S’janë larg ditët e vitit 1991, ditë të vështira kur vendi ndodhej në kaos të plotë ekonomik, politik e shoqëror. Populli shqiptar ishte ende i panjohur me demokracinë. Atëherë u ndje nevoja për një organ të lirë demokratik, për botimin e një gazete që të pasqyronte atë çka ndodhte në vend. RILINDJA DEMOKRATIKE qe e para gazetë opozitare në Shqipëri dhe e para pa censurën e diktaturës komuniste. Ajo lindi përpara se të formohej Partia Demokratike dhe mbetet tribunë e fjalës së lirë. Në faqet e saj pasqyrohet një kronikë e gjallë e përpjekjeve të demokratëve shqiptarë në luftë kundër diktaturës dhe në betejën për demokraci të vërtetë. Në këtë përvjetor, lexuesi gjen në këtë numër kujtime, dëshmi dhe dokumente të kohës kur “RD” u bë zëri i rezistencës demokratike në Shqipëri.

Në këto vite tranzicioni, shoqëria shqiptare ka provuar se liria e shtypit dhe mendimi i pavarur janë kushte të domosdoshme për ndërtimin e demokracisë së vërtetë. Gazeta “RD” u bë tribunë e debatit politik dhe e denoncimit të shkeljeve të së drejtës. Shqipëria kaloi nëpër kthesa të vështira dhe konfliktet politike shpesh u ashpërsuan. Por fjala e lirë mbeti një armë vendimtare kundër rikthimit të praktikave të vjetra autoritare. Në këtë kuptim, shtypi opozitar luajti rol të pazëvendësueshëm në informimin e qytetarëve.

Nano uron me emër të peshkatarëve - “...Në emër të PPSH, në emër të gjithë të peshkatarëve, të fermerëve dhe të fshatarëve, urime shokut “ZP”.” Gazeta “Zëri i Popullit” i kthehet edhe një herë gjuhës së vjetër propagandistike, duke sjellë në kujtesë klishetë e kohës së monizmit. Në një koment ironik, “RD” nënvizon se disa figura politike vijojnë të flasin në emër të të gjithëve, pa pyetur askënd. Në tekst përmenden emra dhe shprehje që kujtojnë kohën kur fjala e partisë paraqitej si zëri i popullit. Kjo mënyrë të shprehuri, sipas autorit, është dëshmi se mentaliteti i vjetër nuk është zhdukur ende. Al di ketë “zbulim” të letrës lëruese nga ana e organit propagandistik komunist, “ZP”, në shkrimin “Përse” të Pal Xhufit, me pseudonim “Kastriot Dervishi” në numrin e datës 27.12.1993 të gazetës “ZP”, siç e sqaron vetë autori në fund të shkrimit të tij, shkruan: “Siç shprehej edhe revista “The Economist”, Evropa po zgjohet nga “letargjia shqiptare” e viteve të Luftës së Ftohtë. Është koha të flitet për shkrimet e djeshme e të sotme dhe për të nxjerrë mësime.” E PALOKA

Dje në selinë qendrore të Partisë Demokratike, përfaqësues të “International Medias Fond” i dorëzuan gazetës “Rilindja Demokratike” një makinë shtypshkrimi të quajtur “Demokracia”. Kjo ndihmë konsiderohet një mbështetje konkrete për shtypin e lirë shqiptar dhe për përmirësimin e kushteve teknike të botimit. Në ceremoninë e dorëzimit u theksua se liria e shtypit është një nga kushtet themelore për konsolidimin e demokracisë. Përfaqësuesit e fondit shprehën gatishmërinë për të mbështetur edhe në të ardhmen iniciativa të ngjashme në dobi të medias së pavarur në Shqipëri.

Gazeta “Albania” dhe komentet e saj për shtypin opozitar kanë nxitur reagime të shumta. Shkrimi merret me mënyrën si paraqitet debati publik dhe me përpjekjen për të relativizuar dallimet mes shtypit të lirë dhe propagandës së djeshme. Autori polemizon me Frrok Çupin dhe me qasjen e gazetës “Albanca” [?], duke theksuar se publiku shqiptar e dallon tashmë gazetarinë e lirë nga shërbimi politik i kamufluar si analizë. Në mbyllje, nënvizohet se tranzicioni demokratik kërkon përgjegjësi edhe në gjuhën publike.