Kodi i ri penal: Tregues i konsolidimit të shtetit të së drejtës Hyn në fuqi në 1 qershor 1995 Kronike Në punimet e djeshme të Kuvendit Popullor për miratimin nen për nen e në tërësi të Projektkodit Penal, pothuajse mbizotëroi konsensusi. Deputetët diskutuan dhe miratuan nen seancat plenare të paradites dhe atë të pasdites mbi 80 nene të këtij projekti, që kishin të bënin kryesisht me shpërdorimin e detyrës, përfitimin e paligjshëm të interesave, sekretin shtetëror, veprat penale kundër drejtësisë, veprat penale që prekin zgjedhjet e lira dhe sistemin demokratik të zgjedhjeve, ato të kryera nga banda të armatosura, me krimet e luftës dhe ato kundër njerëzimit etj. Me propozim të Këshillit të Ministrave në Projektkod, pasi u diskutuan dhe u miratuan me konsensus nga parlamenti, u përfshinë edhe kater nene, që lidhen me luftën kundër korrupsionit. Në këtë nenë antikorrup[tive] që u përfshinë në Kod penal, parashikohen dënime me gjobë ose dhe me burgim, veprat penale të përfitimit të paligjshëm të interesave, shpërdorimi i kontributeve të dhëna nga shteti, shkelja e barazisë së pjesëmarrësve në tendera apo ankande publike etj. Në seancën plenare të pasdites u diskutua dhe debatu[a] gjatë lidhur me nenin 68 të këtij projektkodi, i cili bën fjalë për parashkrimin e krimeve. Pas diskutimeve, debateve e propozimeve të shumta që zgjatën mbi dy orë u vendos me konsensus që përfundimisht të mbetet varianti Përfundimi me sukses të plotë i miratimit të Kodit të Ri Penal, këtij dokumenti mjaft të rëndësishëm të shtetit ligjor, është shprehja më e qartë e konsolidimit dhe e thellimit të demokracisë në Shqipëri. Ky kod i ri, me një strukturë dhe përmbajtje thellësisht demokratike e që përputhet me të gjitha standardet juridike ndërkombëtare, bën të mundur që tanimë të gjitha strukturat e shtetit të ri demokratik të ndahen njëherë e përgjithmonë nga nenet e kodeve të krimit, që pat hartuar e zbatuar regjimi komunist në Shqipëri. Miratimi i këtij kodi të ri penal nga parlamenti shqiptar, përbën përveç të tjerash edhe një hap te rëndësishëm në drejtim të integrimit të Shqipërisë në organizmat evropiane e ndërkombëtare. Pra, me këtë miratim i kodit të ri penal shprehen konsekuencën tonë për të qenë pjesë integrale e kombeve dhe vendeve të qytetëruara perëndimore. Konsensusi i arritur për mbi 90 për qind të neneve të këtij kodi, është një argument mjaft domethënës që dëshmon se nenet e tij janë larg çdo lloj politizimi apo karakteri partiak. Miratimi i këtij kodi tregoi se konsensusi gjendet sa herë që për arritjen e tij nuk mungon dëshira e mirë e palëve dhe kur nuk gjëjnë terren ambiciet karrieriste të krerëve të opozitës. Me miratimin e këtij kodi PD-ja realizoj para elektoratit të saj dhe gjithë shqiptarëve edhe një premtim tjetër të madh që u kishte bërë atyre, pra deshmoi dhe do te vazhdoje te deshmoje se ajo eshte konseguente ne ndertimin dhe funksionimin e nje shteti ku mbisundon ligji.

Mori pjesë edhe Presidenti i Republikës Sali Berisha Në foto: Nga e majta në të djathtë: Presidenti polak, Lech Walesa, fitues i çmimit nobel Elie Wiesel dhe Presidenti Berisha. Hapësira muzeale e ruajtur me kujdes që nga porta e hyrjes me mbishkrimin cinik “Puna të bën të lirë”, deri te krematoriumet, furrat e djegies në të cilat janë shuar rreth 4 milion jetë femijësh, grash, burrash dhe te moshuar pohuaj nga të gjithë popujt e Evropes, sollen tek te gjithe perjetime te atij krimi te pashoq ne histori. Ne mu[?]rien e vdekjes u vendos nje kurore ne emer te te gjithe delegacioneve pjesemarrese nga Presidenti polak Les Valesa. Nga Aushvici pjesemarresit shkuan ne kampin e Birkenaut, pak km me tutje. Ne platformen e stacionit, ku 50 e ca vjet me pare, trenat sillnin njeri pas tjetrit milionat e viktimave ishte ngritur monumenti nderkombetar antifashist per te perjetesuar kujtimin e tyre. Perveç delegacioneve te ftuar ne kete ceremoni, ishin te pranishem mijera vetë te ardhur nga vende te ndryshme te botes si dhe qindra gazetare dhe telekroniste. Pas ceremonise se lutjes per shpirtrat e te reneve, bere ne tekste te ndryshme, mesazhe perkujtuese u mbajtën nga kryetari i komitetit nderkombetar te Aushvicit baroni Koldstajn, ish i burgosuri Nr.31 i ketij kampi Rinja, fitues i cmimit Nobel per paqe, kryetari i delegacioneve amerikan ish-burgosuri i kampit mire njohuri Huajzel, Presidenti Knesetit, parlamentit izraelit Uajs si dhe presidenti polak Valesa. Ne vazhdim, Presidenti Berisha dhe kryetaret e delegacioneve te tjere vendosen kurora, prane monumentit perkujtimor dhe nenshkruan ne librin e vizitoreve. Nderkohe nje ish-i burgosur lezhonte ne mikrofon pamabarimisht emrat e viktimave fatkeqe te ketij kampi nder te cilet ne emocion emrat Dume, Besa, Ilir, Mara. Kjo ceremoni u shoqerua me sirena te vazhdueshme dhe qirinj te ndezur kudo. Ne mesnate ne qytet perfunduan ceremonite perkujtimore me rastin e 50 vjetorit te çlirimit te kampit te Aushvic - Birkenau. Po dje ne mbremje, rreth ores 19.00 pas perfundimit te aktiviteteve ne Poloni, Aushvic-Birkenau, Presidenti Berisha u kthye ne vend. Ne aeroportin e Rinasit per ta pritur kishin dale Kryeministri Meksi, zvendeskryeministri Shehi, ambasadori polak ne Tirane, ministra, deputete etj.

Pyetje: Çfarë veçoni si vlerë unikale juridike në Kodin Penal të sapomiratuar? Përgjigje: Ato çka unë çmoj si vlera në aspektin tekniko-juridik janë: a. Një përputhje të plotë e penalizimit të veprës së kryer me logjikën e organizimit dhe funksionimit të rendit ekonomik që po ndërtojmë në Shqipëri. përbën një epokë të re në legjislacionin tonë Kryetari i Grupit Parlamentar të PD-së z. Ali Spahia, pyetës: Cili është vlerësimi juaj për Kodin e ri Penal që sapo u miratua, i përgjigjet: A mishëron konceptet e reja në fushën e drejtësisë të një rendi demokratik që ndryshon ne themel nga diktatura komuniste nga e cila populli ynë shpëtoi njohëse e përjetim. Konkretizim i Ligjit për Liritë dhe të Drejtat Themelore të Njeriut Me Sekretarin e Komisionit të Ligjeve të Kuvendit Popullor z. Arben Meçe Pyetje: Çfarë veçoni si vlerë unikale juridike në Kodin Penal të sapomiratuar? Përgjigje: Ato çka unë çmoj si vlera në aspektin tekniko-juridik janë: a. Një përputhje të plotë e penalizimit të veprës së kryer me logjikën e organizimit dhe të funksionimit të rendit ekonomik që po ndërtojmë në Shqipëri. b. Tendenca dhe përpjekja për unifikim të legjislacionit tonë me atë europian, francez, italian, gjerman, në jo pak raste të përbashkëta është bërë në dispozitat e këtij kodi. c. Abrogimi i kodit të vjetër me orientimin e tij ushtarak politik që përbënte një pengesë serioze në sistemin e drejtësisë shqiptare. d. Institucionalizimi i traditës, moralit dhe individualitetit nacional, interesimit i përbënduar nga legjislacioni komunist. e. Vlen të përmendet edhe teknika legjislative e përdorur si një teknikë moderne. Pyetje: A qenë shprehje perfide e tranzicionit të shoqërisë shqiptare në këtë kod? Përgjigje: Kodet në shtetet demokratike ndërtohen nga ligjet e veçanta kanë një dallim thelbësor, ndërsa organizimi dhe vetë aplikimi i tyre përparon politikë e parëve të momentit, nuk është për politikën e destinacioni i tyre është dëshmimi i sigurt. Është merite e komisionit të votimit të kodit të ri penal që në këtë aspekt u tregua mjaft i kujdesshëm duke i paraqitur këto dispozita dhe për hir të së vërtetës, duhet them se gjetën konsensus të gjerë partiak. Prandaj edhe kam bindjen se do të kenë edhe jetëgjatësi. Dispozitat bazë mbi të cilat është mbështetur ky kod, pa frikë duhet thënë se është ligji Nr. 7692 “Për të drejtat dhe liritë e njeriut”. Në të vërtetë, ky kod është materializimi, konkretizimi në realitetin juridik i të drejtave dhe lirive njerëzore, dispozita kushtetuese të cilat aq shumë u kuptuan nga opozita në momentin e miratimit të tyre. Janë po ato dispozita të cilave jo rrallë opozita se bashku me ne pozohe me referuam gjatë diskutimi. Mendoj dhe do të dëshiroja që përmes këtij që fletanderoja komisionit e hartimit të këtij dokumenti themelor të demokracisë shqiptare. E në mënyrë të posaçme personave në Kuvend me kompetencë të lartë profesionale siç janë dhe mbrojtjen dispozitat e këtij kodi, votërinjtë Vlladimir Kastiç, Arben Rakipi dhe Haredin Puga. Ne seancën plenare te pasdites u diskutua dhe debatuar gjatë lidhur me nenin 68 te ketij projekktodi, i cili ben fjale per parashikimin e krimeve. Pas diskutimeve , debateve e propozimeve te shumta qe zgjuan mbi dy ore ne vendos konsensus per perfundimisht te mbetet varianti i paraqitur ne projekt. Edhe nent nenit 74/a dhe 74/b pati diskutime dhe propozime te ndryshme dhe ne fund me shumice votash u vendos qe te mbetet propozimi i paraqitur nga Komisioni i Ligjeve. Kodi Penal u votua qe te hyje ne fuqi me daten 1 qershor 1995, pasi para hyrjes ne fuqi te tij kerkohet domosdoshmerisht miratimi edhe i disa ligjeve te tjera qe lidhen ne menyre funksionale me te. Ne fund ky kod Penal u votua me shumica me shumice absolute votash edhe ne teresi. e destinacioni i tyre është dëshmimi i sigurt. PYETJE:-Z.Shamata si kryetar i komisionit të ligjeve, ç’mund të na thoni në vijta të përgjithshme mbi procedurat qe keni ndjekur gjate shqyrtimit te projekt Kodit te ri Penal? PERGJIGJE:-Ju pyetet se çfare procedure eshte ndjekur ne pergjithesi? Mund te themi se ka qene nje procedure krejt e veçante, duke pasur parasysh se ishte nje projekt mjaft i rendesishem, sidomos duke ditur se boshllëqet ne kete legjislacion kane qene teper te dukshme. Per here te pare ndoshta, procedura e shqyrtimit te Projekt Kodit Penal ne parlament dhe komisione eshte bere ne shume seanca. Ne perkatcuam nje procedure te atille qe te gjitha komisionet, pa perjashtim te kalonin Projekt Kodin, dhe te gjitha verejtjet dhe propozimet per amendamente te veçanta t’i kalonin Komisionit te Ligjeve, i cili perveç shqyrtimit te kodit, kalonin mendimin e tyre per amandamentet perkatese. Kjo ka bere qe zhvillimi i procedurave se shqyrtimit te kodit Penal ne seancat plenare te Kuvendit te jete shume kualitativ. Ne shumicen e rasteve verejtjet jane konsideruar te drejta dhe jane pasqyruar ne kod. Komisioni ka punuar me nje procedure te hapur, duke ftuar le gjithe organet e specializuara juridike dhe jo juridike brenda vendit dhe jashte vendit per te dhene mendimin e tyre per bllokun e amendamenteve te kodit dhe u takonin secilit. Shqyrtimi i projekt kodit ne komision ka konsumuar nje kohe prej afro dy muajsh dhe ne menyre intensive, te lodheshme, por qe na jepte kenaqesine e nje pergjegjesie te madhe, gjithnje duke besuar ne rendesine qe ka ky kod penal per shoqerine shqiptare. Eshte per tu theksuar se ne pergjithesi, gjate diskutimeve ne komision ka dominuar konsensusi, ku diferencat ne proceduren e aprovimit kane qene te paperfillshme dhe pa probleme. PYETJE:-Cili eshte vleresimi juaj ne parim i Kodit te Ri Penal qe sapo u miratua? PERGJIGJE:-Per kete pyetje pergjigjen e kam te lehte, pasi mendimi im per vleresimin e ketij kodi bashkohet me mendimin e pergjithshem pozitiv te kuvendareve; qe ky kod eshte shume i mire dhe do te rezistoje per shume kohe, sepse eshte i standarteve bashkekohore te shteteve demokratike me tradita te hershme. Ai ka vlera juridike teper te qendrueshme dhe te pranueshme per shoqerine demokratike shqiptare, per shume kohe. PYETJE:-Mungesa e nje ligji themeltar, siç eshte Kushtetuta, ka krijuar pengesa per hartimin dhe shqyrtimin e tij ne komision? PERGJIGJE: Kam mendimin tim se Shqiperise i duhet patjeter Kushtetuta. Po realizimit Projektit i Kodit Penal, qe tash eshte nje Kod Penal, ka gjithe bazen e nevojshme Kushtetuese dhe ligjin Kushtetues qe merr nga paketa e ligjeve Kushtetuese dhe nga ligji per te drejtat e lirite e individit, i cili eshte i plote dhe standarteve bashkekohore. Pjesa e pergjithshme e kodit, ajo qe mbeshtet mbrojtjen e te drejtave themelore eshte plotesisht ne perputhje me parimet themelore te mbrojtjes se te drejtave dhe lirive te njeriut te pasqyruara ne kartat nderkombetare te Helsinki etj. Pergatiten: MENTOR SHEHU NDRIK GJINI

Dje paradite filluan veprimet ne terren te stervitjes se perbashket te Shqiperise dhe Flotes se Gjashte Amerikane “Sarex-’95”. Dita e djeshme parashikonte konsultta teorike dhe levizje konkrete ne terren per kerkim dhe evakuim, ç’ka perben parapergatitjen per diten e sotme, qe do te jete dhe dita me intensive e ketij operacioni. Drejtuesi i trupave shqiptare, komandanti i brigades, nenkolonel Sinan Shala, u shpreh: “Me operacionet e sotme synojme koordinimin e bashkeveprimin me forcat e NATO-s ne terren”. Me poshte ai vijoi “Kemi bere pune te madhe pergatitore dhe jemi plotesisht te gatshen per vazhdimin e operacionit”. “Gjerat po shkojne teper mire, pavarësisht nga fakti se jane 4 ekipe qe ndërlidhen,-tha per ATSH-ne, kapiteni Armstrong, drejtues i (Vijon ne faqen 2)

Bisede me atasheun ushtarak te SHBA-se ne vendin tone, kolonel Buçi Pyetje: Zoti kolonel ne nje interviste dhene shtypit shqiptar vitin e kaluar juve jini shprehur se “Ushtrine Shqiptare e konsiderojne partnere dhe jo kliente”. Si e komentoni ju kete vleresim? Pergjigje: Po, Shqiperine dhe Ushtrine e saj e konsiderojne partnere dhe jo kliente. Keto dy gjera ndryshojne jo vetem nga ana kuptimore-por edhe emocionalisht. Te konsiderosh nje shtet dhe nje ushtri si klientele do te thote ta shesesh per dore pjesoj si nje femije prindi i saj. Dhe me tej ai akoma, do te thote, qe vetem t’i shesesh apo t’i blesh sende apo mendime. Shqiperia eshte nje vend sovran dhe i lire. Ajo nderton shtetin e saj drejtues dhe forcon demokracine. Forcon ekonomine dhe rrit mireqenien e gjithe shqiptareve. Dhe SHBA te gjitha vendet sovrane dhe demokratike i vlereson si partnere te barabarta. Me te rendesishme per kete vleresim per shqiptaret dhe ushtrine e saj ne konsiderojme krenarine e ketij populli te larte qe eshte SHBA, ruajne lirine, pavarsine, demokracine, sovranitetin, pa cenuar tek te tjeret te drejta kaq te rendesishme per nje vend demokratik. Interesi i SHBA tek Shqiperia dhe Ushtria e saj eshte qe ajo te forcohet, te konsolidohet dhe te perpajore ekonomikisht, ushtarakisht per te ruajtur te paprekura kufijte e territorit te vet. Dhe ne kete kendveshtrim ekzistojne midis dy shteteve pika te perbashketa. Dhe te gjitha keto gjera te perbashketa plotesojne kushtet per te qene partnere. Ndaj edhe ne çdo kohe e me shume, po bashkepunojme per t’i shpjeguar si partnere ne çdo fushe. Pyetje: Zoti Buçi, te shikon (Vijon ne faqen 2)

SHËRBIMI I KONTROLLIT TË SHTETIT (Faqe 2)

(Faqe 2)

MARK NDOJA (Faqe 6)

Me kryetarin e komisionit të ligjeve të Kuvendit Popullor z. Halit Shamata PYETJE: z. Shamata, si