Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Rilindja Demokratike

E martë 5 tetor 1993

MOMUSIET KONSERVATORE SHKAKTOJNE gjakderdhje NE RUSI

GRUSHTI FASHIST I HAZBULLATOVIT DHE RUTSKOIT NE RUSI Komuniteti ndërkombëtar e ka cilësuar ngjarjen si grusht të dështuar komunist për përmbysjen e presidentit Jelcin. Komuniteti lind si praktikë shtrënguese jo me anë të mjeteve të klasës dhe me anë të procesit të krijimit dhe të lëvizjes së formës së caktuar apo të vetëdijes së caktuar. Ekzistojnë lidhje të qarta për truallin në shtrirje të ngjarjeve, por jo me anë të tyre. Në këtë kuadër, gjithçka mund të quhet e lidhur me zhvillimet e ditëve të fundit. Duke pasur parasysh veçoritë e veçanta të vendit, mund të flitet për një krizë të shtetit rus, me përmasa të plota, për të nxjerrë në pah krizën e thellë të strukturave politike. Në këtë rrafsh shfaqet rreziku i një rikthimi të konservatorëve të vjetër komunistë, me po ato shenja të egra të mendësisë së djeshme. Këto janë, në rrafsh të gjerë, momentet më të rënda që po përjeton Rusia pas shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik. Konflikti mes presidentit Jelcin dhe sovjetit suprem, që drejtohej nga Ruslan Hazbullatov e Aleksandër Rutskoj, ka marrë përmasa të armatosura. Sulmi ndaj godinës së televizionit dhe përpjekja për të marrë qendrat kyçe të kryeqytetit, treguan se qëllimi i rebelëve ishte përmbysja me dhunë e rendit kushtetues. Në qendër të përplasjes u vu edhe simbolika e shtetit të ri rus. Forcat që mbështesnin presidentin Jelcin u përpoqën të mbronin institucionet legjitime, ndërkohë që mbështetësit e parlamentit rebel e paraqitnin veten si vijimësi të rendit të vjetër. Kjo përplasje nuk ishte vetëm për pushtet, por edhe për kahjen e ardhshme të Rusisë: drejt reformave demokratike dhe ekonomisë së tregut, apo drejt rikthimit autoritar e nostalgjisë sovjetike. Në një atmosferë të ndezur, qindra protestues u mblodhën në qendër të Moskës. Ndërtesat qeveritare dhe pikat strategjike u vunë nën mbrojtje të forcave të sigurisë. U raportuan viktima e të plagosur, ndërsa jehona e dhunës u ndje menjëherë në të gjithë Evropën. Uashingtoni dhe kryeqytetet europiane shprehën mbështetje për presidentin Boris Jelcin dhe dënuan tentativën për grusht shteti. Ngjarjet dëshmojnë se tranzicioni rus mbetet i brishtë. Përplasja e tanishme nuk është thjesht krizë e momentit, por pasojë e tensioneve të akumuluara mes institucioneve të vjetra dhe të rejave. Për shumë vëzhgues, ajo shënon një provë vendimtare për të ardhmen demokratike të Rusisë. MIRAN NESTAVA
Boris Jelcin Ruslan Hazbullatov Aleksandër Rutskoj Miran Nestava Hyran Nestava Rusi Moskë Evropën Uashington

ZOTI BERISHA TAKOHET ME ZOTIN LA PERGOLA

Individualiteti i kulturës, të cilin çdo komb duhet ta vlerësojë, mund të përbëjë një veçanti të gjallë e të qëndrueshme që dëshmon identitetin e tij përtej ndryshueshmërisë së kohës. Nëpërmjet kulturës, shteti dhe veprimtaria e tij çmohet me vlerën e saj dhe sa është mishërim i dinjitetit të njeriut dhe i vlerës së tij, për të vazhduar më tej me po atë nivel e seriozitet të mendojë dhe për historinë kombëtare dhe atë që përfaqëson. Këto ishin ndër të tjera fjalët e Presidentit të Republikës, z. Sali Berisha në takimin me Presidentin e Gjykatës Kushtetuese të Italisë, Francesco Paolo Casavola, i cili është edhe nënkryetar i Komisionit Europian për Demokraci nëpërmjet Ligjit, i quajtur ndryshe Komisioni i Venecias. Biseda u përqëndrua në çështje të organizimit kushtetues dhe të reformës së institucioneve demokratike. Saliu II na e ka lënë monarkëve tanë godinën e Shekspirit dhe të rusëve konservatore lodrën e Moskës Sot në 20 vjetorin e protestës kundër rusëve - Sulmi i konservatoreve ndaj godinës së RD dhe TY - Ndalimi i qarkullimit në Sheshin “Skënderbej” dhe Bulevardin “Dëshmorët e Kombit” - Mbi 20 gazetarë të huaj dhe qindra e qindra protestues, midis tyre qindra e qindra pensionistë - Ndalohen të hyjnë në ambasadën e TVE dhe të pasqyrës dhe makina e deputetit demokratik dhe pjesëtarit të Komisionit të Venecias, z. Giuseppe de Vergottini, përfaqësues i Italisë dhe i qendrës për të Drejtat e Njeriut [?] (Vijon në faqen 9)
Sali Berisha Francesco Paolo Casavola Giuseppe de Vergottini La Pergola Itali Moskë Sheshin Skënderbej Bulevardin Dëshmorët E Kombit

Deputetë dalin nga parlamenti

Sukseseve që po arrin qeveria në luftë kundër krimit, por që u përshkallëzua me kalimin e kohës, nuk i ka shpëtuar edhe parlamenti. Të paktën kaq shifër, me rreth 1500 punonjës të larguar nga sallat e parlamentit. Në një sallë parlamenti po flitet sot për shkarkimin e disa parlamentarëve për shkelje të rregullave dhe përfshirje në veprimtari të palejuara. Ndërkohë, janë paralajmëruar edhe masa të tjera disiplinore për të gjithë ata që cenojnë rendin e institucionit. HYRAN NESTAVA
Jelcinin

Moska në flakë

Momente dramatike. Një provë tjetër force për Jelcinin dhe demokracinë Sulmi i armatosur i konservatorëve ndaj godinës së TV rus - Sulmi në konservatorëve ndaj godinës së TV rus - Sulmi me automatikë ndaj forcave policore - Ndalohet hyrja në parlament për kryeministrin rus, Viktor Çernomërdin. - Mbi 20 gazetarë të huaj dhe mijëra e mijëra protestues, midis tyre qindra e qindra pensionistë të armatosur. - Ndalohet hyrja në ndërtesën e TVE dhe të stacionit lokal Moskva. Lajmet po vijnë të qarta nga Moska dhe tregojnë për ngjarje dramatike. Në kryeqytetin rus, qendrat e rëndësishme shtetërore janë bërë skenë e një përplasjeje të armatosur ndërmjet forcave besnike të Jelcinit dhe mbështetësve të sovjetit suprem. Tensioni është rritur orë pas ore dhe përmasat e dhunës tregojnë një përshkallëzim të rrezikshëm të krizës. Konservatorët kanë goditur objektet simbolike të shtetit dhe medies. Sulmi ndaj televizionit rus pati për qëllim të marrë nën kontroll informacionin dhe të krijojë panik. Forcat e rendit janë përballur me zjarr të hapur, ndërsa në rrugë janë shfaqur civilë të armatosur e grupe protestuesish. Pamjet e përplasjes japin idenë e një qyteti në prag lufte civile. Nga njëra anë qëndron presidenti Jelcin, i cili kërkon të ruajë rendin kushtetues dhe të vazhdojë reformat; nga ana tjetër, drejtuesit e parlamentit rebel, të mbështetur nga qarqe konservatore, përpiqen të imponojnë një kthim prapa. Për shumë analistë, kjo është prova më e rëndë që i bëhet demokracisë ruse që prej rënies së sistemit sovjetik. Qëndrimi i bashkësisë ndërkombëtare është i prerë: dhuna dënohet dhe rendi kushtetues duhet të mbrohet. Vëzhguesit paralajmërojnë se çdo zgjatje e konfliktit mund të sjellë pasoja të paparashikueshme për stabilitetin e Rusisë dhe të rajonit. (Vijon në faqen 9)
Viktor Çernomërdin Moskë Rusi

Nga zvillimet në Moskë

VËCKOI BERXON TËNËE VËCUNDER KREMLINIT ...? [?] Bashkimi i ushtarëve dhe policëve në një front të përbashkët kundër rebelëve; qindra të vrarë e të plagosur; ndërtesa të djegura dhe beteja në qendër të kryeqytetit. Situata mbetet e paqartë, por sinjalet tregojnë se autoritetet po përpiqen të rimarrin kontrollin e plotë të qytetit. MINSITRA E MPENDSHME U BËJ THIRRJE USHTRISË SË QËNDRONIT BESNIKE JELCINIT Kazma [?] dhe forca të policisë janë vendosur në nyjet kryesore të kryeqytetit. Në një deklaratë zyrtare, Ministria e Brendshme u kërkoi njësive ushtarake të mos i bashkohen rebelëve dhe të mbështesin institucionet legjitime. VUCKOI BERXON TANE VËCUNDER KREMLINIT Përleshjet kanë vazhduar edhe pranë godinave qeveritare. Në disa zona, ushtarë të blinduar kanë zënë pozicione ndërsa turmat lëvizin në mënyrë të çrregullt. RELATIVISHT QETË GJENDEN V BASHKËSITË [?] E MYSLIMTËVE Zyrtarë lokalë raportojnë se në disa republikë dhe rajone të Federatës Ruse gjendja është më e qetë, por frika për përhapjen e konfliktit mbetet e madhe. (Vijon në faqen 9)
Moskë Kremlinit Federatës Ruse