23/03/1995
Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Rilindja Demokratike

23 mars 1995

Shërbimi i detyrueshëm ushtarak bëhet 12 muaj

Presidenti Berisha dekreton: Dje, Presidenti i Republikës, zoti Sali Berisha, mbi bazën e propozimit të Kryetarit të Këshillit të Ministrave dhe Ministrit të Mbrojtjes dekretoi një ndryshim në ligjin “Për shërbimin ushtarak të forcave të armatosura”. Në bazë të këtij dekreti, i cili hyn në fuqi me datë 1 prill 1995, koha e shërbimit të detyrueshëm ushtarak nga 15 muaj që është aktualisht, bëhet 12 muaj.

Takim i Presidentit Berisha me Ministrin Hungarez të Mbrojtjes Keleti

“Mbrojtja” e Dokles përforcon akuzën

Mbi skandalin Alia - Dokle - Bene

Mos e shtrembëroni të vërtetën mbi Kolegjin Turk

PD e ka mbajtur fjalën e dhënë

Pas tri vjet qeverisje nga Partia Demokratike Angazhimet e përmbushja e tyre Me 22 mars të vitit 1992, populli shqiptar me votën e tij të lirë u çlirua nga njëra prej diktaturave më të egra të Evropës, ka njohur në historinë e saj. Elektorati shqiptar me 22 mars votoi kundër diktaturës komuniste, kundër pasojave të saj shkatërrimtare, poshtërimit, varfërimit, izolimit, kaosit, anarkisë e krimit të organizuar. Ai votoi për një Shqipëri të lirë e të pavarur, për ndërtimin e shtetit ligjor dhe të ekonomisë së tregut, për respektimin e lirive dhe të drejtave të njeriut dhe integrimin e vendit në Evropë, objektiva madhore këto të programit të PD. Vitet ’92-’95 janë vitet e themelëve të demokracisë, janë tre vitet e zhvillimit të saj të zhdervjellët në historinë tonë mjeravjeçare, vitet e zhvillimit stabil dhe plot, flasin në terësi njerëzit, përveç të shpërviljuarve, që sot ushqehen, vishen, konsumojnë dhe udhëtojnë disa herë më mire dhe me shume se tre vjet më parë. Në këtë ekspoze paraqitet një ballafaqim i shkurtër i objektivave të programit të PD-së dhe realitetit të zbatimit të tij në këta tre vjet. A. NE FUSHEN POLITIKE Tre vjet më parë, programi elektoral i PD përcaktoi si objektiva madhore në fushën politike: I. Ruajtjen e pavarësisë së vendit dhe sovranitetit të tij; II. Ndërtimin e shtetit ligjor; 1. respektimin dhe garantimin e lirive dhe të drejtave II NDËRTIMI I SHTETIT LIGJOR te bazuar në respektimin e lirive dhe të drejtave të njeriut ka qenë padyshim objektivi tjetër madhor i programit të PD, që se bashku me ekonominë e tregut do të shenonin zëvendësimin e sistemit diktatorial komunist me sistemin demokratik. Në Shqipërinë e lirive dhe të drejtave të ndaluara, ne perputhje me programin e PD janë realizuar: 1-1 Liria e mendimit dhe e shprehjes së tij. Në Shqipëri, sot, botohen mbi 300 gazeta e revista, 96% e të cilave janë private; vendin e zhurmuesve televizive e kanë zënë antenat publike; TV shqiptar nga 4 ore ne dite, transmeton 16 ore ne dite; ritransmetohen programet e 373 ligjeve e dekreteve, me të cilat u zëvendësuan ligjet e komunizmit. Ndër këto ligje, me te rendesishmet jane ligjet kushtetuese si: -Karta e Lirive dhe e Drejtave te Njeriut -Ligji mbi Gjykaten Kushtetuese dhe Keshilline Larte te Drejtesise -Pushteti lokal -Per stemen, flamurin dhe kryeqytetin -Kontrolli i Shtetit si dhe ligje të tjera si: -Kodi Civil -Kodi Penal Ligjet per organet e drejtesise, per avokatine, ligji i privatizimit te banesave, per shoqerite tregtare, inkorporimet te pronareve etj. Progresi i Shqipërisë në fushën e ligjeve është sot më i avancuar se ai i disa vendeve të Europës Lindore qe kane filluar hapjen e tyre ndaj botes jo vite, por dekada para nesh. Lidhur me Kushtetuten, programin elektoral te PD thuhet “ne do te angazhohemi per hartimin e nje kushtetute bashkekohore demokratike duke vene ne themel te saj parimin e ndarjes se pushteteve legjislative, ekzekutive dhe gjyqesore”. Pra, ne program thuhet se do te angazhohemi per hartimin e kushtetutes dhe kjo, sepse miratimi i saj nuk mund te percaktohet nga nje force e vetme politike. Dhe per projektet e PD per kushtetuten, hartimin dhe miratimin e saj kane tejkaluar disa here kerkesat e programit. Le t’u referohemi fakteve: SE PARI, u miratuan ligjet kushtetuese te standardeve evropiane te cilat sipas raporteve te fundit te Komisioneve te Keshillit te Evropes “nuk lejojne vakum legjislativ, garantojne plotesisht nje regjim parlamentar, ndarjen e pushteteve, liritë dhe te drejtat e njeriut, pavaresine e gjykatave”. PD eshte angazhuar per hartimin e kushtetutes dhe jo vetem per hartimin siç kerkohet ne program, por edhe per miratimin e saj, si asnje force tjeter politike Lindje. Kështu, ne bashkepunim me Komisionin e Venecias u arrit: 1.hartimi i Kartes se Lirive dhe te Drejtave te Njeriut, qe u prill te vitit 1993; 2.hartimi i projektit te Kushtetutes dhe paraqitja e tij ne parlament, me 13 qershor 1993. Por lidershipi socialist, i vendosur qe te provokoje krize parlamentare e zgjedhje te parakohshme dhe te lere vendin pa kushtetute, braktisi per 4 muaj Parlamentin. 3. Ne tetor 1994, Presidenti Berisha propozoi Asamblene Kushtetuese, te cilen lideret e opozites e shpallen deshtimin si grusht kushtetues, dhe Presidenti, ndonese sipas ligjeve kushtetuese President nuk ka… (Vijon ne faqen 3) 1-2 Liria e mbledhjes dhe e organizimit Sot, ne sistemin pluralist shqiptar funksionojnë rreth 37 parti dhe mbi 160 shoqata, organizata e fondacione te pavaruara. 1-3 Liria e levizjes. Shqipëria ka sot standardin me liberal të lejve të qytetarëve të saj jashtë dhe levizjes se shtetasve të huaj brenda vendit. Jane hequr vizat për qytetaret e 20 vendeve, dhe kane te drejtë te hyjne duke marre viza ne kufi qytetaret e 8 vendeve te tjera. 1-4. Liria e ndergjegjes dhe e besimit Ne Shqipëri, çdo qytetar është i lire te besojë, te ndryshojë besimin ose te mos besojë. Feja është e ndare nga shteti. Po rindërtohen institucionet e kultit. Kisha katolike shqiptare kete vit u be me kardinalin e pare te saj ne historine mijëvjeçare. Shqipëria është vendi i tolerances se plote fetare. 1-5 Liria e prones Iniciativa e lire dhe prona private jane sot dominuese ne ekonomine shqiptare. Mbi 55% e GDP vjen nga sektori privat. 1-6 Lirite dhe te drejtat e Pakicave Ne Shqipëri nuk ekziston asnje diskriminim ndaj anetareve te pakicave. Sipas raportit te Komisionerit te Larte te OSBE-se per pakicat, Shqipëria ka permbushur kriteret e Dokumentit te Kopenhages ne trajtimin e pakicave.

Tre vjet që i ndërruan pamjen Shqipërisë

Ju shpreh mirënjohjen time të thellë të gjithë atyre që kanë mbështetur dhe mbështesin reformën Konferencë shtypi e Presidentit të Republikës z. Sali Berisha Mendova të bëj këtë takim me ju, në 3-vjetorin e ndarjes së Shqipërisë nga sistemi totalitar, në 3-vjetorin e shpalljes nga Partia ... realizuar, janë ndërtuar, janë ngritur ... ligje, institucione, vendime të cilat në tërësinë e tyre dalohen ta nxjerrin Shqipërinë, se pari, nga e kaluara e madhe. Ne ne psikologjinë tonë nuk jemi një komb antik, ne jemi një komb, që don mikun. Një komb që don mikun dhe çmon mikun si ... Shqiptarët, pavarësisht nga historia e vështirë që kemi pasur, janë një vend i lirë dhe komb themelues te qytetërimit të sotëm perëndimor. Dhe s’ka asnjë lloj dyshimi se orientimi ynë i natyrshëm është orientimi europian, orientimi perëndimor. Unë mendoj se edhe ky objektiv madhor, është realizuar. Po të shohim hapat e mëdha që janë shënuar në drejtim të integrimit të Shqipërisë në institucionet euroatlantike, jam i bindur se shumë nga ju dhe të gjithë së bashku do të kishim dashur që të gjitha këto të ishin shumë më të shpejta. Por këto nuk mund të jene shumë më të shpejta, pra nuk mund të jene aq të shpejta sa ç’i dëshirojmë ne. Pse? Te mos harrojmë se diferencat midis Shqipërisë dhe vendeve të Europës Lindore, me të cilat nisëm rrugën, janë me të mëdha, shumë me të mëdha se sa diferencat midis vendeve të Europës Lindore dhe vendeve te Europes Lindore dh Vendi në Evropë, objektiva madhore këto te demokracisë, janë tre vitet e zhvillimit të saj te zhdervjellta në historinë tone miravjeçare, vitet e zhvillimit stabil dhe konsolidimit të saj. Prandaj edhe sot pas tre vjetësh zhvillimi të demokracisë dhe në një kohe kur kemi përpara edhe 1/4 e mandatit tone është e ligjshme dhe e domosdoshme të bëhet një bilanc sa më i saktë, një vështrim kritik dhe i përpiktë i realizimeve 3-vjeçare të programit të PD, programi me serioz që kombi shqiptar ka njohur në historinë e tij. Ky program e shpëtoi Shqipërinë nga greminat e historisë, ne të cilat po e rrokulliste nomenklatura e kuqe shqiptare dhe i dha kombit tone të lashtë tre vitet e para të zhvillimit linear të demokracisë. Programi është fjala e dhënë e PD, kontrata e saj me elektoratin shqiptar, me demokracinë, me Shqipërinë dhe Evropën. Ai është shpresa, ideali, guximi, sakrifica, realizimi dhe krijimi i atyre që votuan për PD programin e saj, i atyre që luftuan për një Shqipëri tjetër. Sot, me kënaqësi mund të deklarohet se PD, në këta tre vjet, duke zbatuar programin e saj, duke zbatuar programin e saj ka mbajtur fjalën e elektoratit shqiptar, ka zbatuar kontratën e saj historike. Ajo e shpëtoi Shqipërinë, “Somalinë e Evropës”, dhe e nxori atë nga vetmia e madhe, izolimi thellë, mjerimi, dëshpërimi dhe shkatërrimi ku regjimi komunist kishte zhytur. Per këto nuk flasin fjalët, por faktet dhe vetë faktet, flasin transformimet e mëdha dhe të gjithë fushat, ligjet që janë miratuar e institucionet e reja që janë ngritur. Për këto flasin dokumentet e shumta të institucioneve ndërkombëtare, të FMN, Bankës Botërore, BERZH-it dhe të tjera që kanë pasur me e vlerësuar në këtë një bashkëpunim të ngushtë. Ato e kanë cilësuar Shqipërinë e vendin e suksesit surprizë. Për këto flasin shifrat e mbyllura Demokratike te programit te zëvendësimit te diktatures komuniste me shtetin e te drejtës dhe ekonomine e tregut. 3 vjet histori nuk jane shume. Nuk jane shume 3 vjet per nje komb mijëvjeçar që është kombi yne. Por, megjithate, une do te thosha qe jane shume. Jane sa 300 vjet, sepse jane 3 vjet ne demokraci, jane 3 vjet zhvillim i zhdervjellte i demokracise se nje vendi dhe nje kombi qe ka qindra vjet qe ndodhet ne keto troje. Edhe here te tjera shqiptaret kane bere tentativat e fuqishme drejt demokracise. Tentativat te viteve 20-te, jane nga me te çmuarat, por vitet 20-te ate qe perjetuan shqiptaret, me shume se themel jane mesazhe, sepse, siç e dini, pas tentativave te fuqishme te Nolit, Ahmet Zogu nuk shkoi drejt nje monarkie kushtetuese, por shkoi drejt nje monarkie absolutiste, e cila, per hir te vertetes, duhet thene ishte shume here me demokratike se sa regjimet qe do te vinin me pas. Po te krahasojme liritë dhe te drejtat e njeriut ne periudhen e mbreterise, padyshim qe kane pasur nje dimension shume me te madh se sa dimensioni qe do te merrnin me vone ne regjimin totalitar. Megjithate, besoj se eshte e qarte qe mbreteria absolutiste e Ahmet Zogut nuk ia doli te zhvillojë Shqipërinë ne demokraci te mirefillte, te zhvilloje vlerat e demokracise, keshtu qe keto 3 vjet, pra, per here te pare, ne arritëm te kemi nje zhvillim linear, nje zhvillim te zhdervjellte te demokracise ne Shqipëri. Prandaj dhe thashe qe jane shume te rendesishme historine tone keto tre vjet. Jane vite te levteve te nje sistemi i cili do te zhvilloje dhe konsolidoje ne Shqipëri vlerat e demokracise te drejtes, ekonomise se tregut, te shoqerise kapitaliste, kapitalizmi pa te cilin eshte provuar perfundimisht nuk mund te democraci. Eshte nje kusht per te patur nje demokraci dhe nje liri te ardhme. Gjatë këtyre 3 viteve jane… … shumë te rendesishme, historike. … privatizimit te banesave, per shoqerite tregtare, kompensimit te pronareve etj. Progresi i Shqipërisë në fushen e ligjeve eshte sot me i avancuar se ai i disa vendeve te Europes vite, por dekada para nesh. Kur flasim për Kushtetutën, evropiane te cilat sipas raporteve te fundit te Komisionit te Venecias/Këshillit të Evropës gjykatave”. Shumë te … u diskutuan… nuk mund te jene shume me te shpejta. Por keto nuk mund te jene shume me te shpejta, pra nuk mund te jene aq te shpejta sa ç’i deshirojnë me. te Europes Lindore, me te cilat nisem mësuam, jane me te medha, shume te medha se sa diferencat midis vendeve te Europes Lindore dhe Evropes Perendimore sot. Kur diktatori rumun ndertonte pallate ultraluksoze, diktatori shqiptar mbushte vendin me bunkere. Dhe kur lideret marksiste ne vendet lindore tentonin hapje, ata mernin malli miken e liridershipit shqiptar per tradhtine ndaj marksizmit dhe revizionizmin. Ose nje shembull tjeter shume te thjeshte: Le te shkojme pak 6 vjet perpara, le te shohim se cila ka qene diferenca e rrogave midis shqiptareve dhe rumunit, midis shqiptarit dhe bullgarit. Une ju them se ajo ishte 15-25 here. Pra, mendoj se ne do te kemi nje sens realist dhe sensin realist ne histori eshte sens me i domosdoshem per te ecur, se me i domosdoshem per te siguruar progresin. Pra, ecurria jone drejt Europes eshte e sigurte, integrimi i saj ecen. Natyrisht, nuk mund te jete nje proces i nje shpejtesie, siç eshte çeshtja e Hungarise. Po te pretendojmë keshtu, nuk do te benim nje analize realiste politike, kur vete Europa bashkuar sot pretendon per orbita dhe shpejtesi te ndryshme brenda saj dhe kjo ka logjiken e vet. Ne politikon tone te jashtme ne vendosëm aleancat, miqësitë tona te natyrshme e tradicionale. Populli shqiptar historikisht kapare te kombi gjerman mikun e tij të madh e te natyrshëm. Une mendoj se zhvillimet ndermjet dy vendeve tona ne tre vjet jane historike. Shqiptaret kane pare gjithnje te Shtetet e Bashkuara vendin e lirisë, faktorin e rendesishem te stabilitetit te Evropes, por kane pare dhe vendin qe i shpetoi nga ndarja e padrejte dhe zhdukja e tyre, siç mendohej ne fillim te ketij shekulli nga fuqite e tjera. Ishte Willson ai qe nuk firmosi ndarjen e metejshem te Shqipërisë. Une mendoj se marredheniet e metejshme me kete vend kane ecur me nje shpejtesi dhe nje zhvillim shume pozitiv. Shqipëria ka marredhenie shume e mira dhe miqesore me Italinë, nje fqinj i cili na ndihmoi shume ne nje periudhe te veshtire dhe dha nje kontribut shume te madh si ne ndihma humanitare edhe ne hapen e shpejta. Përse le jemi realizues, operacioni “Pelikan” ishte nje operacion jashtëzakonshëm… (Vijon në faqen 2)

I. PAVARËSIA DHE SOVRANITETI I SHQIPËRISË

Gjatë viteve ’91, Shqipëria përjetoi një ndër momentet më dramatike të historisë së saj. Nomenklatura e kuqe dhe policia sekrete para largimit të tyre organizuan një shkatërrim që nuk kurseu shkollat, spitalet, linjat e tensionit të lartë, drurët, magazinat e depot. Gjithçka milion shqiptare u derdhën në ekosode, të cilat një personel i shquar dhe mik i Shqipërisë i quajti eksode biblike. Shqiptarët u besuan drejt debatit, si të vetmit njerëz të varfër në Evropë duke mallkuar veten dhe vendin e tyre. Shqipëria mbahеj me lemόsha që nuk ishte madje në gjendje t’i shpërndante. Për shqiptarët dhe Evropën, vendi ishte para një alternative vërtet të kobshme. Gjatë këtyre tre viteve, Shqipëria jo vetëm konsolidoi pavarësinë dhe sovranitetin e saj, por ajo shndërroi në një faktor të rëndësishëm paqeje dhe stabiliteti në rajon. Ajo dëshmoi se di të mbrojë pavarësinë, sovranitetin dhe dinjitetin jo vetëm të shtetit, por edhe të vlerave në të cilat mbështetet shoqëri demokratike. Vendi ynë kurre në historinë e tij nuk ka qenë më sovran, me i pavarur dhe me i lire se gjatë këtyre tre objektiva madhore ne të tij; II. Ndërtimin e shtetit ligjor; 1-respektimin dhe garantimin e lirive dhe të drejtave të njeriut si dhe respektimin e të drejtave të pakicave; 2-vendosjen ne Shqipëri të një legjislacioni të standardeve evropiane; 3-reformimin e pushtetit juridik; 4-reformen territoriale të pushtetit lokal; 5-departizimin e institucioneve; 6-reformen e thelle legjislative dhe të sistemit gjyqësor. Le të analizojmë ne dritën e fakteve realizimin e këtyre objektivave.

2. REFORMA LEGJISLATIVE

Ne këtë fushë në përputhje me programin, gjatë këtyre tre viteve, janë realizuar: 2-1 Miratimi në parlament i… (Vijon në faqen 3)

Foto: A. Babani

Foto: A. Babani

…er se fund, me i ur…hçka… i… na… kur… uajse… …ktore ka 3… nga …s…