16/10/1993
Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Gazeta Shqiptare

16 tetor 1993

Tepër miell në Shqipëri

Një paradoks në vendin që i shpëtoi urisë A do të zbresë çmimi i bukës? Një paradoks në vendin që i shpëtoi urisë Tepër miell në Shqipëri A do të zbresë çmimi i bukës? Sa kushton sot Ja çmimet e shitjes së miellit të grurit në tregun e brendshëm dhe atë ndërkombëtar: — TREGTARE PRIVATE Çmimi i shitjes i tregtarëve privatë është 24 lek për kilogram. — SHTETI Çmimi i fiks i shtetit nga ana e shitësit është 29,6 lek për kilogram. — TREGUN NDERKOM-BETAR Çmimi i shitjes së tregun ndërkombëtar në atë 13 tetor ishte 159,37 ECU për ton ose rreth 21,4 lek për kilogram. ANDREA STEFANI TIRANE — Nga një vend që para pak kohësh rrezikohej nga mungesa e bukës, befas si me magji, Shqipëria është shndërruar në një “depo” të stoqeve të miellit. Janë 30.000 tonë miell të ardhur si ndihmë nga Komuniteti Evropian që nuk po shiten dot dhe rrezikojnë të myken. Shkaku është i thjeshtë: çmimi shtetëror fiks i këtij mielli (29,6 lekë për kilogram), është shumë më pak konkurrues se çmimi 24 lek për kilogram i miellit qeveritar që do të mundësojë uljen e çmimit të miellit të mbetur stok. Aprovimi i këtij projekti nga Qeveria do të ketë rrjedhoja të ndryshme. Nga njëra anë ai mund të çojë në uljen e çmimit të bukës, por në anën tjetër, mund të cenojë interesat e tregtarëve privatë veçanërisht e të cilëve është e rëndësishme edhe për të nesërmen. Edhe një herë veprimtaria private tregon eprësinë e vet mbi mekanizmin e ngathët dhe jo elastik të shtetit. Duke njohur çmimin fiks të miellit të shtetit nga ana shtetit, interesin ekonomik i ka nxitur tregtarët privatë të përfitojnë nga konjuktura e krijuar në tregjet e huaja. Dihet se në vendet e KE, SHBA dhe Kanada, evadimi në përmbyllje eksportit i sasive të mëdha të miellit apo grurit të superprodhues, subvencionohet nga shteti. Ai ju paguan prodhuesve 30 përqind të çmimit ndërkombëtar të shitjes së miellit për të mundësuar eksportimin e tij më të shpejtë nëpërmjet uljes së çmimit të shitjes. Janë këto çmime të favorshme që e kanë bërë tregtinë e miellit mjaft të preferuar për tregëtarët shqiptarë. Vetëm me muajin shtator ata importuan 16,000 ton miell. Nga ana e tij shteti nuk po llon? si duhet ndryshimin e madh që ka sjellë në tregun e brendshëm oferta e sektorit privat. Kjo ka sjellë edhe përplasje e interesave dhe “stoqet” e miellit. Në Shqipëri ka gjendje rreth 50.000 ton miell pa llogaritur sasitë që ndodhen nëpër fabrikat e blojës. Projekti-pendimi i përgatitur synon të çbllokojë situatën nëpërmjet heqjes së çmimit fiks shtetëror duke krijuar kështu mundësi për uljen e tij. Por sa do të ulet çmimi? A do të gjendet një çmim “ekuilibri” që të kënaqë të dy palët, apo Shteti do të dalë kundër tregtoreve private?

Ka shumë papastërti: minjtë pushtojnë Tiranën

Alarm-shëndetësi TIRANE — Minjtë po pushtojnë Tiranën. TIRANE — (Ar. Me.) — Minjtë po pushtojnë Tiranën. “Janë të mëdhenj, me kurriz të rrjepur, si të kuq dhe me bisht të trashë. Vetë maca ka frikë prej tyre”, i tregon “Gazetës” Margarita Koci, e cila banon në një shtëpi përdhese. Shqetësimi, i cili ka mbërthyer mjaft banorë të kryeqytetit, mbështetet dhe nga organet shëndetësore. “Është një problem shumë i madh dhe për ne — thotë Jorgo Kosta, në Drejtorinë e Shëndet Publik në Ministrinë e Shëndetësisë. Kohët e fundit pranë e ketyre brejtësve është rritur. Ne nuk kemi mundësi që të bëjmë deratizimin, pra luftën me kimikate”. Ndërsa më parë, heku mundër minjve përgatiste në një fabrikë e Kimikateve në Durrës — tashmë që kjo fabrikë është mbyllur — e vetmja rrugë është importi. Për këtë është menduar që të jepen tregëtarëve, licensa të posaçme për tregtimin e kimikateve kundër brejtësve dhe insekteve të ndryshme. Në të vërtetë, shprehjen specialistët, lufta me kimikate nuk është veçse faza e fundit. E rëndësishme është që të u kushtohet vëmendje higjienës. Ndërsa në Tiranë ndodhen kunda. Pëlqeh, të hidhen sa andej këndej, përmet dhe herë-herë me të katar anët e qytetit nuk bëjnë gjë tjetër veçse favorizojnë. Ata i shohin më të shumtë minjtë të shtypur nga makinat. Ndoshta nuk janë mëse? akoma me rrafshkun.

Vret nusen e djalit: dënohet me pushkatim

FIER / I dyti vendim me vdekje për pak ditë Mësuesi masakron me thikë 17-vjeçaren pas një xhelozie absurde FIER — Edhe një tjetër dënim me vdekje në Shqipëri. FIER / I dyti vendim me vdekje për pak ditë Vret nusen e djalit: dënohet me pushkatim Mësuesi masakron me thikë 17-vjeçaren pas një xhelozie absurde Një pjesë e zonës industriale të Fierit FIER — (ha. ko.) — Edhe një tjetër dënim me vdekje në Shqipëri. Këtë herë është Gjykata e Fierit që ka dhënë dënimin kapital ndaj një shtetasi 48-vjeçar. Është dënimi i dytë brenda një jave në Shqipëri, kur po të njëjtën masë zgjedhur edhe Gjykata e Shkallës për Premtin Tolen, 23 vjeç, i cili kishte vrarë e dënuar të atin e tij. Dënimi i fundit është dhënë për Javer Gogan për fshati Njeshar i Fierit. Edhe ky i akuzuar për një vrasje makabre brenda familjes së tij, ku shkaku përsëri ka qenë një grua: ajo e të birit. “Për vepra të tilla penale opinioni është tepër i ndjeshëm — i thotë Gazetës menëhërë pas dënimit Artan Hajdari, Kryetari i trupit Gjyqësor të këtij procesi dhe Kryetari i Gjykatës së rrethit të Fierit — prandaj organet e Drejtësisë duhet të mbajnë një qëndrim të ashpër”. Tashmë pas shumë seancave të lodhshme dhe pjesëmarrjes së pazakontë të kurreshtarëve në të, gjykatësit kanë vendosur ekzekutimin me pushkatim të Laver Gogan. E gjitha kjo pasi provat kanë treguar përshkrimin në krim të të pandehurit. Por jo vetëm të një krimi, sepse i pari ishte kill familjar qysh para se ai të vriste. Para një viti Goga, mësues në shkollën e mesme të fshatit Njeshar, kishte këmbëngulur për të fejuar njërën nga nxënëset e veta — L. Refti, 17 vjeç — me të birin e tij. Disi e pazakontë kërkesa e tij për të bërë dasmën po aq shpejt, aq sa pa kaluar pesë muaj kjo kërkoi, në kundërshtim edhe me vetë traditat e krahinës. Dhe aq më tepër që vetëm pas disa ditësh i biri i Laver Gogës — tashmë i dënuar me vdekje — do të nisej për kryer shërbimin ushtarak. Krimi kishte filluar. Por djali, ndonëse në shërbimin ushtarak, kishte nuhatur gjithçka. Dhe vendimi i tij nuk vonoi: ai vendos që ta dërgojë bashkëshorten e tij te prindërit, derisa të kthehej vetë nga Ushtria. Djali ka zgjedhur mënyrën më të rëndë për të shprehur zemërimin e tij historik e pazakontë, por babai i tij nuk ka mundur ta durojë këtë zgjedhje. I armatosur ai ka vajtur në shtëpinë e prindërve të nuses së djalit, ku ajo sapo kishte vajtur. Dhe në pak sekonda 15 thika janë ngulur në trupin e 17 vjeçares nga vjehrri i saj. Ndërkohë që gjithçka — e vetmja që ndodhej në atë moment pranë mbesës — fati e ka shpëtuar vetë me një plagosje. Është ky një tjetër krim monstruoz në Fier, banorët e të cilit kanë pasur rastin të shikojnë edhe një ekzekutim publik. Para një viti ishin këta qytetarë që ishin ngritur me dy njerëz të varur në mes të Fierit. Këshu emërtit të kryer nga kriminelët vazhdon të përgjigjet temri i ekzekutimeve të tyre.

Eduart Selami: «Në 5 dhjetor do të bëjmë Kuvendin Kombëtar»

TIRANE — Do të mblidhet dhe shpejti Kuvendi i dytë Kombëtar i Partisë Demokratike. Kjo u komunikua nga Eduart Selami Kryetari i saj, në Konferencën që ai dha për shtypin. “Në këtë kuvend — theksoi Selami — do të analizohen arritjet si dhe ato objektiva të cilat nuk janë realizuar dhe janë në realizim e sipër”. Një problem tjetër i rëndësishëm është do të shyrtohet do të jetë ai i pranimit të një partie të reja që ai i pranimeve të reja të saj të pranimeve të reja. Sipas Selamit, aktualisht Partia e tij numëron rreth 100 mijë anëtarë. Ai konfirmoi dhe një herë pozicionin e PD si parti e qendrës së djathtë.

Për «shkollat e shëndetit» fillojnë financimet e para

Një projekt afatgjatë i hartuar nga OBSH dhe KE TIRANE — Edhe një projekt tjetër do të përpiqet t’i vijë në ndihmë shkollave shqiptare në vështirësi. TIRANE — (fa. bax.) — Edhe një projekt tjetër do të përpiqet t’i vijë në ndihmë shkollave shqiptare në vështirësi. Këtë herë ndihma do të jetë e orientuar në një drejtim të ri, në atë të shëndetit. Një projekt i përbashkët i Organizatës Botërore të Shëndetësisë dhe Komunitetit Evropian do të fillojë të zbatohet në Shqipëri. Projekti do të shtrihet në tre rrethe të mëdha dhe të vendit dhe do të përfshijë dhjetë shkolla të tjetëkqera. Ai ka për synim të financojë disa shkolla të zgjedhura, me qëllim që këto të jenë pranë tyre ambiente të përshtatshme për nxënësit. Shkollat jo pa qëllim do të quhen “shkolla të shëndetit”. Në to kualifikimi i mësuesve dhe njohuritë që do të merren do të jenë të drejtuara më shumë drejt këtij problemi. Tashmë ka filluar të zhvillohet pjesa e parë — afër 360.000 dollarë — e shumës që janë në dispozicion të projektit. Nga pikëpamja teknike projekti do të zbatohet nga Ministria e Arsimit dhe ajo e Shëndetësisë. Nga kjo iniciativë do të përfitojnë 10 shkolla të sistemit tetëvjeçar në tre qytete të mëdha të vendit: katër në Tiranë, tre në Elbasan dhe tre në Shkodër. Projekti është parashikuar të vazhdojë për pesë vjet. Gjatë zbatimit të tij parashikohet që shkollat të pajisen edhe me dushe. Në disa shkolla do të ndërtohen të fillojnë funksionimin edhe disa menca për nxënësit. Objektivi më i largët është integrimi i këtyre shkollave në sistemin evropian të shkollave përkrahëse të shëndetit. Qëllimi do të arrihet edhe me ndihmën e një fondacioni të ndihmës humanitare. — ADN Norwegian-Albania. Kështu quhet ky fondacion, do të plotësojë një pjesë të nevojave të shkollave me materiale teknike e ndërtimi. Në këtë mënyrë do të krijohen raporte më të mira edhe midis prindërve, nxënësve dhe personelit arsimor gjatë veprimtarisë për rritjen e nivelit të tyre në shkollat përkatëse. Edukimi shëndetësor i nxënësve ka filluar të jetë në baza të reja me iniciativën e ekspertëve të kësaj fushe. Një nga arritjet është edhe futja e edukatës seksuale në sistemin e shkollës të të tjerëve. Por asaj me mëshem i kësaj veprimtarie kishte bashkë në vështirësi të natyrës financiare.

Nesër si dhuratë një pamje e vjetër

Një panoramë e Lecces Lexuesi do të marrin nesër këtë panoramën e qytetit të lashtë të Lecces të botuar bashkë me Gazetën Shqiptare. Panorama e nesërme është riprodhim i një pamje të vjetër të Lecces.

Ligji mbi shtypin, gazetat në grevë

Ja çfarë kundërshtojnë gazetarët që nuk do të punojnë për dy ditë CARLO BOLLINO TIRANE — Duke luajtur që sot trembëdhjetë gazeta shqiptare kanë njoftuar një grevë dyditore për të protestuar kundër der Ligjit të Shtypit që aprovon Parlamenti. Protesta bëhet në Tiranë, për më tepër, mëngjesin e ditës së parë dhe pasdite bëhet nga Parlamentarët dhe në kohë, gazetarët shqiptarë, të mbrojë të drejtat e tyre dhe lirinë e shprehjes. Gazetarët do të kërkojnë të jenë për Ligj duke e quajtur të atë atë projektuar lirine e shtypit. Duke menduar për një ndryshim demokratik është i nevojshëm dhe, përpara se të bëjë hetim, shembull i për një jetë e dobishme, duke përmbledhur argumentet e përplasjes, gazetarët në grevë kanë… Që Ligji mbi shtypin është në fuqi? në liri se informacione atët e lirisë me aq mund pas 45 vjet diktaturë. Ligji ndalon poshtë në terrështë të dhëna kundër konstitucionit shtetëror? ndryshon nga 0.000 deri në 800.000 lekë në gjobë tepër të madhe për një shtyp të pavarur. Ligji do të ketë edhe kufizime me kushtet? Gazetarët kuptojnë se për të qenë në projekt pa veturë vetë gazetarët. Një tjetër shqetësim për Ligjin që është i përzgjedhur në tre pika: gjoba (bëhet e lartë), konfiskimi (në presën që i takon autoriteti për kompenzime të urdhëruara), mo? i faktë i saktesuar dhe normat mbi mosbitimin e sigurisë të përgjegjshëm (e parashikuar për çdo çështje penale, pa saktësuar hollësisht për qar?). Nga ana tjetër nuk ka rë e? mësoh?se në ky Ligj — gabimet e cilit duhet të korrigjohen patjetër — ka mëse të trajtuar temën e informacionit që në të gjithë botën është shkakër me norma juridike. Ligji, ndër të tjera, toleron gazetarit që nuk mund të arrestohen me për krime në shtyp, por në të jetë papërgjegjshëm dhe lejo? që gazetat…

Dje në Shqipëri

RATIFIKOHET KONVENTA PËR NDIHME GJYQESORE MIDIS SHQIPËRISË DHE GREQISË — Kuvendi Popullor ratifikoi në seancë plenare Konventën për ndihmë gjyqësore në çështjet penale dhe civile midis Shqipërisë dhe Greqisë. Me anë të kësaj konvente garantohen shërbimet e secilës palë se do të zgjidhë të gjitha të drejtat e mbrojtjen ligjore që gëzon pala tjetër vendase. Në këtë dokument parashikohet gjithashtu dhe ekstradimi. Të dyja palët imponohen se do t’i kthejnë njëra-tjetrës, personat për të cilët ka filluar çështja penale. NË TIRANË KTHEHET ISH-PRONARI I SEISËSE SË PARTISË AGRARE — U fut në Shqipëri e tij, ish-pronari i banesës ku ndodhet selia e Partisë Agrare. Pas 12 muajsh vuajtje, më në fund ai kthehet në banesën e tij. Tani për tani, FA e ka ruajtur selinë e saj dhe dy dhoma që janë përu shteh?rd. KANE NGELUR NE VEND PUNIMET PER PER-FUNDIMIN E NDERTIMIT TE HOTELIT NE QER-ROVDE — Asnjë hap i mëtejshëm në punimet e nisura rreth 4 vjet më parë, për ndërtimin e hotelit 8-katësh në qytezën e Qerrovës. Edhe ndërtimi i tij i bërë në nënkand, nuk solli asnjë të re. Tani, hoteli — me një rreze fallishtare prej 60 milion lekësh — ka ngelur në meshër e fatit duke u bërë pre e dëmtimeve dhe grabitjeve të shumta. NË LAÇ, VEPRIMTARI QË I DEDIKOHEN LE-TËRSISË MODERNE RUMUNE — U organizua në Laç, pasditja letraro artistike e cila kishte në qendër të saj letërsinë moderne rumune. Gjatë kësaj veprimtarie u mbajtën disa kumtesa si dhe u recituan në shqip e rumunisht, poezitë nga Eminescu, Dinesku e autorë të tjerë rumunë. Të ftuar për këtë bashkëpunim midis Laçit dhe qytetit Tregovish në Rumani.

NE BRENDESI

Zgjerohet skandali “këmbët e pastra” Kërkonte dhjetë miliard dollarë Paraqitja e kampionatit shqiptar dhe italian Zgjerohet skandali “këmbët e pastra” NE FAQEN 3 Stalin donte të shiste Gjermaninë lindore Kërkonte dhjetë miliard dollarë NE FAQEN 2