Më datën 5 prill, nën drejtimin e shokut Fatos Nano u zhvillua mbledhja e Komitetit Drejtues të Partisë Socialiste. Në të merrnin pjesë dhjetë anëtarët e komiteteve drejtuese të Partisë të rretheve, deputetët e grupit parlamentar të Partisë Socialiste dhe përfaqësues të Forumit të Rinisë Eurosocialiste të Shqipërisë. Në rend të ditës të mbledhjes ishte analiza e punës së partisë gjatë fushatës së zgjedhjeve të 22 marsit dhe detyrat që i dalin partisë në kushtet e reja të kalimit të saj në opozitë. Raportin «Forcimi i Partisë – hallkë kyçe për gjallërimin e ritmit e rolit të saj në jetën politike të vendit», në emër të Kryesisë e mbajti kryetari i saj, shoku Fatos Nano. Rreth raportit dhe për punën e partisë në tërësi u bënë mjaft pyetje nga pjesëmarrësit në mbledhje. Në to shprehej shqetësimi i anëtarëve dhe simpatizantëve të partisë për rezultatin e pakënaqshëm të zgjedhjeve, për faktorët që dëmtuan punën e Partisë gjatë fushatës elektorale, për masat që duhen marrë për të ngritur në një shkallë të re cilësore, punën e Partisë etj. Pas përgjigjeve të dhëna nga shokët e kryesisë, u morën fjalën diskutantë të shumtë të cilët folën me preokupacion të madh për gjendjen e Partisë dhe për të ardhmen e saj. Ta bëjmë të kuptueshme për çdo njeri – alternativën e socializmit demokratik Rezultatet e zgjedhjeve të 22 Marsit, theksoi shoku Fatos Nano në raportin që mbajti në emër të Kryesisë, shtrojnë nevojën e një reflektimi të thellë nga ana e Partisë sonë, e të gjithë hallkave të saj. Kjo analizë politike ka e do të ketë rëndësi të veçantë për sot dhe për të ardhmen, sepse do të nxitë e ndihmojë që të kuptojmë saktë dobësitë e të metat tona, të vlerësojmë drejt faktorët objektivë e subjektivë të humbjes që pësuam dhe do të përcaktojmë saktë se ç’duhet bërë. Zgjedhjet e 22 Marsit ishin prova e parë serioze për Partinë Socialiste në konkurrimin elektoral pluralist. Rezultati i pakënaqshëm i arritur ka shtruar nevojën e një shkundjeje të thellë, të një ristrukturimi të gjithanshëm të Partisë, të mendësive e metodave të punës e të lidhjes me njerëzit dhe mbi të gjitha përcaktimin më të plotë të strategjisë e të taktikave të Partisë në situatën e re politike të krijuar në vend dhe me kalimin e saj në parti opozitare. Në rrethanat e krijuara detyra e parë dhe nga më të rëndësishmet është të mbrojmë mbi gjithçka Partinë, që aktualisht është nën godi[të]… rëndësishmet është të mbrohemi mbi gjithçka Partinë, që aktualisht është në goditje nga brenda dhe nga jashtë. Nga brenda: - nga dehsperimi, mungesa e besimit dhe e perspektivës ndaj Partisë që reflektohet në organizata apo anëtarë e simpatizantë të veçantë. Nga jashtë - objektivi kryesor i forcave opozitare me në është likuidimi organizativ e politik i Partisë Socialiste. Ato do të bëjnë presion që ta pengojnë veprimtarinë e saj në çdo fushë, do të bëjnë presion mbi anëtarët e Partisë që t’i bëjë për vete, dhe deri te krijimi i kazuseve që sjellin tensione masive për të fajesuar Partinë Socialiste. Prandaj kërkohet që me realizëm, me objektivitet dhe me argumente, të zbulojmë e të adresojmë këtë përgjegjësi të hallkave dhe të njerëzve të Partisë dhe në këtë rrugë të përcaktojmë detyra të qarta e konkrete nga qendra deri në bazë, për të forcuar Partinë dhe rolin e saj. Rëndësi ka të përcaktojmë shkaqet kryesore të dobësive të punës sonë si Parti, sipas drejtimeve të veprimtarisë së saj. Para Partisë së pors­a formuar, theksoi më poshtë shoku Fatos Nano, viheshin dy detyra tepër urgjente: përcaktimi dhe argumentimi teorik i fizionomisë së saj si parti dhe përgatitja për të hyrë sa më parë dhe me dinjitet në luftën politike për pushtet në kuadrin e demokracisë pluraliste. Puna për hartimin dhe përpunimin e dy programeve, Programit themeltar dhe Programit Social të PSSH, që u organizua dhe u realizua në bashkëpunim me sektorët e aparatit dhe specialistë të fushave të ndryshme, përfundoi me kohë dhe me cilësi. Diskutimi masiv në bazë dhe miratimi i këtyre dy dokumenteve në Konferencën Kombëtare, në nëntor 1991 dhe materialet që u shtruan në të, përcaktuan më mirë tiparet e Partisë sonë dhe atëherë. U bë një punë e mirë për të mbushur fushatën elektorale, që realisht kish filluar qysh atëherë. Për propagandimin e këtyre materialeve që të njiheshin realisht nga njerëzit nuk mund të bëhej e njëjta gjë. Vërtet është shkruar në bazë për këtë qëllim, por metodat e përdorura për propagandimin e tyre përgjithësisht ishin jo efektive, të vjetëruara. Puna e kufizuar me një përgjithësim teorik, apo me dhënie shpjegimesh për pyetje e përgjigje artikujsh teorike, apo me dhënie shpjegimesh direkte me audiencë ishte rrallë në ngritjen kryesish gjatë kontakteve direkte me audiencë e pamjaftueshme, që të anëtarët e simpatizantët të krijojë një bindje e konsoliduar për programin dhe fizionominë e vërtetë të Partisë sonë. Ndihmesa e komisioneve të ngritura për hartimin e përpunimin e këtyre materialeve bazë të Partisë nuk u kërkua, rrjedhimisht edhe nuk u përdor për propagandimin e tyre. Me pak përjashtime, mungesa e masave e duhura në këtë përpjekje objektivat kryesore për të cilat ishte nguar zbërthimet konkrete të Partisë Socialiste gjatë fushatës elektorale, angazhuar dhe duhet të luftonte Partia Socialiste gjatë fushatës elektorale dhe në zgjedhjet e 22 Marsit e nga Partia ... Organizimi i fushatës elektorale, që ... e kishte filluar në kohë atë. Platforma elektorale e Partisë duhet thënë se u përpunua mirë dhe objektivat politike, ekonomike, sociale u përcaktuan drejt e qartë. Por, për dobësi organizative nuk u arrit që ajo të shumëfishohej dhe të shpërndahej. Në këtë përpjekje platforma e Partisë sonë ose nuk u njoh ose u njoh e copëzuar përmes shtypit e takimeve që zhvilluan kandidatët me zgjedhësit. Në përgjithësi propaganda gojore u zhvillua mirë. Përsëri, për këtë propagandë në shtyp, duhet vënë në dukje se kolektivi i gazetave «Zëri i popullit», «24 Orë» etj., punuan në përgjithësi mirë, por shtypi nuk arriti të shpërndahet e rreth ... Komitetet Drejtuese të Partisë në fshat ... Për këtë detyrë të rëndësishme, plotësisht nuk u njohën ... Pavarësisht se Radio Televizioni kaloi plotësisht në një anësi për propagandën sonë në radhë të parë televizioni u zhvillua në mënyrë të pandërprerë. Në shërbim të komunikueshme dhe objektivat e Partisë, edhe ... Një nga arritjet e aktiviteteve të jetës së Partisë, ndiku­fjalësim ... 18 shkurt... Për zgjedhjet e 22 Marsit ... rreth 47 vetë ... Juvë ... Partisë Demokratike ... ... …tisë sonë Socialiste. Si rrjedhojë të kontigjente të gjëra njerëzish ka mbetur ende i pandryshuar vizioni që krijoi propaganda e opozitës se PS është vazhduese e PPSH. Ne ende, si nga brenda vendit ashtu edhe nga jashtë, nuk po shihemi socialistë të vërtetë, si parti e së majtës evropiane. Këtu ka shumë për të bërë në të ardhmen. Gjithashtu mosbesimi për të na i dhënë votat u krijua edhe nga mungesa e një strategjie e taktike të veçantë për zgjidhje me të vërtetë efektive të problemeve në situatat komplekse e të pa precedente që na u krijuan. Me vonesë dhe pa argumenta bindëse u reagua ndaj opinionit të përhapur se udhëheqja e Partisë Socialiste është e mendimit që PS të mos i fitojë zgjedhjet. Në fakt u bënë përpjekje të pakta e spontane për të ndërtuar një taktikë më të drejtë që të zbuste sulmet e ashpra të opozitës. Partia jonë mbeti në reç të shumtën e kohës në mbrojtje edhe për faktin se ajo u mnuar më shumë me veten, me distancimin nga e kaluara dhe nuk doli dot në sulma, siç u detyra në Konferencën e Parë Kombëtare të Partisë sonë. Duke folur për jetën e brendshme të Partisë, shoku Fatos Nano, ndër të tjera theksoi: Parti e organizata – bazë të Partisë që pothuajse nuk funksionuan; nuk u mblodhën, nuk diskutuan, nuk debatuan, nuk shprehën mendime. Testimi i Partisë nuk është bërë me cilësi dhe as në kohën e duhur. Komitetet Drejtuese kanë funksionuar kryesisht nëpërmjet punës së kryetarit, nënkryetarëve e aparatit tepër të vogël që ata kishin. Nuk kishte përkushtim në punën e komiteteve drejtuese në rrethe, të cilët, gradualisht u izoluan nga masa dhe elektorati; nuk u arrit që komitetet drejtuese të udhëhiqnin fushatën në çdo fazë e hallkë të saj. Kishte shumë primitivizëm nga qendra, dhe dhe për të bërë takime e bërthime të programit të PS. Nuk u arrit që komitetet drejtuese të zëmërohinin nga hyrjet e daljet e anëtarëve e simpatizantëve të PS. Nga vajtja e shokëve të Komitetit Drejtues e udhëheqjes në rrethe u konstatua si psh në Korçë, Vlorë, Fier, në fshatrat e Tiranës, Kukësit, Kavajës, etj., shokët kryesorë drejtues në rrethe nuk kishin shkelur as shfaqur afërta të rrethit të tyre. Kjo ndodhi dhe për faktin se në shumicën e rretheve nuk është punuar mirë novimin e Komiteteve Drejtuese, për tërheqjen në to të njerëzve të rinj, aktivë, të papërlyer me mentalitetet e privilegjet e së kaluarës. Kështu ata nuk gjetën forca të shkëputen nga «pesha», e së kaluarës së PP, u mbyllën në zyra, duke humbur iniciativën, lidhjet e gjalla dhe besimin e njerëzve. Mungësi serioze nga qendra në bazë u vërejtën në krijimin e lidhjeve… lidhjet e gjalla dhe besimin e njerëzve. Mangësi lidhjeve të Partisë, me organizatat shoqërore, shoqatat dhe sindikatat. Edhe krijimin e Forumit Eurosocialist të kësaj force të madhe ripërtëritëse, maft Komitete Drejtuese në rrethe nuk arritën ta vlerësojnë dhe ta përkrahin sa duhet. Partia në bazë eci me mendësitë e partisë-shtet, duke u kapur pas metodave të vjetra, burokratike të punës, duke humbur iniciativën me syte nga pushteti, pa arritur të organizojë mirë punën qofte për zbatimin e ligjit për zgjedhjet. Bile as proces - verbalet nuk ishin në gjendje të mbildhnin. Komiteti Drejtues i PS në përgjithësi u angazhua në organizimin e fushatës, përpilimin e programit elektoral, të përcaktimit të qëndrimeve korrekte të Partisë. Megjithatë u vunë re disa mangësi. Analiza e rezultateve në zgjedhjet e 22 Marsit, theksoi oratori, duhet t’i shërbejë Partisë Socialiste për të përmbushur misionin e vet si forcë dinjitoze politike, që ka rolin e vet të padiskutueshëm në zhvillimin e jetës pluraliste dhe për vendosjen e plotë të demokracisë në Shqipëri. Për këtë arsye është e domosdoshme që çdo organizatë dhe forum partie, në përputhje me gjendjen, detyrat dhe shqetësimet konkrete të zonës ku vepron, të nxjerrë me përgjegjësi dhe urgjencë mësimet përkatëse. Nga analiza e deritanishme, që nuk duhet konsideruar përfundimtare, mendojmë se detyrat tona më të rëndësishme për sot dhe për perspektivën dhe të jenë: Në planin organizativ: Kalimi i PS në opozitë do të shoqërohet me siguri edhe me largimin e atyre që e kanë mbajtur formalisht dokumentin në pritje të rezultatit të zgjedhjeve. Këta le të ikin, një gjë e tillë vetëm mirë i bën Partisë. Partia duhet të bëjë kujdes që kjo të mos ndodhë më tërësisht. Ta kuptojmë si të natyrshme deziluzionin e tyre, t’i mbajmë pranë që ata t’i rrjedhin forcat për ta vazhduar luftën politike. Të forcojë demokracinë në parti si faktor i domosdoshëm për dinamizmin e jetës së brendshme dhe funksionimin organizativ të saj. Liria e fjalës dhe e mendimit, diskutimi e vlerësimi objektiv i punës dhe i përgjegjësisë konkrete të të gjitha hallkave e anëtarëve duhet t’i shërbejë freskimit e forcimit të udhëheqjes së partisë nga baza në qendër. Fryma demokratike duhet t’i shërbejë përpunimit të metodave të reja të punës në pozicionin e ri të Partisë si parti opozitare, që ka peshën e vet të padiskutueshme në jetën politike të vendit. Ne kemi bindjen se ajo do t’i japë medoemos këtë frymë në qoftë se kuptohet e zbatohet ngushtësisht e lidhur me forcimin e disiplinës në Parti. Demokracia pa disiplinën degjeneron në anarki, prandaj për ta ruajtur dhe forcuar Partinë është i domosdoshëm zbatimi i normave dhe i parimeve pa të cilat nuk mund të kuptohet Partia dhe roli i saj në tërësi, ekzistenca dhe veprimtaria e çdo organizate më vete. Pasi parashtron detyrat e Partisë në kushtet e sotme për shtrirjen e mëtejshme të organizatave bazë, sidomos me anëtarët të futur rishtas në PS dhe në qendrat e mëdha punëtore; për ndihmën më efektive ndaj Forumit të Rinisë Eurosocialiste si e ardhhmja e sigurtë e Partisë, bartës dhe propagandues i alternativës së socializmit demokratik; për freskimin e KD të rretheve e në qendër me specialistë e punonjës që e kanë fisnikuar për ... Analiza e rezultateve të zgjedhjeve, tha në përfundim shoku Fatos Nano, që po bëjmë e që duhet mbajtur vazhdimisht parasysh të na shërbejë për gjallërimin e forcimin, kudo të Partisë së pushtetit dhe për afrimin sa më tepër njerëz me alternativën e Partisë Socialiste. Të lidhemi ngushtë me njerëzit, kudo të Partisë Socialiste, të formu­f e të punojmë mbi bazën ...

– Nga diskutimi i kryetarit të grupit parlamentar të PS, shoku Namik Dokle – Zgjedhjet e 22 Marsit, aq shu- me dy parti dominuese, por ne më të pritura, u kryen. Populli e dha verdiktin e tij. Tashmë kemi akoma «nuk e kemi ngjitur aq lart shkallët e demokracisë dhe ndoshta, do të ishte mirë që në parlament të përfaqësoheshin edhe disa forca të tjera politike. Por, mbi gjithçka vullneti i votonjësve. Ndërkohë ne s’mund të mos shprehim rezervat tona për zhvillimin e fushatës dhe të vetë procesit të zgjedhjeve. Partia Socialiste, duke u shkëputur nga mendësitë e pushtetit e pushtetmbajtëse, kontribuoi realisht për zhvillimin e një fushate të qetë e me kulturë demokratike, në përputhje me ligjin elektoral, të vlerësuar si nga institucionet kombëtare, dhe nga ato ndërkombëtare. Ne nuk e mbështetëm fushatën tonë në premtime fluturake, të bujshme para fushatës dhe zhgënjyese pas saj. Ne nuk i thamë kërkujt se «po nuk votuat për ne do t’u djegim shtëpinë», apo edhe më keq akoma: «do të këte luftë civile». Aktivistët apo simpatizantët tanë, në asnjë rast nuk u bënë pengesë që kandidatët e forcave të tjera politike të bënin takime dhe fushatë normale në çdo skaj të Shqipërisë. Përkundrazi, përfaqësuesit e Partisë sonë, në mjaft raste u kërcënuan dhe u penguan të bëjnë takime. Mjaft incidente ndodhën në Tropojë, në Kavajë, në Kuçovë, në Elbasan, në Lushnjë. Ndërkohë qytetarë të huaj, duke shkelur hapur ligjin elektoral shqiptar, u bënë me fjalë të përkrahur nga… Megjithatë, as në këto zgjedhje nuk u kapërcye dot bipolarizimi i elektoralit dhe i jetës parlamentare, poli- elektoratit dhe i vetë pamjes politike të parlamentit. Është e vërtetë që përvoja amerikane apo edhe ndonjë përvojë tjetër ndërkombëtare në një zhvillimin normal të demokracisë parlamentare edhe vetëm... megafonë të forcave të caktuara politike. Që më 22 shkurt Partia Socialiste protestoi për këto dukuri pranë presidentit të Republikës, kryetarit të Këshillit të Ministrave dhe Ko... (Vijon në faqen 2)

- 12 anëtarë të rinj në radhët e PS - Nisur dhe nga humbja që pësoi në zgjedhjet e 22 marsit si dhe nga domosdoshmëria e rritjes së mëtejshme të rolit të saj si një opozitë e fortë e konstruktive, komiteti drejtues i PS të rrethit të Korçës dhe aparati i tij po merr seriozisht me forcimin organizativ të Partisë. Ky moment po vlerësohet në tërë shtrirjen e Partisë: në çdo fshat, qendër pune e prodhimi, institucion e lagje. Organizatat-bazë, pas testimit të radhëve të tyre, fill pas zgjedhjeve po konsolidojnë efektivin dhe po shohin mundësitë për shtrirjen me elementë të rinj. Para zgjedhjeve të 22 marsit u pranuan në radhët e PS të rreth 100 anëtarë të rinj, ndërsa këto ditë janë pranuar edhe 12 anëtarë të tjerë, djem e vajza, të reja nga Bregasi, Hocshti, dhe në qytetin e Korçës. Janë duke u përgatitur edhe disa pranime të reja në Braçanj, Hocshtë, Rrëmbeç, dhe sidomos në Bitinckë, ku kanë kërkuar të hyjnë në radhët e PS rreth 20 djem e vajza të reja. Këto fakte dëshmojnë se eurosocialistët në kohën pluraliste që po jetojmë kanë ditur të shmangin topitjen dhe të kapërcejnë problemet që shohin alternativën e tyre, alternative e mbështetjen njerëzve të thjeshtë e të paprivilegjuar para punëtorët, fshatarët, intelektualët e rinisë. Kalimi në opozitë ka bërë që organizatat bazë të PS ta shohin me...

Në Dibër në dy vende, për herë të parë pas 50 vjetësh, u hap kufiri shqiptaro-maqedon për një hyrje të lirë të qytetarëve shqiptarë. Nga Peshkopia dhe vendet rreth saj më se 20 000 qytetarë u takuan me vëllezërit e tyre matanë kufirit. Në sheshin përpara shkollës fillore në Dibër u zhvillua një miting i përbashkët në parullën «Sëbashku në Evropë», pa kufij. Të gjithë dyqanet në Dibër ishin hapur, rrugët ishin mbushur plot me shkëlqim. Në këtë qytet asnjëherë nuk ishin mbledhur kaq shumë njerëz. Takimet ishin prekëse, sepse për herë të parë shikoheshin të rërmit midis tyre, të cilëve regjimi komunist disa dhjetëvjeçarë e kishte ndaluar bile çdo mendim për të kaluar kufirin.

Në rrethanat e krijuara pas zgjedhjeve të 22 Marsit, detyra themelore e jetikë për të gjithë anëtarët e simpatizantët e PSSH-së, për gjithë forumet udhëheqëse në qendër e në bazë është të forcojmë mbi gjithçka Partinë. Debati është gjallëri, diversiteti i mendimeve është rrugëzgjidhje që i hap rrugë unitetit në radhët tona, që PSSH të afirmojë veten plotësisht si një forcë unike e organizuar që i përket tërësisht të majtës evropiane.