Dje populli i rrethit të Tiranës, festoi 48-vjetorin e Konferencës së Parë Antifashiste Nacionalçlirimtare, që u mblodh në Pezë me iniciativën e Partisë Komuniste të Shqipërisë (sot PPSH) dhe personalisht të udhëheqësit të lavdishëm dhe të paharruar, shokut Enver Hoxha. Për të festuar këtë ngjarje me rëndësi të madhe historike, që hodhi themelet e bashkimit të popullit tonë në Frontin Nacionalçlirimtar dhe të pushtetit të popullit, për eliminimin e atdheut në luftën kundër pushtuesve të huaj e tradhtarëve të vendit, shkua[n] në Pezë rreth 10 mijë vetë nga gjithë rrethi: veteranë të luftës e të punës, patriotë, ish-partizanë, deputetë e këshilltarë, pjesëtarë dhe të afërm të familjeve të dëshmorëve, kooperativistë nga Peza, Ndroqi, Sheshi, Arbana, Vaqari, punonjës nga të katër rajonet e kryeqytetit, të dikastereve, studentë të Universitetit të Tiranës «Enver Hoxha» dhe të instituteve të larta, të rinj dhe të reja të shkollave ushtarake, të shkollave të mesme, pionierë të Enverit dhe të [fjalë e paqartë] të tjerë. Merrnin pjesë gjithashtu anëtari i Byrosë Politike, sekretari i Komitetit Qendror të Partisë dhe sekretari i parë i Komitetit të Partisë të rrethit, shoku Xhellil Gjoni, kandidati i Byrosë Politike të Komitetit Qendror të Partisë dhe kryetari i Komitetit Ekzekutiv të KP të rrethit, shoku Llambi Gegprifti, kandidati i Byrosë Politike të Komitetit Qendror të Partisë shokët Pirro Kondi e Qirjako Mihali, nënkryetari i Presidiumit të Kuvendit Popullor, Xhafer Spahiu, anëtarët e Komitetit Qendror të Partisë, Haxhi Lleshi, Spiro Koleka dhe Pilo Peristeri, sekretari i Këshillit të Përgjithshëm të FDSH-së, Beka Shkurti, sekretari i Përgjithshëm i Komitetit Kombëtar të Veteranëve të Luftës së Popullit Shqiptar, Myqerem Fuga e shokë të tjerë. Udhëheqës të Partisë dhe të shtetit e veteranë vendosën tufa me lule tek monumenti i Heroit të Popullit, Myslim Peza, në sheshin para shtëpisë së kulturës të kooperativës bujqësore «Myslim Peza». Në radhët e dëshmorëve të krahinës së Pezës u bë një homazhe dhe u vendosën kurora. Në emër të Komitetit Qendror të Partisë, kurorën e vendosën shokët Xhellil Gjoni dhe Llambi Gegprifti. Gjithashtu u vendosën kurora në emër të Këshillit të Përgjithshëm të FDSH-së, të Komitetit Kombëtar të Veteranëve të Luftës së Popullit Shqiptar, të Komitetit të Partisë dhe të (Vijon në faqen 2) (Foto: ATSH)

- Nga vëzhgimet e dëshme në 5 rrethe - Një ballaiqim midis Durrësit e Lushnjës Durrësi ka për të korrur sivjet 2395 hektarë me misër, kurse Lushnja 4500 hektarë. Si është gjendja? Deri tani në të dyja rrethet janë korrur 760 dhe 550 hektarë. Duken shifra të vogla. Dhe vërtet kështu është. Megjithëse në disa ekonomi ka misër që ende nuk është pjekur, ritmet duhet të jenë më të larta. Kaloi gjysma e shtatorit dhe nuk mund të themi se kudo e kemi misrin ende të papjekur. Përkundrazi, nisur edhe nga kushtet e motit me thatësirë të zgjatur, në mjaft ara misri është i pjekur, prandaj ai nuk do lënë më asnjë ditë në arë. Në Lushnjë po përdoret në disa ekonomi një praktikë e mirë: masa aksion korr, zhvish dhe fut misrin në depo me qëllim që prodhimi i korrur brenda ditës të mos mbetet jo më në arë, por as në pistë. Kështu është vepruar në kooperativën e Karbunarës, ku u korën brenda një dite 22 ha, i cili brenda ditës u magazinua; në kooperativën e Mizës etj. Ritme të mira ka edhe në Saravë e Krye-kuk. Por shifra të ulëta ka në Kruptje, ku nga 240 ha janë korrur 5 hektarë, në Toshkëz nga 245 ha janë korrur 11 ha, në Ngu-rrez etj. Këtu shfaqet mendimi se misrin e kemi, por ende nuk është... Në Durrës ka ekonomi që kanë korrur sipërfaqe pak më të mëdha. Kështu, p.sh., kooperativa e Manzës nga 150 ha ka korrur 100 ha, Rrashbull nga 152-78 ha, Gjepalaj nga 50 ha - 42 ha etj. Por edhe në këtë rreth ka ekonomi që ndodhen në shifra mjaft të ulëta. Prapa sidomos janë ndërmarrjet bujqësore të rrethit, të cilat së bashku nga 675 ha që kanë me misër gjithsej, kanë korrur 122 ha. Në Helmës janë korrur vetëm 4 ha, në Spanesh 10 ha etj. Prandaj edhe në Durrës nuk do ecur me mendimin se kemi kohë, të mos flitet mendja, por të gjurmohet çdo ditë, çdo ngastër, me qëllim që misri i pjekur të korret menjëherë që të sigurohet rendimenti, por edhe të ruhet prodhimi. SOTIRAQ GJORDENI Elbasan: përdite me ritme më të shpejta Nga 3 300 ha të mbjellë me misër, deri dje janë korrur 1 050 hektarë. Aksioni tani është në pikun e vet. Çdo ditë në korrje, vjelje, grumbullim dhe magazinim e misrit punojnë rreth 3 mijë kooperativistë dhe gra. Edhe kooperativistët dhe gratë po plotësohet. Në ekonomitë bujqësore të zonës së Dumresë korrja është në përfundim. Por janë Librazhd: prapambetje në zonën e ulët Vetëm 10 për qind e sipërfaqes së mbjellë me misër është korrur, si rreth. Sipas pasqyrës që nxjerr seksioni i bujqësisë, vetëm kooperativa e Zdranjshit ka korrur 100 ha nga 226 që ka gjithsej. Edhe Pishkashi e Xhyra kanë arritur 30 për qind. Po të veçojmë kooperativat malore, ku misri piqet më vonë, në kooperativa malore e Kukurit, ku misri piqet më vonë, ka korrur 43 për qind të sipërfaqes, duke organizuar aksione të kooperativistëve. Ndërsa Driza dhe Sulti, edhe pse në kushte më të mira, janë 10 për qind nën mesataren e rrethit. Në të gjithë rrethin është korrur 14 për qind e sipërfaqes, ndërkohë që duhej të kishin korrur të paktën 40 për qind të sipërfaqes, siç na thonë në seksionin e bujqësisë. Pra, ecuria e fushatës varet nga niveli i organizimit në çdo kooperativë. Afër Kukurit është edhe Sojniku, por këtu është korrur vetëm 10 për qind e misrit. Atje ku po korret dhe magazinohet prodhimi me shpejtësi, edhe humbjet po shmangen. ajo e Gjegjanit 20 për qind etj. ren majtizua; në koop- perativën e Kre- kuq. Por shifra të ulëta ka në Krutje, ku nga 240 ha janë ko- rruar ha, në Ngu- rrez nuk është pjekur plotësisht. Natyrisht, nuk themi që ai të korret «me pahír», por ka ara me misër të pjekur dhe nuk do pritur që të piqet i tërë misri dhe pastaj të korret. Korrja do bërë pra shka- llë-shkallë. Në Lushnjë objektivi është që 80 për qind e misrit të korret brenda muajit shtator dhe pjesa tjetër, kryesisht në ndërma- rjet bujqësore, të përfundojë de- ri më 10 tetor. Kooperativat e Zdranjshit kanë korrur 30 për qind. Po të ve- çojmë kooperativat malore, ku misri piqet më vonë, në ekono- mitë e tjera të zonës së ulët, që kanë kushte të përafërta me Zdranjshin, nuk po punohet me përgjegjësinë e duhur. Në koo- perativat e Lunikut, Gizdav eshit, Letnit dhe Hotolishtit janë ko- rruar sipërfaqe fare të vogla, nga 4 deri 15 ha gjithsej. Me shifrat e deritanishme, kuptohet, fusha- të i mungon mobilizimi i duhur. SEJDIN CEKANI

Kur thua Pezë, njëherësh ke thënë besë e pathyer. Kur thua Pezë, pushkë e ngrerë ke thënë. Kur thua Pezë, mbi të gjitha ke thënë unitet. Dhe nuk është fjala për unitetin brenda një vatre, një fisi, fshati a krahine, po për unitetin e një Shqipërie të tërë. Uniteti është bazamenti ku mbahet shtatorja e së sotmes dhe e së nesërmes. Pezës i ra [Reportazh] ...tor», Luigj Gurakuqi, Avni Rustemi e poeti kombëtar, Naim Frashëri. Po të mos kemi parasysh formalitetin e nevojshëm të protokollit, që në kuvend i takoi nderi ta mbante... ...në buciste «në mos keni armë, gjeni, ia rrëmbeni atij qeni», të dyzet alarmoheshin: «Ah! Kështu na vritet populli, na digjen shtëpitë!». Kur të parët kujtonin thënien e popullit «s’ka dasmë pa mish», domethënë s’ka liri pa gjak; të dyzet mbështetëllë në gëzofin e lepurit, shpranzin jargonët e llogjeve: «Jo, jo, të bëjmë politikën që mishi të piqet e helli të mos digjet.» Me një fjalë të tjerë ... i varnin armët e shpresës në supet e rinisë heroike që i kish në buzë vargjet e Migje- nit. «Na t’birtë e shekullit të ri» e ngritëm grushtin me luftë, të dytët bënin thirrje që rinia të mos merr- te pjesë fare në luftë për arsye mo- she. Dukej hapur se ata e kishin humbur edhe kujtesën dhe s’donin të dinin se në Shqipëri «shtatë vjeç djali e rrok dyfekun». (Vijon në faqen 3) në atë ditë të mëtej, njerëzit në një më të patur? Kur thua Pezë, pushkë e ngrehur një fësi, tërë. Uniteti është baza- menti ku mbahet shtatorja e së sot- mes dhe e së nesërmes. Pezës i ra shohri historik t’i bënte apel Shqi- ptarise, të «lidhte besë për shpe- tim». Mbrëmë, deri në orët e vona të natës, mijëra të rinj e të moshu- ar ndezën në tokën e saj zjarret «partizane». Festë me nderime për të djatshmen. Si mbrëmë 48 vjet më parë Peza përgatitet për kuvendin e bashkimit të popullit pa dallim fe- je, besimi, politik, krahine e ideje, që Shqipëria e çliruar për tre vjet e gjysmë rresht nga korbat e push- timit fashist, korbat e tradhtisë, kolona e pestë e gjithfarë dallka- ukësh, të ndizte zjarrin e kryengri- tjes së përgjithshme, të hidhej mbi ta, t’i shtypte me grushtin e sigurt të bashkimit, të fitonte lirinë, Shqi- përinë e pavarur e demokratike, di- njitetin e njeriut të lirë. Thirrja e madhe për në Frontin e madh Na- cionalçlirimtar, aq sa ishte kushtri- m i i nderit, ishte po aq dhe guri i provës i atdhetarizmit. Si mbrëmë 48 vjet më parë, në tokën e Pezës hynin ilegalisht delegatët e kuvën- dit. Kur kishte shkrepur mëngjesi tek- sa delegatët hynin në «sallën» e kuvendit, një grup femijësh, të zba- tur e të leckosur, ishin mbledhur në një kor në «shkënën» e oborrit dhe këndonin. Kush ishte organi- zatori? Kajo Karafili. Teksa pritej çeng a jashtë, vijonte brenda në ku- llen e Babë Myslymit. Ky ishte «ko- ri» i delegatëve. «Rreth Flamurit të përbashkuar! Me një dëshirë, me një qëllim». Të gjithë atje duke u be- tuar / të lidhim besën për shpëtim». Flamuri i Skënderbeut shpallosur në dhomë. Dhe para tij në fotografi, burra të Flamurit: Heroi Kombëtar Gjergj Kastrioti, Plaku i Vlorës, Is- mail Qemali, «div-dragoi i Dragobi- së», Bajram Curri; «vigani libera- Lexojmë «Zërin e popullit»: «Kjo tribunë e vërtetë e luftëtarëve të li- risë, po jep një shihariq të madh: ... U bë konferenca për zgjedhjen e Këshillit të Përgjithshëm Nacional- çlirimtar». Tani Peza, pragu i saj, lidhej me të gjitha pragjet e Shqip- ërisë, bënte thirrjen e atdhedashu- risë, kushtrimin jetik për pushtetin e popullit, duke treguar botërisht themelët e tij të vendosura e duke lëshuar kushtrimin: «Ngrini muret me gurë të patundur gjaku nga gjak- u ynë!». Thirrjes iu përgjigj nga i gjithë populli i tërë që u rreshtua në Front pa vonesë. P.; u mbl u rr ende Kon- ferenca, në ditën e dytë të saj, ndër- sa diskutohej për bashkimin, në Ti- ranën e barrikadave vërshonte ura- gani i nënave. «Ku e kam vajzën, ku e kam djalin?». Duhej të protesto- n. Dhe zem ët e vajzat e tyre fa- shizmi po i niste nga burgjet në ka- mpe përqëndrimi. Në ballë të kë-ty- nave ishte një grua e thjeshtë, po që do të hynte në histori me aktin e saj sublim: Mine Peza! Fashistët shkruanin skenare me kokë gr ur- për, që të mund ta bënin si d je, që

Në këtë rreth korrja e misrit sapo ka filluar. Bie në sy se koo- perativat e Mizës etj. që janë krijuar tani, pjesëmarrësit i përshëndeti shoku Kiço Mustaqi i cili i falenderoi për punën që ata vazhdojnë të bëjnë dhe gatishmërinë e lartë që kanë duke kontribu- ar aq shumë në punët e mbrojtjes, të edukimit dhe në fushën e mar- rëdhënieve shoqërore e të ndërtimit socialist.

Po të mos kemi parasysh formalite- tin e nevoshjshëm të protokollit, që në atë kuvend i takoi nderi ta mbante Nexhmije Xhuglini, në mënyrë fi- gurative, duhet besuar se kuvendin e hapën burrat e përmendur, të ci- lët u kujtonin gjithësesi delega- tëve se «leva e Ark imedit» për të mbajtur gjallë kombin e lirë e tij kishte qenë vetëm bashkimi i popu- llit, i cili e kishte provuar forcën e vet para në skenën e tragjedive të mëdha, në kohën lavdimadhe të Skënderbeut, në vitet e Lidhjes së Prizrenit e në atë të Paparësisë Ko- mbëtare në 1912. Këtë zë më mirë e më qartë e dëgjonte dhe lehtësonte themeluesi i Partisë, i paharruari Enver Hoxha, merite e të cilit ishte edhe organizimi i këtij kuvendi his- torik, i mbledhur jo pa mundim në kullën e Myslym Pezës. Se ndërsa komunistët e atdhetarët e vërtetë besonin në domosdoshmërinë e ba- shkimit të popullit, besonin se Da- vidi e mund Goliatin, pseudoatheta- rët besonin në mykun e trurit të tyre të sëmurë me tradhëti e dis- fatizëm. Kur të parët i binin këmbë- mbas së revolucionit me thirrjen «o sot o kurrë», të dytët lehtëtonin heshtjet dhe hamnin gënjeshtra: «Të për- sim». Kur të parët i binin kamba- nës për vlerat e bashkimit, të dytët pinin sherbet me ujë të bekuar e hapnin gojën: «Ah, jemi të paror- ganizuar!» Kur këmbana e të parë- ve gjëm onte se çështjen e pusht e- tit do ta zgjidhë populli, gajdja e të dytëve çah ej nga frika se si do të ishte ky pushtet i popullit. Kur të parët ngriheshin në barrikadë e stolisnin gjoksin me plagë të kuqe, të dytët vështronin me frikë yl lin e tyre të kuq mbi kapelë. Kur të parët kushtronin për sulm, të dytët ankoheshin: «N e s’kemi armë!». Kur të parët lidheshin mbi depot e ar- mëve, se zëri i popullit deri në kë-

Dje paradite, në një nga sallat e Shtëpisë Qendrore të Ushtrisë Popullore në kryeqytet, Ministria e Mbrojtjes Popullore dhe Komiteti Kombëtar i Veteranëve të Luftës të Popullit Shqiptar, organizuan një ta- kim me kuadro veteranë të ushtrisë. Merrnin pjesë heronj të popullit dhe veteranë të luftës, pionierë të Ushtrisë sonë Popullore, si dhe ku- adro ushtarake, komisarë të njësive, të garnizoneve të ndryshme të ven- dit dhe kuadro të Ministrisë së Mbrojtjes Popullore. Ndodheshin edhe anëtarë i Byro- së Politike të Komitetit Qendror të Partisë dhe ministër i Mbrojtjes Po- pullore, shoku Kico Mustaqi, anëta- ri i Komitetit Qendror të Partisë, Pro- kop Murra, sekretari i përgjithshëm i Komitetit Kombëtar të Veteranë- ve të Luftës të Popullit Shqiptar Myqerem Fuga dhe shokë të tjerë. Në emër të Komitetit Qendror të Partisë, të Ministrisë së Mbrojtjes Popullore dhe personalisht të Ko- mandantit të Përgjithshëm të For- cave të Armatosura të Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë, shokut Ramiz Alia, shoqërore e të ndërtimit socialist. Në këtë takim, tha ndër të tjera ai, ardhëm të bisedojmë e të këm- bëjmë ndonjë mendim si për pu- nën që bëhet, edhe për detyrat që na dalin për forcimin e mëtejshëm të ushtrisë dhe të mbrojtjes së ven- dit. Si gjithëherë populli, edhe ush- tria, vuri në dukje ai, po punon për të vënë në jetë vendimet e rëndësi- shme të plenumeve të kohëve të fun- dit të KQ të Partisë dhe porositë e çmuara të shokut Ramiz Alia, të cilat kanë krijuar tek ne një at- mosferë të fuqishme revolucionare e optimiste. Duke folur për zbatimin e demokracisë në ushtri, shoku Kico Mustaqi theksoi se, ne po synojmë që të kuptohet mirë de mokra- cia në ushtri ka të bëjë kryesisht me përsosjen e forcimit të marrë- dhënieve kuadër - masë, me nxitjen e inkurajimin e një mendimi të gjë- rëthanshëm të ushtarëve, kuadrove, të rinjve e komunistëve në interes të gjetjes së rrugëve më të mira, për të patur kurdoherë një gatishmëri e përgjegjësi të lartë, një disiplinë të fortë. Partia dhe shoku Ramiz e ka- në bërë të qartë se forcimi parresh- tur i disiplinës ushtarake është ba- zë për realizimin e të gjitha de- tyrave të stërvitjes e gatishmërisë. Këto dhe shumë arritje të tjera që kemi në punën tonë, vazhdoi ai, kanë krijuar një gjendje të shëndo- shë morale - politike në radhët e efektivave të ushtrisë dhe një uni- tet monolit rreth Partisë me sho- kun Ramiz Alia në krye. Partia dhe populli, janë të vendosur të mbroj- në me çdo kusht fitoret e arritura dhe të vazhdojnë me vendosmëri rrugën e socializmit, rrugën e përca- ctuar nga Partia e shoku Enver Hoxha, të mbrojmë pushtetin popu-

Kryetari i Presidiumit të Kuvendit Popullor të Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë, shoku Ramiz Alia, i dërgoi këtë telegram presidentit të Shteteve të Bashkuara Meksika, në Karlos Salinas de Gortari: «Është kënaqësi për mua që, me rastin e festës kombëtare të Meksikës, në emër të popullit shqiptar dhe në emrin tim, t’ju ... Mërgoj Juve përshëndetjet e përzemërta dhe në të njëjtën kohë ju formuloj urimet më të mira për lumturinë e popullit tuaj meksikan dhe begatinë e vendit. Përfitoj nga rasti të shpreh bindjen se bashkëpunimi miqësor midis Shqipërisë dhe Meksikës do të zhvillohet vazhdimisht.» (ATSH)

Lexuesit, bashkëpunëtorët, punonjësit e redaksisë së gazetës «Sporti popullor», dhe kolegët e tyre të organeve të tjera të shtypit, Agjencisë Telegrafike Shqiptare dhe Radio Televizionit, festuan dje 45-vjetorin e daljes së numrit të parë të gazetës «Sporti popullor». Në veprimtarinë që u organizua (Vijon në faqen 3)

Në mbledhjen e tij të datës 15 shtator 1990, Këshilli i Ministrave të RPSSH pasi dëgjoi raportin e ministrit të Punëve të Jashtme, shokut Reis Malile, mbi pjesëmarrjen e vendit tonë në procesin e Konferencës së Sigurimit e Bashkëpunimit në Evropë dhe hapat që janë ndërmarrë deri më sot në këtë drejtim, bën këtë deklaratë: Duke u nisur nga dëshira për t’u bashkuar me procesin e bashkëpunimit dhe të sigurimit evropian si dhe nga fakti se ndryshimet që janë bërë e po bëhen aktualisht në legjislacionin shqiptar, lejojnë zbatimin e parimeve të Kartës së Helsinkit e të vendimeve të KSBE, qeveria shqiptare shpreh gatishmërinë e angazhimin e saj për pranimin e këtyre parimeve. Qeveria i Ministrave angarkoi ministrin e Punëve të Jashtme të RPSSH që këtë deklaratë ta bëjë të njohur gjithë shteteve pjesëmarrëse të KSBE dhe të kërkojë pjesëmarrjen me të drejta të plota të Shqipërisë në konferenca e mbledhjet e ardhshme të KSBE duke filluar me mbledhjen e ministrave të Punëve të Jashtme në Nju Jork, e cila do të përgatësta mbledhjen e nivelit të lartë në Paris në nëntor të këtij viti. Qeveria shqiptare shpreh se do të gjejë mirëkuptimin e nevojshëm dhe do të ketë përkrahjen e plotë nga të gjithë pjesëmarrësit në Konferencën e Sigurimit e të Bashkëpunimit në Evropë.