15/06/1991
Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Rilindja Demokratike

15 qershor 1991

KJO QEVERI MERITON TË MBËSHTETET

- Diskutimi i Dr. Sali Berishës në Parlament - Të nderuar deputetë! Zoti kryetar! Zonja dhe zotërinj! Në historinë e Shqipërisë 12 Qershori do të regjistrohet jo vetëm si fund i një pushteti monist gjysëm shekullor, por do të shënojë edhe fillimin e një epoke të re, atë të afrimit me hapa të sigurt të Shqipërisë me vendet e tjera demokratike të Europës dhe drejt vendosjes së demokracisë së vërtetë. Qeveria e re në skenën politike shqiptare e sollën punëtorët e Shqipërisë, e solli vetë historia. Ajo bëhet jo vetëm në të drejtën e të gjithë shqiptarëve për të përfaqësuar në qeveri, por ajo shprehu dhe pasqyroi realitetin e ri shqiptar. Pa dyshim, ndonëse është një qeveri tranzitore, misioni i saj është historik. Në tablojnë politike, ekonomike dhe sociale të Shqipërisë spikatin faktorë, rrethana, dukuri të shumta; në tërësi ato mund të grupohen në dy grupe me tendenca të kundërta. Nga njëra anë në këtë tablo të bie në sy kolapsi i vërtetë ekonomik e madje social, varfëria e madhe materiale e madhe edhe intelektuale e shpirtërore; arkat shtetërore të boshatisura, borxhe, tek- diplomatike ndërmjet Shqipërisë dhe Britanisë së Madhe. Mbështetja nga Qeveria Gjermane dhe Komisioni i Bashkëpunimit dhe Sigurimit Evropian, i Kongresit Amerikan për anëtarësimin e plotë të Shqipërisë në KSBE, vizita që zoti De Mikelis bën nesër në Shqipëri, ardhja më pas e zotit Gensher në Shqipëri, vizita e mundshme e zotit Bejker; të gjitha këto dëshmojnë qartë se bota e qytetëruar nuk e ka harruar Shqipërinë, se ajo është e gatshme, ka vullnetin dhe dëshirën të palëkundur ta ndihmojë në këtë kohë të vështirë dhe ta pranojë në gjirin e saj këtë vend të vogël por me histori të madhe. Unë kam bindjen se nuk do të jetë e largët dita kur Shqipëria do të pranohet si anëtare e plotë në KSBE duke e shndërruar kështu vendin tonë nga një shtet i vetëharresës dhe vetëizolimit në një anëtare dinjitoze të familjes së madhe që i përket dhe i ka përkitur në shekuj. Do të jetë kjo një fitore historike për Shqipërinë dhe mbarë kombin shqiptar. PD-ja ka vendosur që mbështetë fuqimisht këtë qeveri për arsyet që vijojnë: 1. Krijimin e saj e ka mirëpritur mbarë populli shqiptar, demokratike dhe opinioni demo- demokratik ndërkombëtar. 2. Programi i saj është vërtetë premtues. Ai është një program konkret që lejon: a) Zhvillimin dhe zbatimin e transformimeve të thella në fushën ekonomike, sociale dhe politike, në fushën e të drejtave të njeriut. Ky program bazohet dhe respekton të drejtat e njeriut në ekonomi e tregut, iniciativën e lirë, reformën e bujqësisë, arsimit, ushtrisë, forcave të rendit. Mendoj se qeveria me urgjencë duhet të nxjerrë ligjin për privatizimin e tokës dhe organizimin e reformës së re agrare. b) Programi i kësaj qeverie du[?] hap horizonte të reja në kooperimin, bashkëpunimin dhe integrimin e Shqipërisë në proceset evropiane dhe botërore, duke krijuar kështu të gjitha kushtet dhe mundësitë për ndërtimin e një politike të re të shtetit shqiptar ndaj çështjes shqiptare në tërësi, zgjidhjen e drejtë të kësaj çështjeje në kuadrin e këtyre proceseve. c) Programi i kësaj qeverie duk[e] shpallur si të domosdoshme amnistinë e përgjithshme shndërron Shqipërinë në tempullin e të gjithë shqiptarëve. Diaspora shqiptare do të luajë një rol të fuqishëm dhe direkt politik, ekonomik e social, në ndërtimin e Shqipërisë Demokratike, ajo do të jetë një urë e fuqishme e miqësisë së vendit tonë me vendet ku jeton. Ky dekret do ta ndërojë shumë këtë Kuvend. d) Kjo qeveri meriton me mbështetjen se në përbërjen e saj janë intelektualë, të cilët janë të njohur si kompetentë dhe reformatorë në fushat ku kanë punuar, pra ndaj dhe meritojnë plotësisht besimin dhe mbështetjen tonë. Faleminderit!

«Guxim rinovues» i Partisë së Punës

Po t’u besohet deklaratave të udhëheqësve të Partisë së Punës apo atyre të botuara në shtypin e kësaj partie prej afro gjysëm shekulli, aktualisht Shqipëria dhe populli shqiptar do të kishin kapërcyer me lavdi të pashoqe shkallët të tërë prapambetjeje. Fatkeqësisht, realiteti tragjik dëshmon se jemi ende dekada të tëra prapa botës, madje se kjo prapambetje është theksuar në raport me ecjen e saj të vrullshme përpara. Tani udhëheqësit e PP-së dhe mjaft kongresistë kërkuan të besohen se «Partia e Punës po reformohet rrënjësisht jo vetëm me fjalë por me vepra». Sipas tyre duhej besuar se partia «do të shkëputet përfundimisht nga ajo e kaluar që polli burokracinë, korrupsionin e udhëheqjes së saj dhe Kongresi i 10-të i partisë do të shkojë gjërave deri në fund duke mbajtur qëndrimin e duhur për ata elementë të degjeneruar që ia kanë patur me hile Partisë» etj., etj., Një rinovim i vërtetë i PP-së d.m.th. shndërrimi i saj në një parti me të vërtetë demokratike pra me mohimin në themel i të kaluarës së saj feudo-monarkiste jo kushtetuese, do të duhej përshëndetur me gjithë zemër nga mbarë forcat demokratike e përparimtare të kombit shqiptar. Por a duhet besuar në një akt të tillë suprem njerëzor: apriori vetëm në bazë të disa deklaratave bysmake tepër të vonuara dhe, pse jo, të imponuara nga zhvillimi i ngjarjeve?! A mund të pranohet që një parti e plakur, brenda 24 orëve të ndryshojë bindje, rrugë, strategji? Do të ishte naive i plotë politik dhe një mungesë e plotë përgjegjësie dhe serioziteti nëse do të pranonim edhe këtë «mrekulli» të PP-së si të padiskutueshme në vërtetë e «mrekullive» të pafund që ka realizuar ajo gjatë tërë periudhës së saj në pushtet. Zhvillimi i punimeve të Kongresit të 10-të të PP-së nuk ka lënë shteg për hamendje, i mbuyti ato me brohoritë «Parti-Enver jemi gati kurdoherë», duke dëshmuar kështu për vazhdimësinë e jo për rinovim. Vetë Partia e Punës për të treguar se po rinovohet madje me guxim, se po i thotë «lamtumi- rë» të kaluarës së saj të denjë për tragjeditë njerëzore mane intriga oborresh e gjak të pafajshëm, sakrifikoi në kongres disa koka turku, denoncoi disa ish-udhëheqës të saj dalluakë, injorantë e lolo pa personalitet të lartmadhërisë së urryer. Ajo shkëlqimoi disa kuaj të ngordhur e gjallesa pa jetë të mbuluara me turp të përjetshëm. Në të vërtetë edhe në këtë mënyrë ajo tregoi se nuk është e gatshme të largohet nga taktika dhe strategjia, nga mënyrat e veprimit të udhëheqësit të saj të lavdishëm Enver Hoxha. Sa e sa kohë ka të tilla ka prerë pa mëshirë nëpër të mbijetuar në pushtet për të mashtruar popullin duke larë duart si Pilati. Duke i hedhur një sy shtypit të Partisë së Punës konstatohet se ajo «sakrifikoi», emrat e disa ish udhëheqësve të saj juke vlerësuar këtë veprim si «një faktor i rëndësishëm për të afruar te Partia grupe të caktuara njerëzish të shtresave e të moshave të ndryshme që sot, për arsye të mësipërme e kanë humbur besimin» apo, që është e njëjta gjë – «kështu përsëri besimi i popullit do të rritet, do të bëhet real, kështu me të vërtetë do të thuhet: «Partia e Punës po reformon veten» apo edhe se «fshati ka qenë e ftohet me Partinë e Punës, asaj që i ka besuar aq shumë, që i besoi edhe në zgjedhjet e 31 marsit». Konkluzioni është i qartë. Partia e Punës po vuan krizën e besimit të plotë mbarëkombëtar në qytet e në fshat në të gjitha shtresat e moshat. Asaj i duhet të paguajë për varfërinë e mjerimin, për krimet, vrasjet e arrestimet për internimet masive, për pozitën e saj prej despoti të paligjshëm që mohon çdo moral. Në këta përdorur pa asnjë mëshirë çdo armë, çdo intrigë për të ruajtur pushtetin e paprekshëm të liderëve të saj. Çmimi është tepër i madh dhe ajo u orvat t’i shmanget pagesës duke nxjerrë në ankand vetëm disa figurantë të saj. Kongresi i saj bëri një tregti të turpshme duke u përpjekur të mashtrojë deri në fund popullin shqiptar për të fituar parajsën e (Vijon në faqen 2) shtëna, në rast do mund të grupohen në dy grupe mendenca në sy kolapsi i vërtetë ekonomik e madhje social, varfëria e madhe materiale e madje edhe intelektuale e shpirtërore; arkat shtetërore të boshatisura, borxhe, teknologji jashtë kohe, bujqësi në kaos të vërtetë, segmente dhe grupe ekstremiste të ngjyrave të ndryshme staliniste që organizojnë edhe krime. Piskëzoa e rëndë e dëshpërimit i shtyn vëllezërit dhe motrat tona të derdhen në vendet e tjera njëlloj sikur Shqipëria të jetë tokë e mallkuar. Por krahas këtyre elementeve të zymta, dëshpëruese e të trishtueshme që janë shprehje e vdekjes të sistemit totalitar socialist, sheh të shprehet madhërisht shpirti i një populli mijra vjeçar që si përmasë kryesore ka patur qëndresën. Në skenën politike shqiptare, lindën dhe po rriten faktorë e dukuri që do ta nxjerrin Shqipërinë nga kriza e thellë, do ta shndërrojnë atë në një vend demokratik të vërtetë. Ndër këta faktorë më kryesorët janë: 1. Pluralizmi politik. Ekzistenca e shumë partive në Shqipëri është një kusht i domosdoshëm për zhvillimin e demokracisë në vendin tonë. 2. Kuvendi pluralist dhe qeveria pluraliste janë njëkohësisht faktorë të fuqishëm që do të ndihmojnë në rimëkëmbjen e gjithanshme të Shqipërisë. 3. Hapja e Shqipërisë ndaj Evropës, SHBA dhe botës. Dalja e Shqipërisë nga vetizolimi dhe vetëcensura po e afron vendin tonë përsëri e më shumë me komunitetin demokratik ndërkombëtar lidhin demokracisë zhvilluar demokratike në tërë vendet e tjera të botës në veçanti dhe solli edhe frymën një atmosfere të tillë politike në Shqipërinë më parë. Pikërisht me zhvillimet e javëve të fundit filluan vendosja e marrëdhënieve

UDHËHEQJA E KOMISIONIT TË HELSINKIT PËRKRAH ANËTARËSINË E SHQIPËRISË NË KSBE

WASHINGTON: Përf. Steny H. Hoyer dhe Sena. Dennis De Concini Kryetarë të Komisionit për Sigurimin dhe Bashkëpunimin e Europës (Komisioni i Helsinkit) dhe Përf. Don Ritter dhe Sena. Alfonse D’Amanto, anëtarë të Lartë të Komisionit dhanë deklaratën e mëposhtme lidhur me kërkesën e Shqipërisë për t’u bërë anëtarë e plotë e Konferencës për Sigurimin dhe Bashkëpunimin në Europë. «Një vit më parë, Shqipëria i vetmi vend europian i cili që në fillim pengoi të mos pjesëmarrte në Konferencën për Sigurimin dhe Bashkëpunimin në Europë (KSBE) – për të parën herë kërkoi dhe iu dha statusi i vëzhguesit në një mbledhje të KSBE-së. Si kryetare KSBE-së dhe ne kemi përkrahur dhënien e vazhdueshme të statusit të vëzhguesit për Shqipërinë në çdo mbledhje të KSBE-së. Në gjithashtu përkrahim përvijtjen e marrëdhënieve bilaterale midis Shqipërisë dhe Shteteve të Bashkuara. «Ne besojmë se tani ka ardhur koha të përkrahin kërkesën e Shqipërisë për t’u bërë pjesëmarrëse e plotë në KSBE, duke e bërë atë barazisht të përfshirë në trajtësimin e të ardhmes së Europës si një e tërë dhe barazisht të angazhuar në përkrahjen e sigurisë të ekonomisë së tregut e të drejtave njerëzore dhe jetësore, standarde këto, të cilat mbizotërojnë marrëdhëniet midis shteteve të KSBE. Helsinkit vuri re se qëndrimi i Shqipërisë ndaj të drejtave njerëzore dhe në fusha të tjera, ishte shumë larg nga parimet e Helsinkit, për të garantuar anëtarësinë e saj të plotë në KSBE. Hapat e kësaj kohe e ndryshime, zhvillimi i zgjedhjeve shumë partiake dhe shprehja e hapur e pikëpamjeve të pavaruara nga publiku shqiptar, gjashtë muaj përpara, pengoheshin plotësisht edhe si mundësi, ndërsa sot ato janë një realitet në Shqipëri. Vendosja e një qeverie të re në Shqipëri premton se përparimi do të vazhdojë. Sigurisht ka ende probleme por atyre do t’u referohet në vazhdimësi e ndoshta do t’u referohet me mirë në përmjet procesit të pandërprerë gërojnë këtë pjesëmarrje, do të veprojnë për të mirën e popullit shqiptar. Ne nxisim mbledhjen e Këshillit të Ministrave të Jashtëm të KSBE që do të mbahet në Berlin aty nga fundi i muajit, që të pranojë anëtarësinë e plotë të Shqipërisë në KSBE mbi bazën e paraqitjes nga Shqipëria të një deklarate, se ajo pranon të zbatojë të gjitha marrëveshjet e KSBE-së dhe të nënshkruajë në nivelin e Kryetar, të Shteteve ose Qeverisë Aktin Final të Helsinkit dhe Kartën e Parisit, ashtu siç kanë bërë udhëheqësit e shteteve të tjera të KSBE-së. Në përkrahjen e anëtarësisë së Shqipërisë, ne shpresojmë se reformat ekonomike e politike do minim në Evropë. “Një vit më parë, Shqipëria i vetmi vend evropian i cili që në fillim pëlqeu të mos pjesëmarrë në Konferencën për Sigurimin dhe Bashkëpunimin në Evropë (KSBE) - vëzhguesit në një mbledhje të KSBE-së. Si kryetare të Komisionit të Helsinkit, ne e mirëpritëm këtë shprehje të interesimit shqiptar në procesin e ... ... bëra Evropës si një e tërë dhe barazisht e të drejtave njerëzore dhe të jetësore, standarde këto, të cilat mbizotërojnë në marrëdhëniet midis shteteve të KSBE. Përmirësime të mëdha kanë ndodhur që nga gushti i 1990-ës, kur një delegacion i Komisionit të ... ... ndoshta do t’u referohet më mirë nëpërmjet procesit të pandërprerë të Helsinkit. Sipas pikëpamjes sonë, pjesëmarrja e Shqipërisë dhe një varg i plotë parimesh që sho- ... shkruajë në nivelin e Kryetarit; shpresojmë se reformat ekonomike e politike do të vazhdojnë në Shqipëri dhe e procesi i të drejtave të njeriut do të vazhdojë të përmirësohet.

KRONIKE

AKTIV I DEGËS SE PD TE RRETHIT TE TIRANËS Ditën e enjte, ora 18, në sallën e leksioneve të Pallatit të Kulturës në kryeqytet, u zhvillua një aktiv i degës së PD-së të rrethit të Tiranës. Merrnin pjesë anëtarë të komisionit drejtues të degës, drejtues të seksioneve, veprimtarë etj. Ndodheshin gjithashtu kryetari i Komisionit Drejtues të PD-së Prof. Dr. Sali Berisha, kryetari i komitetit drejtues të degës së PD-së për Tiranën pro. Dr. Ylli Vejsiu. Në fillim të fjalës së tij Z. Sali Berisha i bëri një analizë koncize, tepër konkrete e bindëse situatës që po përjetojmë, duke vënë në dukje faktorët që e kanë sjellë vendin në krizë të gjithanshme, disa tipare të kësaj krize dhe arsyet që e shtynë PD-në të pronojë si të vetmen alternativë zgjedhjen e re politike, krijimin e qeverisë së stabilitetit kombëtar dhe zhvillimin e zgjedhjeve të parakohshme në periudhën maj-qershor 1992. PD-ja theksoi al-1 dha qeverisë së re disa specialistë të saj më të mirë dhe do ta mbështesë atë fuqimisht në përmbushjen e misionit që i është ngarkuar. Z. Sali Berisha vlerësoi lart edhe rolin historik që luajti BSPSH-ja në thellimin e procesit të demokratizimit në vendin tonë, me flakëroren e saj të parë të madhe në grevën e përgjithshme.

KRONIKE

Pastaj ai u ndal në disa detyra e probleme që kanë të bëjnë me përshpejtimin e procesit të ristrukturimit të PD-së, me forcimin e ngritjen e nivelit cilësor të jetës së brendshme e të veprimtarisë së degëve e të seksioneve, duke e përqëndruar më tepër vëmendjen në shtrirjen e plotë në fshat e përthithjen e gjerë në radhët e partisë të intelektualëve të qytetit e të fshatit. Në kushtet e reja të krijuara theksoi Prof. Dr. Sali Berisha - në si parti, që kemi një mision historik, na shtohet barra e na vështirësohen punët. Por ne i kemi të gjitha forcat për të dalë faqebardhë. Në garën elektorale për zgjedhjet e reja parlamentare dhe ato për organet e pushtetit lokal ne duhet të parapërgatitemi seriozisht qysh tani, duke u angazhuar tërë për të ndihmuar ministrat tanë të përballojnë me sukses sfidën që u bën kriza, sepse kështu ata nderojnë PD dhe i rrisin kredibilitetin asaj. Nga ana tjetër të përcaktojmë qysh tani njerëzit më të aftë, më luftarakë e më të ndershëm si kandidatë për zgjedhjet e organeve lokale, të cilat duhet t’i vlerësojmë shumë. Në fund, z. Sali Berisha iu përgjigj pyetjeve të shumta nga pjesëmarrësit, të cilët shprehën interesim për çështje thelbësore të platformës ekonomike e politike të PD, për qëndrimin e mësimë të saj në parlament e ecurinë e punimeve të tij, për rrugëdaljet më të mundshme e më të shpejta nga kriza, për mundësinë dhe drejtimin e ardhjes së ndihmave të ndjeshme nga jashtë etj. Koresp. i RD-së TIRANE Ditën e mërkurë me dt. 12.V.91 ora 18.10 Banorët e Lagjes 31 zona elektorale 214 bënë një takim me deputetin e tyre zotin Albert Karoli. Deputeti foli për veprimtarinë e përditshme të tij në Kuvendin Popullor. Në fund u dhanë teoritë e PD 40 anëtarëve të saj, të cilët u bënë zgjedhjet e de- (Vijon në faqen 6)

KRONIKE

ksionit të PD të Lagjes 31. Koresp. i RD-së TEPELENË Dega e PD-së organizoi në Pallatin e Kulturës të qytetit një takim me antarë, simpatizantë të saj dhe intelektualë. Mori pjesë dhe anëtari i Komisionit drejtues të PD zoti Azem Hajdari. Takimin e hapi, kryetari i degës së PD-së të rrethit Sokol Ajazi; i cili mbasi bëri një ekspoze të zgjedhjeve të 31 Marsit u ndal në detyrat që i dalin degës për organizimin e saj. Më pas e mori fjalën Azem Hajdari. Ai u ndal kryesisht në domosdoshmërinë e riorganizimit të seksioneve të PD në qytet dhe në fshat si dhe në gjendjen e vështirë ekonomike që po kalon vendi ynë. Duke u ndalur në pikën e dytë ai tha se qeverisë së sapokrijuar i dalin detyra shumë të mëdha, por rëndësi ka në këtë momente qetësia sociale, kthimi në punë, ndalimi i grevave. Më poshtë ai vazhdoi se qeveria e Stabilitetit Kombëtar përkrahet nga PD dhe do të ndihmohet prej saj. Më poshtë ai iu përgjigj shumë pyetjeve. Midis të tjerave njerëzit ishin për qëndrimin që mban PD-ja ndaj figurave. Ai tha se PD e godet dhe do të godasë si gjithmonë kultin, ne jemi për një qeveri pluraliste dhe për një shtet juridik. Kulti tek shqiptarët nuk ka më vend. Pas këtij takimi të ngrohtë Azem Hajdari u ngjit në Kurvelesh. Me prognostasin[?] ai foli gjerë e gjatë për problemet e fshatit, duke e zhbërthyer dhe çështjen e qartë programin e PD-së. Duke u ndalur në organizimin e seksioneve ai tha: Riorganizimi ka rëndësi të veçantë. Meqënëse jemi në momentin e ndarjeve të dokumentave të PD-së unë mendoj që këto dokumenta të jepen në mes të fshatit. Kjo ka shumë rëndësi. Anëtarët e PD-së duhet të jenë njerëzit më të mirë. Azem Hajdari u foli prognostave dhe i përshëndeti nga vila që bëri ai dhe zoti Sali Berisha në SHBA.

Partia e Punës ndërron emrin

Ditën e tretë të Kongresit të 10-të të PP-së në qendër të diskutimeve ishte ndryshimi i emrit të partisë. Mendimet e delegatëve në këtë pikë ishin kontradiktore. Ata që pretendonin për ta emërtuar Partia Socialiste argumentonin se programi i tyre tashmë përputhet me partitë e së majtës evropiane. Ndërsa disa të tjerë që donin t’i mbeteshin besnikë emërtimit të parë thanë se emri që propozohet është i njëjtë me atë të Partisë së Sllobodan Millosheviçit etj. Megjithatë me votime u vendos që të vendoset emërtimi Partia Socialiste. Seanca e mbasdites u bë përsëri me dyer të mbyllura nga që do të zhvilloheshin zgjedhjet. Por krahas kësaj ata diskutuan gjatë për të përshtatur Dritëro Agollin nga partia. Ndodhta në vështrimin e parë kjo gjë duket e parëndësishme se gjatë Kongresit u përjashtuan disa ish funksionarë të partisë. Por në fund të fundit propozimi pro ose kundër faljimit të D. Agollit, M. Zeqos e ndonjë tjetri kishte të bënte me shkallën e rinovimit që u pretendua të bëhet. Kështu për ta bërë të besueshëm rinovimin u vendos që D. Agolli të qëndrojë në parti madje të nesërmen ai u zgjodh anëtar i kryesisë dhe kësaj rradhe në vend rradhe në vend të përjashtimeve kundërshtuese u shoqërua me duartrokitje. Ditën e katërt në mëngjes u komunikuan zgjedhjet. Partia Socialiste u vendos të ketë një Kryetar Drejtues dhe 81 vetë që do të udhëhiqet nga një kryesi 15 vetësh me kryetar z. Fatos Nano dhe nënkryetarët Ismail Lleshi, Spiro Dede, Servet Pellumbi. Kongresi i mbylli punimet me një fjalim të shkurtër të z. Nano. Më pas ai dha një konferencë shtypi në prani të disa gazetarëve të huaj dhe vendas.

Dy vende që i ndan vetëm një lumë

Me në fund, pas së vërtetës kë[?] ... dëshmueshme po kryejmë një vëzhgim të tillë të... Zoti Dr. Mikaili, minister i... Zoti i Ital[?], vëllai i tij ... ... Në Brindisi... Vizita që e shkurtër, por mjaft frytdhënëse e konkrete. Menjëherë pas rënies së qeverisë së ... si duhet puniste dhe qëndroi në ... në suverë të stabilitetit kombëtar evropian po afron... për përkrahjen e tyre politike e ekonomike ndaj proceseve demokratike në Shqipëri. (Vijon në faqen 6)