14/01/1997
Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Gazeta Shqiptare

14 janar 1997

Zi mbi fajde, dhe “Populli” mbyllet

Driza: “Kam para, do likuidoj kur t’mi japin” Die vendimi zyrtar i Drizës për fondacionin. “Pezullohet deri në një urdhër të dytë” Banka e Shtetit “tradhton” fajdet: Frika inflacionit? Andrea STEFANI Tronditjet e njëpasnjëshme të këtyre ditëve të teve po kristalizojnë përshpejtjen se Shteti e ngrohta për biznesin e “fajdeve” kanë mbaruar. E ndonëse duket se përjetojmë fundin e një “epoke” financiare, nuk mund të shprehemi saktësisht se çfarë po lemë pas. Si në kohën kur në truallin e zhytur të ekonomisë shqiptare lulëzuan të mbijnë firmat e papërmbajtshme, tani, rreth 5 vjet më parë, është e vështirë të thuash se ç’janë në thelb ato piramida, lavatriçe parash, investime serioze apo një përzierje e të gjithave. Vellova e misterit ka qenë e papërdershme dhe askush nuk mund të shkojë përtej emrit “fajde” që anonimati i ka vënë këtij “biznesi”. Dhe tani kur ka filluar të hidhet madje dhe të preket agonia e “fajdeve”, në tjeter përgjegjësi shfaqet përballë tyre: Banka e Shqipërisë. Ka rreth 5 vjet që Banka e Shqipërisë - madje krejt sistemi bankar në Shqipëri - ka heshtur rreth “fajdeve” që hapur dhe “në mënyrë ligjore” përhithën me progresione gjeometrike një pjesë të konsiderueshme të kursimeve dhe të ardhurave të popullit. Bankat heshtën për vite me radhë dhe kur firma e fondacionit, tashmë klientë të rregullt të tyre, nisën të depozitonin paratë bankave në formën e llogarive rrjedhëse shumë të konsiderueshme përmendës. Pse falimentet bankare? Në pamundësi për të marrë një shpjegim nga drejtuesit e Bankës, përgjigja hipotetike duhet kërkuar në atë sferë që përmbledh misionin e Bankës: ruajtja e niveleve të moderuara të inflacionit. E pra, mos vallë thithja e parave nga biznesi i “fajdeve” prej sporteleve bankare ka rritur te tilla sa ç’është ekuivalent mbi monetare duke rrezikuar stabilitetin e arritur nga Banka e Shqipërisë? Në fakt, tronditjet e fundit besohët të kenë bërë që tashmë rrjedha e parave që dalin nga bankat e nivelet të dyte, të jetë më e fuqishme se ajo e parave që shkojnë nga sportelet e “fajdeve” në banka. Por përse bankat duhet të tregojnë tani të kursyera me paratë e të tjerëve dhe jo me kohën kur sportelet e tyre gladberonin pa kursim masa të jashtëzakonshme parash, duke “harruar” se do të vinte një ditë që këto para do të dilnin prap nga këto sportele duke përmbysur “makroekonominë”? Janë shumë pikëpyetje që duhen sqaruar me transparencë për, mjerisht, deri tani edhe vetë Komisioni i Transparencës për “fajdet”, ka servirur me shumë ndrojte për publikun e shqetësuar vetëm “megjul”. Me kohë “shteti” mënjanoi t’i vinte barrën këtij “biznesi, nëpërmjet kufizimeve që me ligj le të interesave të “fajdeve”, apo detyrimit ligjor për firmat e kompanite të publikojnë jo të lejuara me par- vetëm reklama marramendëse, por dhe bilance. Por këto praktika që vijnë si trashëgim prej luftës së 97-tës, siç u aplikuan dhe “aksioni” i segmentëve financiare të shtetit përmbledhet në një mesazh kërcënues njerëzve. “Fajdet nuk ja u sollën ne, ato i gjetëm me pushë”. Dhe tani në pragun e një krize kur qindra mijëra njerëz presin, luten e gajnë pranë sporteleve që kanë humbur maqinë edukurshme, Banka e Shqipërisë ndërmerr një veprim disi të pazakontë. Urojmë që gjykimi i saj të jetë realizmi një “zbritje të butë” nga lartësitë ku na kanë ngjitur superinteresat. Por ndërkaq nga një pjesë e mirë e opinionit, që jo për faj të tij, nuk ka perballë tabelat “sekretove” të financës, lëvizja e Bankës perceptohet si një goditje për të përshpejtuar rrëkullimin e “fajdeve” nga “stina” e vjeshtës në greminën e dimrit. TIRANE- Dje fondacioni “Populli”, zyrtarisht ka deklaruar ndërprerjen e aktivitetit të tij deri në një urdhër të dytë. Një njoftim i vënë dje paradite, në të gjitha agjensitë e këtij fondacioni, ka bërë që mijra njerëz të përjetojnë një nga ditët e tyre më të errta. Presidenti i tij, Bashkim Driza së bashku me njoftimin ka sqaruar se është banka, e cila duke vënë kufizime për sasitë e parave që ai tërheq, e ka detyruar atë të ndërmarrë veprimin e bllokimit të aktivitetit, derisa banka të çbllokojë këtë gjendje. Ndërkaq dje paradite Driza ka konfirmuar për Gazetën dhe një herë predispozicionin e tij për të likuiduar paratë e njerëzve, nëse banka jep paratë. Ndërkaq burime të bankës Tregtare thonë se ky vendim është marrë për të gjitha firmat e fondacionet. dhe “në mënyrë ligjore” përthi- të një progresion geometrik me pjesë të konsiderueshme - ende s’dihet se sa - të kursimeve dhe të ardhurave të popullata të pas. Bankat heshtën për vite me radhë dhe kërkura e fondacione- ne, tashmë klientë të rregullt të tyre, nisën të depozitojnë pranë bankave në formën e llogarive rrjedhëse shuma të konsiderueshme me lekë dhe në valutë. Banka e Shqipërisë zgjodhi dhe këto urdhër që bankat e nivelit të dytë të mos i japin klientëve - këtu përfshihen edhe klientët “fajdexhinj” - një shërbim tjetër më shumë se 30 milionë lekë nga depozitat e tyre. I pari vendi “bllokaden” fondacioni “Populli” që kërkonte se do t’i drejtohej gjykatës. Por sipas firmat prane sporteleve tregojnë se së shpejti, mund të bashkohen me këtë protestë dhe kompanitë e fondacione të tjera. Dhe tani lindin pyetjet: Ç’e detyroi Bankën e Shqipërisë, krahas masës së fuqishëm financiar të shtetit, të kamzhikojë kaq rëndë dhe bankat “fajde” pikërisht kur ato po përjetojnë krizë? Çfarë e detyron Bankën e Shqipërisë të urdhërojë bankat shtetërore të nivelit të dytë të dhunojnë “bazuar në F(ligj?)” marrëdhëniet me klientët duke shfaqur një pafytyrësi paguese karakteri Dje sportelet e mbyllura të “Popullit”

TIRANE- Dje fondacioni “Populli”, zyrtarisht ka deklaruar ndërprerjen e aktivitetit të tij deri në një urdhër të dytë.

TËNDE[N?]GJ

E PËRJAVSHMJA MË E RE NË SHQIPËRI DHE NË BOTË GAZETA SHQIPTARE Provim(e)t: testime në vend të tezave Refatimi i 18-vjeçares në Shqipëri “Kështu u bëra prostitutë në Itali” Katerina e Rusisë “sfillon” në Tiranë Ndihem më mirë po Rolling Stones Klima, alpinistja Orgazma: liberalizim apo censurë? Testi optimist apo pesimist Klimat e Cruses në filmim Drogat: legalizim apo censurë? Futbolli: “Farsa e fiksuar” dhe një rrezik? Alternativa Metoda amerikane në provimet e fakultetit. Teste në vend të tezave Moda e shalleve. Modele të ndryshme, preferohet Harley-Davidson Në faqen 5-8

Vlorë, zhduket skafi me 130 milion dollarë

Dje sportelet e mbyllura të “Popullit” “Çështja Gjallica”: Presidenti Fitim Gërxhalliu kërkohet si dëshmitar ndaj financierit. Shumë klientë të firmës kanë përgatitur padi Ankthi dhe frika pushtojnë edhe sportelet e “Popullit”. Qindra klientë të revoltuar. “Vefa” duket se ka rënë edhe ajo në kurthin e Bankave shqiptare Shkrimet në faqen 9

Studentët mbyllin grevën: Qeveria plotëson kërkesat

Unioni në “luftë” me FRPD për vulën e fitores

Qeveria proteston

TIRANË - Studentët mbyllën lin greven e tyre. Dje shumë komunikata të ngjitura nëpër ambientet kryesore të fakulteteve të Tiranës - që mbanin vulën e Unionit të Pavarur - kanë njoftuar ata, për vendimin më të fundit të Qeverisë, për të plotësuar të gjitha kërkesat që kanë parashtruar. Sipas kreve të Unionit, të dielën pasdite është zhvilluar një takim mes tyre dhe zëvendësministrit, Tritan Shehu. Numri dy i qeverisë Meksi, mesohet ti ketë shprehur garancinë e plotë të Qeverisë, për të realizuar deri në fund, kërkesat e Peticionit të depozituar në zyrën e Kryeministrit. Optimizëm edhe në kampin politik të FRPD. Udhëheqësi i forumit të të rinjve demokratë, Krasniqa, ka shprehur kënaqësinë e tij për realizimin e kërkesave të studentëve. Sipas tij kërkesat, janë realizuar pas tryezës së organizuar prej FRPD. Në faqen 3 Përfaqësuesit e Unionit flasin para studentëve

Greqi: Përmbysje mitike

NGA BOTA Në faqen 2

“Ngricat” bllokojnë Juven

Kampionati italian Në faqen 10

Dy vjet tmerr në familje: babai përdhunonte vajzën

E mitura denoncon në polici të atin shtazarak E mitura tregon tmerrin: “Kur më përdhunonte ai më lidhte sytë dhe gojën me shami” TIRANË - Rasti rrallë incesti në një familje rome në Tiranë. Një burrë, 33 vjeç, është arrestuar dje pasi kishte përdhunuar të bijën për dy vjet rresht. Vajza, tashmë 14 vjeçe, kishte denoncuar dy ditë më parë, për t’i dhënë fund një tmerri dy vjeçar në marrëdhëniet me të atin. “Ai më ka përdhunuar për herë të parë kur unë kam qenë 12 vjeçe. Por ai më ka ngacmuar që kur unë kam qenë 6 vjeçe” - kështu ka denonuar vajza e tmerruar. Që nga ajo ditë - sipas saj - ai e kishte përdhunuar rregullisht, duke i lidhur sytë dhe gojën me shami. Dje babai i saj ka mohuar para gjykatësve, të cilët vendosën masën e arrestit në burg, gjithçka që e bija u kishte treguar agjentëve të policisë dhe më pas hetuesve. Në faqen 12

Tërmeti shkund shtatë qytete: Berati 6 ballë

Dëme vetëm në shtëpi TIRANË - Një tërmet i fuqishëm ka lëkundur Beratin. Dje në orën 13.11, tërmeti - ndonëse ka zgjatur pak sekonda - ka shkaktuar plasje të mureve dhe rënien në masë të gurëve nëpër rrugë. Intensiteti i tij është regjistruar 5-6 ballë. Shërbimi i Institutit Sizmologjik të Akademisë së Shkencave, ka lokalizuar si epiqendër zonën midis Beratit dhe Gramshit. Sipas të dhënave të deritanishme, në Berat ka lëvizje të formacioneve shkëmbore dhe sidomos një masë e madhe gurësh nga një rrugë në pjesën lindore të kodrës së Kalasë. Duket se dëmet më të mëdha materiale janë regjistruar në komunën e Otllakut, ku një pallat pesëkatësh - nga çarjet e mëdha të pareteve të tij - është kthyer gati i pabanueshëm. Megjithatë fatmirësisht, nuk është shënuar asnjë dëm në njerëz apo bagëti. Ndërkohë dje ka patur një “black out” total nëpër disa fshatra, pasi fijet e telave elektrike janë bashkuar në zonat të ndryshme. Këto janë të dhënat që kanë ardhur nga Berati, ndërkohë që lëkundje sizmike ka patur edhe pas orës 13.11 minuta, por gjithsej me të lehta. Ky tërmet është ndjerë gjithashtu edhe në Elbasan, Cërrik, Çorovodë me 4.5 ballë intensitet dhe katar ballë në Vlorë, Kavajë dhe Tepelenë. ha. ta.