Dje paradite Presidenti i Republikës Sali Berisha priti në selinë e tij personalitetin e shquar të diasporës profesor Sami Repishti.
Që në fillim zoti Repishti i shprehu Presidentit kënaqësinë që në vend ne filloren e demokracisë ende makroçështje të tilla dhe shumë të rëndësishme të jetës të përbëjnë aktualisht realitet. Dhe jo vetëm kaq, por është ndër të mandh për mua që të takohëm me ju, me Presidentin e parë shqiptar të zgjedhur në mënyrë të lirë me vota të lira. Ju keni përkrahjen time të plotë si dhe të gjithë diasporës, sepse keni të drejten morale të qeverisni këtë vend, sepse ju ndër të parët i vutë shpatullat dhe shkatërruat diktaturën. Por ju keni përkrahjen edhe të Evropës e botës, pasi Shqipëria është një vend me potenciale të mëdha qofte intelektuale, qofte dhe me rezervat e mëdha njerëzore të para minerale. U urojnë me gjithë shpirt: vazhdoni al, juve dhe gjithë popullit tonë që të vënë punët mbarë për të kaluar vështirësitë. Unë e di se sa e vështirë është të fillosh nga zero, të fillosh nga një shkaktarim i organizuar, por jam i bindur se do ja dalim mbanë.
Presidenti Berisha nga ana e tij i tha zotit Repishti se Shqipëria ka shumë nevojë për mendjen, aftësitë e shqiptarëve kudo ku janë. Më pas ai e sqaroi zotin Repishti për vështirësitë që po kalon vendi aktualisht dhe kon kontributin reformën ekonomike, liberalizimin e çmimeve. Është e vërteta që do të çmojmë më shumë se kushedo demokracinë. Ne kemi bërë pak për të por me fillimin e fazës së parë shtetit demokratik do të bëjmë atë shtet e mundur për normalizimin e jetës së tyre. Çështje me rëndësi janë edhe projekti ynë për të kaluar në fazën e perestrojkës. Shqipëtarët në tërë këtë kanë kundër hakmarrjen. Ne do t'i hapim dosjet për krijimtarinë dhe kjo të jetë hakmarrje, por për të nxjerrë në shesh të vërtetën. Më pas biseda u përqëndrua në problemin e të drejtave të njeriut. Presidenti Berisha i foli zotit Repishti për korrupsionin e madh të këtyre dy viteve të fundit, për qëndrimin që duhet mbajtur ndaj tij, për ligjin e ndalimit të personave për armiqësitë pa leje, për kontrollin e brezësave, etj. Politika nuk po kontrollon as për florin, as për literaturë, si ka ndodhur më parë, por për armë, pra për të parandaluar krimin. Gjithashtu në Shqipëri janë bërë 50 kontrolle të tilla. Një ligj i tillë ekziston në shumë vende të botës. Zoti Repishti u përgjigj se një ligj i tillë ekziston edhe në Amerikë dhe në shumë vende demokratie. Profesor Repishti i shprehu Presidentit vendosmërinë e tij për të kontribuar dhe bashkëpunuar për konsolidimin e demokracisë në Shqipëri dhe zgjidhjen e problemeve të Kosovës.
Takimi ishte mjaft i përzemërt.
Zyra e Shtypit dhe e Informacionit pranë Presidentit
MBËSHTETJE QEVERISË SË ZOTIT MEKSI
GJendja jashtëzakonisht e rëndë ekonomike e vendit, që qeveria demokratike e zotit Meksi, trashegoi nga qeveria paraardhëse komuniste Çarçani, Nano, Bufi e Ahmeti, për çdo qytetar shqiptar, çan që nuk përbëhet nga vështirësitë e pahembullta të kësaj periudhe të përreduara tranzitore është më se e qartë të kuptuar edhe të kalohët shpejt.
Gjendja jashtëzakonisht e rëndë ekonomike e vendit, që qeveria demokratike e zotit Meksi, trashegoi nga qeveria paraardhëse komuniste Çarçani, Nano, Bufi e Ahmeti, për çdo qytetar shqiptar, çan që nuk përbëhet nga vështirësitë e pahembullta të kësaj periudhe të paaredhur tranzitore është më se e qartë të kuptuar edhe të kalohët shpejt.
Në zbatim të studimit të organizuar me 20 shkurt 1992 në Romë, nga institucionet italiane CE-SP, SPI dhe ISDEE, nën kujdesin e Ministrisë së Punëve të Jashtme të Italisë, kushtuar situatës së vështirë politike në Ballkan, përfaqësuesi i ISDEE-së, Angelo Masotti Cristofoli, analizoi procesin e tranzicionit në Shqipëri.
Ai vuri në dukje një gjendje të afërt me kolapsin: të ardhurat kombëtare për frymë janë në nivele në botës së katërt, me një rënie të prodhimit mbi 50 përqind, inflacioni me tendencën rritëse është mbi 104 përqind, kudo mbretëron anarkia dhe mungesat, ndërsa treguesit e rritjes së popullsisë është në 1 larë në Evropë. Procesi i tranzicionit në Shqipëri është bërë më i vështirë se në vendet e tjera të lindjes për shkak të politikës së mbylljes dhe të izolimit të ndjekur deri vonë dhe për shkak të parapambetjes së madhe që ndeshet në të gjitha nivelet. Është fjala për një vend me potencialitet të madh ekonomik, jo vetëm për burimet e shumta natyrale që disponon, por edhe për mundësitë në sektorin e bujqësisë dhe të turizmit.
E pra qeveria e z. Meksi, që erdhi në drejtim mbarë 22 marsit, sikur merrkulim të kthehet për të nuk mund të përmbyste gjendjen katastrofike të trashëguar. Por, problem ekonomik, aq të rëndë me vështirësitë për transformimin demokratik të vendit dhe të gjitha në ekonominë e tregut, kjo qeveri po e bën dhe është e vendosur ta shpjerë deri në fund.
Pa ndihmën financiare që do të realizohet nga institucionet financiare ndërkombëtare si Fondi Monetar Ndërkombëtar, Banka Botërore dhe Banka Evropiane e Rikonstuksionit dhe Zhvillimit; pa kushtet e ekspertit e pare; pa ndihmën e të 24-ve që erdhën e u mblodhën në Tiranë; pa lidhjet me Këshillin e Komu-
A mund të quhet veprim çnjerëzor zbatimi i ligjit?
- Breth ndodhisë me grazt e ushlarakëve të liruar të Sazanit -
Në faqen e parë të “ZP”-së së shtunës së datës 15.8.1992 titulli “Veprime çnjerëzore të pushtetit mbështetur në Vlorë” i përkthyer të grave të ushtarakëve të liruar të ishullit të Sazanit ishte konstitues dhe pikant. Por qysh në fillim, vlera rend demokratizeti dhe njëanshmëria e hartuesve të tij: rrumbullakosshën brenda termit “pushtet” mbajtës edhe pushtetmbajtësit (KE, Bashkia) që nuk kishin të bënin fare me ndohin në ishull e me Dega e Rendit që, gjithashtu, nuk përgjigjej për këtë ndodhi me forcat e Ministrisë së Mbrojtjes (GJigjërat të depolitizuara dhe departizuara) që në fund të fundit, ishin në tërësit të ligjit dhe urdhër të komandës së tyre.
Për mendimin në fjalë ta interesuan në Ministrinë e Mbrojtjes dhe në kabinetin e ministrit mb-
Ç’është mocioni për ne tepelenasit?
- PD nuk bën kruhsqi me PS -
Sa lexuam mocionin tuaj na u kujtuan mbledhjet dhe gjyqet e fajshëm të regjimit komunist në tepelenë.
Sa lexuam mocionin tuaj na u kujtuan mbledhjet dhe gjyqet e fajshëm të regjimit komunist në Tepelenë, kur gjykoheshin viktimat, pra njerëzit e pafajshëm. U numëroheshin gjithë çështjet për të 20 vjet të shkruara. Kështu edhe ju me Mocionin tuaj. E latë plagën sa të mëatjet e të qëllët, si pres tendencë ju, e tani jepni alarmin. A nuk jeni ju brenda organizimit të partisë, e madje në turqen e saj? Natyrisht që po. Po atëherë, si ta shpjegojmë këtë indiferencë e vijshmjellë të Vlorës? Pastaj apo kaqadhës, frymë demokratike apo dogmë të rëndomtë komuniste, “militantizëm” në luftë kundër komunizmit apo dështilë e provë keqkuptimi për të bërë krahasime me komunizmit e tij, socializëm? Pra, mocioni juaj, në qoftë suni, është për demokratizimin më shumë e nuk është për nxitur dhe e nxitur në faqen e saj të njohë, por të pastër e para rudha krimesh si faqja e komunizmit.
Dua t’ju pyes: - Mocioni juaj mesazhi u përcjell studentëve? Po të njerëzve të thjeshtë, po intelektualëve të cilët i vlerësoni si një pej-
120 ditë që institucionalizuan shpresën
Të qeverisurit e një vendi i ngjan mjeshtërisë të një shqele. Amvisës së re që vjen nuk mund t'i kërkohet që sa hap e mbyll sytë të ketë ndërruar mobiliet e vjetra, mënyrën e vendosjes së mjeteve elektoro- shtetërore të pastërti etj.
Të qeverisurit e një vendi i ngjan mjeshtërisë të një shqele. Amvisës së re që vjen nuk mund t'i kërkohet që sa hap e mbyll sytë të ketë ndërruar mobiliet e vjetra, mënyrën e vendosjes së mjeteve elektoro-shtetërore të pastërtitë etj. Kështu dhe një qeveri e re nuk mund t’i kërkohet që të menjëherë të stabilizojë ekonominë e vendit. Të punësojë njerëz me të ardhme e të popullisë dhe pa punë dhe të ngrejë rrugat. Ajo në këtë moment duhet të shtrojë këmbët sa kaq garantin dhe të gjithë e dimë se jorganit është shumë i shkurtër.
Po të vërehen ministrit kryesisht të pakta që ka patur në duar, rezultatet e këtyre 120 ditëve të para nuk janë të vogla. Qeveria Meksi mori frenat në një kohë kur trashëgimi administrimi pas-sigurimit, dhe në rrjedhën e rënimit njerëzve, kur të merrte frika të gjithë njerëzit për ol të përmbysje. Ajo mund të rivendosë rendin dhe punonjësit i sot nuk duket me aq i papafajshëm e i konsiderueshëm si prorra.
Qeverinë mund t'u vëzhgosh dërmaave të një shtet të keqnuar me shenë së shquar. Ajo i qëzoi policinë financiare dhe rinovoi kontrollin e shtetit. Makina shtetërore rishqyrtoi në pak kohë në një kthesë humbën në muaj të tjerë anarkie. Personaliteti e saj. Tani fantazma e Bleritës Çelës me syte e ngritur në tavën, por me duart që kontrollojnë xhepat e mbushur padrejtësisht, mund fare lehtë të shfaqet në gjumin e çdo punonjësi të korruptuar. Sigurisht, nuk mund të kënaqesh me menjëherë në vend të ëndrrave të kaluara të vjetra shteti, le të realizohet më mirë nuk ka masjet e as njerëzit. Ajo duhet të ecë me shpejtësi në një kohë që qeveria ka qenë.
Programi afatshkurtër (deri në fund të vitit) i stabilizimit ekonomik i parashikuar nga ministri Ruli paraget një përpjekje për të frenuar disi inflacionin me sa më pak dhembje sociale. Ky program duket si zgjidhja optimale për momentin. Pirse ngjan i tillë?
Së pari, në rast se do të synomë që njerëzit të mos i largonim të gjithë nga vendet e punës ku janë, pra të ruanim punësimin e tanishëm, do të thoshte të ruanim administrimin burokratik të deritanishëm dhe ndërmarrjet që çendrojnë kot. Nuk besoj të ketë njerëz që do dojë të ardhmen e këtij vendi dhe të kërkojë të mos lejohet një gjë, se bota po na mbajt me bukë. Bota të mban me bukë sot se ka besim se do të reformohesh.
Së dyti, në rast se do të synonim një privatizim të madh të ndërmarrjesh, pra, sa e mbajll qytetit, kjo ekonomik tregu do të nënkuptonte një mbyllje dhe falimentim të 2-3 të ndërmarrjeve shtetërore dhe në çdo katër njerëz tre të hedhur në rrugë. Vërtetë kështu do të priteshin fare metastazat burokratike dhe do të kishim rje ambjent ideal konkurrencore, por është njëlloj sikurse të hysh në një baltovinë me këpucë ballore.
Qeveria Meksi po shton disa hapa që nuk rrënojnë drejt njerëzit më të ardhura modeste (për-bërë me kutin shqiptar), në mënyrë, që në “sherpën e shtetit të shkojmë me shumë para, po forcohë vjen e taksave të tjera dhe lufton korrupsionin e shtruar këmbëkëpu të gjithë me miliona lekë. Kjo është rruga e para për shëndoshjen e buxhetit, i cili i -19-është, fondit të asistencës sociale, forcimit të sistemit fiskal. Rruga e dytë është shkurtimi i shpenzimeve të shtetit, që kuhen shpenzime buxhetore. Ja përse një pjesë e njerëzve që punojnë në aparatin shtetëror, sidomos në administratë, po detyrohen të kërkojnë punë tjetër. Kjo nuk mund të evitohet.
Shëndoshja e buxhetit të shtetit është sida e vërtetë e qeverisë Meksi. Ajo ka të bëjë me “shëndetin” ekonomik të këtij vendi në shpëtim. Prandaj kjo qeveri duhet ndihmuar nga të gjithë sepse pikërisht sfida u përket të gjithëve.
Kjo qeveri i dha trup shpresës dhe institucionalizim së ardhmes. Nuk duhet ta lemë vetëm. Në të kundërt, fëmijët nuk do të na e falin që u treguam kaq kokëfortë në inate dhe dasi politike.
Arben Demeti inkuizitori i nderit
Më 13 gusht, anëtar i Komitetit Drejtues të PD, z. Arben Demeti, në fillim të fjalës së tij merr emrin tim, një fytyrë jashtëzakonisht të re.
Më 13 gusht, anëtar i Komitetit Drejtues të PD, z. Arben Demeti, në fillim të fjalës së tij merr emrin tim, një fytyrë jashtëzakonisht të re, një fytyrë gazetari, mosha dhe karriera e tij e përfaqësuar, Kjo bëhet shenjë të menduarit në mënyrë të gabuar. Unë emërohem, z. Arben Demeti, si një fytyrë karriere, sepse jam një shërbëtor i “lartë” i “PD-së”.
Z. Arben emëron në shënimet karrierën, sepse jam nga të pakët deputetë në këtë parlament, që krijojnë njohje në aktivitetet e jetës. Për mua një jetë profesionale e shpirtit demokrat, z. Arben nuk ka të drejtë të thotë. Një emërimi në mënyrë formale, kjo është një keqkuptim i madh.
Familja ime e filloi në këtë vend, kur gjithçka u shkatërrua, dhe u thashë në kohën e fillimit të saj, unë përcolla me kolegët që u lidhën, dhe me të gjithë bashkë, tërmeti. Unë gjersa jam shumë i dashur për të gjithë shqiptarët, për arsye se jam i kam bërë. Edhe pse i kam mbaruar. Shkollën e “PD”-së dhe në fund në vitet e reja deri sot, të dyja në moshë të re. Kjo është e vërteta.
Zoti Demeti dëshiron të më bëjë objekt politik. Unë asnjëherë nuk kam qenë anëtar i organizatave, lëvizjeve etj. Shkollën e bëra për demokracinë, jo për “PD”-në. Kjo s'është kurrë e vërtetë.
(Vijon në faqen 2)
Pak retrospektivë për të vlerësuar të sotmen
Ndjehemi të lehtësuar kur kujtojmë atë fillim relativisht të bukur të të procesëve demokratike të nëntëdhjetës.
Ushtgehej në atë kohë mendimi i lirë e demokratik me artikujt filialë në gazeta, e mes të shpejtë, stepje, nga artikuj kërkues për gjak e ndonjë plonjë të pushtetbajtësve. Ndërsa fjalë dhe veprimi demokratik mbeteshin në hundrën e ligjit të ngatërruar e propagandës, përgjithësisht, faktor subjektiv. zhvillimeve demokratike paraqiste kufizime të mëdha. Sigurimi i shtetit, i organizuar në të gjitha nivelet me burime informacioni, kontrollonte të gjitha jetën shoqërore e vendit.
Por kishte “thembër Akili” dhe sistemi diktatorial, Bota e dinte, diktatura përpjekej ta fshihte. Ekonomia e vendit, ky faktor vendimtar në zhvillimin e proceseve demokratike me kohë kishte rënë në kolaps të plotë. Të gjithë parametrat e saj arritën vlera negative alarmuese. Filluan përpjekjet. Pohues te gjithë planet e mbajtën për ekonomik. U nxorrën nga arkivet sekret dhe u paranormalë administrimin e ekonomika metodologjik të sistemit komunist.
Ndërkohë studentët, këta engjëj të demokracisë, ngritën me kërkesa ekonomike e politike, duke sensibilizuar shpirtin demokratik të popullit. Forcat e rendit goditën me kamxhik mbi trupat e tyrta studentësh. Për këtë represalia e madhe mjall intelektualë demokratë, të prirë që z. Skënder Gjinushi të japë publikisht dorëheqjen nga posti i ministrit të Arsimit sepse e njithte shpirtin e tij. Ky “bum” demokratik do të kishte shumë efekt në masën e studentëve e të popullit. Siogoftë. Ramiz Alia u do-tyrua t'i hapë dyert, duke kufizuar shumë të drejtat politike e dhënë hapësirë pluralizmit politik. Kjo pa/duke të lejuar politik, për të arritur në të papërfundim e tjera. Ndërprerja e procesit u bë nga ana e organizimit, nga partia opozitare u përhap, dëshmit e paarri politika, e gjitha e botës ku mund të përmendet një fjalë e papërsëritshme. Truk politik të cilin bota demokratike nuk e kishte në vend... (Vijon në faqen 2)
Partia Ekologjike.
Gjithsesi, duke patur në kuadrin politik parti mëmë, parti bija e parti bukëshkalë, zhvillohen në kushtet jo të barabarta zgjedhjet e para pluraliste. Në vend të forcave demokratike fitoi ajo parti që mbante në duar diktaturën, fitoi ajo parti që solli rrënimin ekonomik të popullit. Prandaj, të bashkuara në Sindikatat e Pavarura, ato u ngritën në grevë me kërkesa politiko-ekonomike dhe në sektorët nevrakë të ekonomisë si naftë, miniera, transport, etj. Edhe për këtë shteti, Partia Alia e kanë luajtur përtëqitur. Për të bërë bojkotuar grevat u hodhën në veprim policia Federate e Sindikatave të Lira. Nuk arritën dot aq shpejtësia sepse punëtorët grevistë ishin të vendosur të çonin luftën deri në fitore. Kështu detyroheshin të japë dorëheqjen qeveria e Nanos. 2. PDSh e shëh vetën si një subjekt politik më një konsumin moral të plotë për të qeverisur vendin. Pushteti politik ndjehet i humbur prandaj duhej sa më shumë kohë për të fituar pushtetin ekonomik, që në kushtet e kapitalizmit, në kushtet e kapitalizmit...
(Vijon në faqen 3)
(vijon në faqen 2)
(Vijon në faqen 2)
(vijon në faqen 2)
(Vijon në faqen 2)
Faqja 2