A DO TË JETË KJO NJË NDËR E MADHE APO NJË REALITET? Hyrja në vitin 1992, me një balancë shumë të hidhur në planin politik kombëtar, na bën të shikojmë me ankth e shqetësim pasojat e pluralizmit shqiptar. Mbyllëm një vit me vëllavrasje, me polarizime e urrejtje, me një klimë mosbesimi që e ka rrënuar shoqërinë dhe e ka ndarë atë në kampe. E gjithë kjo s’mund të mos na shtyjë të mendojmë se Shqipëria ka nevojë më shumë se kurrë për pajtim. Në qoftë se viti që lamë pas qe viti i betejave të ashpra politike, i zgjedhjeve, i përplasjeve, i akuzave dhe i mosmarrëveshjeve, viti që sapo ka hyrë duhet të jetë viti i kthjellimit e i urtësisë. Nuk mund të ecet përpara me gjuhën e urrejtjes, me përjashtime, me hakmarrje politike. Përkundrazi, shqiptarët kanë nevojë të gjejnë fjalën e përbashkët, minimumin e marrëveshjes kombëtare, për të shpëtuar vendin nga rrënimi moral dhe ekonomik. Shqipëria ka hyrë në një periudhë tepër të vështirë. Ekonomia është në krizë të thellë, papunësia dhe mungesat janë të dukshme, institucionet po lëkunden, ndërsa shpresa e njerëzve shpesh zbehet nga pasiguria. Në këto kushte, përgjegjësia e klasës politike, e partive, e intelektualëve dhe e qytetarëve është edhe më e madhe. Secili duhet të heqë dorë nga egoizmi partiak e nga fryma e revanshit. Pajtimi i madh nuk do të thotë harresë e së kaluarës, as mohim i së vërtetës. Ai do të thotë aftësi për të jetuar së bashku, për të ndërtuar shtetin ligjor, për të krijuar institucione të besueshme dhe për t’i dhënë fund klimës së histerisë politike. Pa këtë pajtim, demokracia mbetet e brishtë, ndërsa pluralizmi kthehet në burim shkatërrimi. Nevojitet dialog, vetëpërmbajtje dhe përgjegjësi. Nevojitet që forcat politike të kuptojnë se askush nuk mund ta ndërtojë i vetëm Shqipërinë e re. Vetëm bashkëpunimi, respekti për kundërshtarin dhe vendosja e interesit kombëtar mbi interesin partiak mund ta bëjnë vitin 1992 një vit shprese. A do të jetë ky viti i pajtimit të madh? Kjo varet nga ne të gjithë. Nga partitë, nga shteti, nga qytetarët. Varet nga aftësia për të mos e çuar më tej përçarjen, për të mos e ushqyer më tej urrejtjen. Nëse do të dimë të ngrihemi mbi armiqësitë e djeshme, atëherë ky vit mund të shënojë fillimin e një epoke të re. Në të kundërt, rrezikojmë të humbim edhe një rast historik.