitetin e saj në botë. Shumë banka të huaja i ndaluan operacionet financiare me Bankën Shqiptare. Eksperti i madh Qiriako Mihali këtë humbje të kredibilitetit e justifikonte me ekspozdin e ambasadave me 2 korik. Adil Çarçani e miratonte këtë konstantim gjeneral dhe Dhimitri vazhdonte lojën i qetë edhe pse humbiste miliona dhe besimin e partnerëve të tij. Analizat vazhdojnë. Le të shpresojmë se në gështjen e skandalit financiar, me emrin kambizëm, nuk do të ketë më hije. Korresp. i «RD»

Diskutimi mbi ligjin për të denuarit politikë në parlament bëri edhe një herë të qartë se PS ishte një vazhduese e drejtpërdrejtë e PP dhe e denjë vëllazërueshme të vijës diktatoriale të saj. Diskutimi mbi ligjin për të dënuarit politikë në parlament bëri edhe një herë të qartë se PS ishte një vazhduese e drejtpërdrejtë e PP dhe e denjë vëllazërueshme të vijës diktatoriale të saj. Njerëzit e ndershëm prisnin me këtë rast një ndarje nga e kaluara e atyre deputetëve që dukë qenë në poste drejtuese të partisë apo pushtetit mon-ist, mbanin pjesën e përgjegjësisë morale e juridike për fatkeqësinë kombëtare të burgimit politik. Ndërmri i kësaj përgjegjësie duhej të përbënte kërkesën më elementare të brezit të ri të deputetëve të PS, të cilët nuk janë implikuar në pushtetë diktaturës. Por çfarë ndodhi? Grup i deputetëve «socialistë» këndol në një zë këngën e përgjithët sipas traditës së kongresit të vazhdimësisë. Sipas saj të burgosurit politikë nuk mund të marrin pafajësinë, sepse ata janë dënuar në bazë të ligjeve të kohës, me çka qenka e dëshimtare. Kështu, arsyetimi i detyshmërës. Megjithatë ajo është politisësisht e pallumbshme me të farejen e zgjedhjeve, kushtetutës, sistemit gjyqësor, që bëheshin të pavlefshme nga urdhërat e diktatorit dhe të partisë së tij. Kështiu ligjëronin liturgjinë famëkeqe për propagandë e agjitacion, për shpifje kundër personit zyrtar apo arratisje, e të cilët «distancohen» nga gabimet e së kaluarës dhe «falim» me zemërgjerësia enveriane të burgosurit e pafajshëm. Deputetë, mjaft prej të cilëve janë admiruar nga, t’enverocomunës, sollen njelloj si në kohën e antimitingjeve. Përfaqësuesi me i denjë i Partisë Socialiste në këtë drejtim ishte Bardhyl Faskaj, i cili së bashku me kolegët e tij Xhevair Tahiraj, ish-kryetarin e Hetuesisë së Përgjithshme, Reshat Leku, nënkryetarin e degës së PB të Fierit, Mihal Qipin, duhet të ishin përpara një gjyqi si të Shkodrës për organizimin e goditjes me armë të demonstruesve në Fier; ku u plagosën 11 veta. Këto bëhen pra arsyeja që z. Fasko, do të diskreditojë në fijlamet e tij gjyqin e Shkodrës, i cili i hap rrugë gjyqit të përgjegjshëm të Fierit. Kuptohet përse ai nuk le rast pa goditur me ofendimet më të ulta ata me të cilët u ndesh në kohën e përpjekjeve për rënimin e nver-iran: z. Sali Berisha, Azem Hajdari, Neritan Ceka, Abdi Baleta. Si vazhdues i metodave enveriste të kërcënimit al armi dori aty sa të prekë fizikisht kryetarin e grupit parlamentar të PD, z. (Vijon në faqen 2)

- Ishim ditën e dielë në selinë e përfaqësisë së SHBA, në Hotel Dajti, për çështje gazete. Përfaqësuesi i SHBA, zoti Hill, na foli me mjaft zemërim për ato që kishin lexuar në gazetën «Pasqyra». «Ja, këto që shkoni janë pakot që unë ia luta, ministrit, zotit Mero, që të mi sillte këtu me makinen e tij, me që nuk kisha makinë. Përse duhen bërë shpifje të tilla, përse duhen njollosur kështu njerëzit e ndershëm, përse duhet botuar një akuzë kaq e rëndë?». Zoti Hill na i tregoi pakot — socialia ishte rreth 300-400 gramë dhe përmbante disa paketa të vogla me ushqime të ngurta. Na e hapi njërën prej tyre, e thërmoi, hodhi pak ujë dhe, kur e provuam, pamë se ishte frut-ananas. Po kështu edhe ushqime të tjera. I kam marrë, tha, për të dhënë shpjegimet e nevojshme se si duhen përdorur. Jo vetëm që qenë jenë të thua, por edhe në amerikanët kemi nevojë që të shohim konkretisht se si përdoren. Ndërkohë mësuam se dje në aeroportin e Rinasit arritën avionë të tjera ushqimeve amerikane me ndihma të tilla humanitare. Përfitonjë nga rasti për t’i shpërndarë falenderimet Qeverisë së Shteteve të Bashkuara për këtë ndihmë.

Ikën fëmijët, ikën, shkuan nga sytë këmbët. Prindët qëjnë e fshajnë, shajnë e shtërngojnë dhëmbët. Ikën fëmijët, ikën, struktur marr vepor. Prindët shajnë, mallkojnë, horra e diktatorë. Ikën fëmijët, enden, si q’ës Evrop’ e vjetër. Prindët i gdhënë netët, presin një copë letër. Ikën fëmijët, bredhin, kryq e tërthor Greqisë. Prindët qanë mbi lotët, e albumit të shtëpisë. Ikën fëmijët, enden, në tokën e Helikonit. Prindët gjithë natën presin zilen e telefonit. Flet që se largu, djali, — Zëri i dridhët të gjorit — Prindët, përlotur, puthin, dorëzën e recep torit. Ikën fëmijët, mbetën, jashtë në udhëkryq. Prindët duan akshakatë, sot t’i shohin në gjyq. PETRAQ KOLEVICA