U lodhën dhe u ngjirën duke debatuar nëse duhet të hapen apo jo dosjet. Por, ndoshta kohën që kanë humbur me këtë debat të stërzgjatur, disa minj arkivash apo zyrtarë të kanë shfrytëzuar minj rendiment maksimal për të zhdukur majanë e këtyre dosjeve e për të lënë disa zhgarravina të pazbërthyeshme si copëza shkresash të lashta. Nejse, dëshirojmë dhe urojmë të mos kenë le-dhur në furrat e krematoriumeve gjithçka të vlefshme, që mund të na ndihmojnë për të zbërthyer disa enigma të vjetra e të reja, për të kuptuar evolucionin e rrufeshëm të disa nga aktorë kryesorë apo figurantë të diktaturës, në partizanë të flak-të apo flamurtarë të demokracisë. Është e qartë se mali i dosjeve te ne është i la-rë, se Enveri me shokë kriminin e dosjeve e shndërruan në industri dhe për këtë nuk u kursyen as-njëherë për investime të mëdha, edhe atëherë kur populli vuante për bukën e ushqimet më të domosdoshme. Dhe mbase këta mal është një punë që kërkon shumë kohë, njerëz e investime të tjera. Nga ana tjetër, në këtë klimë tepër të nxehtë politike e sociale hapja totale e dosjeve mund të sjellë pasoja të pakonceptuara tani për tani, mund të na hapë probleme që do të na shqetësojnë gjatë. Ka kohë që diskutohet për alternativën e hapjes së pjesshme të dosjeve, për politikanët e qeveri-tarët. Kjo duket më e lehtë për t’u përballuar. Por është bërë edhe imperative, detyrë e ngutshme. Shigjetat e hamendjeve e të thashethemeve, të de-batave gorre e pa shtyp ta kalojnë në veshë apo u bien në trup disa prej politikantëve e qeverita-rëve të sotëm të ngjyrave të ndryshme politike. Natyrisht këta mohojnë me be e rrufe se janë të pastër. Ashtu siç i kanë lidhur nënat, por sytë, veshët, mendjet tona; duke gjykuar më shumë mbi veprat se sa fjalët e tyre; nuk gjejmë qetësi nga dyshimet e mëdha apo të vogla, nga pse-të e pikëpyetjet pa përgjigje të qartë apo me përgjigje tepër të mjegulluara. Disa na thonë se mburren se janë “socialistë të vërtetë”, “patriotë të mëdhenj”, “qytetarë të nde-rshëm”, “mbrojtës të flaktë të vetë[?]” Duket e privilegjet e tyre; ndërsa janë ngjitur për demokraci, i kanë shërbyer diktaturës, duke fry-mëzuar apo kryer veprimtari të hapur apo të fshe-htë përçarse në gjirin e PD dhe të frontit demo-kratik në përgjithësi; ndërsa e kanë bërë grupe gjoksi duke u mburrur si patriotë të mëdhenj, ja-në bërë tregtarë të interesave kombëtare. Po ç’do të do t’i durojmë këta njerëz me dy fytyra, që dyfytyrësinë e kanë shndërruar në art e biznes? Hapja e dosjeve për këta aventurë-rë politikë apo mercenarë është urgjente, sepse u mbyll gojën këtyre, por shpëton edhe popullin nga ngacmimet e tyre irrituese. Ka më se një vit që Fronti Çupi shihet si hero i demokracisë, si viktimë e PD. Hapja e dosjes së tij do të sqaronte nëse i është rënë kot në qafë apo ai është një gjarpër që mund të futej e të shtru-kej në gjirin e demokracisë. Hapja e dosjeve mund t’u japë përgjigje për këpcytjeve tona për mësinë e madhe në mes të Neritan Cekës dhe Irakli Kocollarit. Ata i kanë bërë të futen në vilat e malit të Dajtit apo atë të Marikajt. Thua të kenë shkuar vetëm për drekë diku? Përse vallë përpiqen që këto ngosto-të organizohen në konspiracion të plotë? Në qoftë se nuk kanë pasur biseda sekrete, takimet le t’i bënin edhe në mes të Tiranës, sepse për shu-më tiranas nuk përbën me çudi miqësia e tyre. Tashmë dihet se z. Neritan Ceka dëshë të organizonte një takim “historik” në Elbasan. Me forcat e veta, apo edhe me mbështetjen e misionarëve të Ir-alki Kocollarit? Ky plan madhështor i mbeti vetëm me letër, siç i mbeteshin gjithmonë edhe Enverit e Ramizit. Dihet mirë se z. Neshat Tozaj, si njeri tepër i minformuar për gjëllët që gatheshin në ku-zhinën e Sigurimit, ka folur për dosjet e të tjerëve. A mund ta përjashtojmë mundësinë që kolegët t’i kenë hapur dosje edhe atij? Në qoftë se ekzisten, kur të hapet do të dalë plotësisht në dritë të diellit figura e Neshatit, por edhe do të marrin fund dyshimet, hamendjet, thashethemet, insinuatat që shqetësojnë atë, por edhe opinionin e gjerë. Janë bërë insinuata edhe për z. Preç Zogaj. Hi-ja e dyshimit ka rënduar edhe figurën e tij. Hapja Hape dosjes së tij mund të ndriçojë gjithçka, mund ta zbardhë apo nxijë përfundimisht figurën e tij. Mund të vazhdonim edhe me emra personalitetesh të tjera, të ngjyrave të ndryshme partiake, por operacioni i hapjes së dosjeve duhet bërë edhe për qeveritarët e pushtetit qëndror apo lokal, si dhe për të gjithë ata që po bëjnë çmos të destabilizojnë vendin, të sabotojnë reformën, për destabilizimin. Kjo është në interes të së sotmes e të ardhmes. Statusin e pushtetarit duhet ta gëzojnë vetëm njerëzit me figurë të pastër në të gjitha drejtimet. të pastër. ashtu siç i kanë lidhur njerëzit, por syte, mëdha apo të vogla, nga pse-të mjegulluara. Disa na shiten e të ndershëm», «mbrojtës të flaktë deri në vetësakrifikim për interesat e popullit». Disa të tjerë rrahin gjoksin në tribuna apo nxjerrin faqe të tëra gazetash për të na mbushur mendjen se janë demokratë të lindur, të kulluar, që po shkrihen si qiriri për demokracinë e popullin. Por, sipas filozofisë së pagabueshme të popullit gjykohët nga veprat e jo nga fjalët. Dhe duke i analizuar thellë me sy të mprehtë e të ftohtë veprat e tyre, na del shpejt e qartë se këta njerëz nuk janë ashtu siç paraqiten me fjalë. Ndërsa kanë folur për interesat e popullit, kanë luftuar me egërsi dhe të gjitha armët për koll-

Dje në ora 11 paradite nënkryetari i PD, z. Azem Hajdari, dha një konferencë shtypi të kërkuar nga vetë ai për të sqaruar opinionin mbi vajtjen për specializim në SHBA, si dhe mbi disa probleme të tjera që kanë dalë nga mbledhja e Këshillit Kombëtar të PD. Në fillim, Hajdari u shpreh për mungesën e përsëritur të televizionit dhe tha se televizioni edhe herë të tjera ka censuruar atë. Megjithatë vazhdoi z. Hajdari, unë i jap aman-nisti TV. Gazetarët e dinë mirë se kush ka të drejtë të japë am-nisti. Më pas, përsëri zgjati-dhjeve lokale, ai u shpreh se ato ishin të lira dhe populli votoi për të gjykuar të arsyeshme. Popujt, tha ai, kanë tendenca konservatore për politikën e madhe, por kanë tendenca liberale për pushtetin lokal. Hajdari theksoi se distancohet nga deklarata e Pashkos mbi largimin e tij në SHBA, por shtoi ai, deputeti ka të drejtë të thotë atë që dëshiron. Unë, vazhdoi ai, jam përkrahës i PD dhe do të luftoj në gjirin e saj, qofte edhe si anëtar i thjeshtë. Nga SHBA unë kam pa-tur dy bisedime me Presidentin dhe Kryeministrin, të cilëve iu shpreha edhe njëherë përkrahjen time për qeverinë dhe i urova për fitoret në zgjedhjet e 26 korrikut. Përsa i takon qeverisë, Hajdari theksoi se jo vetëm nuk është shprehur për rrëzimin e saj, por përkundrazi, do të pozicionohet ku-ndër kujtdo që do të kërkojë një gjë të tillë. I pyetur për mocionin e Arben Imamit, z. Hajdari tha se Imami e paraqiti atë në Këshill Kombëtar dhe jo në rrugë. Padyshim, tha ai, përkrahësit e Blerim Çelës për pozicionin publik ndaj Çekave, Pashkove e Cupëve. Azem Hajdari ri u përgjigj se B. Çela erdhi në PD për t’i bërë luftë ko-rrupsionit dhe në një kohë kur miliona dollarë bëjnë politikën shqiptare, ai kërkon disa metra tub të vjedhura. Pyetjes se në konferencën e dhënë për shtyp të zotit Nano, i cili theksoi se Shqipë-risë i kanoset revanshizmi dhe se ku e shihni ju këtë revanshizëm, ai iu përgjigj se gjithmonë është deklaruar kundër PS, dhe s’e ka përkrahur kurrë Nanon. I pyetur se cili është sipas jush rreziku që i kanoset Shqipërisë: përpjekja e qeverisë për të krijuar reformën demokratike apo fitorja në një për-qindje të lartë e ish-komunistëve të djeshëm dhe destabilizimi që për-krijon grup karrieristësh të etur për pushtet, ai iu përgjigj se në Shqipëri ka fituar demokracia dhe nuk sheh rrezik antikomuniz-mi, pasi edhe një pjesë intelektua-lësh të PS janë deklaruar kundër tij. I pyetur se kë do të preferon-te për organet e drejtësisë, një-rëz të korruptuar dhe ish-kriminelë apo njerëz fillimisht të papërga-titur profesionalisht, Hajdari u përgjigj se në Këshillin Kombëtar u tha që në këto organe mund të sillen edhe njerëz me shkollë na-te. Ky ishte një prepozim i Blerim Çelës, që u fut në gojën e Presiden-tit. Por jam i sigurt, tha ai, se Këshilli Kombëtar s’do e miratojë kurrë një gjë të tillë. Përsa i për-ket pohimit të B. Çelës, se nuk ka më një parti, por ka dy parti, nën-kryetari tha se ka vetëm një parti, që quhet PD. Mocioni i Arben Ima-mit është konform Vijës së PD, me përjashtim të disa gjërave që janë refleksione personale. Në li-dhje me incizimin e një telefonate të A. Hajdarit, ky i fundit theksoi se kjo është një gjë e paligjshme, për të cilën duhet mbajtur përgjë-gjësi. Me sa duket, vazhdoi ai, go-li i sigurimit dhe i agjenturave s’po na hiqet qafe akoma. Ajo është një shpifje, - tha nënkryetari, dhe unë si kryetar i Komisionit Parlamentar të SHIK dhe të Rendit Publik do të ngrej një komision për hetimin e çështjes. Pyetjes se a e përmban statuti i PD pezullimin e personave që nënshkruan mocionin, ai iu përgjigj negativisht. I pyetur se në kënga lanet ekstremiste do ta klasifikonte Presidentin Berisha, nënkryetari i PD tha se Presidenti nuk i takon asnjë klani. Ai është i zgjedhur nga populli. PD drejtohet nga Eduard Selami. Ndërsa Presidenti drejton popullin! Korresp. i “RD” Këshillin Kombëtar dhe jo në rrugë. Padys him, tha ai, besoj në nderin e Arben Imamit, si themelues i PD. Pyetjes se si e shpjegoni faktin që «RD»-ja u klasifikon në klanin e «të moderuarve», në një kohë kur ju theksoni që s'bëni pjesë në asnjë klan, ai u përgjigj: Në momentin kur «RD»-ja shpalli listën e demokratëve, unë do të jem pseudodemokrat. Pyetjes së një gazetari për të sqaruar Përgjigjja: Në konferencën për shtyp, u distancuat nga deklarata e Gramoz Korresp. i «RD».

Në konferencën e djeshme për shtyp, që dha zoti Hajdari, akuzoi RTSH që nuk po e transmeton atë. Deshëm t’i kujtonim zotit Hajdari, se ai se deputet ka votuar për pavarësinë e RTSH dhe gjithashtu ai duhet ta dijë se rregulloria e këtij institucioni lejon që të transmetohet vetëm konferencat e shtypit të kryetarëve të partive. Zotit Hajdari, dje me cilësinë e zëvendëskryetarit të PD, nuk i takonte të transmetohej, prandaj ai i kërkon diçka të paligjshme. Në shtet ligjor nuk ka të përkëdhelur. Të gjithë janë të barabartë. VËZHGUESI

— NGA DISKUTIMI I ZOTIT TRITAN SHEHU NË MBLEDHJEN E KËSHILLIT KOMBËTAR TË PD — Partia Demokratike gjatë kësaj fushe elektorale tregoi disa dobësi në strukturat e saj që nga qendra deri në bazë, dobësi të cilat kërkojnë një riorganizim sa më të shpejtë të këtyre strukturave. Në pjesën dërrmuese të rasteve, mosfunksionimi i punës është shkaktuar nga mosopinimi i organeve drejtuese të PD. Mund të them me plot gojën që kjo kryesisht i dedikohet punës së dobët të një lobi brenda udhëheqjes së PD, i cili në fund të fundit nuk e dështoi fitoren e PD, në këtë fushatë elektorale. Ky lob i cili tashmë është kristalizuar ka një strategji dhe një taktikë të përpunuar dhe po përpiqet me të gjitha forcat për ta realizuar atë, në aleancë me PS. Këta predikojnë dhe thonë se rrethi i PD është revanshist? I djathtë, duke dashur në këtë mënyrë të godasin aktivistët e dalluar të PD, si Dosti, Toto, Haci, etj. Kjo bëhet e qartë që bëhet me qëllim për t’i tërhequr vëmendjen nga qëllimi i tyre kryesor: afrimi me socializmin. Ideja kryesore e këtyre mbështet: Idetë kryesore e të plota me idenë kryesore të PS dhe konceptohet në fund të fundit në përpjekjet për të krijuar një qeveri koalicioni me PS, pra lidhet me nostalgjitë për qeverinë e stabilitetit. Këta kanë bërë që gjërat të lidhen me dëshirën për të lëshuar mjaft nga korrupsioni qeverisë së stabilitetit, lidhet me dëshirën për të vazhduar këtë rrugë, lidhet me karrierizëm, dëshirën për të bërë të pamundur daljen e zbulimin e krimeve të së kaluarës dhe për të siguruar moshumbjen e plotë të pushtetit ekonomik të PS. Ky grup ashtu si PS e di që nuk mund të drejtojë vendin veç e veç, prandaj kërkojnë mbështetjen e njëri-tjetrit. Kjo bëri që mjaft nga drejtuesit tanë të sabotojnë fushatën elektorale, sepse ata dëshëronin humbjen e kësaj fushate nga PD, gjë e cila do të krijonte sipas tyre ekuilibrimin e forcave politike, pra pasojë një qeveri koalicioni. Këtë ata e përpo- qen ta realizonin si me qëndrime, veprime që binin ndesh me vijën politike të PD-së. Mund të them me plot gojën se kjo ide ka qenë që para zgjedhjeve të 22 marsit. Të gjithë jemi dëshmitarë se çfarë të quajturit fuqishëm që i ka bërë PS, ZP së bashku me përfaqësues të PD, si Frok Cupi, Prec Zogaj, Shahin Kadare, etj në shtyp e në ambjente të ndryshme shoqërore nga figurës së S. Berishës, pa përmendur këtu deklarimet e N. Cekës. Ata ishin të bindur se asgjë s’i S. Berishës do t’i hapte rrugë një kryetari tjetër, do të dobësonte PD dhe do të bënte të mundur krijimin e një qeverie koalicioni. Këtu e ka bazën koherenca e jashtëzakonshme e zëra të ZP dhe të ashtuquajturve qeverisë së stabilitetit, lidhet me demokrati. Asnjë nga ne nuk ka harruar përpjekjet e manipulimit që bënë këta në ditët e Kuvendit Kombëtar të PD për të rrëzuar S. Berishën. Unë jam i bindur se ky lob nuk u desh aspak atë fitore të PD 22 mars. Dëshira e tyre do të ishte një përfundim votimi i ekuilibruar që do të çonte detyrimisht në një qeveri koalicioni. Nuk mund të lejoj të përmendur këtu përpjekjet e mëdha që kanë bërë këta për të penguar daljen nga qeveria e stabilitetit, për të penguar peticionin e intelektualëve në mbështetje të këtij vendimi, pra për të përjetësuar ndarjen e pushtetit me PS. Në të gjithë këtë fushatë ky grup pati mbështetjen e disa personave të dyshimtë nga jashtë të cilët u shfaqën në arenën tonë politike të 22 marsit duke pretenduar që të dilnin edhe si deputetë të PD. Ngelen për të sqaruar për çfarë qëllime u ftuan këta persona politikë e me largim nga skena politike e N. Cekës. Pra si përfundim e theksoj edhe një herë që për mendimin tim baza politike e këtyre anëtarëve të PD, të cilët sot dolën me një platformë të hapur, qëndron në dëshirën për të ruajtur një aleancë me PS për të krijuar një mënyrë qeveriale të përbashkët, pra nga fund të fundit për të ndarë pushtetin më të.

Do të fejya veten, dhe tërë ata që të kanë ndjekur në marshimin kundër komunizmit, zoti Azem, sikur të vijë qoftë edhe një çast në dyshim rolin tënd për përmbysjen e diktaturës në Shqipëri. Padys him që njëri nga «lez etet» e mitingjeve, të dialogimit të hapur me popullin, keni qenë dhe Ju. Madje u duk se ju mbetët Azem, edhe kur u ngritët në Këshillin Kombëtar të PD dhe thatë shprehimisht: «Kush ka thënë që Azem Hajdari ka mbetur i paqenanuar nga që nuk ka marrë pushtet pas 22 marsit? Unë e përëris prapë se: Jo se nuk më kanë dhënë pushtet mua, por unë vetë nuk kam merituar pushtet. Sot e 100 vjet të tjerë unë nuk do të kem aftësi të marr pushtet. Dihet aftësia ime: Unë kam aftësi të dialogoj me njerëzit, me popullin...». Është fare e ndershme që njeriu të kërkojë aq sa ndjen se meriton. Është padyshim gjëja më e mirë, talenti më i madh, kur njeriu njeh veten, ia di vetes vlerat, aftësitë dhe prirjet. Në të kundërt, ai humbet çdo ditë në sy të njerëzve, madje edhe të atyre që kanë dashur dhe e kanë ndjekur pas, të atyre që e kanë duartrokitur dhe e kanë mbajtur në krahë. Së paku deri tani, Ju, Azem Hajdari, e keni respektuar veten, duke u shpallur ai që jeni. Por::: :::Në konferencën për shtypin, sikur ishte tretur ai Azemi i kujtuar në sytë tanë, gjatë këtyre 2-3 vjetëve të fundit. Nuk duam ta pranojmë diçka të tillë, prandaj po të dëshironim ta na qartësonit sadopak pozicionin tuaj të mëtejshëm. Gjithnjë duke mos pasur të drejtë të marrim nëpër këmbë atë që ju keni bërë deri tani për ardhjen e demokracisë në Shqipëri. 1. Ju u distancuat nga deklarata e Gramoz Pashkos për ikjen tuaj në Amerikë, u shprehët kundër Neritën Cekës, thatë se e mbështesni deri në fund Presidentin Berisha dhe Qeverinë Meksi dhe se, në këtë konferencë e shtypit, nuk morëm vesh: Kundër kujt ishit? 2. Ju gë keni qenë pa dyshim më aktiv për ndryshimet më radikale në Shqipëri (më i sulmuari, madje i fyer nga «ZP»), tani dilni kundër ekstremizmit të djathtë. Kundër kujt drejtohet «ekstremizmi» i djathtë, përveç kundër ekstremizmit të majtë përfaqësuesve më të shquar të diktaturës komuniste në Shqipëri. Përse në këtë është e tillë e befasis hme? 3. Me të drejtë Ju ndjeheni krenar për babanë tuaj, që ka qenë edhe komunist, por njeri i ndershëm, i papërlyegjur, asnjëherë kriminel, asnjëherë përgjegjës për ato krime, për të cilat do të akuzoje ligji dhe shteti juridik demokratik fajtorët e vërtetë. Kush i ka bërë fajtorë tërë nënat e pafajshme të PPSH? Kush ka ndërruar të hap gjyqe vetëm e vetëm se ata janë mashtruar nga propaganda komuniste? Harruat se vetë ju jeni shprehur jo njëherë, se lufta nacionalçlirimtare shpesh është shndërruar në luftë civile? Dhe ju e dini mirë kush janë viktimat e saj. Atëherë pse nuk ndjeheni mirë kur të persekutuarit duan japin kontributin e tyre në gjirin e PD? Apo, pa dyshim, i bën nder PD, jo turp. 4. A nuk ndjeni përgjegjësi, që, në fillim të fushatës elektorale, ju vetë u larguat për kualifikim, kur 26 korriku kishte të bënte drejtkës me betejën vendimtare kundër komunizmit dhe neokomunizmit? A nuk bëhen përgjegjës edhe filmat e tjera të Merionit, kur vetë deklaruan se (Vijon në faqen 4)

Partia Demokratike nuk do t’i shmanget përgjegjësisë së marrë: