article
neutral
politikë
çështje kombëtare
Kuvendi për Pajtim e Bashkim Kombëtar si domosdoshmëri dhe mundësitë e manipulimit të tij
Kuvendi për Pajtim e Bashkim Kombëtar si domosdoshmëri dhe mundësitë e manipulimit të tij
Qënia e kombit shqiptar, ndonëse tani e te vërtetë në botë të copëtuar në disa shtete dhe shumë diaspora nga njëra anë si dhe fryma e rregullimit paqësor te konflikteve nacionale qe karakterizon epokën e sotme politike nga ana tjetër, shton domosdoshmërinë e krijon kushte për zhvillime shqiptare të interesit e të vepronjë për bashkimin e vet në një shtet. Me këtë jo vetëm nuk behen anakronike, së lëne të kuptohet disa, por përkundrazi bashkudhesarët te ecurisë politike moderne. Se fryma e tillë përgjithësisht sot është bërë botërore, vetë elitat e po jo vetëm ianë vënë në veprim në Evropë (gjermanët, etj.), por edhe në Azi (koreanët etj.) jo vetëm tek popujt e prapambetur, por në radhë të parë te zhvilluarit (gjermanët) shkalla e aranzhimit për bashkim kombëtar, prandaj edhe treteson se sa jemi të zhvilluar si vetëdije kombëtare dhe se sa jemi ne nivelin e rryedhave politike moderne,
Hyrja e tillë aq e vështirë e nevojshme sikur politika kombëtare edhe nga disa shqiptare te mos konsiderohej anakronike e naivë për paaftë politikë gjoja të larë panjerëzore, sikur të mos shikohej deri aty sa edhe në shtyp të deklarohet se "Evropa sot nuk diskuton me çështje kufijsh dhe kësisoj e i ngre ata sado e tjerë të lëte, nuk mbështetet sikur të mos ekzistonin shenja më tepër se të mjaftueshme që tregojnë se brënda kombit tonë vepron rryma politike që jo vetëm nuk e dëshiron bashkimin kombëtar po edhe punon e është mish (kundër tij).
Mendimet se do te na sundojë Jugosllavëria, tani po dominojë Ju-
HYSAMEDIN FERA
(Vijon në faqen e 2-të)
HYSAMEDIN FERA
Evropë
Azi
Jugosllavi
article
negativ
punë
grevë
sociale
NJE GREVE E PROVOKUAR...
NJE GREVE E PROVOKUAR...
Rreth tridhjetë punonjës të minierës së mermerit në Muhur u ndodhën në datën 27.4.1992 në një grevë urie në shenjë proteste kunder arbitraritetit të drejtorit të ndërmarrjes, Skënder Leka, i cili ka te mbajë që i ka pushuar, si dhe indiferentizmit provokues të treshit autoritarëve të pushtetit lokal, duke filluar nga gjykata, prokuroria e deri tek Komiteti Ekzekutiv që tregohen se janë të pafuqishëm, duke lënë këtë grevë të tlivadhisë sipas dëshirës dhe të bejë jehonë në gjithë tërën.
Sic mësuam më pas nga grevistët e urisë, kundër tyre është përdorur edhe dhuna, u kanë bllokuar rrugën për në zyrën dhe, madje, i kanë përzënë nga mbledhja, ku zhvilloheshin zgjidhjet e këshillit. Drejtues të ndërmarrjes. Në asnjë nga këto raste policia nuk ka parë të arsyeshme të kryente detyrën, ndërsa ditën e fillimit të grevës tentoi t'i nxirrte grevistët forcërisht nga salla.
Sidoqoftë, tanimë një ndersa gjykata, prokuroria, Komiteti Ekzekutiv dhe Ministria e Ndërtimit hetojnë, greva vazhdon dhe fëmijët presin nga prindërit kafshatën e gojës.
K. Korçe, “REPUBLIKA”
Skënder Leka
K. Korçe
Muhur
article
pozitiv
ekonomi
ndihma ndërkombëtare
SHBA SHTON NDIHMAT PER SHQIPERINE
SHBA SHTON NDIHMAT PER SHQIPERINE
SHBA planifikuan një paketë tjetër ndihme për arin shqiptar, 35 milionë dollarë. Gjithashtu, po diskutohet për ta ndihmuar Shqipërinë për të fituar statusin e kombit më të favorizuar në tregti.
SHBA
Shqipërinë
article
negativ
politikë
koment
Ish-Presidenti Alia e gjeti orën
Ish-Presidenti Alia e gjeti orën
Qa i ka vdekur ora ish-presidentit, kjo dihet. Por siç duket paska qenë në Shkoder, në intervistën që zoti Alia i ka dhënë gazetës Ora të PS, e mes të tjerash të tërheq vëmendjen se për fuqinë e diktatorit Enver Hoxha është shprehur: “Nuk dua të jem i nxitur në vlerësimin e figurës së tij. Atëherë vetiu lind pyetja: Pse u nxituat kur e quajtët arkitekt të Shqipërisë? Çdo personalitet ka cilët e lindjes dhe të vdekjes. Atëherë pse u nxituat dhe e bëtë zot të pavdekshëm? Pse u nxituat që e nxorët nga historia kryeveprën: «Enveri Ynë»? Për e vërtetë këta popull duke punuar për ditën, javën, muajin, vitin e ardhshëm.
30, 205 Alia, sa do të mundoshin, dyfishimet nga vetë i shigjeton. Me habinë është se nuk dhënë intervistën në ZP, atë ku keni shkruar liturgjia që keni bërë njeri për sy të duan të den ta jetë morale. Por keni gjetur njeriun e përshtatshëm, kryeredaktorin e saj, zotin Fredryk Reshpja, i cili e cilin kaq gjatë bashkëvuajti me Spak Ojala vojton e dimë. sa ka lexuar, vëprat e Enver Hoxhës i keni mirë. Tani e dini mirë sa ka i lexuar të zotit Ora, mos të shkoni në kazenë!
Alia
Enver Hoxha
Fredryk Reshpja
Shkoder
Shqipërisë
ZP
article
negativ
emigracion
ligj
tranzicion
Cilët tallen me zbatimin e ligjit
Cilët tallen me zbatimin e ligjit
Nxitja e eksodeve të heshtur...?
Deri nuk është i lirë e kanë burgosur. Që nga palci i vjetër; njerëz i Skelës dhe deri në të dalë të saj janë vër dradhë tela me gjemba. Ushtarë me armë të rënda e po nga kush? Ne muajin e llantarshëm të marsit në vitin e kaluar ikën shumë njerëz. Më të mirët, të rinjtë; të shtëpitë; punëtorët pa front pune.
Po të bashkohemi me shqetësimin meditativ të fillimit është për të ardhur keq se tani po manipulohet një llojë e re që bie e afër trimit te ndyrë!!
Ligjërisht në Itali kanë të drejtë të shkojnë vetëm anijet e peshkimit me ngarkesa ose peshkut dhe, përjashtim te tyre sipas kontratave të rregullta me palën italiane. Për t'jerrë kushdo qoftë (veç peshkatarëve) është e ndaluar. Ata me dokumenta të rregullta duhet të ikin vetëm nga Durrësi. Të ndërkohë bëjnë veprime me emra të tjerë e vjedhje kurse spekulacioni i paskrupullt me detin për të fituar kapital material. Ne për pëlqim për të mos i lodhur deri me gyliten fajin publikën eksodin.
Më shumë, fantazmat me ndjenjën? pijanë kuadrojë orientues të vetëm në ndërtimet e peshërdorues? Nga që shumë punëtorë kanë ikur rreth shumë vendeve tani dy tyre zëvendësuar ata vetë. Mungesa mund të plotësohej me peshkatarë të tjerë që paguhen me 800 për qind po nga ata që janë jetë të tërë nën armëdhënje me detin. Rangujtbete e rinj vijnë e vijnë me emrin e ligjit te pazbatuar për të prakuar me shokët e tyre kurse një prind e ka djegur malli e mezi delj nën zërin e të birit rrallë e rrallë e telefon. Kaosin e shfrytëzuan nxitën dhe punonjësit e Komitetit Ekzekutiv Pluralist.
Pjesa dërmuese tyre e kanë shisjuar “Ujkëndin” pa merituar dhe udhëtimit jashtë shtetit. Raste për të përmendur, janë ato të djeshme dhe të skllavëve e të përditshmëve të tjerë. Duke shfrytëzuar vështirësitë, tranzicioni që po kalojmë nëpër anije filluan të hipnin në fillim dy ose tre njerëz të huaj dhe më pas shkronjo-gjoja të informuar nga vështirë e Leges, Brindisit, Otrantos zbarkonin në brigjet italiane, të shkatuilla që bënin shpërmarjen, paranin e ikhnin 10 mijë lekë të reja. Me këtë qëllimisht objektivisht (?) punë përçifëlsitë e pamatruar në programin e kundërmir tollit 18 ar lutura të kënaqshme e pa dyers? Lajmi mori dhenë dhe njerëz anijesh vrapuan me Alijen. Oferta e e trurit dhe trupi; e çmimit u-
BESNIK VULA
(Vijon në faqen 2-të)
BESNIK VULA
Alijen
Itali
Durrësi
Brindisit
Otrantos
article
pozitiv
politikë
histori
përkujtim
KETE 5 MAJ DO TE JENE TE LIRE EDn.E DËSHMORËT
KETE 5 MAJ DO TE JENE TE LIRE EDn.E DËSHMORËT
Ne veteranet e luftës ne kete 5 maj që vjen për herë të parë si i lirë në Shqipëri përlulemi me respekt përpara dëshmorëve, përpara atyre që ranë për lirinë e vërtetë të popullit shqiptar. Populli ynë e ka nderuar dhe do ta nderojë gjithmonë idealin dhe veprën e tyre. Ish-regjimi komunist ne gjithë fasadën e bujshme të nderimeve për ta nuk u orientua drejt idealeve të tyre: disa nga ata që ranë heroikisht për çlirimin e Shqipërisë, regjimi komunist, diktatura e kuqe nuk u dha as emrin e dëshmorit. Shumë familje dëshmorësh per arsye më të ndryshme dhe me absurdet e regjimit komunist u burgos, u internua, u persekutua. Sot ne veteranët dhe demokratët e vërtetë ndjejmë një çlirim në të gjitha pikëpamjet. Ne jemi të gëzuar sepse në fund pas kaq vitesh robërie komuniste, nderi e dëshmorëve mori krahë. Ne veteranët e luftës do ta ruajmë amanetin e dëshmorëve si Qemal Stafa, Shyqyri Ishmi, Himit Shqau, e mijëra të tjerëve si gje me të shtrenjtë. Këtë 5 maj do të jenë më të lirë dhe dëshmorët.
Nga shoqata e veteranëve demokratike të Pavarur të luftës së popullit shqiptar
Qemal Stafa
Shyqyri Ishmi
Himit Shqau
Shqipëri
article
neutral
politikë ndërkombëtare
drejtësi
postkomunizëm
Labirintet e drejtësisë
“The economist», në një nga numrat e muajit mars botoi:
E kaluara e Europës Lindore
Labirintet e drejtësisë
- “The economist», në një nga numrat e muajit mars botoi:
- Ç'duhet bërë me ata që i shërbyen komunizmit në Europën Lindore? Ky nuk është një problem i thjeshtë për demokracitë e reja. Aty ndërthuren çështje të ligjit, moralit dhe interesave politike e ekonomike.
- Ne nje sesion të parlamentit çek zgjati tri ditë rresht, deputetët më shumicë absolute, e shpallen «fajtor» shërbimtarin e tyre për bashkëpunim me armik të huaj dhe përpjekje për t'u arratisur. Një propozim për referendum dështoi. Deputetë, të raskapitur atëherë, votuan për dënimin me vdekje. Dy përpjekje për ta pezulluar këtë lynç më 21 janar 1793 qytetari Louis Capet - Luigji XVI - shkoi në gijotinë.
Me përjashtim të mbretit të Rumanisë, revolucionet anti-komuniste të Evropës Lindore nuk ishin në përgjakshme. Dënimi me vdekje, për qellime politike, u hoq në këtë rajon. Megjithatë, po të hiqen mënjanë metodat e dënimit, problemi i drejtësisë politike është ai i vështiri për Evropën Lindore sa ç'ishte për një parlament të përçarë në Paris 200 vjet më parë.
Për shoqëritë paskomuniste, zgjidhja e drejtë e rrugës për të larë llogaritë me ata që i sunduan nën komunizmin ka rëndësi jetësore, si për shëndetin e demokracisë së sapolindur, ashtu edhe për shpejtësinë e reformës ekonomike. Çdo rend i pushtetshëm të marrë një vendim të fuqishëm për fatin e të vjetër. A duhet t'i heqë vizë të kaluarës, qoftë edhe duke mos marrë parasysh papajtuesinë me nivelin e burokratëve të vjetër në vend? Po, mendojnë disa nga kundërshtarët me në zë të komunizmit, përfshirë presidentin Vaclav Havel në Çekosllovaki dhe presidentin Les Valesa në Poloni. Presidenti hungarez Arpad Goncz është për tolerancë. Kryetari i shtetit gjerman, Rikard fon Vaicëker si gjykatës i ri pat mbrojtur babain e tij, një ish-ushtar i lartë i Ministrisë së Jashtme të Hitlerit në një nga gjyqet e Nurenbergut. Tani ai shprehet kundër gjetjes së shtrigave dhe e vrasjes së personazheve.
Për këto ndjenja nuk pranojnë përgjigje të gjithëve. Të tjerë bëjnë një shoqëri e re duhet të ndërtohet dhe të pastrohet. Demokracia, besojnë shumë parlamentarë të djathtë në Çekosllovaki, Hungari dhe Poloni, kërkon «debolshevizëm». Ata shikojnë shenjat te shumëta te apatise publike apo të zhgenjimit dhe ia ngarkojnë më shumë se faji papastërtisë për të mos ndëshkuar dhe çrrënjosur komunistët.
Liria dhe gjaku i tiranëve
Për një alternative midis amnistisë së gjerë dhe një spastrim, disa shembuj brutal mund të përdoren si një kompromis i mirë.
«Pena e lirë duhet frikësuar herëpashere me gjakun e patriotëve dhe tiranëve», thoshte Tomas Xheferson, presidenti i tretë i Amerikës dhe në një ambasador në saj në Paris. Por drejtësia shkruante ka ca grackat e saj. Mësimi i dhënë mund të jetëkuptohet. Nikolae Çaushesku, diktatori i Rumanisë, dhe gruaja e tij u pushkatuan mbas një gjyqi kangur i paautorizuar, i cili bindi mjaft rumunë se komunistët ishin akoma në fuqi. Shpejt pasoi një avari ekspoze për katër larot e tij, me kokat të qethura dhe robot me vaj të burgosurve. Kjo ishte pak për të ndryshuar mendjen e rumunëve. Të pandëshkuarit, të akuzuar për genocid, u shpallën menjëherë fajtorë dhe u burgosën. Megjithëse të vërtetë, këta u morën u panë gjerësisht si viktima.
Gjykatat mund të jenë të paqorueshme. Shembujt mund të jenë praruar si krime në kohën që janë bërë. Megjithatë, gjyqet e lëvizjeve të vjetra mund të bëjnë ligjin të duket gjithçka, veç jo i drejtë.
Gjykimi i Teodor Zhivkovit, ish-kreu i Bullgarisë, për përvetësime dhe shpërdorim posti është ndërprerë aq shumë herë për arsye shëndetësore, saqë duket se s'do të mbarojë kurrë. Gjermanët thonë se ne duan të gjykojnë Erich Honekerin, ish-diktatorin e Gjerman-
(Vijon në faqen e 4-t)
Vaclav Havel
Les Valesa
Arpad Goncz
Rikard fon Vaicëker
Tomas Xheferson
Europës Lindore
Çekosllovaki
Poloni
Hungari
Nurenbergut
article
neutral
ekonomi
ushqime
krizë furnizimi
BUKA
- Cfarë na la trashëgim socializmi për bukën.
- C’është «Paniku i Bukës» dhe cilët janë faktorët që e lindin dhe e thellojnë atë.
- Rrugët e zgjidhjes përfundimtare të furnizimit të popullit me bukë.
Për ata që e dinë, për ata që nuk e dinë dhe për ata që nuk duan t’a dinë
BUKA
- Cfarë na la trashëgim socializmi për bukën.
- C’është «Paniku i Bukës» dhe cilët janë faktorët që e lindin dhe e thellojnë atë.
- Rrugët e zgjidhjes përfundimtare të furnizimit të popullit me bukë.
Jam i sigurt se e vetmja prurë me të cila nuk ka munguar ne asnjë qytezë të Shqipërisë ka qënë “lufta për bukën” qënse let socializmin.
Tragjikomizmi i kësaj parole që i këtij sistemi ekonomik të cilin e shqiptarët tashmë kemi vendosur unanimisht me bojkoti, me mund të shpjegohet me faktin e thjeshtë se megjithë rëndësinë që i jepet me fjalë kësaj çështjeje e vërtetë është se ata që kane punuar në prodhimin e bukës dhe të miellit kanë një jetë të tërë që kanë punuar dhe punojnë ne një regjim pune alarmant d.m.th. gjithë jetën ne tre turne dhe pa pushim. Dhe përsë ndodh kjo? Centrazimi i tejskajshëm i prodhimit të bukës në fabrika shumë të mëdha (ose në një fabrikë të vetme në çdo rreth) është kriju i papranueshëm qoftë për garantimin e bukës qoftë për kërkesat e konsumatorit për bukë. Kështu në rast një defekti mekanik apo elektrik të kësaj fabrike te vetme të madhe pezullohet gjithë prodhimi i bukës në atë fabrikë.
Faktorët që lindin panikun e bukës janë subjektive (Shembu II Y. Bufi), apo Objektive (Difekte të njëpasnjëshme në prodhim apo në tregtim) ngrohje me mbashitjen e mëtejshmeshme apo graduale të togjaneve të bukës. Konsumatori i alarmuar ai të nesërmen nuk blen aq bukë sa i duhet per një ditë por blen sa për dy apo një javë. Mirëpo kapaciteti maksimal i të gjitha fabrikave të bukës me do merti nuk mund të përballojnë sa rritje të menjëhershme të furnizimit me bukë të atij rrethi. Kështu e megjithëse në kohën pas ka filluar “Paniku i Bukës” fabrikat që dyshuar për lehtësinë e monopolizimit të një linje të tillë të prodhimit të bukës mund të pesësojë e shpesh herë pune qenka kaq e thjeshtë përse nuk hyn kapitali apo investimet e huaja në këtë fushë të paktën në mënyrë private? Përgjigja gjendet tek çmimi tepër i ulët i bukës sonë në krahasim me bukën në të gjithë botën (në raport me dollarin). Çdo privat që do ta blente miellin me çmimin import ndërkombëtar nuk do t'i interesonte të investonte për bukë sepse jo vetëm se nuk shlyen investimin por del edhe me humbje. Ja përse duhet pa tjetër ndërhyrja e shtetit në një nga mënyrat; ose për të investuar në ndërtimin e këtyre fabrikave të bukës, ose në subvencionimin privateve që prodhojnë të investojnë me këtë fushë deri ne një shkallë që investimi i parave për bukën t'u sjellë po aq fitim sa investimi i parave në fushat e tjera.
Deri më sot qeveritë e mëparshme (E Stabilitetit dhe Teknikës) vetëm kanë folur apo kanë marrë urdhër për kontrata apo kredi me afate tepër të gjata kur është fjala për një çështje kaq kritike. Ikja anijeve. Fakt që mundësitë teknike për ndërtimin e shpejtë të shumë fabrikave të vogla të bukës në gjithë Shqipërinë kanë qënë dhe duhet ta nxisë Qeverinë e parë Demokratike të marrë masa konkrete për ndërtimin e këtyre fabrikave duke qënë e sigurt se dollari që do të harxhohen për Bukën do ta shlyejnë veten e tyre me tepër se sa dollari që iu harxhohen në sfera e tjera të je-
GENC TITO
DREJTOR I ND. TREG. DUKR
Y. Bufi
GENC TITO
Shqipërisë