07/01/1992
Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Zëri i Popullit

7 janar 1992

TË RIVENDOSIM EKUILIBRIN E PRISHUR

- Takime të shokut Fatos Nano në Sarandë dhe Gjirokastër - Ditën e shtunë dhe të dielë kryetari i Partisë Socialiste Fatos Nano dhe anëtari i Komitetit drejtues Anastas Angjeli, bënë takime me anëtarët simpatizantë e miq të Partisë si dhe punonjës të tjerë në qytetet e Sarandës dhe Gjirokastrës. Shoku Fatos Nano foli për gjendjen e vendit e disa probleme të së tashmes në botë dhe detyrat e Partisë për përballimin e tyre. Me pak, dialog, iu përgjigj interesimit dhe pyetjeve të shumta të pjesëmarrësve në to. Problemet që ndesh dhe duhet të përballojë Partia në përgjithësi, tha shoku Fatos Nano, kërkojnë që ajo vetë të mos ketë një pamje dhe qetë. Nga ngjarjet e shumta dhe komplekse të vitit 1991, veçanërisht pas Konferencës së Parë Kombëtare, PS doli më e përgatitur, krejt e përterirë, por gjendja e vendit vazhdon të jetë e rënduar. Janë prishur gjatë ekuilibret; politike, ekonomike, shoqërore e shpirtërore dhe detyra është të rivendosen pikërisht këto ekuilibre që janë prishur. Të gjithë duhet të jemi tepër të përgjegjshëm ndaj momenteve të rëndësishme dhe shumë delikate që po kalojmë, pavarësisht nuk i falet mungesa e përgjegjshmërisë ndaj vetes e vendit dhe të popullit. Vlerësimet e sot kur janë aktivizuar skema dhe skenarë të vjetër historikë në vendin e shqiptarëve. Kryesorja është vlerësimi i interesave kombëtare, mbarëjetja e tyre dhe e idealit kombëtar, duke e ribërë vendin dhe jo e shprehur atë së kështu sigurohet mbijetesa e tij dhe e kombit. Partia Socialiste e ka shpallur dhe afishuar me kohë alternativën e saj eurosocialiste, por apo punon dhe përpiqet për partneritet brenda vendit, se pa partneritet të brendshëm nuk mund të fillit për partneritet të jashtëm. Vëllëm kështu ne mund t’i japim botës mesazhet që duhet, si partnere krenare. Lëvizjet integrimin e vendit në Evropë e në botë. Stabiliteti i vendit u godit rëndë veçanërisht nga rrënia e qeverisë së stabilitetit, por Partia Socialiste nuk ka asnjë faj dhe asnjë përgjegjësi për këtë, sepse ishin partitë e opozitës ato që prishën marrëveshjen dhe sollën krizën qeveritare. Të gjithë e kemi ndjekur evolucionin e figurave tona politike dhe grupeve përkatëse. Pse u godit ky formacion stabiliteti? Ai dha mesazhin e parë se s’ka ndasi mes shqiptarëve kur është fjala për problemet e vendit, për fatet kombëtare. Qeveria e Stabilitetit dha mesazhin e bashkëpunimit. Barra e përmbytjes së tranzicionit është e madhe dhe nuk mund të lihet në shpatullat e asnjërës parti të vetme. Nga ana tjetër, ne mendojmë se bashkëqeverisja është zgjidhja më e mirë dhe dhe se vendi ka nevojë pikërisht për këtë edhe për një arsye tjetër: vetë partitë dhe programet e tyre duket se ende s’janë konsoliduar mirë, duket sikur janë s’kanë zbritur në tokë dhe janë mbi kokat e njerëzve: tradita e jetës dhe kultura pluraliste është e pakët; paqa sociale ka nevojë të mbështetet e të nxitet. Partia Socialiste e ka deklaruar dhe qëndron në idenë se ajo ka energji dhe njerëz për të ngritur jo një por disa kabinete qeverisësh, por nuk tërhiqet nga mendimi se bashkëqeverisja ndihmon stabilitetin, se me bashkëqeverisje proceset e tranzicionit përballohen më lehtë dhe pa eksese. Teza e PS nuk është në gjendje të qeverisë, është veçse një blof elektoral. Ne mendojmë se zgjedhjet e reja do të sjellin një situatë të ekuilibruar të pushtetit. Ne të do shkojmë me siguri e qetësi, pa slogane politike, pa bërtitur e nxitur çdo ditë rreziga imagjinare, me pjekurinë e një force të përgjegjshme dhe jo me sëmundje të fëmijërisë politike. Vendi dhe populli kanë nevojë për mirëkuptim, për një jetë të qetë e integrimin e vendit në Evropë. Se ajo kryhet në mënyrë krejt spontane dhe të pa kontrolluar nga shteti. Partia Socialiste mbron pikëpamjet e saj për të, që punonjësit të bëhen pronarë, ata të kenë kushte të njëjta nisje të garës. Spontariteti dhe mungesa e kontrollit demokratik është me pasoja: disa vende të lindjes, Amerikës Latine dhe Afrikës, kjo i ka përfunduar në vise të reja kolonish, i ka çuar në pozita periferike në ekonomi dhe si të tilla i ka kthyer në ç’rakë. Ne nuk duhet të shihemi në periferi të tregjeve të Evropës. Sot tek ne spekulimi ka zëvendësuar mekanizmin e saktë të ekonomisë së tregut. Ai zëvendëson konceptin e sipërmarrjes; mungojnë taksat, tatimet, kontrolli mbi doganat etj. Kujt i interesojnë zhvillime të tilla spontane? Punonjësve të thjeshtë jo. Puna në vend është paralizuar, po krijohet ideja se një vend mund të mbahet me ndihma humanitare; çmimet ngrihen në mënyrë të pakontrolluar; për ekonominë e tregut njerëzve u krijohet një panik. Alternativa jonë socialiste nuk lëkunder se përkrahja ekonomike e saj e nevojshme, që mqs kemi njerëz të braktisur nga shteti i tyre të mos nxirren në rrugë; fjala e jetës shtresa të varfëra të shoqërisë, të kemi një ekonomi tregu me dimensione sociale dhe jo një kapitalizëm të egër ekonomik tregu të lirë, por të rregulluar. Ne fjathra janë prishur furrat e bukës, njerëzit janë lënë pa pensione, specialistët pa punë; me gjithë çështjen e mirë të ndarjes së tokës, reforma mund të jetë më e suksesshme dhe etj. Ka mendime dhe veprime krejt të ndryshme për ndërmarrjet bujqësore, ne jemi për ruajtjen e riorganizuar të tyre; sepse fermat publike janë ekonomitë më efikase në perëndim, subjekti më i përshtatshëm për partneritet e huaj? FRYMË REALISTE BASHKËKO- ndërmarrjet e huaja? …Kuvendi Fatos Nano shtroi gjithashtu disa detyra që i dalin Partisë për fushatën e zgjedhjeve. THIANAS DINO

Në prag të referendumeve në Maqedoni

- Shqiptarët kërkojnë të drejtat e tyre me mjete demokratike. - Maqedonia ka kërkuar njohjen e saj si republikë më vete nga Tregu i Përbashkët Evropian ashtu sikurse bënë Sllovenia dhe Kroacia. Ajo ka kundërshtuar çdo bashkim me definicionin e të paraqitur nga Serbia për Jugosllavinë e re që do të përfshinte plus Serbinë edhe Malin e Zi e Bosnjë Hercegovinën. Kërkesë ka ndeshur në reagimin e ashpër të Greqisë e cila nuk njeh ekzistencën e kombit maqedon. Greqia ka vendosur si kusht për njohjen e Maqedonisë që të ndryshojë emrin. Përndryshe Athina kërcënon se do të përdorë veton në KE për njohjen e Maqedonisë. Shprehje e hapur e këtij qëndrimi ishte ndërprerja e bisedimeve greko-maqedonase dhe tensionimi i marrëdhënieve midis të dy vendeve. Probleme ka edhe me Bullgarinë, megjithse presidenti Zhelev pranon njohjen e republikës së Maqedonisë sipas kritereve të njohura nga TPE. Deri më tash nuk ka patur reagime nga Evropa për njohjen e saj. Është e drejtë e Maqedonisë dhe e popullit të vet të vendosë për të ardhmen, duke kërkuar një ndërkombëtare si shtet apo republikë e pavarur. Por në kohezion, Maqedonia duhet të respektojë edhe të drejtat e asaj pjese tjetër të popullsisë që do të jetonte në republikën e ardhshme. Rreth 40 për qind e popullsisë janë shqiptarë që jetojnë në trevat e tyre prej shekujsh. Atë janë të përfaqësuar në dy parti të mëdha të shqiptarëve të cilat kanë 25 për qind të votave në parlamentin maqedon. Pavarësisht nga ky realitet, kultura e tyre e miratuar kohët e fundit nuk i përcakton shqiptarët si komb por si pakicë. Kjo kushtëton nuk është miratuar nga popullsia shqiptare dhe deputetët shqiptarë në Maqedoni, të cilët kërkojnë që zgjidhja e një problemi etnik e nacionalikë nuk e Jugosllavi në mos rëndojë në kufirin e një kombi tjetër, e veçanërisht mbi shqiptarët që nga numri përbëjnë popullsinë e tretë. Shqiptarët e bënë të qartë qëndrimin e tyre kundër kushtetutës dhe mënyrës se si do të ndërtohet republika e Maqedonisë, të paraqitur në përkrahjen e shqiptarëve. Ata bokuojnë referendumet mund të organizuar nga maqedonasit. Shqiptarët do të deklarohen mbi republikën e cila do të garantojë të drejta të plota ashtu si dhe popullsia maqedonase, të mbrojnë e zhvillojnë kulturën, gjuhën, zakonet e tyre. Shqiptarët duan t’i japin fund asaj pozite të imponuar inferiore dhe atij diskriminimi po aq mizor sa edhe ai serb në Kosovë. Këtë ata kërkojnë ta bëjnë me mjete demokratike e paqësore, të pranuara nga Evropa e qytetëruar duke organizuar një referendum në të gjitha këto krahina.

Gjëndje skandaloze e ish-spitalit të Durrësit

Durrësi sot nuk ka spital. Që kur ndodhi përmbysja e parë më 15 nëntor, ranë këmbanat e alarmit, por ato nuk i dëgjoi kush, megjithëse formalistë e jaket nga lart poshtë e nga poshtë lart nuk munguan. Njerëzit nuk i donin këto eseale, por punë konkrete për një spital të përbashkët. Asgjë su bë, qoftë nga katastrofa, qoftë nga, rrethi. Dhe pak Le të shëmbej godina, por Durrësi që sot nuk ka spital. Njerëzit e kanë ngritur më kohë këtë shqetësim të drejtë. Po kush i ka dëgjuar? Është një qëndrim tepër i pafalshëm nga klasteri apo komiteti ekzekutiv pluralist, ku më tepër gjatë kësaj kohe janë marrë me llafe, me hidh dhe prit, kur gjendja bënte mu para syve prej kohësh. Kë e alarmit, por ato nuk i dëgjoi kush, megjithëse formalistët munguan. Njerëzit nuk i donin këto ecje, por punë konkrete për një spital të përshtatshëm. Asgjë su bë, qoftë nga dikasteri, qoftë nga rrjeti. Dhe pak a nga pak ata godinë të vjetër filluan të shkatarrojnë edhe njerëz të ndryshëm. Janë prerë të gjitha pemët, janë shkatarrruar muret rrethuese dhe dhe po vidhen tullat. Siç na tha drejtori i spitalit, Sali Lloshi, mbretëriu u hap reparti i sterilizimit dhe u vodhën shiringat. Janë prishur ato garazhe ekzistuese dhe janë vjedhur tjegulla e tulla. I tërë spitali jashtë kushteve teknike dhe tani është vendosur që të shembet plotësisht. Aktualisht punon vetëm reparti i infektivit. Janë marrë katër autoambulanca borxh nga Tirana dhe të gjithë të sëmurët i çojnë nëpër spitalet e kryeqytetit. Pediatria gjithashtu nuk punon. Fëmijët e sëmurë mjekohen nëpër shtëpi, kuhet, ashtu siç mund të mjekohet kur mungojnë edhe mjaft ilaçe. Nuk është e dëgjuar kurrë që fëmijët e sëmurë të mjekohen nëpër shtëpra. Kjo është një gjendje e jashtëzakonshme. Dje po bëhej një mbledhje në drejtorinë e spitalit se kush do ta marrë në dorëzim godinën që do të shembet, pra që të ruajnë të paktën materialet. Por a është kjo zgjidhja? Le të shëmbet godina, por Durrësi sot nuk ka spital. Njerëzit e kanë ngritur me Është një qëndrim tepër i pafalshëm nga dikasteri apo komiteti ekzekutiv pluralist, ku me dhe prit, kur gjendja bëhet më para syve prej kohësh. Është e hidhur vërtet dhe krejtësisht e papranueshme që rrethi i Durrësit të mbetet në një ditë të tillë pa një spital. Dhe ishin mundësitë që prej disa kohësh të bëhej diçka. Është folur me kohë që mund të transferohej në një godinë tjetër p.sh., tek preventoriumi, por asgjë s’u bë. Është folur dhe më parë, është shkruar edhe në shtyp për gatishmërinë që tregoi firma italiane «Terly Company» për të ndërtuar spitalin e Durrësit. Përfaqësuesi i saj e ngriti këtë problem edhe në komitetin ekzekutiv pluralist të rrethit, por nuk gjetën mbështetjen konkrete. Dhe siç e kemi theksuar edhe më parë, tashmë spitali i Durrësit mund të ishte mbaruar si karabina. Populli është lodhur, është mërzitur. Ai ka të drejtë të revoltohet. Mjaft më me prallasje, mjaft më me sharje e mallkime midis partive, mjaft më me ndarje partie nëpër dikastere e nëpër komitete. Ai do që fëmijëve të mos u rrezikohet jeta, të shtrihen e kurohen normalisht në spital. SOTIRAQ GJORDENI …takmi e urëtuet në vjetra dhe nisët të qarqeve të caktuara greke. Ka njoftimin të planeve të vizitoi nga në aksin Athinë-Beograd. Disa siera si problemi i kredisë për lënat dhe para janë të bllokuara në marrëdhëniet me Greqinë. Një ngritje të re të moskuptimit dhe intolerancës ka dhënë kohët e fundit ndërmarrja e aksionit antihuman «Fshesë» kundër emigrantëve shqiptarë dhe zëra për të marrë konfliktualisht të ashtuquajturin Vorio Epir. Ne do të vazhdojmë të trajtojmë problemet historike me realizëm e koncept bashkëkohor evropian duke mbrojtur gjithmonë me forcë guxim idealin tonë kombëtar dhe duke i mbrojtur minoritetit gjithë të drejtat që i takojnë. Në fushatën elektorale do të kërkojmë bashkëpunim edhe me organizatën e tij politike shoqërore Omonia …me dërguar ambulanca borxh nga Tirana dhe të gjithë të sëmurët që të paktën materialet. Por a është kjo zgjidhja?

TU JAPIM NJERËZVE ZGJIDHJE REALE

me kohë alternativën e saj eurosocialiste, por ajo të brendshëm nuk mund të flitet për partneritet të jashtëm. Vetëm partnere krenare. Pushteti i vjetër monist është shembur, por pushteti i ri demokratik nuk është ngritur ende, - tha shoku Fatos Nano, duke folur për gjendjen aktuale të jetës së vendit. Të gjithë kërkojmë shtetin, sepse vërtet shumë herë duket se këtë vend s’e kontrollon askush, sikur s’ka qeveri e shtet. Strukturat e shtetit janë të dobëta e të pastabilizuara, ndëshko forca stabiliteti, por dhe shkaktarë, sa që shumë njerëz pyesin: ç’po na japin reformat, politikanët, afëria e rinj? Ne jemi që të ngremë e mos shembim strukturat ekonomike, pushtetin … rë e partneritetit për jashtë. Të gjithë problemet e zhvillimit të vendit janë të individit e saj, shoqëri shoku Fatos Nano, qëndrimin që e dalon nga forcat e tjera politike. Të marrim e reformën ekonomike. Ne mendojmë

FRYMË REALISTE BASHKËKOHORE

Saranda dhe Gjirokastra janë rreth e rreth të bashkëqytetese midis njerëzve, në qytete e në fshatra ka një frymë mirëkuptimi dhe aftësi komunikimi human e demokratik midis shqiptarëve e minoritarëve grekë që jetojnë këtu. Alternativa socialiste është për atë që është minoriteti me të gjitha faktor mesisë e mirëkuptimit midis dy popujve, vendve e shteteve tona, prania e tij e shton dhe e shtrin konceptin human e demokratik të gjithë njerëzve për barazi kudo që të jenë ata. Greqia është një fqinj i natyrshëm, siç është Evropa një destinacion i natyrshëm; ajo ka një vend të veçantë në historinë tonë, në politikën tonë dhe në rajon. … të njohim dhe të zhvillojmë marrëdhënie të rregullta diplomatike në rangun e ambasadave. - Ambasada e Republikës së Shqipërisë në Moskë, pranë ish BRSS, do të shërbejë si ambasadë e Shqipërisë pranë Federatës Ruse. QEVERIA E REPUBLIKËS SË SHQIPËRISË Tiranë, më 4 janar 1992.

VIZITË PUNE E MINISTRIT ITALIAN TË MBROJTJES

Dje, mbërriti në vendin tonë ministri i Mbrojtjes i Republikës Italiane, zoti Virginio Rognoni, për një vizitë pune, me ftesë të Ministrit të Mbrojtjes, zotit Alfred Moisiu. Në vizitën e tij, Ministri Italian i Mbrojtjes shoqërohet nga shefi i Shtabit të Përgjithshëm të Forcave Detare, Admirali, Filippo Ruzklero, zvëndësshefi i Shtabit të Përgjithshëm të Forcave Tokësore, gjeneral Marko Bushem, etj. Në aeroportin e Rinasit, zoti Virginio Rognoni u prit nga Ministri i Mbrojtjes, zoti Alfred Moisiu. Ndodheshin gjithashtu shefi i Shtabit të Përgjithshëm të Ushtrisë, Gjeneral Major Kostag Karoli, komandanti i Flotës Luftare Detare, Kolonel Tasim Meçe, drejtor drejtori në Ministrinë e Punëve të Jashtme, Bashkim Dino etj. Këtu dhe gjithashtu ambasadori i Italisë në Shqipëri, zoti Torquato Kardilli. * * * Ministri i Mbrojtjes i Republikës Italiane, Virginio Rognoni, dhe personat që e shoqërojnë prej këtij obuan në qytetin Durrës. Ministri i Mbrojtjes i Republikës së Shqipërisë, zoti Alfred Moisiu, priti dje në mbrëmje, në Vila Durrës, zotin Virginio Rognoni, dhe zhvilloi me të një bisedë të ngrohtë dhe miqësore. Në këtë takim zoti Moisiu e njoftoi kreun e tij Italian, me punën që po bën Ministria e Mbrojtjes dhe Shtabi i Përgjithshëm për thellimin e procesve demokratizuese në ushtrinë tonë dhe u ndal në masat që janë marrë për ristrukturimin dhe ngritjen e saj në nivele e ushtrive të vendeve të tjera evropiane. Në takim u shprehën dëshira dhe gadishmëria për thellimin e mëtejshëm të bashkëpunimit dhe midis të dy ushtrive të vendeve tona, duke krijuar mundësi për të njohur dhe mësuar më shumë nga përvoja e njëri-tjetrit. Gjithashtu u fol edhe për gjendjen e situatën aktuale, në Ballkan, për të cilën bashkëbiseduesit kishin mendime të njëjta. Ministri Italian i Mbrojtjes, zoti Virginio Rognoni, kalendari kolegun e tij, zotin Moisiu, për pritjen e ngrohtë dhe the se Qeveria Italiane dhe ai, janë të predispozuar për bashkëpunim të gjithanshëm dhe afatgjatë me vendin tonë, si në fushat e tjera dhe në atë ushtarake. Këtë, theksoi ai, e dëshmon veç, të tjerash edhe ardhja ime në vendin tuaj. Në përfundim të takimit, të dy Ministrat dhanë intervista për televizionin shqiptar. Po dje, Ministri Italian i Mbrojtjes, zoti Virginio Rognoni vizitoi trupat italiane që janë angazhuar në operacionin «Pelikan» në Durrës dhe në Vlorë. * * * Dje pasdite, Ministri i Mbrojtjes i Republikës Italiane, zoti Virginio Rognoni u largua nga vendi ynë. (Sipas ATSH-së)

Dje në Kuvendin Popullor

Pas një ndërprerje disa ditore, me rastin e Krishtlindjeve dhe festës së Vitit të Ri, Kuvendi Popullor i ri-filloi punimet në seancë plenare dje paradite. Vazhdoi shqyrtimi i projektligjit për tatimin mbi fitimin, në lexim të parë, seancën e fundi të vitit të kaluar. Ky projektligj është pjesë integrale e reformës fiskale dhe tatimore, një praktikë e re bashkëkohore në fushën fiskale dhe një instrument i pazëvendësueshëm i ekonomisë së tregut. Tatimi mbi fitimin në masën e parashikuar në këtë projektligj jo vetëm siguron të ardhura për buxhetin e shtetit, por siguron subjektet ekonomike një trajtim fiskal e tatimor që përputhet plotësisht edhe me legjislacionet analoge të vendeve evropiane. Deputetët diskutuan me ndjenjë përgjegjësie, bënë propozime dhe sugjerime të ndryshme, shumë nga të cilat shërbyen për përmirësimin e tij të projektligjit. Pas miratimit në nen për nen, projektligji u miratua edhe në tërësi. Pastaj u kalua në shqyrtimin e projektligjit «Për aksizat në Republikën e Shqipërisë». Ky projektligj parashikon që aksizat (një lloj tatimi monopol që vendos shteti mbi një grup të caktuar mallrash) të zbatohen vetëm mbi mallra të tilla si: cigaret, pijet alkoolike dhe nënproduktet e naftës, pra siç veprohet në të gjitha vendet evropiane. Projektligji u miratua në parim, nen për nen dhe në tërësi. (Sipas ATSH-së)

Deklaratë e Qeverisë së Republikës së Shqipërisë

Qeveria e Republikës së Shqipërisë, duke marrë për bazë ndryshimet që kanë ndodhur kohët e fundit në ish BRSS, të cilat rezultuan me krijimin e Bashkësisë së Shteteve të Pavarura dhe shpalljen për ndërprerjen e ekzistencës së BRSS si subjekt të së drejtës ndërkombëtare e realitet gjeopolitik; nisur nga dëshira për të zhvilluar marrëdhënie normale shtetërore me shtetet pjesëtare të Bashkësisë në interesin e përbashkët të popujve të shteteve tanë, të pagesë e sigurisë në Ballkan, Evropë e në botë, vendosi: - Të njohë shtetet pjesëtare të Bashkësisë së shtete të pavarura dhe të vendosë e zhvillojë me to marrëdhënie të rregullta diplomatike në rangun e ambasadave. -

Njoftim mbi gjendjen shëndetësore të Presidentit

Gjendja e përgjithshme klinike është e mirë. Ecuria e sëmundjes gjatë gjithë periudhës ka qenë e zakonshme dhe pa ndërlikime. Regjistrimet e fundit elektrokardiografike janë stacionare. Ekzaminimet laboratorike janë normalizuar. Bazuar në këto të dhëna klinike dhe laboratorike, sot filluan procedurat e riaftësimit fizik. KONSULTA E MJEKËVE Tiranë, 6 janar 1992

Njoftimi i zyrës së shtypit pranë kabinetit të Presidentit

Përfaqësuesi i zyrës së shtypit dhe informacionit pranë Presidentit të Republikës, njoftoi sot korrespondentin e ATSH-së, se: Për gjendjen shëndetësore të Presidentit Ramiz Alia, këto ditë ka pasur një interesim të gjithanshëm nga qytetarë, nga e dashamirës deputetë, anëtarë të Qeverisë e drejtues të pushtetit lokal, kryetarë të partive politike e shoqatave, intelektualë e të huaj etj. Mjaft telegrame e telefona janë bërë nga shqiptarë me banim jashtë atdheut, në Zvicër, SHBA, Turqi etj. Interesim ka treguar Presidenti i Turqisë, Turgut Ozal, ambasadorë e diplomatë të akredituar në Shqipëri, nga vende të ndryshme si Franca, Gjermania, Rusia, Libia, Turqia, Egjipti, Palestina. Presidenti i Republikës Ramiz Alia, pasi u njoh me këtë fakt, i falënderoi të gjitha ata që shprehën kujdes dhe interesim njerëzor për gjendjen e tij shëndetësore këto ditë. Tiranë, 6 janar 1992.