LONDER Presidenti shqiptar Sali Berisha, anuloi konferencën e shtypit që pritej të jepej prej tij të mërkurën në fund të vizitës triditëshe në Angli, bëri të ditur dje BBC. Radioja e mësipërme tha se konferenca e shtypit «u anulua sepse nuk pati interes». Ky ishte me sa duket «incidenti» i fundit i presidentit Berisha me shtypin gjatë vizitës së tij në Britani. Së pari, Berisha u detyrua të premtojë se do të rishikojë edhe një herë çështjen e rinovimit të kontratës me BBC-në, pas këmbënguljes së kryeministrit Major, për të bërë një gjë të tillë. Së dyti, Berisha nuk pranoi të japë intervistë për seksionin shqip të BBC-së, siç beri të ditur kjo e fundit me datën 29 mars. Së treti, në një intervistë për shërbimin botëror të BBC-së në gjuhën angleze, presidenti shqiptar i quajti normale burgosjen dhe dënimin e gazetarëve të gazetës «Koha Jonë» Aleksandër Frangaj dhe Martin Leka. Anullimi i konferencës së shtypit në Londër për «mungesë interesi të gazetarëve», shpreh me sa duket raportet e Berishës me shtypin jo vetëm në Shqipëri, por dhe jashtë saj. Korresp. i «Zërit të popullit».

- Si dëshmi e qartë për këtë ai solli deklaratat publike të Presidentit Berisha dhe kryeministrit Meksi ku opozita etiketohet si armike - Dje në gjykatën e Tiranës: Mbrojtja paralizon plotësisht akuzën dhe vërteton montimin politik të procesit KRONIKE NGA SEANCA E MBROJTJES -Pas 13 ditëve të gjyqit – të dielën më 3 prill akti i fundit: shpallja e vendimit të trupit gjykues- Logjikë argumenta bindës, fakte të pakundërshtueshme dhe pafajësi. Me këto fjalë mund të përmblidhet seanca e djeshme e gjykimit të çështjes penale në ngarkim të Kryetarit të Partisë Socialiste dhe deputetit të Kuvendit Popullor që është edhe i vetmi deputet evropian që gjendet në burg që prej tetë muajsh Fatos Nano, të ish-zëvendësministrit të Punëve të Jashtme Sokrat Plaka, të ish sekretarit të Përgjithshëm të Ministrisë së Tregtisë së brendshme Robert Gjoni dhe ish drejtor drejtorie në këtë ministri Hasan Halko, të cilët sëbashku me avokatët e tyre dëshmuan edhe një herë se arrestimi hetimi dhe gjykimi i tyre është i pabazuar në ligj, sepse është i pambështetur në fakte konkrete, që të provojnë kryerjen e veprës penale për të cilën akuzohen. Pas çeljes së seancës nga kryetari Bendo, në prani të trupit gjykues, sekretarëve dhe palëve të pranishme u vijon kryerjen e veprës penale për të cilën akuzohen. Në gjykim e mori fjalën Sokrat Plaka i cili paraprakisht lexoi një fjalë hyrëse, me anë të së cilës shprehen se pretendeca e prokurorit me kërkesën e tij për dënimin me privim lirie për 5 vjet, ndërsa mua më indinjon, ka habitur të gjithë njerëzit me logjikë dhe ka ngjallur tek ata dyshime e pikëpyetje të mëdha, mbasi për të gjithë thëksoi zoti Plaka, procesi gjyqësor dëshmoi plotësisht pafajësinë time dhe të gjithë prisnin drejtësi e lirimin tim të menjëhershëm. (Vijon në faqen 3) Gjykimi të mëdha dhe falsifikim të dokumentave zyrtare parashikuar si krime nga nenet 62 e 110 të kodit penal pa ia mjaft për të dënuar. Ky gjykim i mbushur me shkelje të rënda të rregullave procedurale nuk qe gjë tjetër veçse një vazhdë e shkeljeve të ligjit të bërë nga organi i prokurorisë të cilat i bënë prezent para jush, para fillimit të gjykimit me shpresë se gjykata si organ i pavarshëm dhe i vetëm për realizimin e drejtësisë do të vepronte në bazë të ligjit për të riparuar e parandaluar shkelje e ligjit. Por ndodhi e kundërta. Pasi shkeljeve procedurale, penale të bëra nga organi i prokurorisë iu shtuan edhe shkeljet e bëra nga ana juaj. Në mënyrë të përmbledhur ju vë në dukje edhe një herë para jush shkeljet e të rënda të organit të prokurorisë të cilat po i parashtroj në mënyrë të gjithanshme për të tërhequr vëmendjen tuaj pasi këto shkelje janë aq të rënda sa që gjykimi që zhvilluat ju, kurrsesi nuk mund të quhet gjykim i një çështje penale por ai duhet të jetë në asnjë pasojë. Çështja erdhi për gjykim nga organi i prokurorisë i cili më datën 14.2.1994 ndryshoi akuzën në ngarkim të Fatos Nanos nga shpërdorim detyre e falsifikim të dokumenteve zyrtare parashikuar nga nenet 106 e 110 të KP në përvetësim të pasurisë shtetërore parashikuar nga nenet 82 e 110 të KP. Kërkuam prokurorit që të na sqaronte se ku konsiston elementi i veprës penale të përvetësimit, por ai si vetëm që nuk na sqaroi për atë vendim banal të mbushur me absurditete, por pa kryer asnjë veprim hetimor dhe pa arsye për hetim e përfundim për akuzën e vendosi përfundimin e hetimeve. Përfundimi i hetimeve ishte sikur e kemi vënë në dukje në fillim të gjykimit dhe po qe se kemi studiuar materialet e çështjes, në kundërshtim me nenin 102 i KPP pasi në hetuesi, mundëm të njihemi vetëm me 50 faqe të dosjes në 24 volume të cilat edhe ju si gjykatë nuk mund të keni mundësi t'i njihni në tërësi, duke patur kështu mundësi për të nxjerrë në përfundimin e çështjes pa njohur materialet pasi nuk kemi njohur materialet dhe për ne çështja mund të kishte përfunduar duke mos krijuar bindjen për atë vendim banal të mbushur me absurditete. Po kështu duke mos qenë të njohur me përmbajtjen e çështjes dhe për hetimet për kryerjen e veprimeve [pjesërisht e palexueshme]. [...]

Fjala e Fatos Nanos në gjyq Zoti Kryetar, Zonja e zotërinj prokurorë e gjyqtarë, ...ndit apo kualifikimet tuaja disa javore apo disamujore në Romë, Paris etj). ... no gënjën? Çështja është shumë më seri- Siç argumentoi me kompetencë të lartë z. Sanxhaku, edhe pse vetëm me një njohje disa orëshe, akuza nuk mbështetet me argumente a-

Zoti Kryetar, Zonja e zotërinj prokurorë e gjyqtarë, Kjo nuk është fjala ime e fundit. Zoti Kryetar, Zonja e zotërinj prokurorë e gjyqtarë, Kjo nuk është fjala ime e fundit. Derisa të kthjellohen përfundimisht të vërtetat e tranzicionit në Shqipëri, do të duhet të thuhet, të hetohen e të gjykohen shumë gjëra. Ndër to, edhe për këtë proces të montuar i cili mbetet plagë e hapur si një nga shprehitë kulturore të krimit politik të regjimit të sotëm ndaj qytetarit, kundër shtetit ligjor. Siç është bërë bashkë e njohur botërisht pushteti që ju përfaqësoni, Shërbimi i Kontrollit të Shtetit, Prokuroria dhe Gjykata nuk më lejuan që unë, Kryetari i Partisë Socialiste të Shqipërisë dhe deputet i Kuvendit Popullor, ish-kryeministër i qeverisë së parë të tranzicionit postkomunist në Shqipëri, të marr pjesë në procesin e kurdisur kundër meje, qysh nga bllokimi dhe manipulimi i dokumentave të Qeverisë Nano, nga Shërbimi i Kontrollit të Shtetit dhe prokuroria në diskutimin parlamentar të çështjes në burgosjen e mbajtjen time larg hetimit dhe ekspertimit të kryer në mënyrë të njëanshme, larg ballafaqimit me dëshmitarët e deri në mohimin si prej ligale në gjykimin e zhvilluar prej jush n 13 ditë seanca deri sot. Prandaj i riktheh[j] se, duke mos u bërë për asnjë çast bashkëpunëtor me shkeljet e ligjit apo me krimin politik të pushtetit tuaj, ndërhyjet e mia në këtë pjesë ashtu si sot, kanë patur dhe kanë karakter kurativ, denoncues dhe parandalues, në mënyrë që të implikohen sa më pak njerëz si ju në shpërdorimin e pushtetit dhe të drejtës së të sapagjuesve përmes veprimesh që synojnë gojët e opozitës politike nga partia në pushtet, krim në të cilin keni rënë edhe ju, duke pranuar dhunimin e pavarësisë së organeve të drejtësisë prej saj. Megjithë përpjekjet e mia dhe sinjalizimet ligjore, zonja e zotërinj, prokurorë e gjyqtarë, ju keni pranuar dhe nënshtruar në këtë proces të komanduar politikisht dhe në veprime procedurale të cilat kam denoncuar pjesërisht përpara jush. Pra komandoh[e] nga Sali Berisha, Kolec Topalli, Bashkim Gjilade, Agron Musaraj, Eduard Selami, Bleri Çela, etj. në mënyrë të kundërligjshme me veprime mafioze. Me këto nuk kam parasysh vetëm detyrat dhe veprimet e tyre, direkte dhe indirekte për lirimin e [pjesërisht e palexueshme] ... [pjesë e dëmtuar e kolonës]. [Lart, mbi titull, fragment i prerë] forma lisht, sikurse e parashikon ligji për të rrëzuar pretendimet tona. Për më tepër, paraprake e përkrah edhe prokurori i seancës z. G. Gjukaj i cili u shpreh se koh[a] për t'u njohur me materialet e çështjes nga i pandehuri dhe avokatët qe e mjaftueshme. Nuk e di çfarë kupton ai me kohë të mjaftueshme kur siç u përmend pak më parë me materialet e çështjes dhe aj[?] mbi përfundimin e hetimeve janë mbajtur në të njëjtën datë pra 15.2.1994. Si duket zoti Genc këtë kohë e quan të mjaftueshme për veprim e vet pasi për të nuk ka rëndë se i mosë gjykata, por vetëm të mbrojë akt-kuzën e përpiluar dhe miratuar nga prokuroret e tij. Ndërsa akuza duhet domosdoshmërisht të njihet me materialet e grumbulluara të bëjë me qëllim që të realizojë mbrojtjen ndaj akuzave të drejta apo të padrejta. Mos krijimi i kushteve për t'u njohur me materialet i heq mundësinë të akuzuarit për të cfaq mendime apo për të kundërshtu[ar] provat e mara në mënyrë të kun[d]ërt ligjshmërie apo edhe të sajuara, manipuluese dhe pse jo edhe të falsifikuara. Gjatë hetimit paraprak në datën 12.1.1994 u vendos të bëhej ekspertim kontabël i çështjes, ekspertim të cilin e kemi kërkuar qysh në 6. 8. 1993 dhe në vazhdimësi për kryerjen e këtij ekspertimi nuk u zbatuan kërkesat ligjore që i garantojnë të akuzuarit të drejtën për të shtruar ekspertit, për të parashtruar pyetje plotësuese etj. Për më keq akoma nga administrimi i materialeve të çështjes në seancë gjyqësore rezultoi se janë bërë edhe ekspertime të tjera për të cilat i akuzuari dhe ne si avokat nuk jemi vënë fare në dijeni. Po kështu nga dosja mësojmë që u administrua në gjyq dol[?] se janë bërë edhe shumë ekspertime nga gjuh[a] italiane në gjuhë shqip, ku[?] e përkthyesve, a u muar vendim për caktimin e tyre a u muar për lexim t'i akuzuarve, a ishin përkthyes të interesuar për çështjen, u bënë pyetjet për nj[?] me origjinalin pasi përkthimet pas kësaj u bënë për dosjen e parë u bënë për një kopje të origjinalin, nga e di ajo që [pjesërisht e palexueshme].

[Vazhdim i fragmentit të dëmtuar] ... tona. Për më tepër, argumente apo prova ligjore dhe ekspertë as nga dosja e paraqitur prej saj. Atëherë çfarë mbetet? Mbetet mospërputhja serioze konceptuale, ligjore dhe kontabile, midis pretendues dhe realitetit, midis ekspertimit Qorri (Telegrafi - Shkrel[?])li me ekspertizën ligjore të prop[o]sioniste italianë, mbetet kontradik[s]ioni flagrant midis akt-kontrollit të Blerim Çelës dhe dokumentit zyrtar të “Carte Dei Conti” për ardhjen e plotë të ndihmës emergjente italiane, prej 20 miliard liretash në Shqipëri. Këto «kontradikta» midis akuzës dhe realitetit, zotërinj të trupit gjykues, ju nuk ju lejojnë lider[?]shipit i sotëm shtetëror, t’i zgjidhni prandaj unë nuk ju kërkoj atë që s’jeni të lirë ta bëni. Këto do të mbeten të hapura, sa kohë që çështja «Nano» mbetet paragjykuar politikisht dhe element kyç i një skeme politike në dukje antikomuniste, por në thelb me natyrë gjeopolitike globale që synon ta mbajë Shqipërinë larg ose jashtë institucioneve evropiane. Them antikomuniste në dukje, sepse zoti kryetar, ky është paradoksi më i madh i këtij procesi. A mund të bindë njeri çfarëdo verdikti që mund të jepni ju dhe që buron nga mentaliteti komunist i gjykatësve e nëpunësve ish-komunistë, që marrin urdhëra nga partia të lartë ish-komuniste, që nëpërmjet kodeve ende komuniste, të dënojnë «grupin armik» dhe agjenturor italian ish-komunistin... në Shqipëri? Pa shpërlarë trutë të gjithë duke filluar nga shteti nuk rrugullohen këto punë dhe në Shqipëri do të vazhdojnë të akuzohen «grupe armigore», veçanërisht nga opozita. Por, dëmi është shumë më i madh se ky deformim skandaloz e shtetit ligjor. A nuk përbën i gjithë ky proces mënyrën më primitive e më barbare për të shpërhur mirëqenie e partneritet të qeveritar ndaj shtetit italian, ndaj këtij fqinjë të zhvilluar evropian për mbështetjen dhe ndihmën bujare që i ka dhënë popullit shqiptar? Në rast se jo, a nuk shprehin një paranojë politike shtetërore deklaratat e Presidentit Berisha në intervistën dhënë eurodeputetit Jash Gavronski më 24.2.1994, pra 10 ditë para fillimit të këtij procesi se «në planin ndërshtetëror nuk mund të jemi (pra Presidenti i Republikës?) bujarë në kompen[?]... përderisa Kërkal pranoi teserën e nderit nga armiqtë tanë dhe ambasada italiane në Shqipëri u shndërrua në një seksion të partisë komuniste shqiptare» (?). Zotërinj! Unë e kam denoncuar dhe e denoncoj edhe sot këtë paranojë politike antipropagande se pushteti i sotëm, sepse teserën e PSSH-së ... [pjesa e prerë në fund] (Vijon në faqen 3).

Gjy kimi që i bëte ju çështjes penale në ngarkim të z. Fatos Nano si Kryetar i Partisë Socialiste të Shqipërisë dhe deputet si edhe ish kryeministër i akuzuar se ka ndihmuar persona të tjerë për të përvetësuar pasurinë shtetërore në përpjestime të mëdha... Gjy kimi që i bëte ju çështjes penale në ngarkim të z. Fatos Nano si Kryetar i Partisë Socialiste të Shqipërisë dhe deputet si edhe ish kryeministër i akuzuar se ka ndihmuar persona të tjerë për të përvetësuar pasurinë shtetërore në përpjestime të mëdha dhe falsifikime të doku- ... mënyrë të njëanshme dhe arbitrare pa marrë vendim qoftë edhe forma lisht, sikurse e parashikon ligji për të rezuar pretendimet tona. Për këtë, veprimin e pa drejtë të organit të prokurorisë në hetimet parapra ke e përkrahu edhe prokurori i se ancës zoti G. Gjonkaj i cili u shpreh kohë për tu njohur me mate