Ditën e hënë, më datë 11.1.1993, në kërkesën e «Drejtësisë Sindikale të Kimit - Metalurgjisë u muar takim pune me Ministrin e Industrisë dhe Burimeve Minerale z. Abdyl Xhaja. Nga kryetari i Federatës z. Fiqiri Midha, kryetari i këshillit sindikal të rrethit të Elbasanit z. Shpëtim Palloshi dhe kryetari i sindikatës së uzinës 12 z. Kristaq Dedja, iu kërkua ministrit rifillimi i punës në Kombinatin Metalurgjik, «Uzina 12», si dhe perspektiva e tyre për vitin 1993, e në vazhdim. Nga ministri Xhaja u dha përgjigje se për vitin 1993 nuk kemi mundësi të vëmë në punë këto ndërmarrje të mëdha. Punonjësit do të dalin të gjithë në asistencë. Përgjigja e ministrit nuk u pranua nga përfaqësuesit sindikalistë, pasi gjatë takimeve në vitin 1992 me përfaqësues të Qeverisë demokratike si dhe Presidentin është premtuar se Kombinati do të riaktivizohet. Pyetën Qeverinë dhe ministrin, do të veprohet me rreth 10.000 punonjës që edhe pak muaj mbushin afatin 1 vjeçtor të asistencës apo pastaj dalin kërkesat e sindikatës të justifikueshme? Tiranë, më 12.1.1993 Federata Sindikale e Kimi-Metalurgjisë, Këshilli Sindikal i Rrethit Elbasan

Jam bashkëshortja e minatorit të Bulqizës Ferit Dukës. Më datën 24.12.1992 në orën 2.25 të mëngjesit trokiten në shtëpinë tonë dy të panjohur me uniformë sampsiti të cilët i kërkuan Feritit që «Kemi urdhër të vish me ne». Pyetjes së Feritit se kush jeni ju ata iu përgjigjën «Ne jemi nga Tirana» gjatë kohës që po vishaj ato i bënë pyetje 1. A me Partinë Socialiste je Ferit? Jam një njeri pa parti. Njëri nga këto tha jo ta se vetëm nga këto të socialistët po arrestojmë. Tjetri ja pret duke thënë se po lën shaka; (Vijon në faqen 4) BEGLIE DJUKA

Më datën 11 në ora 9.00 në një nga sallat e gjykatës së rrethit të Tiranës, nën drejtimin e gjyqtarit Muharrem Kushi filluan seancat e ditës së tretë të hetimit gjyqësor me të pandehurit Nexhmije Hoxha dhe Kino Buxheli. Gjatë gjithë ditës u pyetën dëshmitarët Kaje Tafaj, ish-kryetare e degës së financës së drejtorisë së pritjes, Paskal Postoli ish-kuzhinieri i familjes së Adil Çarçanit, Ismail Çela ish-kryetar i degës së trajtimit dhe nëndrejtor i drejtorisë së pritjes, Krenar Mema, Jorgji Kacorri, ish-drejtor i drejtorisë së kontrollit në Ministrinë e Financave, Muharrem Xhafa, ish-shefi i sektorit të edukimit në aparatin e Komitetit Qendror të PPSH-së, Mico Madhi, ish-kuzhinieri i familjes së Enver Hoxhës, Keti Demolli kamarierja e shtëpisë së Enver Hoxhës, Ilir Koxheri, Drita Andoni, Suzana Memoci, ish-punonjës të shërbimit në familjen e Enver Hoxhës. Dëshmitarët treguan para trupit gjykues për proceset e punës, që kanë mbuluar si dhe lu përgjigjen pyetjeve të shumta që bënë anëtarët e trupit gjykues, prokurori që mbron akuzën, të pandehurit dhe avokatët mbrojtës të tyre. Me vendim të veçantë të trupit gjykues u bënë edhe disa ballafaqime në mes dëshmitarëve për të ndriçuar më mirë episodet që kanë të bëjnë me akuzën. Tërhoqi vëmendjen e të pranishmëve ballafaqimi midis dëshmitarëve Drita Andoni dhe Ilir Koxheri lidhur me licencat që disponoheshin në shtëpinë e Enver Hoxhës, në një dho- (Vijon në faqen 4)

Më datën 11 janar 1993 në sallën e Koncerteve të Pallatit të madh të Kulturës në Kryeqytet u mblodh aktiv kombëtar i veteranëve të Luftës Antifashiste Nacionalçlirimtare i cili diskutoi dhe miratoi një letër drejtuar Presidentit të Republikës zoti Sali Berisha, Komitetit Shqiptar të Helsinkit, për Mbrotjen e të Drejtave të Njeriut, Federatës Ndërkombëtare të asistencës me qendër në Vjenë, Federatës së Luftëtarëve të Vjetër me qendër në Paris, ambasadave të huaja të akredituara në Tiranë etj, Në aktiv përveç veteranëve të luftës, morën pjesë edhe ... ardhur nga rrethe të ndryshme të vendit merrnin pjesë edhe përfaqësues të Partisë Socialiste, Partisë Socialdemokrate, Partisë të Aleancës Demokratike, Partisë të Unitetit Kombëtar, Partisë Agrare si dhe nga organizata e shoqata të ndryshme. Aktivin e hapi Kryetari i Komitetit Kombëtar të Veteranëve të LANÇL Piro Dodiba. Në fjalën e tij ai theksoi se organizata e veteranëve të LANÇL është një forcë e madhe që ka në gjirin e saj 54000 anëtarë. Ajo është një organizatë pluraliste, jashtë partake mbështet reformmat për krijimin e një shteti më të vërtetë ligjor, lufton për paqtimin dhe bashkimin kombëtar të popullit. Pjesëmarrës të ndryshëm bënë sugjerime për përmirësimin e përmbajtjes së saj. Në fund ajo u miratua njëzëri. Në letrën drejtuar personaliteteve, organeve të organizmave brenda e jashtë vendit vihej në dukje se në skenën politike shqiptarët kanë dalë forca revanshiste të cilat përpiqen me të gjitha mënyrat për të mohuar luftën LANÇL, për ta paraqitur atë si një luftë civile, vëllavrasëse dhe ajo siç ka qenë ajo në të vërtetë një luftë e drejtë e çlirimtare, pjesë përbërëse e koalicionit të madh antifashist Britani e Madhe-BRSS-SHBA, të cilët e kanë njohur të tillë që 50 vjet më parë me deklaratat e ish ministrave të jashtëm respektivë të asaj periudhe. Është për t'u ardhur keq por edhe për tu indinjuar që me anë të kartonit jeshil të shumicës Parlamentit shqiptar mohon 29 nëntorin 1944, ditën e çlirimit të vendit nga okupatorët nazi fashistë e bashkëpunëtorët e tyre ballistë e zogistë. Këtë ditë e vërtetojnë ata e gjyqit më datën 10 janar, ditë në të cilën u botua edhe shkrimi i “famshëm” me titull “Pse hesht ZP?...” Gazeta “Zëri i Popullit” dhe “RD” përgatiten dhe faqosen në të njëjtën shtypshkronjë, madje në të njëjtën sallë. Të paktën zotërinjtë drejtues të “RD”, të kishin hedhur një sy mbi materialet e gazetës sonë për datën 10 janar, para se të urdhëronin botimin e “zhulmit” të zotit Mentor. Kështu nuk do të lejonte që gazeta të bënte gafa të tilla. Po kujt t'ia thuash këtë fjalë? “RD-ja” ka humbur të gjitha principet e gazetarisë së vërtetë. E vetmja gjë që mund të thuhet në raste të tilla është pyetja: Pse nuk hesht “RD-ja”? PS. Në ditët e ardhme presim edhe kritika të tjera për gjyqin në fjalë nga “RD-ja”, sepse trupi gjykues ka vendosur të mos pasqyrohet ngjarja në shtyp prej një dhe në kemi vendosur të zbatojmë këtë vendim absurd. (Vijon në faqen 3)

Lexuesi i organeve të shtypit, dëgjuesi i radios e i televizionit është i njohur me thirrjen orgueze të Blerim Çelës: «Votoni për kë të doni, votoni edhe për Sllobodan Millosheviçin, por për Partinë Socialiste, jo!» Një mllef në shpërthim ky; i mbledhur në grykën e Blerimit anti shqiptar, i cili për interesa vetjake kolltukofagësh është i gatshëm të bashkohet me djallin dhe të birin. Nuk theksohva është i gatshëm për interesat partiake, sepse për Partinë Demokratike, mjafton të shkruash të tilla fjala vjen, «ska drita, s’ka ujë, s’ka mikë e zhvilluar me drejtorin e gazetës «Koha jonë». E, paskëtaj, deputeti foli me zë të lartë në parlament e tha: «është e vërtetë ajo që shkruan gazeta. Po ge se është kështu, siç thonë e siç shkruajnë, unë nuk do të jem më as politikant, as qeveritar». Nuk ishte për t’u çuditur në mbrojtjeje të vet thirri edhe televizionin, edhe pseudo demokracinë, e «zgjua» për përgatitjen e deklaratave false, midis të cilave edhe deklarata të firmosura nga fëmijë e kufoma varresh... Por e vërteta e bujshme herë pas here deklarohej me gërma të zeza në gazetë, ashtu siç ... [Fillimi i artikullit është i prerë në skajin e sipërm.] ... [Teksti i dukshëm flet për] ... Partinë Demokratike, mjafton të shkruash të vërtetën, fjala vjen, «ska», «ska ujë», s'ka qymyrguri, s'ka vajguri, ajo bukë që blejmë s'e shpon as plumbi, s'ka punë, s'ka emigracion të organizuar... dhe të quajmë serb, Slobodan. Ndërsa për politikan - deputet-qeveritarin Blerim Çela s'ka rëndësi çfarë thotë sot e çfarë thotë nesër. Mandati i deputetit ia jep të drejtën ta rrotullojnë gjuhën si të dojë. Sepse, me sa duket, si beniaminin e piramidës shtetërore, atë s'e prek askush. Nuk e kanë të lehtë të tjerët «ta prekin» përderisa presidenti Sali Berisha i lavdëron «bëmat» e tij. Veç të gjithë e kanë mësuar polemiken e tij për deklaratën e mësipërme gjatë fushatës elektorale, pole-televizionin, edhe pseudo-demokracinë e «zgjuar» për përga... titjen ashtu siç ishte e fortë (kështu është e vërteta, kur ka me vete shumicën), e trembi Blerimin. Pikërisht në atë kohë, kur dita e gjyqit ishte gati, Blerim Çela, «e drodhi». Një kuisllik i tisur e i selitur krahëve e ndaloi akuzën, e prishi gjyqin, e hodhi në mëbashin e plehrave «deklaratat». Vetëm Blerim Çela nuk e mbajti fjalën: ai vazhdon të jetë dhe ministër i zgjedhur. Dridhe Blerim Çela, dridhe, shamí në deputetit dhe qeveritarit. Por edhe sa kohë do ta dredhësh? PETRIT JONI

- Në përgjigje të artikullit me titull, «Pse hesht “ZP” për gjyqin e Nexhmije Hoxhës...» - Në gazetën «RD» të datës 10 janar, në faqen e parë botohet artikulli me titull: «Pse hesht “ZP” për gjyqin e Nexhmije Hoxhës dhe krimin monstruoz të PPSH-së: kufomat e morgut?» me autor Mentor Shehu. Nëpërmjet këtij shkrimi gazeta e sipërpërmendur beson se arrin të përgënjeshtrojë gazetën e saj “Zëri i popullit” dhe «Abdenëse e PPSH-së» dhe dhe vetëdekason veten në pallavra të tilla. Nuk është e vështirë të kuptohet se artikulli në fjalë janë një blof i trashë për gazetën e këtij botimi. Se nuk është autori, aq di e aq bën. Por kujtojmë që gazeta «RD»-ja kaare mund të dinë më shumë, e pra, ka qenë gafa të tilla. Dhe më tej gjyq kundër Nexhmije Hoxhës filloi më datën 10 janar dhe si rregull kronika e tij do të botohej më datën 9 janar, kështu e vërteton. Mirëpo më datën 9 nuk doli as gazetë “Zëri i Popullit”, as gazeta «RD». Por dihet teknikisht të shtyp[et]ën. Kështu që a thua gazeta e botuan kronikën vendim absurd.

Të dielën, më 17 Janar mbushen plot 525 vjet nga vdekja e Heroit tonë kombëtar, Gjergj Kastrioti - Skënderbeu. Një eviniment me rëndësi për jetën politiko-shoqërore, një mundësi tjetër për t'u vënë vesh mirë mesazheve aktuale që sjell epoka e ndritur skënderbegiane, një rast i mirë për rivlerësimin e figurës së Skënderbeut. Thonë që Kruja dhe Lezha po bëjnë përgatitjet e duhura. Tani ata duhet të jenë në përurim. S'ç dihet eshtrat e Skënderbeut prehen në Lezhë, por siç është shkruar në shtyp, si në «Koha jonë», 525-vjetori i vdekjes do të përkujtohet në Krujë (?). Përpos një r[k]ujtimi do të thoshim apo shpresonim që më 17 janar të mos ketë ndonjë ndeshje miqësore ndërkombëtare futbolli, ndonjë përurim objektesh kulti, që t'u bëhet pengesë serioze qeveritarëve tanë «demokratikë» që nga presidenti për të marrë pjesë. Mirë më të kaluarën e afërt që janë të pakënaqur, por me atë të kaluarën 80-vjeçare e pa lavdishëm, 525-vjetorin e vdekjes së Skënderbeut thua të kenë ndonjë gjë? BINAK TOPÇIU vdekja e Heroit tonë kombëtar, Gjergj Kastrioti - i vdekjes do të përkujtohet në Krujë (?). vdekjes së Skënderbeut thua të kenë ndonjë gjë?

...analizë e traktat[a?]... [Teksti në këtë pjesë është i prerë dhe pjesërisht i palexueshëm.] ...arr[it?] një ... 15 prill ... [Teksti i kolonës ngjitur është pjesërisht jashtë kornizës dhe i palexueshëm.]

Dimri ka ardhur sepse malet emorën petkun e tyre të bardhë. Mirditës asnjë s’po ja dëgjon zërin. Sikur atë nuk e shqetëson asgjë. Mirëpo janë shumë probleme që Mirditën e shqetësojnë dhe e godasin pa mëshirë në këtë dimër, probleme të cilat përveç tragjedishëmës së monizmit, po i shtohen edhe të reja të ashtuquajtura vuajtje për mungesë të... - Furnizimi i popullit me bukë për periudhën e dimrit lidhet me grurin të cilin fshatarët e zonave që debora i bllokon s’kanë as para për të blerë as oma s’kanë me çfarë të marrin sepse s’kanë as grurë. Mungon dhënia e kompensimit për periudhën dimërore për të marrë atë grurë për 3 muaj. Rihapja e shumë ngatërresave të vjetra lidhur me kufijtë e vjetër të tokës. Janë dhjetra implikime pasojat e të cilave bien mbi fshatrat më të varfër. - Bllokimi i rrugëve të fshatrave me qendrat e komunave. Mungojnë mjetet e transportit si autobusët për shumë linja. Privatët e bën rrugën e Tiranës më lehtë se atë të Fanit, Kaçinarit, Kurbneshit etj. Edhe autobusat që janë shtetërorë nuk shkelin asnjëherë në këto linja. Njerëzit i falen zcit që i bëri me këmbë për të ecur. - Mungesa e ndihmave humanitare për shumë fshatra. Flitet se fshatrat dhe komunat që ka fituar PS nuk do të ndihmohen gjë që s’duhet të ndodhë se njerëzit janë njerëz. - Për shumë familje mungojnë rrobat e veshmbathjet dimërore sepse nuk kanë me çfarë ti blejnë. Mungon në shumë fshatra energjia elektrike... Në disa shkolla një pjesë e nxënësve të klasave të para akoma s'dinë të shkruajnë as numrin «1» për mungesë të rësuesve. Në komunën e Oroshtit për mungesë Shëndetësore vdiq një nënë me një fëmijë në sapolindur dhe kjo sepse mungojnë qendrat shëndetësore. Për të gjitha këto ka vetëm heshtje. Heshtje nga pushteti në rreth por heshtje edhe nga deputeti i Mirditës Ndue Gjijna në parlament. Po vallë a duhet të heshtet Mirdita përballë këtyre që po e gërryejnë vazhdimisht. GJERGJ NIKOLLA

RRETH ROMANTIZMIT DHE REALIZMIT NË ÇËSHTJEN KOMBËTARE SHQIPTARE Prof. Bedri Dedja, akademik Ka kohë që janë ravijëzuar dy qëndrime të ndryshme për çështjen kombëtare shqiptare. Janë këto qëndrime zyrtare apo jo zyrtare, pak rëndësi ka. Thelbësorja është se ky ravijëzim të jep shkas për të diskutuar platformat, që janë përcaktuar këtë dy vitet e fundit. Kushdo nuk e ka të vështirë të kuptojë se bëhet fjalë për një qëndrim të quajtur romantik dhe një qëndrim realist për çështjen e bashkimit mbarëshqiptar. Në fakt, kjo çështje nuk është thjeshtë çështje. Ajo është një nyjë gordiane, e cila i ka ngecur në grykë shekulli XX, që po përgatitet të na lërë shëndetin. Është një nyje e atillë, sipas legjendës që mbreti Frig Gordi e ngatërroi aq shumë sa për një kohë të gjatë nuk mundi ta zgjidhte nyjen për tu bërë fill pas kësaj pushtetar e zot i Azisë. Me sa duket, vetëm Aleksandër Maqedonasi, fa... [kolona vazhdon, disa fjalë të prera] ... mendjen dhe nuk humbi shumë kohë, por e zgjidhi nyjen me një të rënë të shpatës. Rezultati njihet historikisht. Do të vuajnë nga ngecja në grykë edhe shekulli XXI? Realiteti duhet parë sy më sy. Ç'është e vërteta, shumica e shqiptarëve, sidomos ata që jetojnë jashtë kufijve nuk e kanë bukën me shije dhe nuk e bëjnë gjumin të qetë për shkak të bashkimit mbarëkombëtar. Por ka edhe shqiptarë që kanë me shije e flenë të qetë, falëballut i buftë buka mirë e u dhantë gjumi qetësi shpirtërore të tyteve! Një arbëresh me gjak shqiptar këndoi një këngë mallëngjyese në festivalin e fundit të RTV-së: ... Elija mbidhembi, shqiptarë kudo, jemi nëpër botë. Ta di njërezimi mbarë sa miliona jemi sot! «Vërtetë, është një paradoks i pakmajnueshëm se si një trup i vetëm i gjallë mund të ngujohet me plamnda kufijsh të ngulur në mish për së gjalli, mund të qëndrojë i ndarë me policë, me dogana, me burokraci, me pasaporta, formula larë e shkresa, me filame e kërcënime, që ngjajnë me lakurët e kameleonëve. Evropa e bashkuar shunomkëmohëshe i zhduku shumë nga këto «zinxhirë» me një janar 1993. Shqipëria njëkëmohëshe e ndarë në shumë copa duhet të rrijë sus nën kërcënimin e shkopinjve të gomës të antishqiptarëve të tjerë të rubuar. Drejt Evropës su bashkuar është paradoksale të shkosh copa-copa! Koha na ka thirrur në një dialog të ndershëm. Le të vazhdojmë debatet midis shqiptarëve, midis romantikëve dhe realistëve. Veç nuk duhet të habitemi që, kjo lojë i jep shkas shumë politikaneve të huaj që ta përdorin si një komb, që nuk merret vesh midis vetit, kombi i paq... (Vijon në faqen 3)