U bë një muaj nga fillimi i reformës ekonomike, jo e papritur për të gjithë ne. Një muaj që vërtetë bukën po e blejmë me çmime të liberalizuara, me një çmim tavan.
Vërtetë që mishin, djathin, gjalpin etj s’i kemi më në shportë e njëri rrezet po i blejmë me çmime majft të larta. Kështu edhe për transportin, karburantet, çmimet e shërbimeve të tjera. Shumë përjetojnë edhe ditët e asistencës sociale, të shtirë tashmë në të gjitha ndërmarrjet jorentabile të vendit. Megjithë këto vështirësi të fillimreformës, jeta në tërësi hapësirën e saj, po e çon natyrshëm. Ç’është më thelbësorja njerëzit në pjesën më të madhe janë të vetëdijshëm për këto pragje kritike. Askund, në asnjë hapësirë të kombit tonë s’ka njoftime për tregtarë të mallrave. Mjafton të themi se vetëm këtë muaj në vendin tonë nëpërmjet pikave doganore kanë hyrë 15 mijë kamionë të tonazheve të ndryshme, 70 për qind të të cilëve janë të privatëve, ç’ka tregon prirje pozitive të ekonomisë të tregut. Portet tona ditë e natë presin e përcjellin me dhjetëra anije e tragete të shteteve e firmave të ndryshme. Statistikatikat e drejtorisë së doganave thonë se vetëm këto 6 muaj në kalatat tona u ankoruan më shumë se 1784 anije që më së shumti kanë sjellë mallra. Punon aeroporti ynë me një fluks të shpejtë e të përditshëm. Kush mund të thotë se nuk punon më tregtia? Eshtë kjo tregti aktive që po lëviz sa brenda e jashtë vendit ku akoma me mjete e mundësi të kufizuara ka zbutur vitrinat tona që deri dje ishin të njollosura, të rëndomta, ka hijeshuar edhe shijen e rinisë e të gjitha moshave. A mund të thuhet se s’po punon shtetari ynë i mirë e i mençur? Ndodhita vetëm dëmbëllët që krijoi socializmi... Vetëm ata! Është puna e gjallë e qindra mijëra shqiptarëve, që duke u gëzuar marrëse së tokës, vepër konkrete e qeverisë së sotme, kanë sjellë një bum tregu në perime e fruta gjithfarësh, në qumësht bulmetra e të tjera. Megjithëse me shumë vështirësi, por edhe shëndetësia, kultura po punojnë. Kështu administratat tona të rifreskuara e të demokratizuara, dhe tërë superstruktura. Është ogur shprese fakti që qeveria e Meksit po punon me kapacitet të plotë e pa ndier lodhje. Ajo duhet mbështetur dhe më tepër nga çdo shtetas që i thotë vetes shqiptar e patriot i vërtetë. Kjo do të jetë në të mirën e çdo individi të shoqërisë. Vetë koha do t’i shoshisë të gjitha e gjithçka do të vijë në rrjedhën e saj të natyrshme, mjaft që të punojmë për kohën e ndi do të saj. Velëm kështu ato ditë të shpresës të sotme, shumë shpejt do të bëhen DITA të forta e do të ndriçojnë jetën e çdo individi, jetën e shoqërisë sonë të re.
Qeveria po punon intensivisht -
Populli në tërësi po e mbështet atë -
zi, ashtu siç parashikonin meteorologët e «ZP» apo të stacioni tjetër. Si më parë njerëzit jetojnë, lëvizin, krijojnë, veçse me mundësi e vizione të reja për të ardhmen.
Secili, i qartësuar për pozicionin e ri në shoqëri (natyrisht aq sa ia lejon shkalla e kulturës dhe formimi si qytetar), shtron në sofër atë që fiton me punën e tij të lirë, shtron aq sa krijon me mendimin e tij të lirë e të pavarur. Ska më censurë e të censuruar.
Udhëtohesh këtë ditë në magjistralin Tiranë-Shkodër sheh kudo shenja të një jete në lëvizje e përteritje. Në periferi të qyteteve e brenda tyre, apo nëpër fshatra syri të zë plot shtëpi e dyqane të reja që hedhin shtat përditë apo që kanë përfunduar.
Një ndihmesë e vyer në këtë sistem ka dhënë edhe dikasteri përkatës. Ministria e Ndërtimit.
Në këtë muaj të funksionimit të qeverisë së re ajo ka siguruar të gjithë bazën materiale të nevojshme për ndërtimin, si për ndërtesat private ashtu edhe për ato shtetërore.
Ka ardhur hekur (disa llojesh), llamarinë, profile e të tjera nga importi. Veçmas tyre janë siguruar tulla, çimento, gëlqere e materiale inerte nga prodhimi i brendshëm.
Me tej. Punohet në tërë sektorët e transportit si në atë të udhëtarëve, automobilistik e hekurudhor.
Stimulim për tregun e lirë të prodhimeve bujqësore
Seminar i zhvilluar për shitjen në ankand të plehrave kimike
Të entjen më 10 shtator në një sallat e ish-shkollës së Partisë u zhvillua një seminar i hapur me tregtarë nga të gjitha zonat e Shqipërisë. Seminari i organizuar prej firmës IFDC (kjo firmë ka marrë përsipër shpërndarjen e plehut kimik të ndihmës nga qeveria amerikane) kish për qëllim të përshkruaj dhe hollësi ankandin, duke ditur dhe procedurat e tjera që kanë të bëjnë me programin për importimin e plehut DAP si dhe të jepte informacion teknik për këtë pleh.
Fjalën e hapjes së seminarit e mbajti z.NHH Majuhander, shef i financ-kreditit të firmës,
(Vijon në faqen 2)
Nxënësve dhe studentëve t’u plotësohen kushtet
Intervistë e Kryetarit të Këshillit të Ministrave z. Aleksandër Meksi dhënë gazetarit tonë A. Krasniqi
Pyetje: Z. Kryeministër! Kohët e fundit Qeveria ka miratuar një vendim për liberalizimin e çmimeve të teksteve mësimore, ku përfshihen jo vetëm tekstet e reja, por edhe ato të vjetra, me kosto tashmë të akumuluar. Mbi çfarë kriteresh u muar një vendim i tillë dhe a do të ndryshojë shteti në këtë rast?
Përgjigje: Në përcaktimin e kritereve financiare të reja, për këtë vit të vështirë tranzicioni jemi nisur nga dëshira e mirë që studentëve t’u krijohen të gjitha mundësitë materiale e financiare për studime normale, edhe nga aftësia financiare subvencionuese e buxhetit të shtetit, të bindur se reforma ekonomike e nisur, ka vështirësitë e veta, dhimbjet e veta tranzitore, po mbi të gjitha ajo është garanci për progres të përgjithshëm kombëtar, për mirëqenien më të lartë të çdo individi, Shqipërisë të në mbarë e duhen kuadro që sot përgatiten në Universitetet. Konkretisht, për pyetjen tuaj, kemi parasysh dy grupe tekstesh:
Grupi i parë përfshin tekstet e arsimit të veçuar, e arsimit të mesëm dhe fletoret për to, ndërsa grupi i dytë përfshin tekstet e arsimit të lartë.
Për grupin e parë Këshilli i Ministrave duke marrë në konsideratë mendimet e Ministrisë së Arsimit, ka vendosur që çmimet e shërjes me pakicë në popull të mos ndryshojnë. Si rezultat i liberalizimit të plotë të çmimeve të lëndëve të para e materialeve ndihmëse dhe i ngritjes së pagave, kostoja e prodhimit të librave është 10 lishu-ar. Mbi këtë bazë Qeveria parashikon, që çmimet aktuale të shitjes me pakicë të teksteve të rriten 3 herë. Diferencën ndërmjet çmimit të shitjes me pakicë që mendohet dhe kostos reale të prodhimit, do ta mbulojë me subvencion shteti. Ndryshimin e çmimit të shitjes e bëjnë të domosdoshme edhe kërkesat e marrëveshjes me Fondin Monetar Ndërkombëtar për vendin tonë.
Shqetësim shumë serioz kanë tekstet e grupit të dytë (arsimit të lartë). Megjithatë, përpjekjet e Ministrisë së Arsimit që këto të trajtohen si tekstet e grupit të parë, përfundimisht është lënë që çmimet e tyre të liberalizohen plotësisht. Në kushtet kur këto tekste janë edhe më tërheqë të vogla, çmimet e shitjes me pakicë dalin shumë të larta.
Konkretisht, disa tekste që dalin kohët e fundit nga shtypi, çmimet i kanë nga 60 deri 140 lekë të reja për copë. Sipas parashikimeve çmimet e tyre shkojnë deri në 340 lekë për copë.
Përsa i takon teksteve që janë prodhuar prej kohësh e që gjenden në rrjetin e tregtisë, mendohet që edhe atyre çmimi t’u rritet 3 herë.
Pyetje: Liberalizimi i çmimeve bëri që edhe kuota e bursave të studentëve të rritet dukshëm, ndërsa shumica absolute e studentëve nuk mundin ta përballojnë këtë kuotë. Cili do të jetë roli i shtetit, për normalizimin e disnivelit të krijuar financiar për studentët?
Përgjigje:
Në kushtet e liberalizimit të çmimeve, rezulton se kuota financiare rritet deri në 5,5 herë. Kjo rritje e kuotës financiare zmadhon së tepërmi nivelin e bursave, për rrjedhim edhe pagesën e studentëve jobursistë e cila e rritur proporcionalisht, patjetër do të ndikonte në rënien e numurit të nxënësve dhe studentëve në shkolla.
Nisur nga kjo kuotë tepër e lartë u gjykua të krijohet një variant më i përshtatshëm, sipas të cilit rritet mundësia që mbi 50 për qind e kuotës financiare të përballohet studentëve nga buxheti i shtetit i miratuar këtë vit, pra që gjithë studentët që nuk përfitojnë bursë të plotë, do të paguajnë vetëm gjysmën bursë.
Për shpenzimet për fjetje është përcaktuar edhe kuota e fjetjes e cila është realisht 10 lekë në natë. Duke qenë se kjo kuotë është e lartë kemi mendimin që të përballohet 1 lekë në natë nga ana e studentëve dhe 9 lekë të përballojë buxheti i shtetit.
Për të lehtësuar detyrimet financiare të shtetit dhe për të përmirësuar eventualisht trajtimin ushqimor, qeveria ka ndryshuar këto ditë në të gjitha organizatat humanitare që veprojnë në Shqipëri dhe ato u angazhuan të ndihmojnë. Këtë e kemi bërë edhe për të siguruar letër për shtypjen e teksteve mësimore.
Jemi plotësisht të predispozuar dhe po punojmë intensivisht që nxënësve dhe studentëve t’u plotësohen kushtet materiale teknike dhe mësimore për një sezon të mbarë dhe të suksesshëm shkollor...
FAJË SHQIPTARESH
(Vijon nga numri i kaluar)
O vëllezër mëkatarë, të thyer nga dhuna! Ata që votën nga dobësia juaj, paçin zemrën e madhe t’ju falin e t’ju ngrënë kokën, se shqiptarët e përkatuar me baltë dhe spërkatur me baltë nuk i bëjnë dobi kombit. Po të mos u ulim kokën aqë poshtë. Cilët popull t’i lëvdojmë burrërinë? Anglezi, amerikani apo francezi? Mirë, e bëjmë këtë po a janë venë ata në provat tona? E dimë se ka popuj që e kanë përballuar me burrërisht diktaturën. Në atyre popujve nuk u kemi zili burrërinë, por diktaturën. Faje të rinj në këto dy vjet Sigurimi i Shtetit ka qenë një organizatë e përsosur, e ushqyer paq. Nuk dimë nga na kanë ardhur me shumë të zezat tona, nga Partia e Punës, apo nga Sigurimi që i fshihte prapa saj. Silluni pakëz ndërmend asnjë komunist i thjeshtë, asnjë sekretar, asnjë ministër asnjë komandant divizioni nuk u kishte dot fuqinë e një operativi të Sigurimit. Vetë Diktatori ishte i tmerrshëm ngaqë ishte komandant i armatës së Sigurimit dhe jo se ishte Sekretar i Parë i Partisë. Titulli i Sekretarit atij i duhej për afishim para botës. Ishte manteli që i bëlonte amantimin. Sot Sigurimi nuk është më, por nuk ka vdekur. Është një bishë e bërë copë-copë, por copat janë gjallë, e lëvizin, kanë muskuj e godasin. Ka zona të tëra ku rrugët ende funksionojnë, pezhojnë, ndërhyjnë. Kështu dolëm në nga diktatura e, natyrisht, kështu do ta kemi pas diktaturën. Një punonjës i Sigurimit vërit si tepsie në xhep emrat e atyre bashkëpunëtorëve të fshehtë mjeranë e hera-herës i tremb se do t’i nxjerrë lakuriq në dritë të diellit. Ky biçim as shpjegon e as ndjen përgjegjësi që sapo ekonomia ngriti shigjetën drejt tregut të lirë, bodrumet e militantëve të Partisë ishin tazhëm plot mallra për treg. E ai na dërfen me gisht, spiunët në radhët e të persekutuarve! Cili, vallë, është faj i shkallës më të lartë, të predikosh nga kolltuku ndërgjegje-socialiste ndaj pronës së përbashkët, ndërsa e ke vilën me stiva frigori-ferësh, apo të mos durosh pintat që të shtrëngojnë e nga halli të pohash se ke dëgjuar edhe ti nga iks njeri që ka thënë nën zë se Byroja politike është hipokrite e vjedh? Nga ai graduat i Sigurimit askush nuk pret të rrëfejë se si ndodhi që të gjithë ata që sot janë multimilionerë, jo më larg se para tre vjetësh, ua përmbypsin me sheqelm koshat me fiq fshatarëve, për t’i shpëtuar nga gjynahu i pasurimit. E ai na dërfen të persekutuarit e na mëson se nga duhet të fillojë punë drejtësia. Sa bukur! Tek bisedonim me një mik, vumë re se tani nuk po flitet aqë ra ku rrugët ende funksionojnë, për pajtimin kombëtar. (?) Yumë se shqiptarë vetë aty në bodrumin e errët gjatë diktaturës. Kështu njerëzit nuk qetësohen, nuk vënë dot drejt njëri-tjetrin, nuk i bashkojnë dot mendjet e duart për të ndërtuar. Ky është një faj i madh, Një faj i ri. Unë i thashë atij se veç njëri, Bedri Spahiu, nuk kam parë askënd të publikojë pendimin e tij. Ai më tha se njerëzit e fajshëm duan ta shfaqin pendimin por tramben e nuk kanë garanci se do të falen. Unë i thashë se pasi të jepet kjo garanci ai pendim është një gjest hipokrit dhe formal. Një gjest i pandershëm. Përse nuk merr përsipër Partia Socialiste, ndjesën t’i kërkojë falje popullit, të vuajturve për gjithë mizoritë dhe shkelmet e vendit? E kërkuar si parti i shfaqur në emër të grupit ky pendim nuk sjell pasoja vetjake të frikshme. Ai më tha se PS nuk është fajtore. Ajo është një parti tjetër dhe jo Partia e Punës, e cila animë ka vdekur. Unë i thashë se ajo e Punës duke dhënë shpirt, mbas shfaq pendim dhe ne nuk e dimë. Lë të na e transmetojë këtë Partia Socialiste që në çastet e fundit i ndodh të kokë. Ai ma mori këtë për ironi. (Vijon në faqen 3)
Të reja nga fronti i korrupsionit
Nga kontrolli i ushtruar në ndërmarrjen e Prodhimit të Miellrave në Tiranë u konstatuan ...
Nga kontrolli i ushtruar në ndërmarrjen e Prodhimit të Miellrave në Tiranë u konstatuan mjaf[t] shkelje të ligjshme
Ironi i korrupsionit
Nga kontrolli i ushtruar në ndërmarrjen e Prodhimit të Mëllrave në Tiranë u konstatua mjaft shkelje e shkelje të ligjshme risë.
Drejtori i ndërmarrjes Astrit Tako në rolin e firmës private ALI-MARKET ka transportuar me mjetin e ndërmarrjes një sasi makarona, të cilat i ka shitur në ambientet e saj. Vlera e shpenzimeve të transportit prej 17514 lekë nuk i ishte likuiduar ndërmarrjes. Po kështu, në muajin mars 1992, Astrit Tako në rolin e përfaqësuesit të firmës private SIMAND me autorizim të Ministrisë së Industrisë Ushqimore i ka shitur ndërmarrjes 2482 m katorë site importi, sasi kjo që mbulonte nevojat e gjithë fabrikave të miellit në shkallë vendi, pra duke e vënë ndërmarrjen në rolin e ekspeditorit. Sita si blerë nga një qytetar privat, person ky deri tani i paidentifikuar dhe dhe pa lejen përkatëse që legalizon aktivitetin e tregtisë.
Në muajin dhjetor 1990 ndërmarrja ka marrë nga reparti 1000 një autoveturë «Lancia», me vlerë 17000 lekë, të cilën mbas disa muajsh ja ka shitur një qytetari si hekurishte për 100 lekë. Ndonëse pretendohet se autovetura është karamboluar, në ndërmarrje nuk disponohet asnjë dokument për të vërtetuar këtë, ndërkohë që edhe akti i shitjes është bërë në kundërshtim me di-
Koha punon për demok-racinë e jo për ata që emblojnë rrugës
Mjerisht kombi ynë dëshiron njëri atë. Mjerisht kombi ynë dëshiron njëri tjetrin në çastet më të vështira, në ato kohë kur ADN-ja mediatike për fatet e tij. Kjo tragjedi e madhe, por kulmore për fatet e një kombi. Këto 100 mëkati flamurin kuq e zi, që me Hashi Qamili do ta sillonte me flamurin e tij. Mjerisht nuk arritën duam bashkimin. Dhe ishin të tillë shqiptarët dhe shqiptarët vend...
Këta luftëtarë për Shqipërinë demokratike ...
Por të ...
Dhe nuk mungojnë efialitet dhe më vonë; më 1944 sllavo-komunizmi shfrytëzoi pikërisht një të tillë efialit, madje me të spikaturin, për të zhvilluar një politikë të egër antishqiptare, më të gjatën dhe më të pashëmbulltën.
Por më në fund vijnë ditët e demokracisë. Njerëzit të sfilitur nga varfëria dhe lodhja shpirtërore, të shkëputura nga diktatura gjithëm shkollore, përjetuan gëzimin më të madh të lirisë që të dëshiron.
Partia Demokratike së bashku me partitë e tjera që aspironin liri dhe përparim të shpejtë, u vu në krye të lëvizjes për çrrënjosjen e komunizmit, si i vetmi shkak i gjendjes së rënduar ku kemi rënë.
Parti të këtë kundërvëlnim, kjo detyrë, duke qenë e vështirë, kërkon një përkushtim total të gjitha forcave demokratike të vendit. Kjo presupozon që në Partinë Demokratike duhet të jetë n’mendim dhe veprimi i gradi me të la-
shpëtim, diltë përsëri një antishqiptar, një anti-njeri, një Esat Pashë Toptan, që intrigonte dhe tradhtonte interesat kombëtare.
Vendosur bashkarisht, gjithë distancohen me paraqitje «monolonesh», e dëshirë këmbeungulëse për përparje. Gjyko vëtë i dashur lexues, a kemi kohë për të humbur me debate, me akademizma pa rëtë. Faktet që po jetojmë po e vërtetojnë këtë kohë kohezion aq të nevojshëm, qoftë edhe me sakrificën e shumë interesave personale dhe meskine.
E megjithkëtë prapë dalin efialtë. Dhe dalin përsëri në një moment kyç për vendin. Kur problemi kombëtar është në fokus, kur reforma ekonomike sapo ka nisur, dalin nga vetë PD, madje nga udhëheqja e saj, intelektualë, që nul i bindën vullnetit të shumicës, që shkelin pra çdo normë të kulturës.
EFIALTET
buke Nëqoftëse je nismëtar i proceseve demokratik, pra ke meritu, vazhdojë këtë rrugë, mos u nda nga shokët se ke dhënë fjalën dhe ke bërë një betim. Por ama nuk duhet të bëhesh xheloz pse në PD vijnë dhe në të tjerët pak më vonë. Në demokraci ka vend për të gjithë. Kur vijnë edhe të persekutuarit politikë, martirët e çështjes duhet të gëzoheni, sepse ata i kanë kaluar vitet e rëndë burgjeve dhe kampëve të diktaturës, kurse ju keni mbaruar edhe fakultete, keni marrë edhe tituj, duke u endur nëpër Institute artesh, nëpër auditorë, klube gazetaresh ose shkrimtarësh. Dhe tani keni frikën egoiste se mos nesër ju zënë vendet. Por harroni që në demokraci, që në të nuk ka vende të përhershme, dhe se mandatet janë të kufizuara në kohë për të gjithë.
Megjithatë demokracia nuk ka humbur asgjë. Ajo ecën përpara, se ju kanë edhe shqiptarëve, të jenë më në fund, të lirë e të begatëshëm.
Koha punon për Shqipërinë demokratike dhe kurrë për ata që mbeten rrugës.
GJOMOR DILAVERI