Bojkoti bumerang
Këshillat evropiane për Partinë Socialiste që erdhën në Tiranë nëpërmjet dy komisionerëve të KE-së Finsberg dhe Kolumberg e vunë këtë parti në dilemën pro apo antievropiane.
Është e para herë që Partia Socialiste institucionalisht është ftuar të vendosë legalisht për të ardhmen e komunikimit të saj me Evropën po ashtu edhe është vënë nën kushte realizimi i komunikimit me demokracinë shqiptare në mënyrë sa më të moderuar. KE jo vetëm sugjeron futjen e Partisë Socialiste në Parlament por jep edhe vlerësimin përfundimtar të pozicionit të saj antikonstitucional. Nëse deputetët socialistë nuk mbushin karriget e zbrazura brenda parlamentit qëndrimi i tyre do të gjykohet si mungesë e gadishmërisë së tyre për aspirimin e mëtejshëm të demokracisë në Shqipëri ose thënë ashtu siç kanë vlerësuar komisionerët e rëndësishëm të KE-së, qëndrim kundër demokracisë në Shqipëri. Vlerësimet e para nga e majta shqiptare për këtë modul të socialistëve në fushën e politikës shqiptare sipas Këshillit të Evropës erdhi nga lideri i PSD-së, Gjinushi, i cili nuk hezitoi të quante Evropën të vonuar në obsesionet e saj. Kjo shaka e Gjinushit erdhi pas qindra e qindra deklaratave të tij për një Evropë demokratike moderne, që dëshiron demokraci në Shqipëri dhe jo diktaturë etj., etj. Ideali socialdemokrat i Gjinushit nuk shkon më larg se sa lufta e tij kundër Partisë Demokratike. Mungesa e kësaj lufte do të thotë pushim deri në inekzistencë e veprimtarisë politike jo vetëm e Gjinushit por edhe e Cekës apo tërë së majtës ekstreme që ka funksionuar deri tani si tani si alternativë e reformës në Shqipëri. Kështu që edhe vërtejtja e tij ndaj Evropës për vonesa është e integruar si luftë ndaj Partisë Demokratike dhe obsioneve të saj që në mënyrë permanente kombinojnë me ato të Evropës demokratike. Pavarësisht qëndrimeve të grupeve të vogla politike të krahut të majtë apo edhe të drejtuesve socialistë, tani në politikën shqiptare luan një element shtesë që e ka pasuruar atë. Kjo është kërkesa e KE-së për mbushjen e Parlamentit edhe me nëntë deputetë të tjerë socialistë. Nëse deri tani mungesa në parlament ishte komentuar prej tyre si koherencë me qëndrimet evropiane lidhur me vërejtjet për zgjedhjet e 26 majit, tani është djegur plotësisht ky përbërës i propagandës socialiste apo edhe të së majtës në tërësi. Fakti se ky diskutim është hapur jo vetëm nga sugjerimet njëpjesëshmë të PD-së por edhe nga Evropa e kalon të drejtën plotësisht djathtas. Pak a shumë ky sugjerim është edhe një perde që bie mbi një kapitull aq shumë të diskutuar, zgjedhjet e 26 majit. Për socialistët është rasti të përfitojnë sa më shpejt për të marrë frytet e fushatës së tyre ndërsa për demokratët është një nënvizim evropian mbi sugjerimet e saj që gjithmonë kalojnë nën spektrin jeshil të perëndimit. Ndërkohë zvlerësohet metoda e bojkotit si një suplement politik i vendosur qëllimisht si alternativë tek disa parti politike shqiptare dhe politikanët në përgjithësi u kthehen metodave të moderuara si janë diskutimet në Parlament apo tryezat normale. Përgënjeshtrim Gazeta “Poli” e Qendrës datës 29.08.1996 në një shkrim të ulët dhe krejtësisht të gënjeshtërt mbi Konferencën e IRI-t më citon personalisht për disa thënie krejtësisht të pabaza, të cilat unë i hedh poshtë kategorikisht. Megjithëse është në logjikën e kësaj gazete të shpifë, unë shpreh indinjatën time më të thellë që shtypi i ekstremit të majtë vazhdon të shfaqë ende një tipar kaq primitiv siç është gënjeshtra. Po ashtu unë besoj se një parti mund t’i fitojë zgjedhjet jo sepse kryeson Komisionet zgjedhore, por sepse gëzon mbështetjen e gjerë dhe pa rezerva të një elektorati të gjerë; një elektorat i qendërzuar politik, me aspirata kombëtare, gjë që i mungon krejtësisht Polit të Qendrës. MIRUSH MALI
Finsberg: Nëse opozita nuk zë vendet e saj në parlament, ajo mohon demokracinë
Nëse socialistët nuk shkojnë në Parlament janë kundër demokracisë. Ky ka qenë vlerësimi i Evropës për qëndrimet e socialistëve ndaj institucioneve demokratike shqiptare e po ashtu ndaj shpifjes së tyre për të ardhur në pushtet nëpërmjet makinacioneve. Kjo u bë e qartë dje nëpërmjet një deklarimi për shtyp nga Lord Finsberg.
Dy komisionerët e Këshillit të Evropës kanë qartësuar gjatë qëndrimit të tyre në Shqipëri vlerësimet evropiane ndaj politikës shqiptare dhe drejtësisë së veprimeve politike të Partisë Demokratike. Vlerësimi i PD-së për një pjesëmarrje edhe të PS-së në Parlament si një veprim që do t’i vlejë më së shumti PS-së është në koherencë të plotë me vlerësimin evropian për këtë problem. Socialistëve tani u duhet të zgjedhin midis kongresit të tyre dhe Evropës. Nëse i pari u ofron demagogjinë e majtë se fitorja duhet të jetë vazhdimisht revolucionare, Evropa u ofron metodat moderne të veprimit politik. Natyrisht socialistët nuk e kanë aq të lehtë të zgjedhin midis bojkotit dhe logjikës së Perëndimit.
Duke vlerësuar rolin e opozitës në një demokraci dhe duke iu referuar qëndrimit të opozitës shqiptare, që nuk ka pranuar të marrë pjesë në Parlament, Lord Finsberg ka theksuar në deklaratën e tij se opozita ka për detyrë të kundërshtojë që brenda parlamentit në të cilin është zgjedhur, sado shumë që ta verë në diskutim rezultatin. Nëse ata nuk zënë vendet e tyre, ata në fakt mohojnë demokracinë.
Parlamentari i lartë evropian i drejtohet gjithashtu në deklaratën e tij edhe maxhorancës, e cila, mban një përgjegjësi të madhe që të sillet në mënyrë të atillë që të sigurojë trajtimin e duhur të opozitës.
Më poshtë në deklaratën e tij për shtyp thuhet se Asambleja Parlamentare e Këshillit të Evropës ka kërkuar një tryezë të rrumbullakët në mënyrë që partitë politike shqiptare të mund të diskutojnë të gjitha problemet e tyre, përfshirë këtu dhe Kushtetutën si dhe mekanizmat e zgjedhjeve, nënvizojnë ai në këtë deklaratë.
Lord Finsberg përfundon se nëse nuk arrihet të mblidhet kjo tryezë e rrumbullakët, atëherë, ata që janë përgjegjës për këtë akt, do të mbajnë mbi vete një barrë të rëndë.