Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Zëri i Popullit

E martë, 4 janar 1994

Një vit u mbyll, një tjetër filloi

Shkoi 1993-shi, viti i plotë i Shqipërisë në demokraci pluraliste, në jetën bashkëkohore moderne. Është për këtë arsye që ai do të mbahet mend gjatë e në mënyrat dhe të këqijat që ngjane të ne, me ato që ndruan e u realizuan, me të tjera që u nisen e u lanë në mes, me ato që u preken e u aqë nuk u arritën dot. I pari vit i një epoke të re, i vetmi do ishte i vështirë e kompleks. Por ndoshta konstatimi i parë i një mendje harmonë e me status në gjykim, tani në ikje të tij do të ishte: a s’mundem ta bëjmë demokratinë më të mirë, më lehtë dhe me më pak dhimbje? Vitet që vijnë do të jenë përgjigjie më të plota, edhe kjo dëshmi për jo pak gjëra. Ai tregoi se i pari që hyn e eon në epokën e re, edhe para politikave e platformave, reformacioneve e institucioneve shtetërore, strukturës së shoqërisë është njeriu, ai di të çlirohet shpirtërisht, ta çmojë të përdorë për më shumë demokracinë, civilizim e marrëqenie. Ne mos ndalmi, nuk ka mbetur familje në Shqipëri që mos ketë hyrë në ritmin e një jetë të ndryshme nga më parë, edhe të vështirë, por me premisa të prekshme për mirëqenie më të madhe dhe pa ndarje të reja me punë, pronë, para, jetëv e nënë, na ka jo-fshi[?]të dhunë, edhe ato që kanë parë rezultate më të pakta deri tani. Njeriu i popullit nuk ka mall nostalgji për atë që s’duhet patur, ai e vlerëson si për kompromis, ai e kupton shpejt ç’është e mira dhe ç’është e keqja; nuk është e vërtetë se ai nuk indoktrinohet dot lehtë dhe nuk e lehtë të flenëzohet prapë: ai e ka kollaj të bëjë shpejt e lehtë atë që s’e bën dot politika dhe populli. Puna dhe jeta e këtij viti e popullit është një model referimi për korrigjime e mësime për politikën dhe qeverimin. Fanatizmi dhe mëria partiake zë e largohet gjithmonë e më shpejt: mos, tek njerëzit, kuptimet për demokraçinë, mirëqenien, ekonominë e iniciativës së lirë po fillojnë e kompletohen shpejt. Nga kjo duhet mësuar. Sepse ende nuk ne politika kuptohet vendi, pushteti dhe kërkon kult, pushteti konsiderohet i pakufizueshëm e pakritikueshëm dhe ndaj qëndrimit opozitar zakonisht reagohet shpesh me polici dhe zgjidhje policore. Viti i parë i plotë të demokracisë ishte ende me plot mbeturina diktature. Qeverisja dhe administrimi i demokracisë (veçanërisht demokratët fillestarë) i kanë më e nevojshme këto, u bënë të metat e një grupine. Politika e pushtetit deforjoi pak vlerat njerëzore, pendimi e reflektimi për shoqërinë. Në një vit e në 1994. Nuk duhet tia falim vetes të gjithëve, veçanërisht ata që kanë marrë pushtetin dhe e ushtrojnë atë, e që pas mënyrës së e bëjnë këtë edhe vlerësohen e gjykohen, që disa gjëra na mund t’i bënim më mirë, nuk i bëmë. Cili, drejt politikës me mend e nuk u autokritik, përse i thamë fshatarit: mbill, se tërëçen e la gjithçka; cili ka vërtetësi emigrantit ekonomik dhe jo si refugjat, cili kontroll social u zgjidh ndër shënimin e më qetë që i polinejcut. Populli s’do t’a harrojë vitit 1993 as këto. Megjithatë nuk janë e gjithë ato, për të tristuar e për të bërë polemikë. Janë ditët dhe orët e gëzimit. Le të gëzojmë, duke i mbajtur më shumë sytë tek ata që e kanë të vështirë të gëzojnë aq sa duan dhe aq sa e meritojnë vërtet, numrin e sa të cilëve vështirë se e ndjenj[?]. Le ta kalojmë me ndëgjegje sa më të larë në vitin e ri 1994 që ta vemë më kollaj mëshirën sa më lehtë të dhe plagë të tjera. THANAS DINO
Thanas Dino Shqipëri

Një «dhuratë» që nuk pritej për Vit të Ri

Portokalle 1 kg baraz me 80 - 90 lekë Mollë 1 kg 70 lekë Patate 1 kg 45 lekë Qepë 1 kg 45 lekë Lakër e bardhë 1 kg 45 lekë Dy ditët e fundit të vitit që kaloi çmimet e disa prodhimeve dhe të frutave që tradicionalisht shtrohen në tryezat e Vitit të Ri u 2 deri 3 fishuan. Një ngritje e tillë e çmimeve ishte një sfidë si për konsumatorët, të cilët para obligimit moral të respektimit të festës u detyruan t’i kthenin kilogramët në kokrra, ashtu edhe për vetë tregtinë, për natyrën «humane» të së cilës festat vijmë me zbritje çmimesh. Eshtë bërë fakt i njohur tashmë edhe tek ne, që firmat e tregtarët seriozë për të çaruar[?] luan asajë e media të mallrave të kërkuara, por edhe për të rritur reputacionin e tyre, t’u servirin klientëve me ulje të çmimeve. Për më dyntin 1993 perimeter e sidomos mollët e portokallet e pënë vetëm më të leverdisura se kurrë më parë në Shqipëri. Klientët e vërtetuan nga rritja e menjëhershme e çmimeve nuk dinin se kujt t’ia dinin për nder «dhuratën» që iu bë para festës. Duke mos injoruar «zgjuarsinë» e tregtarëve për të dalë në treg në momentin kur kërkesa për mallrat që përmendëm është e madhe dhe po kaq e madhe është edhe garancia e realizimit të tyre me çmime të larta, nuk mund të mos pranohet edhe ndonjë arsye tjetër hipotetike, kështu thoshte lotur e shkruar shumë për një varësi të plotë të tregut të këtij vendi nga mallrat e huaja, në një kohë që prodhimi i vendit, shpesh mjaft cilësor, mezi arrin pranë konsumatorit. Janë më portokallet greke dhe mollët nga Maqedonia s’dihet pse erdhën pikerisht dy-tre ditët e fundit të vitit. Ndoshta për të zbutur dozën e shkallëzimit para festës, pasi dihet që humori me krizë sjellim me të drejta, sidomos kur bëhet fjalë për çmime të kripura; ndoshta si frut i ndonjë bashkëpunimi reciprok midis tregtarëve me doganierët, apo ndoshta si konfirmim i deklaratave zyrtare se prodhimi i përgjithshëm kombëtar është rritur në përqindje (sidomos i bujqësor)! Por ka të ngjarë që rritja e çmimeve para Vitit të Ri të jetë pjesë në «origjinalitetit» e ekonomisë shqiptare të tregut dhe kjo të mos jetë e dëshiruar e fundit për konsumatorët tanë. Sinjalet për këtë janë shpresëdhënëse. / / S. G.
S. G. Shqipëri Maqedoni Greqi[?]

Mesazh urimi dhe shprese

«PËR NJË VIT TË MBARË» MOTRË E VËLLEZËR SHQIPTARË MIQ E DASHAMIRËS, kudo që jeni! Në të Partisë Socialiste të Shqipërisë, në emrin të gjithë të përsekutuarve nga shteti i sotëm[?] nga zemra: Kurajo, qëndresë dhe shpresë për vit të mbarë 1994! Janë virtytet themelore që shqiptarët kanë ditur t’i zhvillojnë me shekuj pra[?]sisë e fatit historik, prandaj dhe kanë mundur të mbijetojnë afirmohen si komb! Me këto virtyte dhe vlerësuar mund të ndërtojmë të ardhmen, mund të qytetërim bashkëkohor! Jamur që varfëria e trashëguar dhe pa-drejtësitë, nuk mund ta mposhtin shpirtin tuaj fisnik, mos ta ligështojnë, të ardhmen mund ta bëjmë vetë! Viti[?] që hap shpresëdhënës drejt së ardhmes për afirmimin e plotë të dinjitetit e të tonë kombëtare, Shqipëria, në të gjithë, vendin që meriton në bashkësinë e kombeve të qytetëruara europiane. Për qiell, djer e qytetërimit europian, me gjithë së perdet e hekurta, vazhdojnë të mbeten paçelura për ne shqiptarët, askush si deri vazhdon të ndodhë për shkak të kultivimit të intolerancës midis shqiptarëve, për paaftësisë së pushtetarëve të kultivohen. Shoqëria e sotme shqiptare, mbi gjithçka do vuaj nga paragjykimet dhe bajraktarizmi kaluares, që janë shfaqje të analfabetizmit mendor sotshëm! Këto janë produkti i komunizmit, por edhe i izolimit tradicional shqiptarëve nga komunikimi me ndërkryqëzimin e hapur, ku kufijtë kthehen në bedene, ngujimi. E qytetërimit tonë europian, pra edhe viti 1994 ndih të arrijmë pa kultivuar mirëkuptim midis shqiptarëve, pa paralajmër e punën e shqiptare kundër shqiptarëve, pa sigurishtë dhe unitetin kombëtar, si kusht Pjesës dhe fqinjësinë e mirë në rajon. Ky mesazh shprese dhe jo dëshpërimi. Megjithëkëtë egërsisht dhe pa të drejtë, si shumë të tjerë, që dhe sot, unë i fal persekut? përsekutorët tanë shtetërorë, në rast se tiranë të mposhtin ethet e hakmarrjes e ndërshqiptar. Në të shqiptarë, edhe në vitin 1994, do të vazhdojmë interesave të përparësis kombëtare; është sinjali i alarmit: NDASPIT SHQIPTAR![?] Evropa e kufijve të mbyllë përfundimisht urat e komunikimit! Kjo ndodhë, fala aftësive tona si europianë të shpresojmë dhe të luftojmë për t’i kundërshtuar ato! Paç mbarë! FAT[?]kryetar i PSSH dhe deputet i Kuvendit Popullor Bur. Qelia 47 31.12
Fat[?] Shqipëri Europë

Falen 81 të burgosur nga presidenti i republikës

Zoti Sali Berisha Në bazë të propozimit të organëve të pushtetit lokal, Ministrisë e Rendit Publik, Gjykatës së Kasacionit e Prokurorisë së Përgjithshme Presidenti Berisha, në bazë të kompetencave të tij kushtetuese firmosi dje dekretin për faljen e dënimit të mbetur për 81 të burgosur të ndryshëm kryesisht për vepra penale me rrezikshmëri të pakët shoqërore. Dekreti hyn në fuqi menjëherë. Zyra e Shtypit dhe Informacionit pranë Presidentit
Sali Berisha

Rikujtim për një këmbim vitesh

Fjala është për këmbimin e viteve 1990-1991. Ishte një Vit i Ri i tjetërllojt, me ç’ka të pa parë e të pa-imagjinueshme kurrë, me kufij të hapur deri në shqyepje dhe me një popull që ikte, e ikte; edhe me familje, edhe me makina. Ajo që përjetohej në Sarandë e Gjirokastër ishte ambigje e një shijeje të veçantë. Akoma nuk dihet si filloi konkretisht, kush e organizoi dhe e nxiti atë përje dramatish (në makinë e vogël, e zë, pa larg, u duk ne bregun e detit dhe prej saj doli, në hi, u hap kufiri, ikni, ç’bëni e rrini akoma), pa njohura dhe misteri do rrojë ndoshta gjatë, por drama e shoqëruar më shumë drama të tjera më të pastajme do ngjitej edhe shumë më gjatë në jetën e këtij populli. Mbaj mend që më 4 janar të 1991-shit vajtëm në Sarandë, për të parë nga afër nga afër e për dy gjëndur[?] mërgim. Jetuam një skenë që nuk e kisha parë kurrë: njerëzit qanin në rrugë. Lot në rrugë, ndoshta është titulli i kronikës të gjithë atyre viteve. Atëherë u rritën kampet e refugjatëve në Greqi, por asnjëri s’u dengua të ishte e të shkuarën. Filluan të vijnë dijë, propaganda parizake tha se malet nxijnë nga njerëzit që kthehen, po e vërteta ishte e vogël dhe zgjati fare pak. Plaga nuk mbyllet, përkundrazi. Jemi mund të quash si kurbeti e mërgimi, e njerëzit gjeth shpëtim gje, siguran e mirëqenien, u pasuruan, u civilizuan, i hapën vetes horizonte të reja. Mjerëra mbeten nga ata; të ardhura prej andej janë një këmbë e ekonomisë së qytetarëve, ndjesëz pyetje paralizuese e të paregjidhura shqiptare. Po ta shohim më gjerë, ky kurbet i ri i mundsoi ballkanik e evropian, krahasuar e ngujar nga diktatura, i ridha traditën e tij të natyrshme të bëhej dhe i siguroi mirëqenien. Ndaj na bëri të drejtë ata që thonë: kurbeti na bëri mirë. Por nuk duhet të mbyllim sytë ndaj dramave që rrjedhin prej kësaj hemoragjie që erdhi ende, dhe ato nga të shkuarit njerëzor prej tyre që efektin e pasojë i japin dhé në nxjerrim larg. Me qindra njerëz janë të detyruar të ndërrojnë kombësinë, fenë dhe emrin, të vetë-jetësojnë e të paraqiten si ç’nuk janë. Këto e bën njeriu, në fatkeqësi realizon shteti dhe shoqëria. Ato të J. P. Beh[?] me zhalë[?], apëlno dinjitetin dhe lirinë tonë dhe nuk gjëmë pak gjatë të mbrojmë ligj, dinjitet e popullit bashkë. Si mund ta pranonim një shpërfytyrim, një lloj dhune në teatër të zi, si. Dhe është i hidhur dhe pse ai bëri të gjitha. Ta ulim e ta afrojmë kameran edhe më. Kemi shkruar dikur: të burgosurit tanë nënpër botë. Por një nga të dalat e fundit një miku my[?] që kthehej në shtëpi vonë në mbrëmje, na dha kur e pyetëm se ku ishte: vigj nga Athina, kishim një vdekje tani, varrime e varrosëm njeriun, tani kthehem. Nga të burgosurit po lëviznin të varrosit tanë nëpër botë. Kockat e dhe të huaj, me tangjake e shkri bosh. Kurbeti e ka njohur shqiptari, kur kurbetin e gruas dhe familjes së tij, jo. Dhe me ligj; ka filluar shitja e vajzave të reja dhe fëmijëve të vegjël, një dhimbje që duhet t’i shkojë tej e tej popullit do qast. Po fare pak kapen, fare pak njoftohen, fare pak dënohen. Heshtet për gjëra që duhet të ulërihen. Ditet se bëhet një biznes i ndyrë, po askush veç se njëri nuk vepron, sikur për këtë jetë me ndërgjegje të vrarë. Për vit të tretë mevetiu të tillë shtet e të tjera ngjarje botës në këmbë, me mbyllim gojën dhe nuk duam të dimë për ngjethjen e mishit që u ndodh disave po nga populli? Të kujt janë ata që kthehen te këq trajtar pas barbarisë, qajzat që bën për prostitucion, ata që fyhen sa dënuan me veten. Cilat shtet i prekasin pjesëtarë të cilit popull janë ata. Këto janë plagë kurbeti, më dramatike dhe ato të epikës që s’ka kënduar askur. E prapë për e ba marrë një vizë njeriu heq e vuan e paguan, paguan e fyen, fryen e rrihet. Vargani është i paprerë, asnjëri së di sa kam mbetur, asnjëri i gjë e di sa më duhet rrugë. Kjo është plagë e pambaruar që rrjedh. Që filloi kur u këmbbyen vitet 1990 me 1991-shin, por që vazhdon edhe në këtë këmbim të viteve 1993-1994. Deri kur akoma, deri në cilin këmbim?! D. TH.
D. TH. J. P. Beh[?] Sarandë Gjirokastër Greqi Athinë

Kronikë qeveritare

Vendime të reja të Këshillit të Ministrave Këshilli i Ministrave diskutoi dhe mori disa vendime: Vendimin “Për mbështetjen e përkohshme financiare nga shteti të shumës 500 milionë lekë të punonjësve të N.Ve që privatizohen”. Vendimin “Për miratimin në parim të fondit prej 10 milionë DM që Qeveria e Republikës Federale të Gjermanisë do t’i akordojë Republikës së Shqipërisë në kuadrin e bashkëpunimit teknik për vitin 1994”. Vendimin për “Krijimin e Drejtorisë të Përgjithshme të Rrugëve”. Vendimin për miratimin e marrëveshjes[?] midis Qeverisë së Republikës së Shqipërisë dhe Qeverisë së Shtetit të Izraelit mbi bashkëpunimin në fushën e arsimit kulturës e shkencës” që parashikon bashkëpunim midis dy vendeve në të gjitha nivelet e sistemit arsimor e degëve të ndryshme të shkencës e teknologjisë, shkëmbimin e pedagogëve e studentëve, ndërmarrjen e literaturës shkencore, propagandimin e vlerave shpirtërore e popullore të njërit vend në fushat e arteve të bukura. Zyra e shtypit dhe Informacionit pranë Kryeministrisë.
Shqipëri Gjermani Izrael

Ju urojmë të gjithëve një vit të mbarë dhe të suksesshëm!

Lajmërim

Lajmërohen të gjithë personat përgje[g]jës që merren me shitjen e biletave të[?]ri i Popullit në Sarandë, Memaliaj, Krahës, Fratar, Fier, Skrapar, Mamurras, Krujë, Fushë-Krujë, Rubik, Bilisht, Maliq, Fushë-Arrëz, Gjegan, Përrenjas, Librazhd, Qukës, Shupenzë, Maqellarë, Bulqizë dhe M., lot që më datën 6 janar 1994 të paraqiten në redaksinë e gazetës për të tërhequr kontratat e nevojshme për vitin e ri. REDAKSIA
Sarandë Memaliaj Krahës Fratar Fier

[... ]ënim

[...]ënim Ky material ish[?] për mungesë të energjisë elektrike në shtypshkronjë,

Fëmijët që nuk nga[?] tranzicioneve të pavarura, në konfederatën e sindikatave ndër[?]ve në federatat autonome, inde-pendente, të lira, të ngrihen, të shkri[?]ra. Siç dihet me përba[?] shkizmit Profesional dhe prindërit presin pako e zoti ju dhëntë.