Në kuadrin e një vizite në disa vende ballkanike, sot mbërrin në vendin tonë, Presidenti i Republikës së Turqisë, zoti Turgut Ozal. Zoti Ozal, pritet të mbërrijë në Tiranë, në mesditë, pas një qëndrimi në Shkup. Presidenti Ozal është një figurë e njohur, në politikën ballkanike dhe botërore dhe një personalitet me autoritet të padiskutueshëm në vendin e tij. Ai ka qenë për shumë vjet në krye të shtetit turk si kryeministër dhe më pas si president. Ai është shquar si një specialist në fushën e energjetikës duke dhënë një kontribut të shquar në elektrifikimin e Turqisë, si dhe një ekonomist me vizion të gjerë dhe perspektivë të qartë. Përsa i përket jetës private zoti Ozal, është i martuar dhe ka tre fëmijë. Vizita e këtij personaliteti të shquar në vendin tonë me siguri që do të japë një shtytje të re marrëdhënieve shqiptaro-turke.

- Projektligji i paraqitur për kthimin e pronave ish pronarëve mbron një pakicë dhe drejtohet kundër pjesës më të madhe të popullit - ALTERNATIVA MË E DREJTË DO TË ISHTE: Për problemin e ish pronave duhet referendum – «Zëri i Popullit» duke botuar të plotë këtë projektligj, fton të gjithë qytetarët që të japin mendime rreth tij – Në mbështetje të nenit 16 të ligjit nr 7491, datë 29.4.1991 «Për dispozitat kryesore kushtetuese», me propozimin e Këshillit të Ministrave, Kuvendi Popullor i Republikës së Shqipërisë. VENDOSI: NENI 1 Ky ligj u njeh ish-pronarëve ose të trashëgimtarëve të tyre të drejtën e kthimit të pronave të shtetëzuara, shpronësuara a konfiskuara sipas akteve ligjore, nënligjore dhe vendimeve të gjykatës të dalë pas datës 29 nëntor 1944, ose më para pa të drejtë nga shteti në çdo mënyrë tjetër, si dhe përcakton mënyrat dhe masat për rikthimin a kompensimin e tyre. NENI 2 Për efekt të këtij ligji me pronë kuptohet pasuria e paluajtshme në formën e tokës, të ndërtesave dhe çdo gjë tjetër që është bashkuar në mënyrë të qëndrueshme me to, si godina banimi, fabrika, punishte, dyqane, magazina e çdo ngritje tjetër. Ky ligj nuk përfshin pasurinë e njohjes, kthimit a kompensimit për trojet do të jetë 2 m². Kur prona është nga 2 deri 10 ha, masa e njohjes, kthimit a kompensimit do të jetë plus 10 për qind, kurse për prona mbi 10 ha do të jetë plus 1 për qind. NENI 6 Nuk përfitojnë nga ky ligj ish-pronarët e ndërtesave e të trojeve të shpronësuara e të zëna për nevoja shtetërore, të cilat në kohën e shpronësimit janë shpyllëzuar me vleftën e plotë. Kur ish-pronarët kanë pretendime për masën e vlerësimit, kanë të drejtë t’u drejtohen organeve gjyqësore, dhe, nëse vërtetohet pretendimi i tyre, do të kompensohen me diferencën e shpërblimit të konvertuar me indeksin e rritjes së çmimeve. NENI 7 Kur ndërtesat nuk janë shembur dhe nuk përdoren për qëllime publike, u kthehen ish-pronarëve që kërkesën e tyre, edhe nëse janë shpronësuar me vlerën e plotë. NENI 11 Në rastin kur trualli i ish-pronarit është tjetërsuar në persona të tretë dhe mbi të nuk ka ndërtesa, objekti mbetet në bashkëpronësi. Mosmarrëveshjet ndërmjet palëve zgjidhen në rrugë gjyqësore. NENI 14 Qiramarrësit që banojnë në banesa, të cilat do t’u kthehen ish-pronarëve, janë të detyruar t’i lirojnë ato brenda 3 vjetëve. Nëse gjatë kësaj kohe pronari i siguron qiramarrësit banesë tjetër brenda së njëjtës qendër të banimit, me sipërfaqe banimi aq sa takon sipas normave të strehimit në momentin e daljes së këtij ligji, për jo më tepër se sa ka, atëherë qiramarrësi është i detyruar ta lirojë banesën. NENI 17 Për rastet e parashikuara në pikën «ç» të nenit 16 do të veprohet si më poshtë; Shteti do t’i kthejë ish-pronarit të lokalit çmimin e blerjes së lokalit të konvertuar me indeksin e rritjes së çmimeve. Ish-pronari i truallit detyrohet të paguajë vlerën e investimeve të kryera nga pronari që liron lokalin, konvertuar me indeksin e rritjes së çmimeve. Pronari që liron lokalin ka të drejtë të kalojë në bashkëpronësi deri në masën 50 për qind me pronarët e lokaleve të tjera që nuk lirohen. Për lirimin e lokaleve që kalojnë në pronësi të ish-pronarëve të truallit, do të kenë përparësi: a) Lokalet me sipërfaqe mbi 70 m2. b) Lokalet që kanë ndryshuar destinacionin. NENI 21 Veprimet për njohjen e pronësisë sipas dispozitave të këtij ligji bëhen nga organet e ngarkuara për regjistrimin e pasurive të paluajtshme, në bazë të dokumenteve zyrtare që do të paraqesin ish-pronarët e tyre. Në mungesë të tyre pronësia vërtetohet me vendim gjyqësor. Kërkesat për kalimin e pronësisë mund të paraqiten brenda 6 muajve nga data e hyrjes në fuqi të këtij ligji. Në rast se personi ish-pronar për shkak të përligjur nuk ka marrë dijeni, ka të drejtë ta rivendosë afatin nëpërmjet gjykatës. NENI 22 Pronat e ish-ndërmarrjeve shtetërore, si dyqane, magazina punishte etj., ish-pronarët kanë të drejtën e parablerjes së këtyre objekteve me çmimin e përcaktuar sipas dispozitave në fuqi. Qytetarë! Shtëpitë që do t’u falëshin mund të bëhen pronë e të tjerëve! Fshatarë! Ky është hapi i parë për t’ju marrë tokën!

çdo gjë tjetër që është bashkuar me të punishte, dyqane, magazina e çdo ngrehinë tjetër. Ky ligj nuk përfshin pasurinë e paluajtshme në formën e tokës të trajtuar nga ligji «Për tokën». NENI 3 Për efekt të njohjes, kthimit ose kompensimit të disa pronave, sipas këtij ligji me tokë kuptohet trualli dhe toka bujqësore. Me truall kuptohet toka që ndodhej brenda vijave kufizuese të qendrave të banuara në momentin e shpronësimit. NENI 4 U njihen e drejta e pronësisë dhe u kthehen ish-pronarëve dhe trashëgimtarëve të tyre të gjitha pronat që në momentin e daljes së këtij ligji ekzistojnë në formën e trojeve të pazëna ose ndërtesave të pandryshuara, me përjashtim të rasteve kur në këtë ligj përcaktohet ndryshe. NENI 5 Në të gjitha rastet kur në këtë ligj nuk përcaktohet ndryshe, masa e shpronësimit. Me tokë bujqësore kuptohet toka që ndodhej jashtë NENI 6 Kur trualli i shpronësuar në të cilin ndodhet objekti i ndërtuar është i lirë, prona u kthehet ish-pronarëve. Kur trualli i shpronësuar në të cilin ndodhet objekti është i zënë, prona kompensohet sipas këtij ligji. për qëllime publike, u kthehen ish-pronarëve për kërkesën e tyre, edhe nëse janë shpërblyer me vlerën e plotë në kohën e shpronësimit, pasi të kthejnë shpërblimin e marrë të konvertuar me indeksin e rritjes së çmimeve. NENI 8 Kur trualli i shpronësuar dhe i shërbyer me vlerën e plotë nuk është përdorur për qëllimet e shpronësimit, i kthehet ish-pronarit, pasi ky i fundit të ketë kthyer vlerën NENI 9 Kur vërtetohet gjyqësisht se objektet janë blerë nga shteti pa pëlqimin e ish-pronarëve, ato u kthehen këtyre të fundit pasi të paguajnë shumën e marrë nga shitja e objektit. NENI 10 Në rastin kur ndërtesa të ish-pronarëve janë tjetërsuar në persona të tretë, të cilët nuk janë në mirëbesim, u kthehen ish-pronarëve, kurse personave të tretë shteti u kthen masën e shpërblimit sipas çmimit të shitjes në kohën e tjetërsimit, konvertuar me indeksin e çmimeve. NENI 12 Në trojet e zëna me ndërtesa nga persona të tjerë fizikë a juridikë, të cilët i kanë blerë nga shteti pas datës 1 janar 1991 për ndërtimin e banesave individuale dhe lokaleve të tregtisë e shërbimeve, trualli i kthehet në pronësi ish-pronarit, kurse shteti i kthen personit fizik a juridik që e ka blerë, shumën e derdhur për truallin. Personat fizikë a juridikë privatë, të cilët kanë në pronësi ndërtesën, detyrohen t’i paguajnë pronarit të truallit qira ose ta ribl-ejnë truallin sipas kontratës së lidhur ndërmjet palëve. Mosmarrëveshjet zgjidhen në rrugën gjyqësore. NENI 13 Kur në objektin ish-pronë private janë kryer nga shteti ose qiramarrësi shpenzime për ndryshime në strukturë, shtesa anësore e shërbesa kati etj objekti i kthehet ish-pronarit, pa kundërshpërblim, kur vlera e shpenzimeve përbën deri 20 për qind të vlerës fillestare të objektit. Kur në objektin ish-pronë private vlera e shpenzimeve të kryera përbën 20 për qind deri në 50 për qind të vlerës fillestare të objektit, ajo mund të kalojë në pronësi të ish-pronarit, pasi të jetë shlyer nga ana e tij kundërvlera e më sipërme mbi 20 për qind e llogaritur në bazë të çmimeve të ndërtimit në kohën e rikthimit të pronës. Kur vlera e shpenzimeve të kryera është mbi 50 për qind e vlerës fillestare të objektit ose mbi 50 për qind është ndërtuar nga shteti, ish-pronarit i jepet kompensim sipas ligjit për pronën. NENI 14 brenda së njëjtës qendër të banuar, me sipërfaqe banimi aq sa i këtij ligji, por detyruar ta lirojë banesën. NENI 15 Trojet e zëna me ndërtesa të përkohshme i kthehen ish-pronarit. NENI 16 Kur trojet janë zënë me ndërtime të përhershme, pronarët kompensohen si vijon: a) Me obligacione shtetërore që të përdoren sipas vlerës ekuivalente në privatizimin e objekteve shtetërore, si hotele, dyqane, fabrika, reparte prodhimi, objekte socialkulturore etj. b) Me sipërfaqe trojesh ekuivalente pranë qendrave të banuara, në përputhje me planet rregulluese të përgjithshme, por jo më shumë se 1 ha. c) Me sipërfaqe ekuivalente në zonat turistike, shumë se 1 ha. Pjesa tjetër prej 1 ha, për pikat «b» dhe «c», do të kompensohet sipas mënyrave të tjera të parashikuara në këtë ligj. c) Me kalimin në pronësi të lokaleve në banesat shtetërore ose të veçanta, që janë privatizuar pas datës 1 janar 1991, në çdo rast jo më shumë se 300 m2. Në këtë rast ish-pronari i truallit ka të drejtën e parazgjedhjes. Këshilli i Ministrave përcakton rregulla më të hollësishme për mënyrat dhe afatet e kryerjes së këtyre kompensimeve, duke u bazuar në vendimet e tij. NENI 18 Për trojet e lira brenda vijave kufizuese të qyteteve dhe zonave turistike në momentin e daljes së këtij ligji, që do t’u kthehen ish-pronarëve, masa e kthimit do të jetë: — për trojet 1 ha dhe pjesa tjetër prej 1 ha do të kompensohet me mënyrat e parashikuara në këtë ligj; — për tokat bujqësore 0,5 ha dhe pjesa tjetër do të kompensohet sipas ligjit për tokën. NENI 19 Në të gjitha rastet e kompensimit të të merret për vlerësim toka e kategorizuar së parë. Për kategoritë e tjera do të merren për bazë kriteret e caktuara nga Këshilli i Ministrave për vlerësimin e truallit. Në çdo rast jo më shumë se vlera e vlerës së truallit që do të kompensohet; NENI 20 Në trojet e zëna me ndërtime që janë spontan dhe i shtrirë në fusha të ngushta. Për këtë arsye jo rallë PS-ja është ndodhur e papërgatitur për qëndrime ndaj grevave të ndryshme. Drejtuesit e partisë sonë në rrethe kanë hezituar të marrin kontakte me grevistë, bile edhe deputetët tanë nuk kanë bërë sa duhet në këtë drejtim. Për këtë, mesa duket, ka ndikuar jo vetëm egërsia permanente e sulmeve të pushtetareve me akuzen për «destabilizim», por edhe orientimi i PS-së qëndrimin ndaj organizimeve dhe lëvizjes sindikale. NENI 22 Pronat e ish-ndërmarrjet dhe të shoqërive të huaja ose të përbashkëta nuk janë objekt i këtij ligji. NENI 23 Pranë Këshillit të Ministrave dhe organeve të pushtetit lokal ngrihen komisione për evidentimin e pretendimeve të ish-pronarëve, që nuk kanë gjetur zgjidhje me këtë ligj. NENI 24 Në të gjitha rastet e përcaktuara në këtë ligj, indeksi i rritjes së çmimeve do të llogaritet në momentin e hyrjes në fuqi të ligjit. NENI 25 Këshilli i Ministrave, brenda 1 muaji nga data e hyrjes në fuqi të këtij ligji, të nxjerrë aktet e nevojshme nënligjore dhe të marrë masa organizative për zbatimin e këtij ligji. NENI 26 Të gjitha dispozitat ligjore që bien në kundërshtim me këtë ligj, shfuqizohen. NENI 27 Ky ligj hyn në fuqi 30 ditë pas shpalljes së tij.

Organizimi dhe lëvizja aktuale sindikale në Shqipëri ka pak a shumë modelin e pluralizmit. Si të jetë reflektuar mungesa e përvojës gjymtë e momentit social-politik që i lind dhe disa qëndrime të paqarta të pamotivuara ndaj alternativave të ndryshme politike. Epidemia partishmërie që përfshin edhe lëvizjen sindikale, ka sjellë një copëzim e kësaj lëvizjeje dhe shpeh edhe kundërvënien e organizimeve sindikale me njëra-tjetrën. Bashkëpunimi i pashkëtifikuar e domosdoshëm mes drejtuesve të dy organizimeve më të mëdha sindikale, BSP-së dhe Konfederatës së Sindikatave, nuk ka lëvizur asnjë lloj bashkëpunimi. Mungesa e bashkëpunimit mes organizatave sindikale mund t’u shërbejë krerëve bile edhe pushtetarëve, por kurrsesi nuk është në interes të punonjësve që aderojnë në këto organizata. Orientimi i qartë politik i lej frymëmarje bashkëpunimit. E bindur për peshën dhe rolin e lëvizjes sindikale në ecurinë e proceseve demokratike PSSh u përpoq të vendoste lidhje, qysh në hapat e parë të jetës së vet, me të dy sindikatat që ekzistonin në mesin e vitit 1991. Përpjekjet për t’u hyrë në lidhje e vendosur marrëdhënie të partneriteti me BSP-në nuk dhanë në rezultat dhe arsyet kryesore e këtij përfundimi tashmë është e qartë: BSP-ja ishte po aq e ngarkuar me paragjykime ndaj nesh sa dhe PD-ja. Nuk mund të thuhet e njëjta gjë për ecurinë e kontakteve me Konfederatën e Sindikatave, që jo vetëm në opinion por edhe realisht ka qëndruar më afër nesh. Me të janë bërë takime në të gjitha nivelet, nga qendra në bazë, por efektiviteti i bashkëpunimit, sidomos gjatë vitit 1991, ka qenë gati inekzistent. Situata ndryshoi pas zgjedhjeve të marsit. Megjithatë, bashkëpunimi, ndonëse me 1 ndienim dhe më i shpejtë, ka qenë i spontaan PS-së qëndrimin ndaj organizimeve dhe lëvizjes sindikale. Në Kongresin e Parë, por edhe para e pas tij, udhëheqja e partisë ka deklaruar se PS do të mbështesë kërkesat e drejta të çdo lëvizjeje sindikaliste, pavarësisht nga përkatësia organizative. PS-ja nuk e mbështeti idenë o krijimi të sindi- (Vijon në faqen 2)

Zoti Naim Peçi, President i Ndërmarrjes A-A Glina Gjirokastër njofton se: Projektet për ndërtimin e një Fabrike të Re të Ambalazhit të ujit të Glinës janë gati. Ai ka kënaqësinë që të ftojë ndërmarrje ndërtimi në Republikën e Shqipërisë dhe të huaja të paraqiten pranë Drejtorisë së ndërmarrjes A-A Glina Gjirokastër nëse dëshirojnë që të studiojnë Projektet dhe t’i japin preventimin e shpenzimeve për ndërtimin e këtij Objekti. Paraqitja duhet të bëhet deri më datë 15.4.1993. Ndërmarrja A-A Glina GLINË Gjirokastër