SHQIPËRIA PO ECËN PANDALSHËM NË RRUGËN E DEMOKRACISË
NGA FJALA E KRYEMINISTRIT MEKSI NË DEBATIN E PËRGJITHSHËM NË SESIONIN E 47-TË TË ASAMBLESË SË PËRGJITHSHME TË KOMBEVE TË BASHKUARA
Pasi përshëndeti kryetarin e këtij sesioni të Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së, si dhe paraardhësin e tij, zoti Meksi përshëndeti shkëlqesinë e tij, zotin Butros Ghali, sekretar i Përgjithshëm i OKB-së, për rolin e veçantë që po luan ai në drejtimin me sukses të Organizatës për përmbushjen e gjithë botës, për ndihmesën e madhe për forcimin e frymës së bashkëpunimit dhe veçanërisht për rolin e tij personal në zgjidhjen e problemeve në zona të ndryshme të nxehta të globit. Një moment i veçantë për ne, vazhdoi më pas zoti Meksi është të përshëndesim shtetet anëtare të rinj, që i shtohen bashkësisë botërore për të dhënë kontributin e tyre për respektimin e vlerave themelore të përbashkëta të shoqërisë së re që po ndërtojmë. Republika e Shqipërisë ka përkrahur fuqimisht anëtarësinë e Sllovenisë, Kroacisë, Bosnjë - Hercegovinës, Gjeorgjisë, Armenisë; Azerbajxhanit, duke shprehur se kjo anëtarësi do të ndihmojë procesin e paqes e të afrimit të rrugës demokratike të zhvillimit. Që nga sesioni i kaluar i Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara, komuniteti ndërkombëtar ka përjetuar ngjarje e ndryshime të tilla, të cilat nuk mund të mos ndikojnë në të ardhmen e vetë njerëzimit, dhe ajo që është më e rëndësishmja, konfrontimi ndërmjet blloqeve që kish krijuar një situatë tensioni politik, është zëvendësuar me vlerat universale të demokracisë, barazisë në marrëdhëniet ndërkombëtare, e ndërvarësisë së këtyre të dyjave nga zhvillimi ekonomik e social në sigurimi i çdo vendi. Sot po afirmohen gjithnjë e më shumë aspiratat e popujve për vetëvendosje e afirmim të identitetit të tyre kombëtar e shoqëror të humbur në komunizëm, dhe, etja për demokraci, barazi e liri ndërmjet popujve është kthyer në një forcë lëvizëse të shoqërisë në periudhën që po përjetojmë. Sfida që popujt e vendeve të Evropës Lindore e Qendrore i bënë sistemit paralizues shumëvjeçar ka kaluar tashmë nga plani euforik në përpjekje serioze për të kapërcyer një periudhë tranzicioni tepër të vështirë. Për të delegacionin shqiptar në këtë kontekst, angazhimi i organizmave të specializuara të OKB-së si, PNUD, OMB, UNICEF, Banka Botërore, Fondi Monetar Ndërkombëtar, etj, të cilat janë prezent në Shqipëri, ndihma që ato kanë dhënë e që janë angazhuar të japin, është e lavdërueshme dhe ka luajtur një rol të rëndësishëm në ndihmë të demokracisë së re Shqiptare. Në mënyrë të veçantë do të përmendim asistencën e vazhdueshme të Fondit Monetar Ndërkombëtar, si dhe kontributin e tij me vlera në hartimin e programit të guximshëm të reformave ekonomike që po zbaton qeveria. Zoti kryetar. Shqipëria ndodhet para një krize të rëndë ekonomike, e lidhur me trashëgiminë e sistemit të dëshatuar monist të ekonomisë së centralizuar, si dhe me vështirësitë e periudhës së tranzicionit. Aktualisht Shqipëria përballon nevojat e saj akute me ndihmat e emergjencës së Komunitetit Evropian e të qeverisë Italiane si dhe me kontributin modest të sektorit privat gjithnjë në rritje. Ekonomia shqiptare, e cila është në fazën fillestare të ripërtëritjes, ka nevojë për burime financiare, kapitale si dhe për lëndë të parë për vënien në eficiencë të industrisë së saj për përdorimin e fuqisë së madhe punëtore, një ndër më të rejat në Evropë. Është e domosdoshme me mbushja e boshllëkut, krijimi i strukturave të reja nuk mund të kryhet menjëherë, prandaj edhe periudha e tranzicionit shoqërohet me vështirësitë e përmendura më lart. Në këto kushte, mirëkuptimi, mbështetja dhe ndihma e Komunitetit Ndërkombëtar janë të vetmet garanci për përmirësimin e situatës në Shqipëri dhe për suksesin e reformës. Në këtë situatë, edhe politika e jashtme shqiptare ka fituar dimensione dhe orientim të ri. Dëshmi të këtij orientimi të ri të politikës së jashtme shqiptare janë vendosja e marrëdhënieve të reja diplomatike kohët e fundit me Estoninë, Lituaninë, Sloveninë, Emiratet e Bashkuara Arabe, Paraguajin, Kroacinë dhe Katarin, aktivizimi dhe pjesëmarrja konkrete e delegacioneve të ndryshme shqiptare në konferenca, mbledhje e forume të karakterit ndërkombëtar. Për delegacionin shqiptar karaktereve rajonale e ndërkombëtare, aktivizimi si anëtarë me të drejta të plota në nisma të ndryshme si ajo e «Deit të Zi» dhe pjesëmarrja aktive e delegacionit shqiptar në Konferencën për Sigurinë dhe bashkëpunimin në Evropë. Gjatë këtij viti që nga Sesioni i kaluar, Republika e Shqipërisë ka aderuar në IFAD, si dhe në Konventën e vitit 1951 dhe në Protokollin e vitit 1967, lidhur me statusin e refugjatëve. Zoti kryetar, Ky realitet politik në Shqipëri zhvillohet në një situatë të tensionuar e të mbarsur me shumë rreziqe në rajonin e Ballkanit, Për fatin e keq të orientimit të përgjithshëm politik në botë, në rajon janë të veçanta të saj predispozimi për një gjë të tillë nuk ekziston, Në territorin e ish-Jugosllavisë vazhdon lufta e hapur prej më se një viti, Përpjekjet e pareshtura të Komunitetit Ndërkombëtar për t’i dhënë fund asaj dhe për të gjetur një zgjidhje paqësore kanë hasur në kokëfortësinë e në sfidën e pashembullt të nacionalizmit serb ndaj civilizimit e normave të jetës së përbashkët demokratike. Për më se një vit organizma të ndryshme janë angazhuar drejtpërsëdrejti në zgjidhjen e kësaj krize që po merr jetë njerëzish dita-ditës, OKB, KSBE, KE, etj, janë detyruar të marrin masat më shtrënguese kundër kësaj sfide anticivilizuese. Megjithatë, lufta vazhdon. Shqipëria fqinjë në këtë rajon, vuan pasojat e pasigurisë rajonale. Për më tepër, ajo ndodhet nën ankthin e shqetësimit gjithnjë në rritje që vjen nga rreziku i zgjerimit të konfliktit në Kosovë, Ky rrezik bëhet më eminent po të kemi parasysh zhvillimin e represionit mbi popullsinë e tretë në numër të ish-Jugosllavisë, ndryshimet anti-kushtetuese, ligjet e rrethanave të jashtëzakonshme dhe paralizimin e plotë të jetës institucionale. Ky rrezik bëhet alarmant po të kemi parasysh refuzimin brutal të autoriteteve të Beogradit për të lejuar jetën e lirë të popullsisë shqiptare, organizuar në mënyrë paqësore demokratike në përputhje me normat e jetës ndërkombëtare. Kosova është një nga çështjet më delikate të krizës jugosllave. Konflikti atje është një konflikt politik, konflikt i pamundësisë së bashkëjetesës me pushtuesin, Është konflikt midis ushtrimit të lirë të parimit të vetëvendosjes në rrugën paqësore dhe refuzimit hegjemonist të këtij realizmi. Si rrjedhojë, situata vazhdon të mbetet eksplozive, Ky është edhe konstatimi i disa misioneve të KSBE-së e KE-së, të cilat kanë vizituar Kosovën. Komuniteti Ndërkombëtar ka filluar të shqetësohet për gjendjen atje, por pala shqiptare konstaton se diplomacia paradiplomatike akoma nuk ka dhënë shenjat shpresëdhënëse, Udhëheqësit e ligjshëm të Kosovës nga ana e tyre, të deklaruar për dialog të pakushtëzuar, të cilët iu dha bekim edhe nga Samiti i Helsinki të KSBE-së, dhe Komuniteti Ndërkombëtar... (Vijon në faqen 4)
... Evropës Lindore e Qendrore i bënë sistemit paralizues shumëveçar të kapërcyer një periudhë tranzicioni tepër të vështirë. Për delegacionin shqiptar ky vit është vëzhdimi i tendencës së njëjtë politik, i figurës së parimeve bazë, të respektimit të të drejtave të njeriut, demokracisë, shtetit ligjor, e vlerave të tjera pozitive në shkallë të gjerë. Përpjekjet e OKB-së dhe të Këshillit të Sigurimit të OKB-së në këtë drejtim, që nga sesioni i kaluar kanë qenë aktive. Kahu politik i veprimtarive të tyre ka synuar pikërisht afirmimin e vlerave të përmendura më sipër. Në këtë mënyrë, të psikozës së përbashkët politike dhe unitetit të veprimit. Uniteti në diversitet, dmth, realizimi i shprehjes së interesave kombëtare në vektorin e përgjithshëm të zhvillimit botëror është padyshim themeli i ekzistencës së kësaj organizate dhe veprimtarisë së saj konkrete, është gjithashtu shprehje e predominimit të arsyes paqësore në ruajtjen e ekuilibrit delikat midis dy koncepteve. Rezolutat e Këshillit të Sigurimit për sanksione ndaj shteteve të veçantë që bien ndesh me parimet e normat ndërkombëtare të pranuara botërisht dhe sidomos ndaj Serbisë e Malit të Zi, Kosovës dhe shansët janë më të pagues në Lindjen e Mesme kur zgjidhjen e konflikteve mëdha se kurrë; bisedimet për zgjidhjen e konflikteve ndërmjet komuniteteve në Qipro, etj, riafirmojnë karakterin universal në vlerat e kësaj organizate me karakter universal në veprën e këtyre ekuilibreve dhe tregojnë se roli i OKB-së është i pazëvendësueshëm e i patjetërsueshëm, se ai është garanci për vazhdimin e zbatimit të të drejtës ndërkombëtare si i vetmi parametër mbrojtës për të matur shkallën e civilizimit politik ndërkombëtar.
Zoti kryetar,
Ky synon i jep rastin vendit tim të proklamojë nga një tribunë jo e zakonshme, fitoren e madhe që arritën forcat demokratike antikomuniste në Shqipëri përballë regjimit e përgjithshme parlamentare të 22 Marsit dhe në ato lokale të 26 korrikut. Kjo përçaktoi përfundimisht krahun drejt të cilit Shqipëria, regjithëse me shumë vështirësi, po ecën përpara. Në këtë së tyre të Shqipërisë janë e pandalshme. Në se të tyre Shqipëria janë hedhur bazat e shtetit ligjor, i cili po institucionalizohet gjithnjë e më tepër, është krijuar qeveria e parë jo komuniste, e cila po zbaton një reformë të thellë transformuese e alternativë e vetme për arritjen e zhvillimit të gjithanshëm politik, ekonomik, social, të individit e të shoqërisë.
Synimi kryesor i qeverisë është krijimi i kuadrit të nevojshëm ligjor bashkëkohor për reformë, për harmonizimin dhe integrimin e ekonomisë së vendit në atë botërore për të zëvendësuar sa më parë në atë botërore për të zëvendësuar sa më parë pasojat katastrofike të izolimit total të asfiksisë së veprimtarisë nga diktatura, për të dalë nga totalitarizmi ekonomik që trashëguam kjo qeveri nga totalitarizmi shfrytëzues. Por, kjo qeveri trashëgoi edhe nga potencial njerëzor aktiv e të predispozuar për të realizuar trashëgimin e asaj që po mundohemi të futen në kalitjet e një sistemi të ri, e ndonëse janë dëshmuar, kur kanë përvojën e eksperiencën tonë... Vlerat tona njerëzore kërkojnë të japin kontribu...