LIGJI, DREJTËSIA, SHPERDORUESIT
Me të drejtë opinioni publik pret që shteti ligjor të veprojë shpejt dhe pa dallim ndaj bllo-kmeneve që shpërdoruan në mënyrë kriminale pasurinë e përbashkët.
Për të shpjeguar sadopak se çfarë po bëhet në këtë drejtim, shkuam në hetuesinë e përgjithshme. Zëvendëshetuesi na njohu shkurtimisht, aq sa i lejonte detyra, për të dhënë informacion, me procedurën e ndjekur. Më datën 25 korrik Ministria e Financës dhe Komisioni i Kontrollit të Shtetit kishte dërguar aty materialin kalkues për shpërdorimet. Menjëherë mbas procedurës u krijua grupi i hetuesve i cili e gjeti mo vend bazën për fillimin e çështjes penale duke marrë edhe vendimet përkatëse. Hetimet tani vazhdojnë me intensitet, por ende hetuesia nuk mund të parashtrojë se sa kohë do të zgjasin ato. «Sidoqoftë, thanë në Hetuesi, - ne do të bëjmë të pamundurën që ta mbarojmë këtë proces në një afat të shkurtër dhe opinion publiku nuk do të bëjmë asnjë dallim. Veç se dikush nuk është shumë e qartë. Në listën e shpërdoruesve figurojnë edhe emrat e disa deputetëve së bashku me atë të presidentit. Në bashkion e ligjeve që u miratua në parlament, është vendosur që hetuesia nuk mund të ndjekë procesin hetimor kundër një deputeti të cilit nuk i është hequr mandati. Se si do të veprohet konkretisht për deputetët në fjalë, në Hetuesi nuk na shpjeguan dot gjë, pasi kjo hyn në sekretin profesional të detyrës së tyre. Megjithatë opinioni publik pret që ndja tyre të veprohet shpejt si edhe për të tjerët. Ndërsa ligji i miratuar në Parlament për Presidentin parashikon që ai të përgjigjet vetëm kur shtet kur bën tradhti të lartë ndaj atdheut. Athërë si do të veprohet kur ai shpërdoron pasurinë e popullit?! A nuk është kjo një lloj tradhtie që i është bërë popullit ose kombit?
Disa herë grupi parlamentar distancohet nga thirrjet për t’u dhënë amnisti fëmijëve të bejlerëve të dikurshëm, vetëm e vetëm se janë me biografi të keqe, pra, kanë patur babanë me «Ballin», e me «Legalitetin...» ose mamanë të lidhur me gjermanët! Sikur të ishte gjallë shoku Enver, patjetër që do t’i përgjigjonte për zhvillimin e drejtë të luftës së klasave, për vigjilencë revolucionare dhe që nuk lejojnë të hyjë në Shqipëri peri e dosa! Po shqyr që qenkan gjallë nxënësit besnikë i shokut Enver dhe mund t’u flasë në emër të mësuesit të shtrenjtë. Madje duhet t’i jetë bërë qejfi për këtë deklaratë, se ishte ai që para pak muajsh, kur kërkohej pluralizmi, u drejtua popullit e komunistëve, se ata që duan krijimin e partive të reja politike, dëshirën e kanë si gjellbërët e çifligarët e «Ballit» me «Legalitetin». Konkluzioni i Ramiz Alisë për kohën e mundësinë e tij ishte i drejtë sepse, përderisa Partia e Punës përfaqësonte interesat e gjithë popullit, partitë e tjera kë do të përfaqësonin veç ish-bejlerëve të dikurshëm?
Le të shohim problemin edhe në me syrin politik, si na ka mësuar i ndjeri udhëheqës. E zënë se fëmijët e bejlerëve për arsye biografike nuk duhet të hynjë në Shqipëri. Dakord! Po kujt mendojnë deputetët e socialistëve t’japin amnistinë atëherë? Komunistëve? Se, kur bëhet fjalë për amnisti, më duket se pikërisht për këtë kategori njerëzish flitet. Nga ana tjetër, çifligarë e bejlerë më të mëdhenj se ish-udhëheqësit e Partisë së Punës nuk ka ky popull. Se beu i katunit kishte vetëm një kalë e një çhak më shumë, ndërsa pashallarët e kuq kishin disa vetura e vila. Dhe ishin po këta «bij të popullit» që nuk lanë gjë pa thënë për mbretin Zog, i cili paskësh ngërrtuar një vilë në Durrës!
Pra, sido që ta kapësh problemin, prapë të mendimi m-1 i shokut Enver del. Aq më tepër që në këtë deklaratë merret në mbrojtje Enveri, si komandant i përgjithshëm i Luftës, siç është veç të quajtur ai në veprat e veta. Ta cilësosh tradhtar të kombit Enver Hoxhën, ke thënë pak për të. Se nuk mban mend ky popull e ky vend të tradhtohet kështu, të mashtrohet me forcë për gjysmën shekulli me radhë nga një diktator para të cilit do të ngriheshin në këmbë nga frika edhe Hitleri, edhe Stalini, Madje qysh në Luftë, me dënimin e marrëveshjes së Mukjes, Enver Hoxha tradhtoi interesat kombëtare. Duke e çuar vendin në katastrofë, duke e gjymtuar këtë popull duke e izoluar tmerrësisht nga bota, pa përmendur ngjarjet e tjera për të cilat gjithnjë i popullit duhej ta pushkatonte disa herë, a nuk tradhtoi me vetëdije interesat e këtij kombi?
Grupi parlamentar i Partisë Socialiste gati sa nuk qan kur u prekën Hysni Kapoja, Haxhi Lleshi, Shefqet Peçi e ndonjë tjetër. Këta udhëheqës të Luftës a nuk kanë përfituar si gjithë të tjerët nga privilegjet e udhëheqjes, a nuk kanë abuzuar e përvetësuar duke rrojtur si pashallarë në vila përrallore me shërbëtorë e roje të armatosura, a thua se do t’i vriste njeri? Dhe deklarata e grupit parlamentar nuk i cilëson me emrin e tyre të vërtetë: gjakpirës të popullit. Deklarata vazhdon më tej me ca deduksione që të prekin telat e zemrës. Mere me mend me ç’logjikë foshnjarake kërkohet të mbrohet ish-udhëheqësit partiakë e shtetërorë, kur deklarohet se «të çënoash Shefqet Peçin e Hysni Kapon do të thotë t’i «razosh Labërinë strallë, të hedhësh baltë mbi Luftën Nacionalçlirimtare dhe udhëheqësit e saj, do të thotë të prekësh ndjenjat e popullit të ndershëm e patriot». Jo, more?! Po kur i shtrëngon ujdi Enver dënonte Mehmet Shehun, pse u bë kështu parasysh se do të prekej populli i Labëriskas? Kur nuk u trazua Labëria me dënimin e Kadri Hazbiut, që nuk kishte më pak autoritet e merita se Shefqet, pse bëni kujdes se mos trazohet po të preket komandanti lab? Aq më tepër pse arrini në konkluzion se, po të prekësh njërin tre-katër udhëheqës të Luftës, hidhke baltë mbi Luftën? Me këta logjikë duhet t’ju kujtojmë, të dashur shokë deputetë, se Partia e Punës që ka dënuar gjithë ata komandantë e komisarrë të Luftës dhe Enver Hoxha që ka çuar në litar e burg gjithë ata udhëheqës, pothuaj disa byro politike, a nuk paskan hedhur kaq baltë, a nuk paskan prekur ndjenjat e popullit sa nuk mund të imagjinohet?
Nuk trazohen kaq kollaj ndjenjat e këtij populli. Nuk u prek dhe nuk u trazua ky popull edhe kur i doli e pabesë një parti e tërë, si Partia e Punës, e jo më ca trima kordhëtarë, të vetëquajtur heronj të popullit, në kohën kur popull e parti ishin një e të pandarë e ç’do partë populli bënte Parti. Nuk e dimë që po «të dëno...grosh këto figura, shkeli mbi gjakun e 28 mijë dëshmorëve...», si deklaroni ju. Si shumë po i trazoni dëshmorët, a thua se i keni pronën tuaj e mund t’i përdorni vend e pa vend. Edhe një çilimi e kupton se të denigrosh tre-katër figura, nuk ka asnjë lidhje kjo me dëshmorët e rënë këtu e gjysëm shekulli më parë. Mos vallë duhet të mbajnë përgjegjësi dëshmorët e Luftës që këta komandantë apc zëvendëskomisarë kanë tradhëtuar idealet e tyre të kura, për të cilat kanë luftuar e ranë?
FILIP CAKULI
Kur do fillojë gjyqi i abuzuesve të kuq?
F. më se një javë në Parlament u debatua ashpër mbi projektligjin për amnistinë.
U tha nga deputetët demokratë se çfarë mizorish u janë bërë këtyre njerëzve që lanë gjakderdhje e kampeve dhe që sa pak kërkojnë tani. Dhe kjo është më se e vërtetë. Në redaksi vinë përditë shumë nga është padrejtësi e pashmangullt. Këta të fundit nuk kanë nevojë të bredhin zyrave për punë e për strehim, se ato i kanë siguruar me kohë. Tani rrihen, shohin diskutimet e parlamentit për ish të dënuarit, shohin kthimin e trishtuëshëm të ish-të dënuarit që sjellin shkrime për ata që kanë hequr e vuajtur vite me radhë. E në asnjë nga këto shkrime nuk gjen thirrje për hakmarrje, për shpëgim. Por, kur mendon se këta martirë të demokracisë u persekutuan për një fjale, për një mendim, për asgjë dhe të tjerë që u tallën në mënyrë kriminale me këtë popull janë të lirë dhe në rehati, e ndien se kjo është padrejtësi e pashëmbullt. kohë. Tani rinë rahat, e trishtu(e)shëm të mijëra djemve nga Italia dhe nuk besojnë se mallëngjehen as për të parët e as për të dytët. Mijëra vetë marrin rrugën e mërgimit për një copë bukë më shumë, për një dhomë më të mirë, për një... ndërsa lubitë që glabrojnë tonelata me ushqime të zgjedhura e jetonin në vila me hapësira pa kufi, ikin jashtë për afarizëm ose thjesht për turizëm. Nuk e dimë se çfarë pret hetue- hetue-
PERSPEKTIVA E AFËRT DHE E LARGËT E NDËRTIMIT
- Intervistë me Ministrin e Ndërtimit, zotin Emin Mysliu -
Pyetja: Ndërsa keni pak kohë në detyrën e ministrit, ju si specialist keni përvojë gjatë në sektorin e ndërtimit. Mund të na shpjegoni shkurtimisht shkaqet e prapambetjes së këtyre viteve të fundit në këtë fushë në mënyrë që të formojmë një ide se nga mund të fillojë korrigjimi?
Përgjigje: Veçanërisht ulja e punës në investimet e ndërtimit fillon pas vitit 1976, si rezultat i zbatimit të parimit të mbështetjes tërësisht në forcat tona, teori e zbatuar egërsisht pa parë kundërveçimet e mëdha që paraqendesh me nevojat e zhvillimit konkret praktik bashkëkohor, kur në mjaf objekte të filluara me Kinën u ngadalësuan e më vonë u ndërprenë punimet. Që nga 1979 e më vonë vëllimi i ndërtimit në ... është në rënie dhe në qe, më 1975 u realizua 96 milionë lekë, ndërsa në 1990 u realizuan 30 milionë lekë, pas 15 vjetësh në 1990 u realizuan 63 milionë lekë, pra 30 për qind më pak.
Kuptohet që ecuria e ndërtimeve nuk mund të realizohet pa një mbështetje të një industrie të zhvilluar të materialeve të ndërtimit. Po ashtu edhe energjia nuk është rrugë? Duhet të theksojmë përsëri se kjo e fundit jo vetëm na ka patur rritje, që do të duhej në bazë të një ngritjeje të thjeshtë, por përkundrazi, prodhimi kryesor janë paratur me ulje në 5-vjeçarin e fundit. Në 1990 u prodhuan 60 093 tonë çimento, 200 000 m² eternit, 2 milionë tjegulla, 480 apartamente parafabrikatë më pak se më 1986 etj. Dhe gjithë kjo rënie ka shkaqet e veta. Fabrikat tona të tullave janë të vjetra me dekada, me shkallë amortizimi mbi 50 për qind, me procese teknologjike primitive dhe rendimente të ulta, deri 70 000 copë tulla në vit për punëtor nga 1-2 milionë që arrin në vendet e tjera. Fabrikat e çimentos po kështu, më të rejat janë 20-vjeçare pa përmendur që jemi detyruar të mbajmë në punë atë të Shkodrës që është një tjetër veçse muzeum i gjallë i fabrikave të çimentos. Po kështu, në përgjithësi gjithë llojet e fabrikave, linjave, nyjeve e inertëve të betonit janë tepër të amortizuara, primitive.
Mungesa e lëndëve të para këto 10 vjetët e fundit ka ardhur duke u bërë problem gjithnjë e më i mprehtë, veçanërisht mungesa e hekurit, dërrasava, llamarinave, xhamave, pjesëve të këmbimit etj. Po kështu, mungesat e herëpashershme të lëndëve djegëse e përdorimi i tyre me fuqi kalorifike të ulët, mungesa e karburanteve, gomave, ndërprerjet e energjisë elektrike kanë patur ndikim jo të vogël në krijimin e kësaj gjendjeje.
Veç ndikimit negativ të këtyre mungesave materiale, ndikim negativ kanë patur dhe faktorët që lidhen me organizimin e drejtimin e këtij sektori.
Sistemi i pagave në ndërtim jo vetëm nuk ka qenë stimulues për rritjen e rendimentit të punës, por krejt përkundrazi i ka bërë punëtorët të painteresuar e indiferentë. Pagësat në këtë sektor kanë qenë shumë të ulëta, që nuk i përgjigjeshin aspak vështirësisë së punës. Këto e kanë ulur në maksimum interesin për të punuar në ndërtim dhe industrinë e material - ndërtimit. Kjo është shprehur në largimet e mjaf specialistëve të aftë nga ky sektor dhe në uljen e kualifikimit të punëtorëve të ndërtimit.
Pyetje: Synohet për një industrializim të shpejtë të vendit, për zhvillimin e dhjetra qindra objekteve në kohë relativisht të shkurtër. A jemi në të përgatitur për të përballuar një volum të tillë pune dhe, në se jo, ç'duhet të bëjmë për të kapërcyer vështirësitë?
Përgjigje: Që të bëhen të gjitha këto është e domosdoshme, e thënë me forcë këtë, të fillohet menjëherë nga ndërtimet për zhvillimin e industrisë së materialeve të ndërtimit. Si është menduar të realizohet kjo detyrë? E para të merren të gjitha masat për të mbrojtur aftësinë ekzistuese që kemi në ndërtim dhe industrinë e materialeve të ndërtimit, privatizimi i tyre në shkallë të blerë do të krijë interesin për një shfrytëzim më efektiv të aftësive ekzistuese dhe rritjen deri diku të shkallës së prodhimit të materialeve të ndërtimit e ndërtimet. Ministria e Ndërtimit bashkë me Institutet e projektimit edhe më përpara, po veçanërisht gjatë muajit korrik dhe tetë e para të muajit gusht, ka bërë një punë të veçantë me drejtim të bashkëpunimit me firmat e huaja për investime në fushën e industrisë së materialeve të ndërtimit. Kemi programuar ngritjen e mjaf veprave të reja dhe konkretisht: Rikonstruksionin e fabrikave ekzistuese të çimentos në Fushë-Krujë dhe Elbasan, ndërtimin e një fabrike çimentoje të re në Vlorë me kapacitet 1000000 tonë në vit, si dhe një tjetër në Shkodër ose Shëngjin me 500.000-1.000.000 tonë në vit, fabrikë prodhim çimentoje të bardhë 100.000 tonë në vit në Elbasan, fabrikë çimentoje në Tiranë me rreth 50.000 tonë në vit. Ndërtimi në qytetet kryesore i 10 linjave për prodhimin e elementëve të parafabrikuar për banesa me kapacitet 1500 copë apartamente në vit secila. Ndërtimi i 8 linjave për prodhimin masiv të blloqeve të betonit etj. etj.
(Vijon në faqen 5)
Eksod i përgjakuar, eksod i nxitur
Tragjedia e eksodit që përjetuan këto ditë nënat shqiptare ishte e pashëmbullt.
Është mëse e qartë se mijëra bijtë dhe bijat tona i shtyu në këtë mërgatë gjendja e pashpresë ku e ka katandisur vendin regjimi 47 vjeçar diktatorial dhe rrënjët ende të pashkulura të tij. Fakte të pamohueshme provojnë se forca të caktuara i vunë qëllimisht shkrepësen dhe nxitën në mënyrë provokuese eksodin që ishte parapërgatitur me kujdes e gjerë në imtësi.
Në gazetën tonë u shkrua për universitet me uniformë që nxjerrin njerëzit të hipin në anije dhe fajësojnë për gjithçka Partinë Demokratike e Demokracinë. Më he kriminal ishte rasti u Korçës. Për ditë të tëra u luftua në Bitinckë. Forca të mëdha të rendit i rrethuan. U derdhën qindra dhe mijra fishekë e predha. E tek e fundit edhe pse pati 2 të vrarë, vrasësit, të rrethuarit lejohen të largohen pa u hyrë ferrë në këmbë.
Ç'është kjo? Luftë me fantazma? Përse duheshin dhe kujt i duheshin këto luftën me të njëjtën kohë me eksodin e kobshëm?
E vërteta nuk do të vonojë të dalë në shesh. Por pas çdo ngjarjeje pyetja e parë që shtrohet është: kujt i interesonte ky destabilizim, ky eksod, ky konflikt i armatosur në Bitinckë. Përgjigjia është vetëm një. U interesonte për të larguar vëmendjen vetëm atyre njerëzve dhe forcave që i kanë lyer duart me gjak në krime të përbindshme, atyre që kanë vjedhur dhe shpërdoruar në mënyrë kriminale djeshën, pasurinë e popullit. Janë këta kriminelë që sot e kësaj dite nuk po dalin përpara gjyqit të popullit që kërkojnë të fusin vendin dhe popullin në udhë pa krye. Ngjarje të tilla, pa u ndalur e pro-vokacioneve dhe nxitje bllokistëve dhe forcave kriminale që duan t'i shmangin gjyqit.
Serbët festojnë para kohe
Arm at osja e gjatë e serbëve dhe e malazezëve, pastaj sjellja e dhjetëra mijëra rezervistëve nga Serbia dhe qitja e njësiteve të rregullta, ushtarake jashtë kazermave, në pozicione luftë, me të drejtë të shqiptarët ka shtuar shqetësimin për një masakër të mundshme, e cila nuk hiqet kurrë nga kujtesa e nxehura të shqiptarëve dhe të kreu... të Serbisë. Shqiptarët në Kosovë, që realist nuk janë të armatosur, kanë kanè përballë një strukturë ushtarake dhe policore e vetëm ndonjë thyerje e brendshme e madhe e Serbisë do të mund të shpëtonte konfliktin e drejtpërdrejtë ndërmjet këtyre dy popujve. Në një konflikt të tillë do të gjendeshin përballë njëri-tjetrit shqiptarët, i cili është i gatshëm të mbrojë, ose siç thuhet me ndryshimin aktual, të vetëmbrojë tokën dhe vatanin e vet dhe në anën tjetër, do të gjendet serbi i rrethuar që më parë me armë... (Vijon në faqen 6)
DEKLARATË
Po përjetojmë me shqetësim ngjarjet e jashtëzakonshme që ende vazhdojnë të trondisin socialë dhe politike të popullit tonë.
Partia Demokratike, e vetëdijshme për të mbrojtur deri në fund ekuilibrin e vendosur e krijimin e p… shtetit ligjor, në një bijve të popullit, një punonjësi policie dhe një ushtari, do të thotë shumë se u luftua me fantazma. Të gjitha këto ngjarje «pa fajtorë» të bëjnë ta besosh se forcat e errta me skenarë të parapërgatitura dhe me një taktikë e strategji të formuluar në kulisa, kanë për ta arritur këta abuzues të paskrupullt. Mbase fakti!! Po, a ka fakte të mëdha se shifrat fantastike që u lexuan para Parlamentit? Dekreti i miratuar nga ish-byroja politike doli i jashtëligjshëm. Por edhe po të ligjshëm, zotërinjtë e udhëheqjes e kishin shkëputur atë me të dyja këmbët. Nuk besojmë që për këto abuzime të gjendet ndonjë justifikim përpara popullit. Që një brigadier, një shofer, saldator populit që kërkon dënimin e shpërdoruesve të pasurisë së tij, të vrasë në Shkodrës, të nxitësve të eksodeve masive, po organizohet edhe në Korçë i njëjti skenar i destabilizimit të situatës relativisht të qetë për këtë qytet; në emër e se për bere aq
të trondisin jetën sociale të mbrojtur deri në fund ekuilibrin e vendosur me krijimin e pushtetit pluralist në qendër e në bazë, indinjohet thellësisht me këto shfaqje të shprehura, konkretisht me eksodin masiv, vrasjet e ndryshme dhe kufizimet e dhunë dhe dëri konfliktet e armatosura siç është rasti në fshatin Bitinckë, ku ditët e fundit me radhë qindra forca të policisë dhe ushtrisë u zbrazin mijëra fishekë të forcave të paidentifikuara, pothuaj imagjinare, dhe, po të mos ishte vrasja e dy të thoshim fajtorë» të bëjnë ta besosh se forcat e errëta të formuluar në kulisa të kobshme, po përpiqen të përgatitin një situatë të jashtëzakonshme që e mbysin me gjak demokracinë e brishtë.
Duke analizuar gjithçka me sy kritik dhe përgjegjësi qytetare, ne mendojmë se këto forca të errëta janë vetë pushtetmbajtësit e kuq dhe sigurimi i shtetit që, duke parandjerë fundin e tyre të afërt, përpiqen të zgjasin agoninë.
Gjithashtu ne jemi të bindur se për të tërhequr vëmendjen e të thoshim fajtorë» të bëjnë ta besosh se forcat e errëta