05/04/1994
Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Rilindja Demokratike

5 prill 1994

PRESIDENTI BERISHA NË TURQI

Dje u nis per nje vizite zyrtare e miqesore ne Turqi Presidenti i Republikes se Shqiperise zoti Sali Berisha, i ftuar nga Presidenti turk zoti Sulejman Demirel. Per te percjelle Presidentin Berisha ne aeroportin e Rinasit kishin dale Kryeministri Aleksander Meksi, anetare te qeverise dhe Trupi Diplomatik i akredituar ne vendin tone.

KRIMI U NDESHKUA

- 12 vjet heqje lirie per Fatos Nanon - 3 vjet per Robert Gjinin - 1 vit per Hasan Hallkjen - Sokrat Plaka lirohet me kusht - Nje vendim i mbeshtetur ne fakte te pakundershtueshme dhe ne nje logjike rigoroze ligjore VENDIM “NE EMER TE LIGJIT” Gjykata e Rrethit Tirane e perbere nga: Agim Bendo-Kryetar i trupit gjykues Gjin Gjoni-anetar Alketa Gjyzari-anetare - 12 vjet heqje lirie per Fatos Nanon - 3 vjet per Robert Gjinin - 1 vit per Hasan Hallkjen - Sokrat Plaka lirohet me kusht - Nje vendim i mbeshtetur ne fakte te pakundershtueshme dhe ne nje logjike rigoroze ligjore VENDIM “NE EMER TE LIGJIT” Gjykata e Rrethit Tirane e perbere nga: Agim Bendo-Kryetar i trupit gjykues Gjin Gjoni-anetar Alketa Gjyzari-anetare të asistuar prej sekretareve gjyqesore Arlinda Muço dhe Rudina Kamberi, me pjesemarrjen e prokuroreve Arben Qeleshit dhe Genci Gjokutaj, ne Tirane, me datat 5, 6, 7, 11, 12, 13, 14, 15, 18, 19, 22, 26 e 30 te muajit mars si dhe dt. 3.4.1994, ne seance gjyqesore me dyer te hapura, mori ne shqyrtim çeshtjen penale Nr. 1118 / 1 qe u perket: 1.TE PANDEHURIT FATOS NANO, i biri i Thanasit dhe i Maries, dtl. 1952, banues ne Tirane, me arsim te larte ekonomik, i martuar me dy femije, i pa denuar me pare, deputet ne Kuvendin Popullor, me imunitet te hequr, i arrestuar ne 30.7.1993. (Avokat mbrojtes i tij-Agim Tirana dhe Perparim Sanxhaku). AKUZUAR: Se ka kryer krimin e pervetesimit te pasurise shteterore me perpjessetime te medha, ne rolin e ndihmesit, ne shumen 73.780.000 leke, si dhe ate te falsifikimit te dokumentave zyrtare, vepra penale keto te parashikuara nga nenet 62 e 110 te K.Penal. 2.TE PANDEHURIT SOKRAT PLAKA, i biri i Spiros dhe i Poliksenit, dtl. 1932, lindur ne Fier dhe banes ne Tirane, me arsim te larte, i pa denuar me ne nenin 35 te K.Penal, dhe duke bere bashkimin e denimeve, organi i prokurorise kerkon qe i pandehuri Fatos Nano te denohet me 14 vjet heqje lirie. b)-Te deklarohet fajtor i pandehuri Sokrat Plaka, per vepren penale te shperdorimit te detyres, duke i sjelle nje dem ekonomik shtetit ne vleren 73.780.000 leke, dhe, ne baze te nenit 106 te K.Penal, te denohet me 5 vjet heqje te lirise. c)-Te deklarohet fajtor i pandehuri Robert Gjini nje dem shtetit ne vleren 399.390 denohet me 4 vjet heqje te lirise. d)-Te deklarohet fajtor i pandehuri Hasan Halko per vepren penale te shperdorimit te detyres, duke i shkaktuar nje dem shtetit ne vleren 144.821 denohet me 2 vjet heqje te lirise. e)-Te detyrohen kaqer te pandehurit, qe ne baze te nenit 155 te K.Penal te demshperblejne shtetin shqiptar ne shumat respektive per te cilat jane akuzuar. gjykuar dosjen hetimore Nr. 1118/1 ne ngarkim te te pandehurve Fatos Nano, Robert Gjini, Sokrat Plaka dhe Hasan Halko, duke i akuzuar këta kater te pandehur me akuza qe u siperçituan me lart. Nga gjykimi qe u be kesaj çeshtje penale ne teresine e saj, rezultoi si me poshte: 1.Per te pandehurin Fatos Nano -Ky i pandehur, ne kohen e fillimit te proceseve demokratike ne Shqiperi, ka qene i ngarkuar me detyra te rendesishme shteterore. Keshtu per periudhen dhjetor 1990-31 janar 1991 ka qene ne detyren e Sekretarit te Pergjithshem te Keshillit te Ministrave; per periudhen 31 janar deri 21 shkurt 1991- ne detyren e zevendes kryetarit te Keshillit te Ministrave, dhe nga data 22 shkurt deri ne 4 qershor 1991, ky i pandehur ka kryer detyren e Kryetarit te Keshillit te Ministrave. Per t’u theksuar eshte se keto fillime te proceseve demokratike, në këtë kohë, perkoheshin edhe me krizen e rende ekonomike te krijuar nga drejtimi monopartiak i vendit tone prej disa dekadash, gje qe i detyroi pushtetaret e kesaj periudhe te kerkonin ndihma nga jashte. Per kete arsye, ne si dhe as e ka shtynar per njohje dhe diskutim ne mbledhjen e Keshillit te Ministrave ne menyre qe t’i jepej rregullimin ligjor ketij problemi dhe konkretizimit te tij ne praktike sa me shpejt te ishte e mundur, meqe ishte dhe nje çeshtje emergjente. Vete deshmitari Adil Çarcani, ne gjyq, shpjegon, se ne ate kohe ai nuk ka patur dijeni fare per radiogramin e dt. 14.2.1991, te nisur nga Ministria e Puneve te Jashtme, si dhe per propozimet qe beheshin ne te nga ana jone lidhur per masen e ndihmes emergjente dhe çaktimin e Levante Co e Iliria Holding per livrimin e shperndarjen e tyre, gjithashtu as per konfirmimin e bere nga pala italiane me kete rast. Per kete fakt, ai nuk eshte vene ne dijeni asnjehere per gjithe kohen e drejtimit te tij, as nga deshmitari Ramiz Alia (atehere president), as nga i pandehuri Fatos Nano ( ne ate kohe zevendes/kryetar i tij), dhe as nga deshmitari Shkelqim Çani (ne ate kohe gjithashtu zevendes/kryetar i tij) Biljes, deshmitari Adil Çarcani, gjate shpjegimeve te tij ne gjyq, theksoi se per faktin e mesiperm “une si Kryetar i Keshillit te Ministrave, duhej patjeter te ne rolin e ndihmesit, me 2 vjet heqje te lirise. ... akuzuar. 2.1 pandehuri Sokrat Plaka, ne fjalen e fundit te tij, dhe mbrojtja e tij (avokati Ali Meta) kerkuan pafajesine e drejtesise dhe njekohesisht rrezimin e padise civile te ngritur nga organi i prokurorise se rrethit Tirane. 3. I pandehuri Robert Gjini, gjithashtu ne fjalen e fundit te tij, kerkoi pafajesine per vepren penale te shperdorimit te detyres, per te cilen ai akuzohet nga organi i Prokurorise se rrethit. Veç kesaj, ai kerkoi dhe rrezimin e padise civile. Edhe avokati i tij, Roland Permeti, ne fjalen e mbrojtjes, kerkoi pafajesine e te pandehurit Robert Gjini, si dhe rrezimin e padise civile te ngritur ndaj tij. 4.I pandehuri Hasan Hallko, ne fjalen e fundit te tij, kerkoi drejtesi nga trupi gjykues; nderkaq avokati i tij, Fatmir Braka, ne fjalen e mbrojtjes me kete rast, kerkoi pafajesine e te pandehurit Hasan Hallko, si dhe rrezimin e padise civile. 5.1 pandehuri Fatos Nano, nga ana e tij, ne fund te fjales se fun dit, te mbajtur nga ana e tij, nuk u shpreh fare se g’kerkonte nga trupi gjykues, megjithe kerkesen e bere disa here nga trupi gjykues ne kete drejtim. Gjithashtu edhe avokatet e tij, Perparim Sanxhaku dhe Agim Tirana (ndonese nga trupi gjykues iu kerkua disa here se ç’kerkonin perfundimisht nga gjykata), deklaruan se nuk donin te shpreheshin fare as ne drejtim te pafajesise, as te fajësise. Per t’u theksuar eshte, se avokati Perparim Sanxhaku, ne fjalen e mbrojtjes qe beri ne kete rast, pasi beri nje analize te provave te shqyrtuara gjate gjykimit, parashtroi nga ana e tij pafajesine e te pandehurit Fatos Nano per akuzen e pervetesimit te pasurise shteterore ne perqeset e medha. Ndersa, avokati Agim Tirana, ne fjalen e mbrojtjes parashtroi (pasi beri edhe ky analize te provave), pafajesine e te pandehurit, jo vetem per akuzen e pervetesimit, por edhe per ate te falsifikimit te dokumentave zyrtare. Gjykata pasi degjoi fjalen e pjesemarresve ne proces, si me siper, pasi studioi aktet e dosjes hetimore dhe atyre te shqyrtuara ne seancat gjyqesore, dhe, pasi besedoi çeshtjen ne teresine e saj V E R E N: Prane kesaj gjykate me dt. 17.2.1994, organi i prokurorise se rrethit Tirane, ka derguar per t’u shqyrtuar e përpjesëtime të medha, në rolin e ndihmesës, në shumën vepra penale keto te parashikuara nga neni Fier dhe banes në Tirane, me arsim te larte, i pa denuar me pare, i martuar, me nje femije te mitur, i arrestuar me dt 26/7/1993 dhe ndryshuar masa e sigurimit me dt. 5.3.1994 nga trupi gjykues, nga arrest, ne mbyllje ne shtepi me roje. (Avokat mbrojtes i tij Ali Meta). AKUZUAR: Se ka kryer krimin e shperdorimit te detyres duke i shkaktuar shtetit nje dem ekonomik ne nje vlere prej 73.780.000 leke, veper penale kjo e parashikuar nga neni 106 i K.Penal. 3.TE PANDEHURIT ROBERT GJINI: I biri i Irakliut dhe i Sofies, dt. 1953, lindur ne Berat dhe banues ne Tirane, me arsim te larte, i pa denuar, i martuar me dy femije te mitur, i arrestuar me 27.7.1993 (Avokat mbrojtes i tij-Roland Permeti). AKUZUAR:Se shtetit nje dem ne vleren 399.390 K.Penal. 4.TE PANDEHURIT HASAN HALLKO: i biri i Halimit dhe i Ismianes, dt. 1945, lindur ne Vlore dhe banues ne Tirane, i martuar, me nje femije te mitur, me arsim te larte, i arrestuar me 29.7.1993, i pa denuar me pare. (Avokat mbrojtes i tij-Fatmir Braka). i shkaktuar shtetit nje dem ne vleren 399.390 K.Penal. Ne perfundim te gjykimit, te zhvilluar ne prani te pjesemarrësve ne proces, mbas mbylljes se hetimit gjyqesor, nga ana e tyre u kerkua per sa me poshte: 1. Organi i prokurorise, i perfaqesuar nga prokurori i rrethit, Arben Qeleshi dhe prokurori Gene Gjokutaj, ne pretencen e mbajtur nga zoti Qeleshi, kerkoj qe: a)-Te deklarohet fajtor i pandehuri Fatos Nano per vepren penale te pervetesimit te pasurise shteterore me ane e shperdorimit te detyres, ne favor te personave te tjere ne perqeset e medha ne shumen 73.780.000 leke, dhe ne baze te nenit 62 e K.Penal, te denohet me 13 vjet heqje te lirise. -Te falsifikimit te dokumentave zyrtare, dhe ne baze te nenit 110 te K.Penal te denohet 5 me vjet heqje te lirise. Perfundimisht, duke u mbeshtetur demokratiske, ne kete kohe, perkrahun Per kete arsye, ne fillim te shkurtit 1991, vjen ne Shqiperi perfaqesuesi i qeverise italiane Aleksandro Graflini, i cili, pas bisedimeve me autoritetet shqiptare te kesaj kohe, premton se nga pala italiane do te jepet nje ndihme emergjente ne artikujt ushqimore dhe farmaceutike, ne vleren deri 30 miliarde lireta. Mbi kete baze, Ministria e Puneve te Jashtme (ne ate kohe Minister i Jashtem ishte deshmitari Reiz Malile), ne dt. 14.2.1991, njofton me radiogram ish ambasadorin tone ne Rome, deshmitarin Dashnor Dervishi, duke i ngarkuar detyren qe te bisedoje me autoritetet italiane: se pari, per t’u konfirmuar dhënia e ndihmes emergjente ne vleren 30 miliard lireta, dhe se dyti, per t’i kerkuar qeverise italiane qe livrimi i ndihmave t’i be shohej firmes Italo-jugosllave, “Levante-Co S.P.A Bari”, me drejtor ekzekutiv Xhuzepe Perniola, qe nga ana e saj do t’i percilte keto ndihma ne Shqiperi me anen e firmes “Iliria Holding S.A Tirane”, me president ekzekutiv Hadjin Sejdia, e cila kjo e fundit do te bente dhe shperndarjen brenda vendit. Ky radiogram i mesiperm eshte bere nga Ministria e Puneve te Jashtme, me urdher te ish presidentit Ramiz Alia. Po ne dt. 14.2.1991, pala italiane ka dhene konfirmimin, ne pergjigje te radiogramit te mesiperm, per akordimin e 30 miliard liretave ndihme emergjente per Shqiperine. Per kete çeshtje, deshmitari Dashnor Dervishi (ambasador ne Rome ne ate kohe), ne radiogram Nr. 181 te po kesaj date, d.m.th. dt. 14.2.1991 sqaron se ndihma e pare do te jepeshin 10 miliard lireta, ndersa 20 miliard lireta te tjera do t’i jepeshin ne 2-3 muajt pasardhes. Nderkohe, vertetohet ne gjyq, nga materialet e dosjes hetimore dhe asaj gjyqesore, se i pandehuri Fatos Nano eshte vene ne dijeni te permbajtjes se radiogramit te mesiperm dhe pergjigjes se kthyer nga pala italiane per konfirmimin e 30 miliard liretave, ndihme emergjente per vendin tone. Ne kete date, ai ka qene me detyren e zvendeskryetarit te Keshillit te Ministrave, dhe per kete fakt, ka vene ne dijeni edhe deshmimtarin tjeter Shkelqim Cani (ne ate kohe edhe ky ishte zevendes kryetar i Keshillit te Ministrave). Nga ana tjeter, ky i pandehur nuk ka vene ne dijeni per kete fakt Krey tarin e Keshillit te Ministrave deshmitarin Sokr at Plaka... ate kohe zvendës/kryetar i tij), dhe as nga deshmitari Shkelqim Cani (ne ate kohe gjithashtu zevendes/kryetar i tij) Biles, deshmitari Adil Carçani, patjeter te kisha dijeni”. Pra, ne kete rrethanë rezulton qe ky deshmitar te jete spostuar nga çeshtja e ndihmave. Te gjitha keto qe u permenden me siper, vertetohen plotësisht me shpjegimet e te pandehurit Fatos Nano ne fazen e hetimit (volumi 2), shpjegimet e te pandehurit Sokrat Plaka ne hetuesi dhe ne gjyq, theniet e deshmitareve (ne hetuesi dhe ne gjyq) si Adil Çarçani, Ramiz Alia, Shkelqim Cani, Reiz Malile, Dashnor Dervishi, Shane Korbeci, Ridvan Qarri etj, si dhe me provat shkresore te administruara gjate gjykimit. -Pas ketyre ngjarjeve dhe episodeve te permendura si me lart, per t’u veçuar ne morine e momenteve kryesore te ketij gjykimi, eshte fakti se ne dt. 22.2.1991, i pandehuri Fatos Nano, ka marre detyren e re te Kryetarit te Keshillit te Ministrave, detyre te cilen e ka kryer deri me dt. 4.6.1991. Edhe me marrjen e detyren e re, ky i pandehur nuk ka bere asnje perjekje per te realizuar detyrimet ligjore ne perfitim te ndihmave, dhe, ne konkretisht nuk e ka trajtuar ate ne mbledhjet e Keshillit te Ministrave, detyrime keto qe binin mbi te nga Kushtetuta dhe aktet ligjore e nenligjore te asaj kohe, te nxjerra ne baze e per zbatim te tij. Madje, rezultoi nga gjykimi, se keto detyrime te tij, ai nuk i plotesoi asnjehere gjate gjithe kohes te qendrimit te tij si Kryeminister dhe deri me largimit dhe levizmit te ndihmave, Keshtu, p.sh her t’u permendur eshte fakti, se çeshtja e ndihmave emergjente, eshte trajtuar edhe ne takimin e drejtperdrejte te te pandehurit Fatos Nano me zevendes/Kryeministrin italian Klaudio Marteli, te zhvilluar me dt. 11.3.1991; takim ne te cilin ka asistuar edhe i pandehuri tjeter, Sokrat Plaka, ne ate kohe Zvendesminister i Puneve te Jashtme. Ne kete takim, pala jone i kerkoj pales italiane qe keto ndihma t’i shperndaheshin popullsise falas, permes nje Komisioni qytetar qe do te krijohej per kete qellim. Por nga ana tjeter, as ne kete rast, nuk u diskutua ana teknike e levizmit te ndihmave, dhe institucionet i kesaj ndihme. Po ne muajin mars 1991, nje delegacion qeveritar i kryesuar nga deshmitari Aleks Luarasi (ne ate kohe Sekretar i Pergjithshem i Keshillit te Ministrave) kur ka vajtur ne Itali, ka diskutuar me (VIJON NE FAQEN 2)

UNITETI RRETH NANOS- UNITET RRETH KRIMIT

-Kush ka qene, kush eshte, kush e vuri e pse u vu Nano ne krye te PS? -Kush e mbron sot Nanon dhe pse? Vendimi i dites se diele ndaj Nanos shenoi fundin e odise se njerit prej krimeve qe ky ish- sherbetor i komunizmit kishte kryer ndaj shqiptareve. Fatos Nano bir i persekutorit te RTV, Thanas Nano nuk mund te niret ndryshe veçse si nje specie e llumit te tij. I mesuar qe te zhvilloj luften e klasave dhe brenda rrethit me te ngushte familjar te tij, Nano do te behej shume shpejt i preferuari i kryekrimineleve. Keshtu karriera e tij mund te konsiderohet nje nga me te zezat e periudhes se diktatures. F.Nano kalonte nga N.Hoxha ne Institutin famkeq te studimeve marksiste-leniniste, tek E.Hoxha ne KQ te PP. Ne vitin 1983 kur prane Hoxhes ishin mbledhur me “besniket”(pasi ai kishte “shkateruar” grupet armiqesore) Nanon mund ta kerkoje ne KQ te PP me numrin “321”. Me pas me vdekjen e E.Hoxhes, vjeshja plake do ta ngrinte gjithnje e me lart beniaminin e saj. Vitet ‘89-‘90 do te lekundnin themelet e diktatures komuniste ne te gjithe Evropen Lindore. Qeverite komuniste ku me dhune e ku me protesta paqesore do te leshonin kolltuket. Kina e larget do te njoftohej me Tien An Menin ndersa mjekra e F.Kastros vazhdonte te dridhej me nervozizem.Nderkaq ne Tirane vazhduesi i E.Hoxhes do te perplase kundershtuesit e tij ne dyert e burgjeve ndersa Shqiperia komunizmi nuk do te binte. Ishte i njejti grusht i perplasej teperplase nga E.Hoxha ne ’56 e ’60. I njejti grusht i perplase ne ’72 kur E.Hoxha me ndihmen e Th.Nanos persekutoi te gjithe ata qe gjithçka, humbjen e pushtetit bile edhe burgun, tashme ato ishin te pashmangshme, rendesi kishte te shpetoh ej per kete çfare mund te shpetoh ej per kete kohe dhe njerezit e perbashket.Pa kuptohet, Kusho do te ishin keta njerez? Sigurisht fytyra te reja te papara ne foto e anateme te Byrose Politike po qe duhej te organizonin mbulimin masiv te krimeve te krimit. Keta njerez po aq besnik ndaj komunizmit do te merrnin persiper e reformatorëve dhe “dheneskuesve” te se kaluarës. Ata Edhe me sy mbyllur te jete Nano, Ruçin nga pas e ka Indesë lidhjca E.P.Kustos dhe perballe ndrihej me nervozizem. Ndersa ne Tirane vazhduesi i E.Hoxhes do te perplaste grushtin mbi tavolinen duke kercenuar se me Shqiperine perplasur perplasur gjithe ata qe shprehsuan se fryma liberale e Evropes do te kalonte dhe mbi Shqiperine. Por ’90 nuk ishte as ’56 e tankeve ruse as ’60 kur Hoxha nderroi kumbarët e kaloi nga hija e njerit ne hijen e tjetrit. Viti 1990 shenonte kulmin e krizes ekonomike krize qe kishte treguar pasoja te dukshme qe ne fillim te viteve ’80. Keshtu megjithese Alia perballe gjakpiresve te tjere perplaste grushtin, ai e dinte mire qe fundi kishte ardhur. E dinte qe jo thjesht mungesa e lirive por mungesa e gjithshkaje ze nevojshem per jeten i ngriti ne kembe shqiptaret ne Kavaje, Shkoder e Tirane. Ne se Alia do te degjonte keshillen e vampirëve qe thernisnin “gjak nuk e leshojme” e dinte qe do te vinte perballe ushtrise e nje populli te tere, ne limitin e jetes, ndaj hakurave te tankeve te cilët jete, ndaj hekurave e perplasjeve te popullit me revolucioni banje mire ne kembe. Pra Alia e dinte mire qe edhe sikur te shfaroste gjithshmene e shqiptareve, gjysma tjeter do t’i shkelte me kembe deri sa te ktheheshin ne balte. Ne kete kushte Alia vendosi te ndryshoje e te paraqitet si reformator me qellimin ”e shpetojme çfare mund te shpetojme”. Per te shpetuar miqte e tij nga hakmarrja e pashmangshme, i largoi nga postet duke menduar se shqiptaret keshtu do te kompensonin nje pjese te urrejtjes se tyre. Alia e miqte e tij llogariten (Vijon ne faqen 4)

THEMELET E KARRIERES SE BALETES JANE NGRITUR NE MOÇALIN E KRIMIT

Qysh ne fillimet e levizjes demokratike, ai parashikua apo u kuptua se per te aplikuar strategjine e lashte te marrjes se kalase nga brenda, sigjurmoi i shtetiti te Ramiz Alise do te urdheronte per t’u futur ne gjirin e mases se demokrateve dhe te partive te posakrijuara te krahut demokratik misionaret e tij. Sipas skenarit dhe regllise ata u instruktuan te fshehnin te kaluarën, fytyrat e shpirtin e tyre te vertete me avujt e deklaratave veritiste, duke u reklamuar si antikomuniste dhe demokrate me te terbura edhe se vete ata qe e kishin kaluar jeten burgjeve dhe kampeve enveriane te internimit, qe kishin rritur jetime dhe nuk dinin varret e baballareve te zhdukur nga diktatura, qe ne fund te fundit, kishin motive shume te forta per antikomunizëm te tejskajshem dhe per hakmarrje. Ne kete kope ujqerish qe veshen lekurat e qingjave, me sa kuptohet u fut edhe Abdi Baleta. Ishte vertete teper absurd e i pabesueshem pozicionimi i tij si antikomunist i flakte i si nje nga flamurtaret e ekstremizmit te djathte. Perveç privilegjeve dhe te mirave, asgje tjeter nuk kishte pare Abdi Baleta nga Enver Hoxha dhe Ramiz Alia. Ne qoftë se antikomunisteve te lindur ata ua nxine jeten duke i Perveç privilegjeve dhe te mirave, asgje tjeter nuk kishte pare Abdi Baleta nga Enver Hoxha dhe Ramiz Alia. Ne qofte se antikomunisteve te lindur ata ua nxine jeten duke i (Vijon ne faqen 4)