Me kushtet e motit që po mbajnë, përgjithësisht në gjithë zonën fushore është koha për tu hedhur në aksion e madh për mbjelljen e misrit. Edhe masat përgatitore që u morën në mjaft rrethe gjatë muajve të dimrit dhe që vazhdojnë më me shpejtësi tani, shtronjë detyrën për ritme më të shpejta në mbjelljen e kësaj bime kryesore të drithërave të bukës. Kudo, në çdo rreth, ka toka të pluguara dhe punë me mirë është bërë për të dëgjuar në arë sasitë e nevojshme të plehut organik. Përgjithësisht baza mekanike është fuqizuar, nuk ka mungesa në karburant, si dhe në ure e nitrat. I theksuam këto kushtet sepse vihet re një zvarritje e papërgjegjshme në mbjelljen e misrit, ku kushtet e motit në të këto pranverë të paraqesin, diktojnë nevojën për të shpejtuar, sepse kështu sigurojmë hershmërinë, që është bazë për plotësimin e objektivave të larta që ka çdo rreth në këtë bimë për këtë vit. Në biseda e takime me specialistë e drejtues të ekonomive bujqësore kudo pranohet se «mbjellja këtë ditë e frontalisht e misrit ka vetëm të mira dhe është bazë për rendimentet të larta». Atëherë çfarë pengon? Pengojnë koncepte burokratike që i marrin punët nga njëri këndvështrim, që shohin më shumë grafikët në letra sesa kushtet konkrete. Pengojnë masat jo të plota përgatitore për shfrytëzimin me ngarkesë të lartë të mekanikës bujqësore. Tani kur fushata e pranverës ka filluar më herët se çdo vit tjetër, pyetja që shtrohet është kjo: a shfrytëzohet çdo traktor kërkohen të gjitha 24 orë të ve- ve, a ndreqet çdo defekt në fusha me shpejtësi? Ndërkohë nuk duhet harruar se zvarritja e mbjelljes së misrit bën që ditët e ardhshme të ngjeshen edhe më shumë detyrat, se do të fillojë në shkallë të gjerë edhe mbjellja e duhanit, foragjereve dhe bimëve të tjera. Është bërë rrugë e gjatë që në periudha të tilla për përballimin e punëve të ngjeshura të fushatës në afate të shkurtra e të mbjellin si aksion kolektiv. Le të ndalemi në detyrat që shtrojnë ky aksion i rëndësishëm në rrethin e Shkodrës. Ndërsa në Nënshkodër ka përpjekje për të shfrytëzuar më mirë kohën: janë marrë masa më të plota përgatitore, prandaj edhe në kooperativat bujqësore Bushat, Dajç e Oblikë janë mbjellë dhjetëra tora hektarë, në zonën e Mbishkodrës rritet janë tepër të vetëdijshëm dhe disa ekonomi, si Grizha, Reçi etj. deri ditët e fundit nuk kishin filluar fare mbjelljen. Përvoja e vitit të kaluar nuk kishin filluar fare mbjelljen. Përvoja e vitit të kaluar, veçanërisht arritjet mjaft të larta që u shënuan në ekonomitë e Nënshkodrës në këtë bimë, janë një mësim i mirë për shfrytëzimin e kushteve për mbjelljen me aksion të misrit në këtë rreth. Po tërheqim të dhënat? Mbiçko në gjendet në zona të Shkodrës të mbillen jo më pak se 450 ha, në të veç- retet nuk u plotësua asnjë e dhjeta e objektivit. Koha të pluguara ara ka, janë afro 5 mijë ha të gatshëm për mbjellë. Në aktivin e rrethit është bërë vërejtje objektivi që brenda marsit të mbillen 3500 ha, por me ritmet e derisotme ky objektiv nuk mund të arrihet. U ndalëm në përvojën e mangësitë që vijnë në rre- rrethin e Shkodrës, por probleme të tilla, madje më shqetësuese, ka edhe në rrethe të tjera.

Përvojë nga Tepelena Megjithëse shtëpia e kulturës «Mus- tafa Matohti» e Tepelenës i zhvillon veprimtaritë e veta mbi baza amatore, kjo tërheq gjithnjë e më shumë dhjetëra punonjës të qytetit. Megjithëse shtëpia e kulturës «Mustafa Matohti» e Tepelenës i zhvillon veprimtaritë e veta mbi baza amatore, kjo tërheq gjithnjë e më shumë dhjetëra punonjës të qytetit. E veçanta e punës së kolektivit të vogël të këtij institucioni është bashkërendres. Ndërsa në Nënshkodër ka përpjekje për të shfrytëzuar më mirë kohën: janë marrë masa më të plota përgatitore, prandaj edhe në kooperativat bujqësore Bushat, Dajç e Oblikë janë mbjellë dhjetëra hektarë tora hektarë, në zonën e Mbishkodrës rritet janë tepër të vetëdijshëm dhe disa ekonomi, si Grizha, Reçi etj. deri ditët e fundit nuk kishin filluar fare mbjelljen. Përvoja e vitit të kaluar, veçanërisht arritjet mjaft të larta që u shënuan në ekonomitë e Nënshkodrës në këtë bimë, janë një mësim i mirë për shfrytëzimin e kushteve për mbjelljen me aksion të misrit në këtë rreth. Po tërheqim të dhënat? Mbiçko në gjendet në zona të Shkodrës të mbillen jo më pak se 450 ha, në të veç- retet nuk u plotësua asnjë e dhjeta e objektivit. Koha të pluguara ara ka, janë afro 5 mijë ha të gatshëm për mbjellë. Në aktivin e rrethit është bërë vërejtje objektivi që brenda marsit të mbillen 3500 ha, por me ritmet e derisotme ky objektiv nuk mund të arrihet.

Bukur, thjesht, pastër — Pse jo, edhe paradë mode... Rinia kërkon veshje praktike, më shumë llojshmëri modelesh dhe jo konfeksione standard. Disa i blejnë këto konfeksione, por duke u bërë përshtatje e rregullime të ndryshme, gjë që tregon se jo gjithnjë të rinjtë kërkojnë më atë që ofron tregtia. Kjo është arsyeja që në rubrapaqësitë tona, klientelën më të madhe e përbëjnë të rinjtë. Në veshjen e përditshme, pa folur për festat, ditët e dielë etj. të rinjtë parapëlqejnë më tepër bluzkën, fundin e pantallonat me kë- të material që është më i bukur dhe më i lirë, sesa stofërat e terital. Ndërsa disa vajza i shfrytëzojnë të sapojënë vetë fustane, funde e bluza me material bazë. Është bukur, edhe nga më të lirat, po të bie në sy në këto veshje edhe puna e dorës, zbukurimi me dantelle, që krijon traditën tonë të bukur. A nuk është kjo më praktike dhe higjienike sesa copat sintetike në stinën e verës! Të gjithë të rinjtë kanë dëshirë të vishen bukur. Diskush ka rënë, por vërejnë dhe nënvijë të ri, që në vend të modernes, kalon në ekstravagancë, që tërheq se jo gjithmonë ka një shije të përparuar. Prej këtej del nevoja e asaj që është thënë shpesh dhe herë tjetërs: orientimi rinor me modën, që është shumë e bukur dhe e larmishme. Ç’të keq ka që në një mbretëri rinore të organizoheshin dhe 5 minuta paradë mode? Në to rekomandohet veshja, po deri të kre- hja e flokëve e këpucët, e çdo gjë sipas estetikës. Bukur, pastër e thjeshtë. Kjo është një mënyrë, ndërsa format tjera propagandës në njohëse me modën tonë, janë katalogët ose propaganda në televizion. Janë të gjitha mundësitë që çdo gjë të bëhet më mirë e më bukur në veshjen për të rinjtë; mjafton dëshira e kujdesi më i madh nga prodhimi, rritësi i tregtisë e propaganda e prodhimit. HIRUSHKË ZEKTHI përfaqësuese e burojeve modeleve në ndërmarrjen e riparim-shërbimeve nr. 3, Tiranë

Veshja e zbukuruon njeriun. Ajo shpreh kulturë dhe, deri në një farë shkalle, shpreh edhe formimin estetik të tij. Në të ritë e vet njeriu është më i prirur, më sqimatar për veshjen. Është kërkesë e natyrshme e moshës. Por edhe këto kërkesa evoluojnë shpesh dhe kjo lidhet me nivelin e mirënjohjes të familjeve tona, me shkallën e zhvillimit të përgjithshëm kulturor të rinisë. Ka raste kur këto kërkesa, që shtohen vazhdimisht nga pionierët e të rinjtë nuk merren parasysh nga modelistët, nga prodhuesit. Kjo gjë i rëndon ekonomisë, por u rëndon edhe dëshirave të rinisë. Nuk është fjala për të plotësuar teka apo «përkëdhelje» të tepëruara, por disa nevoja logjishme të fëmijëve tanë, të rinisë sonë të mrekullueshme. Fantazia e tyre, po të nis- shërohet në anketa, në bashkëbisedime do të ndihmonte shumë edhe modelistët, projektuesit dhe prodhuesit. Pse të rritet larg rinisë për veshjen e saj? Rruga të shumta ka për ta përmirësuar rrjedhshëm këtë gjendje. Në faqen e tretë kemi tërhequr disa mendime dhe le të njiheni me to. Të rinjtë, le të shfaqin dëshirat e mendimet të tjera, të shumta, të vlefshme. Prodhuesve, mendojmë se ato do t’u vlejnë shumë për punën në të ardhmen.

Lexuesit duan të dinë Në zonën – muze të qytetit të Korçës, në një banesë karakteristike qytetare të fillimit të shekullit të 19-të po ngrihet muzeu arkeologjik i rrethit të Korçës. Kjo është një ngjarje që i kalon përmasat e një ngjarjeje kulturore e shkencore të këtij rrethi. Për të njohur më vlerat e këtij muzeu, në përgjigje të pyetjes së nxënësit N. Konomi, biseduam me kandidatin e shkencave, arkeologun Petrika Lera. — Rrethi i Korçës përfaqëson një ndër trevat më të pasura arkeologjike në fushën e kulturave parahistorike. Njihen e janë fiksuar deri tani në 24 rrethe arkeologjike të këtij rrethi 24 varre parahistorike, fiksuar në një shtresë kohore nga mijëvjeçari i 6-të para erës sonë deri në gjysmën e parë të mijëvjeçarit të parë para sonë. Spikatin në këto pasuri arkeologjike të veçantat arkeologjike e enciklopedike epokës së gurit të ri dhe ato të epokës së bakrit. Ndër vendbanimet më të rëndësishme të kësaj periudhe janë ato të zbuluara në fshatin Podgorie, në Vashtemi, Barç, Maliq, Burimas, Proger, Dishnicë etj. Nga këto vendbanime germimet arkeologjike të kryera sistematikisht prej vitesh, kanë nxjerrë një material të bollshëm dhe të larmishëm që hedh dritë për gjenezën e ilirëve, parardhësve tanë. Të gjitha kulturat materiale dhe vegjetative e bujqësore arkeologjike shtrihen në qendër e ngjarjes së muzeut. Dilhet që në vendin tonë muze arkeologjik, krahas atij në Tiranë, ka vend të përputhë me vetë pasurinë arkeologjike ke që është kryesisht parahistorike. Muzeu do t’i flasë vizitorit që në oborrin e vet, ku do të ekspozohen materiale të rënda, kryesisht arkitektonike, kapitele, kolonada, altare, fragmente mozaikësh etj. Në katin e parë, në një ekspozitë e brendshme, vizitori do të njihet me kulturën e vendbanimeve të epokës së gurit të ri dhe të bakrit. Në katin e dytë do të paraqiten materiale arkeologjike të kulturës ilire të epokës së bronxit dhe të hekurit, si dhe ato që lidhen me periudhën e rendit skllavopronar dhe të qytetërimit ilir. Në katin e fundit do të zënë vend edhe materiale të antikitetit dhe mesjetës së hershme. Jam duke punuar intensivisht që muzeu të përurohet muajin e ardhshëm. Rruga të shumta ka për ta përmirësuar rrjedhshëm këtë gjendje. Në faqen e tretë kemi tërhequr disa mendime dhe le të njiheni me to. Të rinjtë, le të shfaqin dëshirat e mendimet të tjera, të shumta, të vlefshme. Prodhuesve, mendojmë se ato do t’u vlejnë shumë për punën në të ardhmen. — Në këtë muze siç do të shikoni planin e përgjithshëm ka 9 sektorë, sipas llojit të gjetjeve. Në sektorin e parahistorisë janë vendbanimet më të vjetra të neolitit, vendbanimet e bronxit, vendbanimet e hekurit. Një pjesë tjetër është qeramikë, armë, vegla pune të zbuluara në shtresat e kulturave ilire. Në sektorin tjetër është kultura e qytetit ilir, e mesjetës së hershme. Do të ekspozohen shumë gjetje, të gjitha janë të gjetura në rrethin e Korçës. Në ekspozitë do të ketë vende edhe materiale të antikitetit dhe mesjetës së hershme. — Bisedën e zhvilluam me kandidatin e shkencave, arkeologun Petrika Lera.

— Nga blloku i shkrimtarit — E dini se jetën time ua detyroj juve, shoqetare, — më thoshte një ditë, vite të shkruara, piktori i njohur grek, Mina Stratisi. Unë hapa sytë për një çast, nuk e kuptova, po poeti Pano Çu- ko që përthente, vazhdoi: «Po, sepse gjatë luftës partizane a plogosa dhe u shtrëngova në Shqipëri. Familja që më fshehu dhe ku u mjekova, më u bë familje e dytë. Ju, shoqtaret, keni bujari dhe besë të admirueshme. Sa gjë e bukur është miqësia e popujve, sidomos kur janë gjitonë! Ua kam thënë vëllezërve tanë kudo, se keni fat që bashkëjetoni me një popull si shqiptarët.» M’u kujtuan këto fjalë të mikut grek, ditët e fundit tek ktheheshim nga Dropulli. Më ka bërë për vete gjithnjë kjo krahinë, peizazhi i saj plot diell, luginat e gjelbëruara e Drinosit, fshatrat piktoreskë të ngritur krah njëri-tjetrit rrëzë Malit të Gjerë. Por kësaj here Dropulli jo vetëm e kishha soditur, por edhe e kisha përjetuar. Kisha shkelur në disa fshatra, kisha takuar ar sa e sa njerëz, kisha hyrë e ik- sha dalë njerëz shtipetë e tyrë. Kisha plot emocione, me kisha prekur ve- çanërisht mikpritja dhe gëzimi dro- pullit. «Si e dini, si shkoni?», — do të pyesja dhe përgjigjen më të bukur do të ma jepnin: «Shih sytë tanë!». Dhe vërtet, gjëja më e bukur që më ka mbetur në mendje janë sytë e qeshur të dropullitëve. Sy që shkëlqejnë nga gazi i jetës dhe bukuria e punës; nga besimi në vetvete, nga temperament i gjallë e vullnet shpirtëror. Në mes tyre jetojmë ritmet e dalluara tonë socialist, përparimin e mbarë Republikës, po në të njëjtën kohë, nuk mund të mos ndjejë dhe veçoritë e ngjyrimet e bashkësisë greke, që rron e punon në këtë krahinë. Pa këtë origjinalitet nuk mund të më- rret me mend jeta e vërtetë e Dropullit. Me treguan se kur shkoj në shte- pinë e Mico Manos në Deriçian të Mikiç Teodorakis dhe bisedoi me plakun në gjuhën e përbashkët, i tha: «Nabitma sa pastër e bukur e folke greqishten». Plaku qeshi me buzë dhe iu kthye mikut me këto fjalë: «Ju duhet të habiteshit në qoftë se do ta flisja keq!...» Po kështu janë bashkuar dhe profesore e mësues nga Greqia, kur kanë vizituar shkollat greke të Dropullit. — Ju lumtë! Në shkollat tuaja bëhet një punë e lavdërueshme për gjuhën amëtare. Ju thoshte dhe shkrimtarja në tërë vërtetë greqisht! Një pohim kemi të rëndësishëm, sepse po të kemi parasysh se gjuhës së shtetit shqiptar i çdo bashkësie etnike. Populli i kësaj krahine i ka ruajtur visaret e traditave të veta, kushtetuta ua ka lij- shërurar e siguruar, kurse arsimi dhe kultura socialist e kanë kul- tivuar e pasuruar. Dijetara shkencore, lëv- gjore, disa shkolla të mesme e bujqësore, një shkollë pedagogjike, dega e gjuhës dhe letërsisë greke, në Institutin e Lartë Pedagogjik «Eqrem Çabej». Lindja padasur një kontrast të madh, kur da të gjitha këto dhe rizoni Muzeun e Kurbent të Gji- ranzi, i vetëm në vendin tonë, adoshta nuk tërë botën. Dhe jo rastësisht ky muze është ngritur këtu, në këtë krahinë të shkretuar nga kurbeti. Shifrat të lexon të japin tablo ngjethëse, të një shkreti të mjerësisë. Goranancia me 1300 shtëpi kishte ne kurbet 214 burra, Dhrojvani me 40 shtëpi, kishte 100 kurbetinj! E njëjta gjë dhe në fshatrat e tjera të tjera të Dropullit. Du- keci skitur gjithçka krahina kish ve- tëm gra, femijë dhe pleq! Për këtë tregojmë dhe ditarë, blloqet e sidomos letrat e kuru- betit, letra aq të dhimbshme dhe të nëmura, të mbushura plot me drama. Janë drama që mund t’i kujtojnë vetëm targimi e ndarja e njerëzve të dashur. Ndodh që henona e kësaj drame të vijë dhe në kohën tone dhe kemu tund ta dëgjosh jo pa trishtim tek qëndron i menduar në dhomat e muzeut. Të rrëfen, bie fjala për një vajzë nga Goranci, që u plak e vdiq e fejuar, duke pritur të fe- juarin, që vdiq dhe ai në kurbet pak para saj. Kur atë e varrosën në fshat, ai që mbanj fjalën e rastit, nuk mundi të mos e thoshte pa dhimbje se, për fat të keq, ne dy të fejuarit vdiqën larg njëri-tjetrit! Kur dola nga muzeu, dikça me shtrëngonte në gjoks. Me kish kapur befas trishtimi, trishtimi që vinte nga një e kaluar gati e paparë, pahueshme. Po kjo gjendje e rë- nde shpërthente në Dropull sot nuk të mban gjallë. Mjafton të zbresësh në fushë, të dalësh në sheshin e fshatit, të hysh në shtëpitë e rehatshme, të takohesh e të bisedosh me njerëzit dhe të ndjesh menjë- herë se s’ndodh me dropullitët në ditët tona. Vetëm brenda një pa- shkodre në shpirtë e kulturës «Theodhori Shano» në Derviçian u hapën dy ekspozita. — Këna ardhur veprimtari të kulturës nga gjithë rrethet. Dhe për të shkëmbyer përvojën, — tha më vonë Lefter Kondoi, përgjegjës i shtëpisë së kulturës së Dropullit. — E para çeltë ekspozita fotografike «Dropulli nëpër vite», e fotografit (Vijon në faqen 3)

Disa të dhëna nga Mati — Batra nuk ndjek Klosin... Që në fillim të vitit minatorët e kromit në Klos morën disa zotime. Kalo janari, kaloi edhe shkurti, po çdo ditë e çdo javë detyrat ditore po plotësohen ritmikisht. Edhe tani në mars. Vetëm si dy muaj, u dhanë nga kjo minierë 180 tonë krom i pasur me plumb. Po ashtu edhe në kromin e pasur për eksport u dhanë 90 tonë më tepër se plani i kësaj periudhe. Në bisedë Nazif Klosi, drejtori i minierës, thotë: «Me ritmet e deritanishme ne rezervat që janë krijuar edhe me punimet minerare, tremujori i parë do të mbyllet në çdo tregues. Ky është një hap i mirë për të shënuar kthesë në minierën tonë». Po në sektorët e tjerë të prodhimit? Janari në minierën e Batrës u mbyll me tregues të mirë edhe në eksport, edhe në prodhimin e përgjithshëm të kromit. Por vetëm kaq. Ritmet jo vetëm nuk u mbajtën, por gjatë periudhës nga shkurti e deri tani, u krijuan qartë 10% të mineral deficit në plan. Kështu, që tani, me këto ritme, në këtë ecuri, miniera mbetet një nga sektorët më të prapambetur të rrethit. Pamja krejt tjetër është në disa ndërmarrje ekonomike. Me ritme të mira po plotësohen detyrat nga gjeologët. Të gjithë treguesit i kanë të përparuara. Deri tani në shfrytëzim gjenden mbi 1370 m. me tepër se plan. Me tregues të plotësuar ecin drejt pyllëzimit së tremujorit edhe përpunim-druri, grumbullimi dhe ndërmarrja e drithit. Korresp. i «Zërit të popullit» Në Gorë të Lushnjës Ekspozitë piklure e një nxënësi Në një kënd të shkollës së Gorës së Lushnjës u hap ekspozita e punimeve më të mira të Mirgen Dhimës. Ai është nxënës në klasën e 7-të. Ato janë punuar kryesisht me laps, por ka edhe ngjyra. Ekspozita po tërheq mjaft shikues. Piktori plori- er paraqet tri periudha: të Skënderbeut, të Luftës Nacionalçlirimtare dhe të ditëve tona. Të tërheq më shumë portreti dhe me dritë e hije, harmonizon ide interesante.

BIJAT E DROPULLIT. (Foto: N. Xhufka)