03/03/1995
Original newspaper scan
scroll · drag · double-click

Zëri i Popullit

3 mars 1995

PROJEKTI ALTERNATIV FTON PËR VËREJTJE, JO PËR VOTIM

1. Ku konstatohet negativja e ish projektkushtetutës të vitit 1994 që në referendum në 8 nëntorit zgjedhësit në shumicën e tyre u shprehën me «Jo»? Arsyet janë të shumta. Por në këtë rast, e shikoj të nevojshëm të ndalem vetëm në një çështje. Në referendum e nëntorit u dërgua një projekt me boshllëqe dhe të meta serioze. Pjesërisht kjo, mbas rezultatit të referendumit, u pranua edhe nga ata që kishin folur me superlativa për këtë projekt. E megjithë këtë nuk do të ishte e drejtë të mohohej kontributi i specialistëve tanë në hartimin e projektkushtetutës të vitit 1994. Negativja duhet parë në pasojat e mëshme që solli ndikimi i interesave të ngushta partiake në veprimtarinë e komisionit, procedurën e vendosur për miratimin e p. kushtetutës s: dhe gjatë fushatës politike tejet të acaruar ditën e votimit. Por kjo, me gjithëse e rëndësishme, është vetëm njëra anë e problemit. Ana tjetër që kam mendimin se është tepër e rëndësishme, ka të bëjë me konceptin e gabuar dhe subjektiv ndaj vetë zgjedhësve. Eufora ndikoi që të mos njihjej realiteti. Votbesimi i tepruar dhe i pabazuar e transformoi referendumim: qëllim në vetvete. Në parim thuhej se njerëzit në procesin e njohjes së projektkushtetutës do të ndërgjegjësohen dhe do të binden se ai ishte demokratik, bashkëkohor dhe jetëgjatë. Praktika dhe gjykimi i e kuptuan, tregojnë se 25 ditë deri në referendum nuk ishin të mjaftueshëm as për juristët. Filluan vërejtjet, kritikat dhe sugjerimet për projektin në tërësi dhe për dispozita të veçanta të tij. Normalisht cili duhet të kishte preokupacioni të mbledhshin ato, të diskutoheshin, të vlerësoheshin në mënyrë kritike dhe objektive dhe në përfundim të bëheshin përmirësimet përkatëse (saktësime e plotësime). Në fakt dominojnë thirrja të votohej «pro» këtij projekti. Kjo imponoi, nuk kish mënyrë tjetër, rruga e përmirësimit ishte eleminuar qysh nga momenti kur u vendos që projekti të miratohej me referendum. A nuk ishte ky një formalizëm i politizuar, S'gurisht që po. Por formalizmi në këtë rast ishte me pasoja të dëmshme. Le të pranojmë për një çast se projektkushtetuta do të miratohej të themi nga shumica e zgjedhësve. Si do të veprohej për të metat apo boshllëqet. Do të zbatoheshin neni 130 i ish projektit dmth duhet që në parlament të paraqiteshin amendamente dhe mbasi ato të votohesh:n me 2-3 e të gjithë deputetëve, të kaloheshin për miratim në referendum popullor. A ishte serioze të veprohej kështu menjëherë pas miratimit të kushtetutës? Për çfarë jetëgjatësie mund të flitej? Me siguri në këto kushte lufta parlamentare, do të acarohesh dhe arritja e konsensusit do të vështirësohej akoma më shumë. Duke se sovrani popull e kupto: edhe këtë dhe në referendum voto- (Vijon në faqen 2)

Këshilli Kombëtar i Konfederatës së Sindikatave të Shqipërisë kërkon dorëheqjen e Qeverisë

Deklaratë e Këshillit Kombëtar të Konfederatës së Sindikatave të Shqipërisë Presidentit të Republikës - z. SALI BERISHA. Kryetarit të kryesisë së Kuvendit popullor - z. PJETËR ARBNORI GRUPEVE PARLAMENTARE. Për dijeni: Përfaqësuesve diplomatikë të akredituara në Tiranë, Redaksive të shtypit dhe masmedias shqiptare. Konfederata e Sindikatave të masës së popullit e të punonjësve Shqipërisë ka përshëndetur zhvillimet demokratike në vendin tonë dhe dëndërimet e veta realiste e konstruktive, ka mbështetur fuqimisht këto zhvillime, në favor të zhvillimit të vendit, mirëqenies së popullit, progresit dhe paqes sociale. Duke e vlerësuar objektivisht situatën e rëndë ekonomike e financiare, të vendit, ajo asnjëherë nuk ka paraqitur pretendime e kërkesa absurde, të pabazuara e të pamundura për t'u realizuar. Kërkesat e paraqitura kanë qenë kurdoherë në jetën e me domosdoshmet, duke pranuar dialogun dhe duke parashtruar edhe rrugët e mundshme të realizimit të tyre. Por, ndryshe nga ç'prishini të gjitha shqiptarët, situata social - ekonomike erdhi duke u rënduar dhe gjendja ekonomike e financiare e shumicës dërrmuese të popullit, është arritur në kufijtë minimalë. Kjo është rrjedhojë e qeverisjes aktuale, ku për çdo gjë vendoset në mënyrë arbitrare nga lart, pa e pyetur populli dhe përgjegjësit e punonjësve për asgjë. Nuk mund të kuptohet shteti i pushtetit të popullit pa e pyetur popullin për problemet themelore të reformës, për zhvillimet demokratike në të gjitha fushat. Konfederata e Sindikatave të Shqipërisë ka kundërshtuar kurdoherë veprimet e gabuara e në dëm të masës së popullit e të punonjësve si; PAPUNËSIA MASIVE. Nëpërmjet nënit famëkeq 24 1 u hodhën në rrugë mijëra punonjës dhe punëtimet për t'u ofruar atyre deri në një vend pune mbetën në letër. Qeveria nuk ndërmerr asnjë vepr:m për nxitjen e punësimit dhe hapjen e fronteve të punës, kur dihet se pa punë s'ka mirëqenie. Konfederata e Sindikatave të Shqipërisë ka insistuar për angazhimin e Qeverisë në drejtim të punësimit, por ajo ka marrë përgjigjen absurde, se Qeveria s'merret me hapjen e fronteve të punës. Fritja e shfrenuar e çmimeve, pagat shumë të ulta, ndihma sociale dhe ajo e papunësisë qesharake, pensionet minimale e kanë ulur tej mase fuqinë blerëse të masës së gjerë të popullit, gjë që ua ka bërë jetën të papërballueshme shumë familjeve e individëve. 2. Korrupsioni, në procesin e privatizimit, duke e kaluar pasurinë kombëtare në duart e një grushti njerëzish të privilegjuar. Ndryshimi i sistemit shoqëror dhe vendosja e një sistemi demokratik, ka në thelb, së pari drejtësinë sociale në shpërndarjen e pasurisë kombëtare nga prona e të gjithëve dhe e askujt, në pronë të secilit sipas kontributit. Por, fatkeqësisht, (Qeveria shqiptare, me një vendim absurd dhe arbitrar, aplikoi ndarjen e kësaj pasurie, duke e orientuar atë tek përkrahësit e saj politikë, duke lënë në harresë pjesën më të madhe të popullit. U shkel kështu një mënyrë flagrante vullneti i popullit, mbasi vendimi u mor në kancelaritë qeveritare dhe jo në tempullin e demokracisë, në Parlament, si organi më i lartë përfaqësues, ligjvënës i popullit. Kështu veprime u bënë shkas për korruptimin e zyrtarëve të pasurisë kombëtare që është pranuar dhe nga vetë organet e larta të pushtetit shtetëror. Konfederata e Sindikatave të Shqipërisë ka kërkuar që në fillim të këtij procesi që ai të ishte i hapur e transparent, me pjesëmarrjen e drejtpërdrejtë edhe të përfaqësuesve të punëtorëve, por sindikatat kanë qenë kurdoherë të përjashtuara nga pjesëmarrja në këtë proces jetik për fatet e demokracisë. 3. Mungesa e një politike proteksioniste për prodhuesit shqiptarë. Si rrjedhojë e një politike të gabuar e të qëllimshme u nëpërkëmbën resurset e mëdha natyrore, dhe pasuria e madhe mendore dhe intelektuale e shqiptarëve. Politika ekonomike e ndjekur nga Qeveria shkatërroi prodhuesit, ndërmarrjet, tregtarët pra kapitalistët e vegjël e të mesëm shqiptar. Ndodhta është e vetmja Qeveri në botë kjo e jona që dëshiron të ndërtojë kapitalizmin pa këtë shtresë vendimtare të këtij sistemi. Politika proteksioniste është vënë në shërbim vetëm të të huajve, Greqisë, Maqedonas, Bullgarë, Kinezë, duke goditur shqiptarët, vetëm e vetëm se (Vijon në faqen 4)

Doreza e hedhur apo dora e zgjatur e Selamit

Gjithë këto ditë u familjarizuam me njoftimin kishë të RTV-së që në këtë e atë rreth është mbajtur konferenca e degës së Partisë Demokratike në prag të Konferencës së jashtëzakonshme të kësaj pa- shtë krejt i ndërgjegjshëm se ka të drejtë. Po aq është i bindur se do ta shkarkojnë. Ai i dr mëri metodat e kultivuara në parti e i: mekanizmin e ngritur atje që deri më dje bloi të tijën e tash i ka ardhë radha vetë atij. Sipas komunikatave të PD-së, konferenca e 5 marsit do të thirret për të diskutuar e vendosur nga që problemi është i rëndësishëm. Në të vërtetë ky është një motiv krejt i dyshimtë. Këshilli Kombëtar i PD-së është mbledhur tri herë për Kushtetutën. Një herë vendosi ta bëjë me Asamble (kuptohet, të emëruar nga kabineti i Berishës). Selami ka përgjegjësi për këtë vendim antikushtetues. Ky vendim ngeci. Atëherë Këshilli u mblodh dhe e ndryshoi prapë (çdo forum e ka të drejtën t’i ndryshojë vendimet e veta), këtë herë duke nxjerrë në skenë referendum. Edhe ky; tashmë e qartë, antikushtetues. Edhe për këtë Selami ka përgjegjësi më së paku, para partisë së tij. Në kushtet e reja meqë populli nuk e pranoi këtë procedurë antikushtetuese, kryetari i PD-së propozon Këshillit për t’iu kthyer përsëri parlamentit, siç është shprehur tepër qartë në Dispozitat Kushtetuese në fuqi. Për këtë gjë Këshilli mund të vendosë fare mirë, pasi është në kompetencën e tij. Por ka diçka tjetër që nuk mund ta vendosë Këshilli, shkarkimin ose zgjedhjen e kryetarit të Partisë. Për këtë duhet Kuvendi ose një konferencë e jashtëzakonshme. Ky është qëllimi i vërtetë dhe realizmi mjaft i hapur i kësaj Konference. Është e qartë, ‘bashkëkryetari’ i PD-së Sali Berisha nuk mund të pranojë që Presidenti i Republikës Sali Berisha të ketë shkelur Dispozitat Kushtetuese me Referendumin e 6 nëntorit; nuk mund të pranojë që ky President dhe jo ndonjë tjetër detyroi me postin e tij shumicën e parlamentit të shkelë Kushtetutën; nuk mund të pranojë që ky dhe jo ndonjë tjetër të vërë në lëvizje siç i fini pas të vijë laketë e Gjykatës Kushtetuese me qëllim që nesër ta ketë si dëshmi vullën e tyre. Për fat të keq Selami këto i mori lehtë dhe ra në pus. Dhe nuk mund t’i shmanget duelilt. Gjjasat janë që do të humbë. Përballë shokëve, Berishës nuk i dridhet dora. Po ç’do të ndodhë më 6 mars e tutje? Asgjë e veçantë nuk do të ndodhë. Propaganda televizive do të bëcasë për shtrëngim radhësh rreth Presidentit si flamurtar i idealeve demokratike, prapë do të flihet për investime dhe investitorë, kuptohet, nuk do të harrohet terrori i kuq komunist, ashtu si nuk do të harrohet të prodhohen incidente të tjera nga shteti ynë për t’u tërhequr vëmendja njerëzve; do të flitet më tej për të shtuar e paturdhë e Berishës në Athinë; e ku di unë ç’do të thuhet tjetër nga këto budallallëqe. Një gjë dihet më shumë saktësisht, që nga PD-ja do të ikin shumë përkrahës, anëtarë e simpatizantë, do të lënë shpërthimin. Ndonëse ... [pjesërisht e palexueshme]. Po nëse ndodh që në këtë duel të fitojë Selami? Prapë thuajse e njëjta gjë, do të flitet Berishës. Publiku i tij do të firojë më tej, do të vetë galeria, po dhe plazhe. Hapet i tretë i gabuar deri në fatalitet i Berishës. Tashmë edhe pse i fituar. Po ne të tjerët? Gjithsesi edhe ne nuk jemi jashtë kësaj vorbulle, pasi një nuk prek vetëm vetën partinë, por ekonomik dhe politikën. Krahas e shtetit është mbi kurbën e tij, gjithëkush, në mirë a keq, është i ynë. Ne ka kohë që po e përjetojmë gjithnjë ndodh, ndaj nuk kërkojmë duart, kemi arsye për këtë.

Vjedhje me kokë

Ndodhi të djelën, në orën 11 paradite , në fshatin Terihat në Gjirokastër. Tre hajdutë bagëtie me fytyra të mbuluara me qese e torba dhe me armë lidhën pas një shpellë mbi fshat

Pse po mbyllet hapësira e shtypit lokal

Në jetën politike intelektuale të qytetit të Vlorës shtypi lokal ka qenë një mjet: fuqishëm dhe koherent informacioni. Disa prej tyre për nivel dhe cilësi të lartë publicistike. Tepër të lexueshme. Por tani ato janë mbyllur. Ekonomia e tregut dhe qëndrimet e partisë në pushtet po çojnë në heqjen e këtij komponenti esencial të jetës intelektuale. Vlora juridikisht ka tre gazeta lokale. Në të vërtetë kishte, sepse tani nuk ka asnjë. Gazeta e parë «Vlora» u mbyll para dy vjetësh, gazeta «Zgjimi», organ i PD-së, del pa periodicitet, ndërsa gazeta e bashkisë «Flamuri» ka nxjerrë në dritë vetëm dy numra. Gazeta «Vlora» u kthye në një organ publik, bile ku u shpallosën idetë e para të transformimeve demokratike. Në faqet e saj u afishuan emra të intelektualëve të shquar vlonjatë, të politikanëve të rinj, e të njerëzve të thjeshtë. Ajo ruajti plotësisht fizionominë e një organi të pavarur. Në të shpallosën idetë e tyre të gjithë partitë politike. Por pushtetarët e Vlorës bënë të gjitha përpjekjet për të mbyllur atë. Dhe e mbyllën. Tani në Vlorë nuk ka asnjë organ periodik. Dhe, për këtë askush nuk shqetësohet. Partia Demokratike në sponsorizimin e disa tregtarëve nxjerr gazetën «Zgjimi», një organ me tirazh tepër të ulët dhe pak e lexueshme për shkak të nivelit të ulët publicistik. Në këto kushte një qytetar i madh si Vlora tani nuk ka asnjë gazetë, as politikë as informative, as të varur dhe as të pavarur. Sado të larmishme dhe me tirazh të madh të jenë gazetat qëndrore ato nuk mund të zëvendësojnë dhe as të kryejnë funksionin e rolit e shtypit lokal. GËZIM TUSHE.

zgjatur e Selamit

Gjithë këto ditë u familjarizuam me njoftimin klishe së jashtëzakonshme të kësaj partie dhe se në ato mbledhje pjesëmarrësit janë shprehur njëzëri kundër propozimeve të kryetarit të PD-së, Eduard Selami për kalimin e Projektkushtetutës në Parlament. Shumë mendime e përfundime rrjedhin nga çka po ngjet kohët e fundit në Partinë Demokratike. Ndonëse e njëjta të paarsshme të hyj në gjithë atë vorbull, dua të them diçka rreth raporteve të fundit kaq shumë të përfolura midis kreut të shtetit dhe kreut të partisë në pushtet. Siç dihet, shkak a mbase më shumë sebep për këto sa ndodhin është bërë propozimi i Selamit, i hedhur së pari në Shkodër, më tej zbritur në një konferencë për shtyp, gjë që ka ndeshur në reagime të ashpra të Berishës e të njerëzve të tij në kryesi të partisë. Me këtë rast atij i është thënë se ka një vendim të Këshillit Kombëtar të PD-së për rrugën e Referendumit. Atëherë u thirr Këshilli. Kryetari i partisë u tha anëtarëve të Këshillit pak a shumë se pas 6 nëntorit janë krijuar rrethana të reja dhe se në përshtatje me vullnetin e popullit reja dhe se në përshtatje me vullnetin e popullit të ri, Kushtetutën është më e udhës të operohet përmes parlamentit dhe se ai nuk shihte ndonjë bazë mes parlamentit dhe se ai nuk shihte ndonjë bazë për krizë parlamentare. Nga sa është njoftuar ky propozim është pritur përsëri me indinjatë nga Be... [pjesërisht e palexueshme] propozim është pritur përsëri me indinjatë nga Berisha dhe disa pasues të tij. Kjo u quajt edhe kundërvënie ndaj Këshillit Kombëtar e vendimeve të tij. Dhe me shumicë votash (dikur tjetër thuhet me unanimitet) u vendos thirrja e një konference të jashtëzakonshme. Tashmë kjo konferencë do të mbahet të dielën, që në rastin e parë u krijua për përshpejtimin që Selami po i bën një sfide Berishës. U duk se kryetari i PD-së i hedh dorezën kryetarit të shtetit dhe e fton në duel. Kryetari i shtetit e pranon sfidën; duke marrë al të drejtën e zgjedhjes së poligonit, pra jo parlamentin, po konferencën e jashtëzakonshme. Megjithatë, për konferencën e jashtëzakonshme, Selami nuk ka hedhur gjuhatë e vërteta është që Selami nuk ka qenë asnjëherë kundër doreze. Të gjitha zhvillimet të çojnë atje ku Selami këtë herë është realisht mjaft i preokupuar. Jo për vete, por për prestigjin, madje për rre... [pjesërisht e palexueshme] dhe e ardhme në parti. Në përputhje nuk përcaktohet as shprehu ato që shprehu për okupacion, as shprehu apo kër Selami. Këtë analizë e atyre nëse e ka mirë apo keq Selami. Për një gjë bën vërtet al me shokët e partisë u b..., është fakt: që kryetari i PD-së preku me bisturi një plagë të madhe, më sa duket me një fare bishtal me ... [pjesërisht e palexueshme]. Burim kështu do ta jeshtronte atë trup të drobitur, burim për këtë infeksion është edhe ai vetë, po më shumë se ai është ‘bashkëkryetari’ Berisha. Në këto rrethe ai është shkëputur. Berisha edhe më shumë se ai është shkëputur. Berisha është shkëputur. Në këto rrethana është afër mendsh që kjo gjë të ndodhë. Atëherë, të kapërcejnë vetëm me dëshërin e Selamit. Atëherë zgjatet dorën shkurt të tij. Dikush thotë për të dhënë më mirë. Ndoshta. Edhe unë e kam pasur këtë mendim. Tashmë duhet ta korrigjoj, mendoj se dorëzimi është më shumë për t’i kërkuar mbështetje e për të kapërcyer kërcënimin. Por. Ndodhi që një çështje në fushë të vështirë ... [pjesërisht e palexueshme] Përveç se e zgjatur ... [pjesërisht e palexueshme]

Vjedhje me kopë

qese e torba dhe me armë lidhën pas një shpelle mbi Ishat bariun e vetëm të kopesë, pasi i lidhën më parë duart, këmbët, gojën dhe sytë dhe vunë përpara 230 dhën. Bariu që mundi të zgjedhë falë takikës që mbante me vete, njoftoi fshatin. Telefonatat në organet e pushtetit, në parti e njoftimet në rreth mbetën pa jehonë. Me çifte gjahu dhe mjete të tjera rrethuan fshatin i bënë rronarë dhe jo pronarë të gjësë së vjedhur, morën malit përpjetë.

«AKSION» SHKATËRRIMESI

Ftesë për telekronistët e TV-së. Ka disa ditë që mbi hotel-restorantin e Qafës së Buallit në Bulqizë vlon «aksioni» për përvetësimin e hekurit të betoneve, dhe coletave si dhe të tullave të murit. Fardje në mesditë hoteli i kishte mbetur vetëm një faqe muri e katit të parë, ndërsa ishin shkulur nga vendi taraca, soletat e katit të dytë; e katit të dytë; katit të parë dhe bodrumit. Sot besojmë se është arritur në këtë zero të kësaj godinë që dominohet tërë pamjen nga ana e Dibrës, Martaneshi dhe Matit dhe është ndërtuar për t’u ardhur në ndihmë halkanëve në ditët e acarta të dimrit. Është për t’u ardhur keq që në këto «aksion» me rëndësi në Bulqizë, aksion i zhvilluar në sy të hapur, habitual të pushtetit lokal dhe të policisë, nuk kanë marrë pjesë telekronistë të TV-së që qurmëtojnë çdo rast bado të vogël për shukërmoh dhe mbyllin sytë përpara shkatërrimeve të tilla në mes të ditës. Hotel-restoranti i Qafës së Buallit në Bulqizë u ndërtua në vitin 1990 dhe u shkatërrua në shkurt të vitit 1996.

Kronikë tranzicioni nga Saranda

Dorë dhe mbi ullirin Janë 90 mijë rrënjët e ullinjve të prerë, krasitur, ngrënë, shkuluar etj. Disa prej tyre kanë rrezikuar edhe ... vjet e s’janë dëmtuar, sepse as pushtuesi nuk vë dorë mbi ullirin. Rikënetëzhohet Vurgu Gjalharët e dinë më mirë dhe e pranojnë më hapur. Ka katër vjet pa vendë dorë në fushë të Vurgut, mbi të cilën tani kullosin veç dhëntë e ardhur. Kanalet kulluese nuk janë pastruar dhe ka kaluar kënetëzim, mbirja e kallamave etj. Pompati vadi-tëse të Kstitmit janë shkatërruar me fund, mirë që ka qëlluar një burrë punëtorë në hidrovorin e madh dhe e ka shpëtuar se liqeni do kishte vajtur në Çukë e njerëzit do ecnin me varka prapa. Megjithatë gjelëtarët vrasin rosa. Peticioni i shtatë nga Shënvasia Vazhdon gjëmra midis vendasve e të vajtjurve për ndarjen e tokës. Fshati Shënvasi ka nisur peticionin e shtatë prefektit, ministrisë, qeverisë dhe presidentit. Është firmosur nga 165 familje. Shqetësimet dhe propozimet demokratike presin zgjidhjen demokratike nga qeveria me këtë emër. Bregu i pushtuar Ndërsa në bregdet toka nuk ndahet dot, në brigje të tjera në Limon e Ksamil, ajo pushtohet. Një lagje e tëra pa leje banimi në Sarandë. Nga 14 mijë popullsia e saj arrin në 22 mijë në tranzicion. Edhe në Ksamil, lagjet e reja po marrin emrat e tyre. Lagjja e banakave të Ksamilit, thirret «Blloku Uamarina». Nën ankth Pushtimi i paligjshëm vazhdon në një kohë që ndarja e ligjshme dhe me frymë të rinj në ndërtimin vlon. Eshtrat e minuar plami, janë trumbulluar, tregonin edhe akuza të trr... [pjesërisht e palexueshme]. TIRAS DINS