By Arben Iliazi
The 50th anniversary of the Universal Declaration of Human Rights seems likely to be marked by far more division than last year. In this 50th anniversary year, even the debates at the center and the periphery have a very different light. Although through several long roundtables intellectuals were mobilized to illuminate the dark sides of Albanian politics, that does not mean things have improved. Albanian diplomacy hides behind intervention for Albania, and the opening of the borders has remained better for ordinary people, who are more aware of the situation. In today’s world, can one expect anything else? Human rights, yesterday and today, here and there, all have light and shadow within them. If you stand at the top of the agencies, it seems as if the universe is there and life is an endless kaleidoscope. In a single moment, a person not only feels free, but can also rise above the darkness of the world, forgetting that everything else is forbidden. Albania is violated. You find human rights always on the periphery or in the vicious circle. Meanwhile, on every chair on the boulevard, for every girl who has enough time to join the crowd, with glasses and elegant words, for every man, bed and office, with notes and memos, he feels as if he is protected by the law. Yet the latter is surrounded by an abyss and darkness. Without that latter, there would be neither conscience, nor environment, nor market. Without its company, society would have no meaning.
Nga Arben ILIAZI
50-vjetori i Deklaratës së Përgjithshme të Njeriut duket se do të përkujtohet me shumë më tepër përçarje se sa vitin e kaluar. Në këtë 50-vjetor, edhe polemikat te qendra dhe periferia kanë një dritë krejt tjetër. Edhe pse nëpërmjet disa tavolinave të gjata u aktivizuan intelektualë për të ndriçuar anët e errëta të politikës shqiptare, kjo nuk do të thotë se gjërat s’kanë marrë më mirë. Diplomacia shqiptare fshihet pas ndërhyrjes për Shqipërinë dhe hapjen e kufijve ka mbetur më mirë për njerëzit e thjeshtë, që janë më të ndërgjegjshëm të situatës. Në botën e sotme a mund të presësh gjë tjetër? Të drejtat e njeriut, dje dhe sot, këtu dhe atje, të gjitha kanë dritë dhe hije në vetvete. Nëse qëndron në krye të agjencive, të duket sikur aty gjendet universi dhe se jeta është një kaleidoskop i pafund. Në një çast të vetëm, njeriu jo vetëm që ndien veten të lirë, por edhe mund të ngrihet mbi errësirën e botës, duke harruar se është i ndaluar gjithçka tjetër. Shqipëria është e dhunuar. Të drejtën e njeriut e gjen gjithnjë në periferi ose në qarkun e mjellur. Ndërsa në çdo karrige në bulevard, për çdo vajzë që ka kohë të mjaftueshme për të hyrë në mesin e të tjerëve, me syze e me fjalë të bukura, për çdo burrë, shtrat e zyrë, me nota e shënime, i duket vetja sikur është i mbrojtur nga ligji. Ndërsa ky i fundit është i rrethuar nga një humnerë e errësirë. Pa këtë të fundit, nuk do të kishte as ndërgjegje, as mjedis, as treg. Pa shoqërinë e tij, shoqëria nuk do të kishte as kuptim.
Di Arben Iliazi
Il 50° anniversario della Dichiarazione Universale dei Diritti Umani sembra destinato a essere commemorato con molta più divisione rispetto all’anno scorso. In questo cinquantesimo anniversario, anche i dibattiti al centro e alla periferia hanno una luce completamente diversa. Sebbene attraverso diverse tavole rotonde siano stati mobilitati intellettuali per illuminare i lati oscuri della politica albanese, ciò non significa che le cose siano migliorate. La diplomazia albanese si nasconde dietro l’intervento per l’Albania e l’apertura delle frontiere è rimasta più favorevole alla gente comune, che è più consapevole della situazione. Nel mondo di oggi, si può forse aspettare qualcos’altro? I diritti umani, ieri e oggi, qui e altrove, hanno tutti luci e ombre al loro interno. Se stai al vertice delle agenzie, ti sembra che lì si trovi l’universo e che la vita sia un infinito caleidoscopio. In un solo istante, l’uomo non solo si sente libero, ma può anche elevarsi sopra l’oscurità del mondo, dimenticando che tutto il resto è proibito. L’Albania è violata. Il diritto umano lo si trova sempre in periferia o nel circolo vizioso. Intanto, su ogni sedia del viale, per ogni ragazza che ha abbastanza tempo per entrare in mezzo agli altri, con occhiali e belle parole, per ogni uomo, letto e ufficio, con note e appunti, si sente protetto dalla legge. Ma quest’ultima è circondata da un abisso e da oscurità. Senza quest’ultima non ci sarebbero né coscienza, né ambiente, né mercato. Senza la sua compagnia, la società non avrebbe alcun senso.