Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Rilindja Demokratike

E enjte 22 prill 1993

NE NDIHME TE DISKUTIMIT NE PARLAMENT

Nuk janë të domosdoshme për sa kohë që vitin 1991, thuhet në materialin e shkruar nga 20-30 Akademikë dhe profesorë, nuk e nënshtrohen produktin e punës, ndryshimeve, por duhen vleftësuar. Ndërsa në 1987-1991, janë me reforma të pjesshme. I gjithë ky material vlen për të bërë një pasqyrë të gjendjes ekonomike dhe për të njohur problemet. 2. Shkallimi gradual i të ashtuquajturit "Mos u nxito". Kjo është fjalë, në vitin e ardhshëm është e qartë. Sipas këtyre, hallka kryesore është liberalizimi i çmimeve. Asnjë shmangie e reformave nuk është e vlefshme. Mos u nxito do të thotë: zvogëlimi i ritmeve të reformës dhe në shumë raste bllokimi i saj. Kjo nënkupton që ndërmarrjet shtetërore do të vazhdojnë të marrin subvencione për humbjet. Në kohën e mëparshme veprimtaria e tyre bazohej shpesh në monopsonin e tregut të drithërave, në çmime administrative dhe në kreditë bankare të buta. Këto mekanizma nuk mund të qëndrojnë më. Liberalizimi i tregut të drithit duhet të shoqërohet me krijimin e bursave, me një sistem depozitash dhe me një rrjet tregtar më të hapur. 3. Vazhdimi i dhënies me nënçmim të tokës për bujqësinë. Janë paraqitur edhe ide sipas të cilave toka duhet dhënë nën çmimin e tregut, që të ruhet prodhimi. Kjo do të dëmtonte rëndë konkurrencën dhe do të krijonte privilegje të padrejta. Toka është pasuri kombëtare dhe trajtimi i saj kërkon rregulla të qarta. Shumë nga propozimet që qarkullojnë sot nuk janë të reja. Një pjesë e tyre janë variante të politikave të njohura më parë, që e zgjatën krizën në vendet e Europës Lindore. Kjo vlen sidomos për subvencionet e paqarta, për kreditë pa kolateral dhe për shtyrjen e privatizimit. Problemi kryesor mbetet krijimi i një mjedisi ku sipërmarrja private të mund të zhvillohet lirshëm, ku investitori të ndihet i sigurt dhe ku shteti të kufizohet në funksionet e veta bazë: rendi, drejtësia, arsimi, shëndetësia, infrastruktura. Përvoja e vendeve që kanë bërë me shpejtësi këto reforma tregon se periudha e parë është më e vështira, por edhe më vendimtarja. Nëse humbet koha, kostoja rritet dhe shpresa e qytetarëve venitet. Në këtë kuptim, diskutimi parlamentar duhet të jetë i kthjellët, i bazuar te faktet dhe jo te nostalgjitë. Vendi ka nevojë për rrugëdalje, jo për kthim prapa.
Parlament Europës Lindore

Mjegull, qe duhet shpërndarë

Tregues se skenës, është koha, i zymtë e provon zhurmues. Zbërthimit te rezervuarit të paqartësisë, është e pamundur të thuash ndryshe, nisur nga gjendja dhe zhvillimi i situatave. Si përherë, qartësimet më të nevojshme duken ato që kërkon publiku. Sivjet kjo ka qenë tejet e mprehtë. Rilindja e institucioneve, rikrijimi i jetës parlamentare, rivendosja e infrastrukturës së pushtetit vendor, por edhe ushtrimi i funksioneve të një opozite të re, kanë krijuar mundësi për debate jo vetëm parimore por edhe të ngarkuara me aluzione e keqkuptime. Pas kësaj ndihen jo pak interesa dhe qendrime. Më së shumti ato janë të natyrës politike dhe lidhen me ritmin e reformave, me koston e tyre dhe me pasojat që ato kanë mbi grupime të ndryshme shoqërore. Kjo është normale. Por ajo që s’është normale, është mjegullimi i qëllimshëm i publikut, paraqitja si katastrofë e çdo vështirësie të përkohshme, si dhe veshja me motive të errëta e veprimeve që kërkojnë kohë për t’u dhënë fryt. Në një kohë kur vendi ka nevojë për qetësi, për besim dhe për përqendrim te puna, secili duhet të mbajë përgjegjësi për fjalën publike. Shtypi, politika, administrata, intelektualët, të gjithë duhet t’i shmangen gjuhës së mjegullës. Demokracia nuk ushqehet me nënkuptime e me zhurmë boshe, por me argument, me transparencë dhe me durim. Ka shumë çështje që mund dhe duhen sqaruar: privatizimi, roli i shtetit, vendi i sindikatave, raportet me pronën, me ish-pronarët, me investitorët, me të papunët, me pensionistët. Por asgjë nuk qartësohet duke ndezur panik. Përkundrazi, kështu krijohen pengesa të reja për reformën. Qytetari shqiptar ka nevojë të dijë të vërtetën, jo të frikësohet prej saj. Ai duhet të kuptojë se cilat janë pasojat e tranzicionit, por edhe se ku synohet të arrihet. Vetëm kështu mjegulla shpërndahet dhe rruga e përbashkët bëhet më e dukshme.
Shqiptar

KANE RËNDIME PËR NE PUNË TË MBËSHTETUR ME PUNË TË MBËSHTETUR ME TEPER NË LIGJET

-Intervistë e Kryeministrit zoti Aleksandër Meksi. Qeveria e Fatos Nanos. Zanafilla, konkluzionet e para, janë të bindshëm në reformën e lirë. Në këtë periudhë të gjatë, gjithsesi, shtetit, sinqerisht, duhet të bëhet e qartë se privatizimi duhet të ecë më me mend, por edhe me ritëm. U vu re se ka pasur prapambetje në disa sektorë dhe sidomos në kuadrin ligjor. Për këtë arsye, qeveria po përgatit një paketë të re aktesh për t’i dhënë frymëmarrje ekonomisë. Pyetje: Cilat janë, zoti Kryeministër, shkaqet më të rëndësishme? Përgjigje: Sipas mendimit tim, është fakti se ende mungon një kuadër i plotë juridik dhe se shumë ndërmarrje janë lënë në një gjendje pritjeje. Pa ligj të qartë për falimentimin, për pronën, për kredinë dhe për taksat, kapitali nuk lëviz si duhet. Prandaj puna e qeverisë është përqendruar te këto boshllëqe. Pyetje: A mendoni se kjo do të ndikojë edhe në investimet e huaja? Përgjigje: Natyrisht. Investitori i huaj kërkon rregulla të parashikueshme. Nëse ka paqartësi, ai tërhiqet. Ne duam të krijojmë kushte që investimet të mos mbeten vetëm dëshirë, por të kthehen në marrëveshje konkrete, në vende pune dhe në teknologji të re. Pyetje: Po për bujqësinë? Përgjigje: Bujqësia mbetet sektor strategjik. Ajo ka nevojë për kredi, për treg, për infrastrukturë dhe për politikë çmimesh që të mos e dëmtojë prodhuesin. Ne po punojmë që fermeri të ndihet i mbështetur jo me premtime, por me rregulla të drejta. Pyetje: Çfarë prisni nga parlamenti? Përgjigje: Presim mirëkuptim dhe ritëm. Reformat vonohen sa herë që ligjet zvarriten. Prandaj insistoj që të ecim më shpejt në miratimin e tyre.
Aleksandër Meksi Fatos Nano

U MIRATUA NE PARIM PROJEKTLIGJI “PER KOMPENSIMIN NE VLERE TE ISH-PRONAREVE TE TOKAVE BUJQESORE”

-Aprovohet zgjidhja e zotit Nafiz Bezhani anëtar i Gjykatës së Kasacionit-
Nafiz Bezhani