DIE NË PARLAMENT - Ali Spahia, zëdhënës i Presidentit, pranon më në fund vërejtjet e opozitës për shkelje të dispozitave kushtetuese. - Në këtë tërheqje ndikoi fuqishëm edhe presioni i autoriteteve të Këshillit të Evropës dhe vet organeve gjyqësore. - Opozita socialiste i përshëndet sinqerisht reagime të tilla pozitive që i hapin rrugë demokracisë së vërtetë. Dje, në fund të seancës plenare ndodhi ajo që nuk pritej. Kryetari i kryesisë së Kuvendit z. Pjetër Arbnori, lexoi një letër të kryetarit të grupit parlamentar të PD-së, zotit Ali Spahia i cili i drejtohej kryesisë dhe parlamentit për të tërhequr kërkesën e bërë kohë më parë për shkarkimin e tre gjyqtarëve të gjykatës së Kasacionit, mbi kjo kërkesë binte në kundërshtim të hapur me dispozitat kushtetuese. Vetëm kaq. Kërkesa u hodh në votë (megjithë përpjekjet e Pjetrit për ta kaluar pa votim dhe butë-butë këtë të shtunën të madhe të PD-së) dhe u miratua nga të gjithë deputetët. Realizoheshin synimet dhe strategjitë. Do të ish «masha» Ali Spahia ai që do të tej këtë lojë hakmarrjesh e që për fat të keq të demokracisë së brishtë do ta paguante pavarësinë e gjykatave. Pas kësaj situate të krijuar u alarmuan edhe autoritetet evropiane. Me të ndjeshme kanë qenë këto tani së fundi me qe, siç dihet, më 29 qershor do të diskutohet pranimi i Shqipërisë në Këshillin e Evropës. Zoti Kolumberg, raportues i Këshillit të Evropës në një intervistë rreth kësaj çështjeje do të shprehej: «duam të qartësohemi sa më parë për këtë problem që na duket i rëndësishëm ...» Korrigjime dhe tjera kapitale për fatet e demokracisë. Dhe me që erdhi rasti, duhet thënë se socialistët shqiptarë i urojnë sinqerisht reagime të tilla pozitive, pavarësisht se dikush mund ta vlerësojë si humbje për PD-në dhe Berishën. Ne nuk dëshirojmë që ky hap korrigjues i PD-së bëhet vetëm pse më 29 qershor diskutohet anëtarësimi i Shqipërisë në Këshillin e Evropës. Por edhe nëse është bërë vetëm për këtë, prapë ka diçka pozitive. Dëshira jonë dhe e mbarë shqiptarëve është që të bëhen edhe korrigjime të tjera që janë vënë si kusht Zoti Kolumberg, raporter këtë problem që na duket i rëndësishëm». Ndërsa autoriteti tjetër, kryetari i delegacionit të Këshillit të Evropës, zoti Alfred Gusenbauer tha se «ne jemi që të zgjedhin në rrugë të drejtë dhe të pastër». Pra, PD-ja, ajo që çirret përditë deri në kupë të qiellit për gjoja pengesat e opozitës për t’u anëtarësuar në Këshillin e Evropës, ka qenë dhe mbetet shkaktarja e parë dhe e fundit që kjo çështje të mbyllet në të mirë të kombit dhe të Shqipërisë. Mirëpo me sa duket këto zëra të fuqishëm mundën të shkojnë, të dëgjohen nga PD-ja. Deri sa ata pranuan publikisht, deri sa ata e thanë me gojën e tyre (madje dhe shkrim) se kërkesat drejtuar parlamentit për shkarkimin e tre gjyqtarëve të gjykatës së Kasacionit, ish në kundërshtim të hapët me dispozitat kushtetuese, do të thotë se opozita shqiptare, vetë organet gjyqësore dhe Këshilli i Evropës arritën më në fund të detyrojnë Berishën të korrigjohet. Ky na duket një reagim pozitiv, mjaft i mbarë për të bërë edhe cil përbërë Kasacionit, mbasi Vetëm kaq. Kërkesa u hodh në votë (megjithëse këtejshëm të madh të PD-së) dhe u miratua nga të gjithë deputetët. Opinioni shqiptar është informuar për përpjekjet e opozitës e veçanërisht të grupit parlamentar të PS për të bindur presidentin Berisha, PD-në dhe lidershipin e saj që sjellja në parlament për shkarkim të tre anëtarëve të Gjykatës së Kasacionit, ish shkelje e rëndë e dispozitave kushtetuese, ishte shkelje e rëndë e ligjit. Për këtë problem të madh që ka të bëjë me një çështje tjetër organove gjyqësore e të demokracisë në përgjithësi opozita, si gjithnjë, nuk priti një tjetër veçse akuza, sharje nga më banalët, fyerje nga më të pabesueshmet e deri te deklarimet tashmë të njohura «do të bëhet ashtu si thotë PD-ja». Në shumë çështje opozita dhe grupi parlamentar i PS ka këmbëngulur që të fitojë ligji, qetësia demokratike, por për fat të keq fitoret e opozitës PD-ja i ka pritur keq. Dëshbëtim që pësoi Berisha, për shembull, në ndeshjen aq të njohur me kryetarin e Gjykatës së Kasacionit, zotin Bef Brozi nxitoi ta shlyente me shkarkimin e tre anëtarëve të gjykatës së Kasacionit. Vetëm kështu do të prisheshin ekuilibrat, do të mund ta vlerësoj qershor diskutohet antarësimi të tjera që janë vënë si kusht kryesor për t’u anëtarësuar në KE «Unë me ndoj, ka thënë kryetari i delegacionit të KE, se në qoftë se tek zyrtarët shqiptarë do të ekzistojë sinqeriteti dhe serioziteti për të hyrë në Këshillin e Evropës dhe në sistemin politik evropian, si dhe do të plotësohen të gjitha kushtet, zgjidhja mund të gjendet brenda tre javëve të ardhshme». Njëri nga kushtet u plotësua. Ka mbetur kushti i dytë, zgjidhja përfundimtare e «çështjes Nano». A do të mund PD-ja dhe z. Berisha të përmbushë edhe këtë kusht të dytë? 29 qershori është edhe larg edhe afër. Hapi që u ndërmor, duke e konsideruar shkelje të dispozitave kushtetuese shkarkimin e tre anëtarëve të Gjykatës së Kasacionit jep shpresë se edhe për lirimin e Fatos Nanos do të ndërmerren veprime konkrete. Kohë për të reflektuar ka. BASHKIM KOÇI

- Rregulli dhe disiplina në burgje duhet të mbahen, por pa bërë kufizime më shumë se sa është e nevojshme. - Dënimet trupore, mbyllja në qeli të errët si edhe çdo sanksion i egër njerëzor duhet të jenë krejtësisht të ndaluara si sanksione disiplinore. - Personeli i burgjeve kryen një mision të një rëndësie të madhe shoqërore. Shembulli i tyre duhet të ndikojë pozitivisht tek të burgosurit. Komiteti Shqiptar i Helsinkit ka ndërmarrë një mision të posaçëm vëzhgimi në burgjet e vendit, në frymën e konventave ndërkombëtare dhe në mënyrë të veçantë të rregullave minimale për trajtimin e të burgosurve të adoptuar nga Kongresi i Kombeve të Bashkuara për parandalimin e krimeve dhe trajtimin e keqbërësve, mbajtur në Gjenevë më 1955 dhe miratuar nga Këshilli Ekonomik e Shoqëror i OKB-së dt. 31 korrik 1957 dhe dt. 13 maj 1977, si dhe në përshtatje me urdhërin e Ministrit të Drejtësisë të Republikës së Shqipërisë dt. 05.07.1994, «Për sigurimin dhe edukimin e të dënuarve në institucionet e riedukimit dhe të burgjeve». Para disa ditësh, një grup i këtij Komiteti, ushtroi një vëzhgim në pesë burgje: dy në Tiranë, një në Kavajë, një në Tepelenë një në Lezhë. Nuk ka dyshim se pas përmbysjes së regjimit totalitar, trajtimi i të burgosurve dhe vetë kushtet e burgjet kanë pësuar ndryshime të ndjeshme. Por në një vend demokratik ku synohet të vendoset shteti i së drejtës, dhe ku mbrohen jo vetëm të drejtat e shtetasve në përgjithësi, por edhe të atyre që vuajnë dënimin për krime ose kundërvajtje penale, kërkesat për përmirësimin e gjendjes janë e do të jenë gjithmonë në rritje. I dënuari që vuan dënimin duhet të trajtohet në mënyrë njerëzore, brenda rregullave të caktuara me qëllim riedukimi dhe integrimi të mëvonshëm në shoqërinë demokratike. Pra, humanizmi edhe në burgje është element i demokracisë. Nga vëzhgimi i mësipërm, Komiteti Shqiptar i Helsinkit tërhoqi vëmendjen për disa gjendje aktike që bien ndesh me konventat ndërkombëtare dhe me vetë urdhërin e mësipërm të Ministrit të Drejtësisë. Si të tilla mund të përmenden: ...pamatjueshme, rrjeti elektrik është i pasiguruar dhe ekziston rrezik i pasojave të dëmshme. 5) Disa të burgosur u ankua për hapjen e korrespondencës, gjë që vjen në kundërshtim me ligjin dhe urdhërin e Ministrit. 6) Në disa raste është përdorur dhunë fizike mbi të burgosurit të veçantë, madje dhe nga, në kundërshtim kjo me ligjin, urdhërat dhe rregulloren. 7) Niveli arsimor dhe kulturor i personelit edukativ të mjaft pak është dëshiruar. Disa prej tyre nuk kanë formim. E ndonëse nuk i njohin psikologjinë dhe karakterin e të dënuarve, dhe nuk sillen në përpjestat të veçanta të rastit konkrete. 8) Mjaft të dënuar nuk i njohin të drejtat dhe detyrat e tyre, gjë që ka ndikuar negativisht në forcimin e rregullit e disiplinës, mënyrat dhe mjetet e ankimit nuk njihen prej tyre në mënyrë të mjaftueshme. 9) Me që në mjaft të burgosur kishte paqartësi të theksuara lidhur me zbatimin e Kodit të Ri Penal, do të duhej një sqarim më i kualifikuar madje jo vetëm për këtë rast, por edhe për probleme të tjera të karakterit ligjor. Komiteti Shqiptar i Helsinkit shpreh shqetësimin e tij sidomos për të burgosurit e «Bathores» (Kavajë) meqë kushtet janë tepër të rënda dhe të papranueshme për një regjim që frymëzohet nga parimet demokratike. Duke marrë parasysh gjendjen veçanërisht të rëndë të mbylljes së të dënuarve në këtë burg, KSHH del me propozimin për mbylljen e tij të menjëhershme dhe sistemimin e të dënuarve në lokale më të përshtatshme. U sugjerojmë organeve kompetente shtetërore dhe në mënyrë të veçantë Ministrisë së Drejtësisë dhe Drejtorisë së Përgjithshme të Burgjeve që të marrin masat përkatëse për eliminimin e të metave dhe përmirësi- përmirësimin e gjendjes, për zbatimin rigoroz të ligjeve dhe të urdhërit të Ministrit të Drejtësisë, vënien para përgjegjësisë përkatësisht të atyre që kanë vepruar në kundërshtim me rregullat ose që janë treguar neglizhentë në përmbushjen e detyrave. Në përfundim të këtij vëzhgimi Komiteti Shqiptar i Helsinkit do t’i drejtohet Federatës Ndërkombëtare të Helsinkit dhe organizmave të tjerë ndërkombëtarë që të japin ndihmësën e tyre për përmirësimin e gjendjes në burgjet shqiptare. Komiteti Shqiptar i Helsinkit. Tiranë, 14 Qershor 1995 vëzhgimi i mësipërm, Komiteti Shqiptar i Helsinkit tërheq vëmendjen për disa gjendje akute e mëpërm 1) Në të burgosurit nuk ka ndarje sipas grup - moshave. Në mjaft raste të dënuarit me rrezikshmëri të theksuar shoqërore, qëndrojnë bashkë me ata që janë dënuar për kundërvajtje penale me rrezikshmëri më të ulët. 2) Ka mungesa të theksuara në shërbimin mjekësor. Mjeku nuk qëndron pranë të burgosurve. Ai rrallë bën vizita. Shërbimi stomatologjik është i dobët ose nuk ekziston fare. 3) Cilësia e ushqimit është jashtë standardeve. Në këtë drejtim në kontaktet që u vendosën, pati ankesa të shumta nga ana e të burgosurve. 4) Masat kundër zjarrit janë të

SHKODER Jeta e fëmijëve bën apel I shtohet edhe një tjetër viktimë, aksidenteve të këtyre ditëve të fundit, të cilat po lëndojnë shpirtin e njerëzve. Është një fëmijë, 9 vjeçar me emrin Paulin Nika, që pasdreken e ditës së martë, në rrugën e lagjes «Tre Heronjtë» përplaset nga një veturë tip benz. Dhe përfundon nga një veturë tip benz. Dhe përfundon nga një tragjik për këtë vogëlush, dja-lindi tragjik për këtë vogëlush, dja-lthi të vetëm të familjes Nika, i shu-hët jeta. Dhjetra qytetarë të tron-ditur nxituan drejt vogëlushit, që ndodhej nxituesisht mbi asfalt, por ta ashtu të tmerrshëm mbi asfalt, por buzëllimi i kësaj jete të njomë ish-të tharë. Lot, dhimbje, vaj, dje në familjen Nika për djalin e tyre të vetëm. Qytetarët që e njohin e tye të vetëm lajmin e jetën e vdekjes së tij largohen me ndjenjën e dhimbjes dhe hidhërimit. U shua pardje nga aksidenti jeta e një vogëlushi në Shkodër! Apel apel për drejtuesit e automjeteve të ...? apel për shpejtësi e të vogëlushi. Apel për shpejtësi në rrugët e organizma… para… MUSA KURTULAJ

DURRES Zhvillohet çështja penale ndaj Ermir Dervishit, që qëlloi marinsin Toni Myller Ditën e mërkurë rreth orës 9.30, në gjykatën e rrethit të Durrësit në gjyka çështja penale ndaj djaloshit 25 vjeçar Ermir Dervishi, i cili më datën 27.1.95 rreth orës 19.20 në bar-bufe «Olimpik», plagosi me armë zjarri marinsin amerikan Toni Myller, pasi ky i fundit në pije e sipër demonstron publikisht veprime të pakontrolluara ndaj të fejuarës së tij, veprime që çënojnë rëndë sedrën e shqiptarit. Në bazë të ekspertizës së kryer nga ekspertë psikiatrikë u arrit në konkluzionin se Ermir Dervishi në momentin e kryerjes së veprës penale ka qenë i papërgjegjshëm dhe nuk e kuptuar rëndësinë e veprës së kryer si pasojë e një çrregullimi të kapacitetit psigjik. Pikërisht për këto arsye u pushua ndaj tij akuza e tentativës së vrasjes. Në mungesë të palës së ushtruar amerikane në sallën e gjyqit, por në prani të një numri të madh njerëzish të interesuar rreth kësaj çështjeje, ku do të ishin të pranishëm dhe përfaqësues të ambasadës amerikane në Tiranë, trupi gjyqësor i përbërë nga kryetari i seancës Neritan Tabaku dhe prokurori Ilmi Barometa, mbështetur në nenin 224, paragrafi 1, në ekspertizën e komisionit të ekspertëve psikiatër, si dhe në nenin 280 të Kodit të ri Penal, kërkoi ndryshimin e akuzës ndaj të pandehurit nga tentativa për vrasje në armëmbajtje pa leje. Për rreth tre orë, dëshmitarët e shumtë të pranishëm në këtë rast sollën në sallën e gjyqit momente të ndryshme rreth zhvillimit të kësaj ngjarjeje. Me akuzën e armëmbajtjes pa leje, gjykata vendosi t’i japë fund hetimit gjyqësor ndaj të pandehurit Ermir Dervishi. Në bazë të pretencës së dhënë nga prokurori, mbajtja e armës pa leje, nga i pandehuri dënohet publikisht pasi një veprim i tillë vë në rrezik jetën e njerëzve. Duke e konsideruar këtë veprim një kundërvajtje penale, prokurori Barometa i kërkoi trupit gjyqësor një vit e gjysëm heqje lirie ndaj të pandehurit Ermir Dervishi. Avokati Gëzim Lame, duke u mbështetur në relacionet e dërguara në broshurë të pandëhurit, gati sindikata e pavarur e Durrësit, kolektivi i punës së të pandehurit, shoqata «Durrësi», e qindra qytetarë durrsakë, i kërkoi trupit gjyqësor uljen e masës së dënimit ndaj Ermir Dervishit. Sot në orën 12.00 trupi gjykues do japë vendimin përfundimtar. Shpresojmë shumë në një ulje të dënimit ndaj tij. Përfaqësuesit e ambasadës amerikane të interesuar rreth zhvillimit të seancës gjyqësore po pranuan të japin ndonjë mendim rreth kësaj çështjeje, shprehen: «ne kemi ardhur këtu të shohim se si do ta trajkojë këtë veprim drejtësia shqiptare». Gjithsesi dita e nesërme do t’i jap fund kësaj ngjarjeje jetë të pazakontë. MIRELA NDINI

PA KOMENT: E vërteta është ... një, vetëm një Në numrin e djeshëm të RD-së, përqase-shin si të ishin pjesë të një komploti, dy citimet e mëposhtme; «ZP» 11 qershor 1995; «Presidenti Berisha është i vetmi kryetar shteti i vendeve të Evropës Lindore që nuk ishte ftuar zyrtarisht në Shtëpinë e Bardhë». «Gazeta Shqiptare», 11 qershor 1995; «Është hera e parë që Berisha do të vizitojë Shtëpinë e Bardhë me cilësinë e Presidentit të Republikës Shqiptare». Janë hartuar nga një zyrë e përbashkët apo është rastësi? pyet mendja anonime e RD-së, «kuzhinës» intelektuale të të cilit nuk mund të gatuajë veçse skenarë komplotesh. Nëse ka përputhje në ato dy vlerësime, që ju djegin, kjo ndodh sepse e vërteta është një dhe vetëm një. Dhe kjo e vërtetë e thjeshtë që nuk ju pëlqen është kjo; Bardhë.

Dje, në mesditë u inaugurua në hollin qendror të Teatrit të Operas në Tiranë «EXPOTIRANA ’95». Kjo përmban Art Turizëm - Specialitet - Shërbime - Tregti. Ky aktivitet argëtues - tregtar do të jetë i hapur për të interesuarit, tregtarë, afaristë, artdashës dhe opinionin e gjerë deri më datë 17 qershor 1995. Organizues i këtij aktiviteti është «Contacto Agency»-SHpk nën drejtimin e italianit të pasionuar Mimmo Gianfreda. Korresp i «Zërit të popullit»